Bijlage 5 Bestuurlijke reactie op advies sociale adviesraden
Tekst van het document
1 Aan de Adviesraad Sociaal Domein Hilversum en Adviesraad Sociaal Domein Wijdemeren cc gemeenteraad Hilversum en gemeenteraad Wijdemeren GEMEENTE HILVERSUM POSTBUS 9900 1201 GM HILVERSUM BEZOEKADRES RAADHUIS DUDOKPARK 1 TELEFOONNUMMER: 14 035 WWW.HILVERSUM.NL DATUM 8 juni 2026 ZAAKNUMMER 1956399 BEHANDELD DOOR V. Raats TELEFOON +31615952186 UW KENMERK Advies Participatiebeleid en Participatieverordening Adviesraad Sociaal Domein Wijdemeren en Adviesraad Sociaal Domein Hilversum van 1 juni 2026 BIJLAGEN 1 BETREFT Bestuurlijke reactie op het gezamenlijk advies van de adviesraden Sociaal Domein Wijdemeren en Hilversum 1 juni 2026 over Participatiebeleid en Participatieverordening Geachte leden van adviesraad Sociaal Domein Hilversum en adviesraad Sociaal Domein Wijdemeren, Op 1 juni 2026 ontvingen wij uw gezamenlijk advies over de (concept) beleidsnota Participatie en de Participatieverordening, waarvoor onze hartelijke dank. Ook willen we graag onze waardering uitspreken voor het uitbrengen van een gezamenlijk advies. In uw brief geeft u een aantal suggesties/adviezen. Hieronder reageren wij daarop. Keuze van het participatieniveau Uw advies: U stelt voor dat normen worden gesteld aan de keuze voor de vijf participtieniveaus, met als doel dat het participatieniveau voorspelbaar wordt en inwoners daarmee kunnen controleren of ze op het juiste niveau kunnen meedoen.
Reactie van het college: Wij begrijpen de achterliggende wens om te komen tot meer voorspelbaarheid en toetsbaarheid voor inwoners.
2 Het college kiest er echter bewust voor om niet te werken met vaste normen voor de keuze van het participatieniveau. De reden hiervoor is dat participatie per definitie vraagt om maatwerk. In de nota is vastgelegd dat de keuze voor de trede op de participatieladder afhankelijk is van verschillende contextgebonden factoren, zoals de aard van het vraagstuk, de mate van impact, de betrokken belangen en de ruimte binnen bestaande beleidskaders. Het vooraf vastleggen van generieke normen kan leiden tot een te rigide toepassing van participatie, waarbij onvoldoende rekening wordt gehouden met de specifieke dynamiek van een project. Dit kan juist ten koste gaan van de kwaliteit en effectiviteit van participatieprocessen. De praktijk kenmerkt zich door grote variatie in opgaven, belangen en betrokkenen, waardoor flexibiliteit essentieel is. Daarbij wil het college voorkomen dat participatie verwordt tot een afvinkbare systematiek, waarin het voldoen aan formele normen centraal staat in plaats van een zorgvuldig ingericht proces. De nota kiest daarom voor richtinggevende uitgangspunten en principes die ruimte bieden om per project een gemotiveerde en passende keuze te maken. Dit betekent nadrukkelijk niet dat de keuze willekeurig is.
Transparantie en navolgbaarheid zijn geborgd: • Bij de start van ieder traject wordt gemotiveerd welk participatieniveau wordt gekozen; • Deze keuze wordt toegelicht aan betrokkenen; • In de participatieparagraaf wordt verantwoord hoe het proces is ingericht en waarom. Uw advies: U stelt voor om in de ambtelijke organisatie één persoon te benoemen die alle participatieplannen voor de uitvoering toetst. Reactie vanuit het college: Het college erkend het belang van een goede interne kwaliteitsborging. Participatie heeft betrekking op meerdere afdelingen binnen de gemeente. Wij kiezen er daarom bewust niet voor om deze verantwoordelijkheid bij één persoon te beleggen, maar om deze te organiseren binnen meerdere rollen en functies in de organisatie. Deze keuze sluit aan bij de aard van participatie als integraal onderdeel van het gemeentelijk handelen. Door betrokkenheid van verschillende functionarissen — zoals projectleiders, participatiespecialisten en inhoudelijke adviseurs — wordt expertise gebundeld en vindt onderlinge toetsing plaats. Dit voorkomt kwetsbaarheid en afhankelijkheid van één functionaris en draagt bij aan een duurzame verankering van participatie in de organisatie.
Ondersteuning inwonerparticipatie In artikel 8 van de verordening staat dat het College zorgt voor ondersteuning en zorgt dat in de buurt op een laagdrempelige manier om deze ondersteuning kan worden gevraagd. Uw vraag: U vraagt hoe de inwoners dit komen te weten. 3 Reactie vanuit het college: In de nota Participatiebeleid is expliciet opgenomen dat communicatie een cruciale succesfactor is en dat de gemeente actief inzet op het verbeteren van de bereikbaarheid van informatie en ondersteuning voor inwoners. Concreet wordt dit op meerdere manieren vormgegeven: • Via de gemeentelijke website, waar een centrale ‘participatietegel’ wordt ingericht.
Hier vinden inwoners informatie over participatiemogelijkheden, ondersteuning, contactmogelijkheden en hulpmiddelen; • Via wijk- en dorpsgerichte structuren, zoals wijkregisseurs, dorpsregisseurs en samenwerkingspartners in de buurt, die inwoners actief kunnen doorverwijzen en ondersteunen; • Via bestaande netwerken en maatschappelijke organisaties, die een belangrijke rol spelen in het bereiken van inwoners en het signaleren van ondersteuningsvragen; • Door actieve communicatie, onder andere via sociale media, bewonersbrieven en participatietrajecten zelf, waarin expliciet wordt gewezen op de beschikbare ondersteuning; • Door direct contact, waarbij inwoners via laagdrempelige kanalen (zoals een contactpunt of adviesfunctie) vragen kunnen stellen en ondersteuning kunnen aanvragen. Communicatie Reactie op uw aandachtspunten: De genoemde aandachtspunten sluiten nauw aan bij de uitgangspunten en principes uit de Nota Participatiebeleid, waarin transparantie, inclusiviteit en duidelijke verwachtingen centraal staan.
Een zorgvuldig en inclusief participatieproces bestaat uit: • Steeds duidelijk maken welke invloed inwoners hebben; • Zorgvuldig en navolgbaar terugkoppelen hoe inbreng is meegewogen; • Inzetten op begrijpelijke communicatie, ook voor laaggeletterden en anderstaligen; • Oog hebben voor toegankelijkheid voor alle inwoners, inclusief mensen met beperkingen; • En actief sturen op een evenwichtige participatie, zodat verschillende stemmen gehoord worden. Jongerenparticipatie Uw uitgangspunt: In de Participatienota is terecht een hoofdstuk opgenomen over jongerenparticipatie. De Adviesraden zijn het hier van harte mee eens. Eén van de vormen van participatie is de projectmatige participatie. Daarbij gaan de Adviesraden ervan uit dat dit ook specifieke projecten betreft, zoals de herinrichting straten en buurten, herinrichting van een speeltuin, of het herinrichten van sportaccommodaties. Reactie vanuit college: 4 Jongeren worden juist ook bij concrete en voor hen herkenbare projecten betrokken die aansluiten bij hun leefwereld in hun leefomgeving, zoals de inrichting van speelplekken en sportvoorzieningen en het organiseren van activiteiten. De in de nota opgenomen projectmatige participatie is hier nadrukkelijk op gericht. Het gebruiken van sleutelfiguren U schrijft het volgende: Bij jongeren worden jongerenambassadeurs ingezet.
Ook op dorps-, buurt-, of wijkniveau zijn sleutelfiguren aan te wijzen die een rol kunnen vervullen als vertegenwoordiger van een gemeenschap. Deze vertegenwoordigers weten wat er leeft in de buurt en kunnen mogelijk ook behulpzaam zijn bij het activeren van “het stille midden”. Ook de wijkregisseurs en dorpscoördinatoren hebben hierbij een rol. Reactie vanuit het college: Het college onderschrijft de waarde van het inzetten van sleutelfiguren bij participatieprocessen. Uitdaagrecht Uw advies: Aan het uitdaagrecht is in de verordening een apart hoofdstuk gewijd. In de participatienota is ons inziens het uitdaagrecht onderbelicht. Nadere uitwerking van het beleid, toetsingscriteria, en toepassingsgebieden is gewenst. Reactie vanuit het college: De participatienota heeft een ander doel en karakter: deze richt zich primair op het bieden van algemene uitgangspunten, principes en handvatten voor participatie in brede zin. Het uitdaagrecht zien wij als één van de vormen van participatie. In de participatienota beschrijven we de algemene uitgangspunten van participatie. Het college is van oordeel dat met de huidige verankering in de verordening een adequate basis is gelegd, en ziet op dit moment geen noodzaak om dit aanvullend in de participatienota uit te werken. Artikel 20: Evaluatie Uw advies: Frequentere evaluatie van participatieprocessen.
In plaats van eenmaal per raadsperiode, elk jaar evalueren. Reactie vanuit het college: Het college onderschrijft het belang van evaluatie van participatieprocessen. Het college is van mening dat een evaluatie per raadsperiode volstaat, omdat voor een evaluatie ervaring opgebouwd moet worden over een langere periode. Door de integrale werkwijze worden trends en ontwikkelingen tijdig gemonitord en waar nodig bijgestuurd. 5 Routeplanner stap 2 Uw advies: Om advies te krijgen over het opstellen van een participatieplan door de participatiecoördinator van de gemeente wordt alleen een emailadres genoemd. Voor digitaal niet vaardige inwoners is het wenselijk om ook een telefoonnummer en een postadres te noemen. Informatie over het opstellen van een plan moet ook op papier beschikbaar zijn. En zorg dat deze documentatie en voorbeeldbrieven op taalniveau B1 zijn opgesteld. Reactie: Wij onderschrijven het belang van toegankelijke ondersteuning voor álle inwoners, inclusief inwoners die minder digitaal vaardig zijn. Wij nemen uw advies hierin dan ook graag over. Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Hilversum, de gemeentesecretaris, mr. C.P. Torres Barrera de burgemeester, dr. ir. G.M. van den Top