Bijlage 1: Verslag gespreksavond dierenwelzijn

Bijlage 1 - Verslag gespreksavond Dierenwelzijn in Hilversum 5 maart 2026 Inleiding Op donderdag 5 maart 2026 organiseerde de gemeente Hilversum een gespreksavond over dierenwelzijn in het Raadhuis. Doel van deze bijeenkomst was om input op te halen voor de actualisatie van de Hilversumse nota Dierenwelzijn en het bijbehorende uitvoeringsprogramma. De avond bracht betrokken organisaties, professionals, vrijwilligers en inwoners samen om kennis, ervaringen en ideeën te delen.

Sinds de vaststelling van de eerste nota in 2016 is er veel veranderd. De stad groeit, het aantal huisdieren neemt toe en wilde dieren maken steeds vaker deel uit van de stedelijke leefomgeving. Tegelijkertijd spelen maatschappelijke ontwikkelingen zoals klimaatverandering, vergrijzing en gezondheid een grotere rol. De gemeente wil daarom een geactualiseerde nota opstellen met een uitvoeringsagenda voor de komende jaren. Tijdens de bijeenkomst gingen ongeveer 30 deelnemers in gesprek over vier thema’s: 1. Zorg voor huisdieren en wilde dieren 2. Samenleven van mens en dier in de stad 3. Inrichting van de openbare ruimte en veiligheid 4. Samenwerking, preventie en educatie

De deelnemers kregen de gelegenheid om op post-its mee te geven wat zij nog meer wilden opmerken. Dit verslag combineert de opbrengsten van de groepsgesprekken (flaps) met de plenaire terugkoppeling van de avond. Genodigden De uitgenodigde externe organisaties zijn: Gooische Nest (Dierenambulance en asiel), Egelopvang Midden-Nederland, Vogelopvang Midden-Nederland, Hertenkamp met Kinderboerderij Hoge Naarderweg, Kinderboerderij de Meent, Dierenweide Zonnestraal, Vogelwerkgroep Het Gooi en Omstreken, initiatiefnemers vergroening Hilversum, Hilversum 100, GNR, politie, Omgevingsdienst Flevoland en Gooi- en Vechtstreek, Brandweer Gooi- en Vechtstreek, Stichting Omgevingseducatie Gooi- Vecht- en Eemstreek, Kynologen Club Gooi en Eemland, Waterschap Amstel, Gooi en Vecht, Omgevingsdienst Flevoland, Gooi en Vechtstreek, Hengelsportvereniging Hilversum, Natuurmonumenten, dierenartsen. De vrijwilligers, inwoners van Hilversum, zijn ook uitgenodigd deel te nemen aan het gesprek. Uit de gemeentelijke diensten werden medewerkers van landschap en groen, sociaal domein en handhaving uitgenodigd. Opening van de avond De wethouder, Edwin Göbbels, opende de bijeenkomst en benadrukte dat dieren een belangrijk onderdeel vormen van het ecosysteem van Hilversum.

De manier waarop mensen naar dieren kijken is in de loop der jaren veranderd: dieren worden steeds meer gezien als levende wezens met gevoelens en eigen belangen. De gemeente wil deze ontwikkelingen laten terugkomen in de nieuwe nota Dierenwelzijn. Daarbij is het doel niet alleen om bestaande regels te beschrijven, maar vooral om samen met betrokken organisaties en inwoners een agenda voor de toekomst te formuleren. De senior beleidsadviseur, Annette Koenders, lichtte toe dat de gemeente in de afgelopen periode vooral aandacht heeft gegeven aan het borgen van de wettelijke taken en verantwoordelijkheden van de gemeente. Tegelijkertijd wil de gemeente het netwerk rond dierenwelzijn versterken en het samenwerken van gemeente en organisaties en de organisaties onderling verbeteren. Communicatie, voorlichting, preventie en het delen van kennis zijn daarbij belangrijke uitgangspunten. Aanwezige organisaties (ook vrijwilligers) • Egelopvang Huizen • Vogelopvang Naarden • Partij voor de Dieren • Hengelsportvereniging Hilversum • Vogelbescherming • Dierenambulance Gooi en Vechtstreek • Dierenasiel Crailo • Kinderboerderij De Meent / melkveehouderij • Kinderboerderij De Hertenkamp • Vogelopvangcentrum

• • • • • •

Natuur en Landschap Gooische Nest Wijkvereniging De Parken Bewonerscollectief Kerkelanden Groent Gemeentelijke Handhaving: BOA’s Gemeentelijke sector Natuur, landschap en ecologie

Belangrijkste uitdagingen voor dierenwelzijn in Hilversum volgens deelnemers • Samenwerking tussen organisaties en gemeente • Ruimte in de stad: hoe verdelen we de ruimte tussen mensen, huisdieren en wilde dieren. • Kennis en informatie bij inwoners over dieren en natuur • Handhaving en aanspreken op gedrag • Financiering en budgetten voor organisaties • Armoedeproblematiek in gezinnen en de gevolgen voor dierenwelzijn. • Beschikbaarheid en behoud van vrijwilligers. • Dierziektes en gezondheidsrisico’s Rode lijnen uit de gesprekken Tijdens de groepsgesprekken gingen deelnemers met elkaar in gesprek over wat goed gaat in Hilversum, waar knelpunten liggen en welke acties nodig zijn voor de toekomst. De gesprekken zijn vastgelegd op flappen en vervolgens puntsgewijs plenair teruggekoppeld. Uit de gesprekken komt een aantal duidelijke rode lijnen naar voren.

1. Bewustwording en educatie wordt als essentieel gezien. Veel deelnemers geven aan dat inwoners vaak onvoldoende weten wat goed is voor dieren of hoe zij met wilde dieren moeten omgaan. 2. Samenwerking speelt een grote rol. In Hilversum zijn veel organisaties actief op het gebied van dierenwelzijn, maar deelnemers geven aan behoefte te hebben aan betere afstemming en samenwerking. 3. Communicatie en vindbaarheid worden vaak genoemd. Inwoners en organisaties weten niet altijd waar zij terecht kunnen met vragen of meldingen over dieren. Een duidelijk loket of een online wegwijzer kan helpen. 4. Het belang van continuïteit en financiering wordt genoemd. Organisaties draaien vaak op vrijwilligers en ervaren druk door beperkte middelen. Structurele aandacht en ondersteuning vanuit beleid wordt daarom belangrijk gevonden.

Samenvatting van de opbrengsten uit de groepsgesprekken 1. Betrokkenheid en financiering • Betrokkenheid en financiering zijn belangrijke randvoorwaarden voor beleid en uitvoering. • Vrijwilligersorganisaties ervaren druk door beperkte middelen en capaciteit. • Creatieve oplossingen kunnen helpen om betrokkenheid te vergroten, bijvoorbeeld adoptie/ naamgeving dieren of sponsoracties. • Het versterken van betrokkenheid van inwoners en organisaties wordt gezien als belangrijke voorwaarde.

2. Handhaving, veiligheid en educatie • Wanneer signalen ontstaan dat het niet goed gaat met dieren, moet handhaving worden betrokken. • Voorlichting en educatie aan inwoners zijn nodig om problemen te voorkomen. • Inwoners weten vaak niet goed wat gewenst gedrag is in natuurgebieden of bij omgang met dieren. • Mensen vinden het soms lastig om anderen aan te spreken op gedrag. 3. Vogels, vissen en wilde dieren • Veel vogels worden slachtoffer van (huis)katten in tuinen en wijken. • Er zijn regelmatig reddingsacties nodig, bijvoorbeeld door dierenambulance of brandweer. • Aandacht voor waterkwaliteit en vissterfte is belangrijk. • Het intensieve gebruik van natuurgebieden kan leiden tot verstoring van dieren. 4. Communicatie en educatie, loket en samenwerking • Inwoners weten niet altijd waar zij terecht kunnen met vragen of meldingen over dieren. • Er is behoefte aan een duidelijk loket voor dierenwelzijn onder regie van de gemeente. • Inwoners moeten weten waar zij met vragen of meldingen terecht kunnen. • Een online wegwijzer kan helpen om inwoners beter te informeren. • Samenwerking tussen organisaties kan worden versterkt door betere communicatie en kennisdeling.

Aanbevelingen uit de groepsgesprekken • Ontwikkel een langetermijnvisie waarin dierenwelzijn structureel wordt meegenomen in gemeentelijke besluiten. • Blijf langdurig communiceren over groene maatregelen zoals maaibeleid. • Investeer in educatie en bewustwording, bijvoorbeeld via scholen en jongeren. • Versterk samenwerking tussen organisaties onderling en met de gemeente. • Verbeter de terugkoppeling van meldingen. • Zorg voor meer positieve communicatie over wat goed gaat op het gebied van dierenwelzijn.

Conclusie en strategische thema’s voor de nieuwe nota Uit de gesprekken komt hiermee een aantal duidelijke rode draden naar voren. Deelnemers benadrukken dat dierenwelzijn in Hilversum breed leeft, maar dat verdere ontwikkeling vraagt om samenhangend beleid, betere samenwerking en meer structurele aandacht. Op basis van de opgehaalde input kunnen vijf strategische thema’s worden onderscheiden die richting kunnen geven aan de nieuwe nota Dierenwelzijn: 1. Bewustwording en educatie 2. Samenwerking en netwerkvorming 3. Ruimte voor dieren in de stad 4. Toegankelijke ondersteuning en communicatie 5. Structurele aandacht en continuïteit

Deze thema’s kunnen samen de basis vormen voor de verdere uitwerking van de nieuwe Hilversumse Nota Dierenwelzijn en het bijbehorende uitvoeringsprogramma.

Vervolgproces De gemeente verwerkt de opbrengsten van de avond in de nieuwe Nota Dierenwelzijn en het bijbehorende uitvoeringsprogramma. De planning is dat de nota in het voorjaar aan het college wordt voorgelegd en daarna (juni) richting de gemeenteraad gaat. Deelnemers gaven aan dat het belangrijk is om ook in de toekomst met elkaar in gesprek te blijven en samen te werken aan de uitvoering van het beleid. De wethouder heeft aangegeven hier een voorstander van te zijn. Belangrijk aandachtspunt is de aanwezige deelnemers te informeren over resultaten van de avond en het vervolgproces.