Besluit algemeen belang Joodse Begraafplaats - Raadsvoorstel

RAADSVOORSTEL zaaknummer:

1068975

afdelingsnaam:

Leefomgeving

steller:

Cindy de Vries

telefoonnummer

035 629 2363

onderwerp:

Besluit algemeen belang Joodse Begraafplaats

Voorstel 1.

De volgende economische activiteit vast te stellen als activiteit die plaatsvindt in het algemeen belang, als bedoeld in artikel 25h, vijfde en zesde lid van de Mededingingswet: - Instandhouding, onderhoud en exploitatie van de Joodse begraafplaats en het daarbij behorende Metaheerhuis.

Planning Titel Algemeen belang besluit Joodse Begraafplaats

Toelichting Met het algemeen belang besluit wordt voldaan aan de gedragsregels van de Mededingingswet.

BEELDVORMING Commissie Bestuur en Economie 14 februari 2024

OORDEELSVORMING Commissie Bestuur en Economie 14 februari 2024

BESLUITVORMING Raadsvergadering 6 maart 2024

Samenvatting

Met dit voorstel wordt gevraagd de activiteiten ten behoeve van het onderhoud aan de Joodse begraafplaats en het Metaheerhuis vast te stellen als activiteiten die plaatsvinden in het algemene belang. De Wet Markt en Overheid, opgenomen in de Mededingingswet, is dan niet meer van toepassing. Het onderhoud aan het Metaheerhuis zal uitgevoerd gaan worden door de gemeente Hilversum, het onderhoud aan de begraafplaats zal uitgevoerd gaan worden door de Uitvaartstichting Hilversum (USH). Hierdoor is het college niet genoodzaakt de integrale kostprijs door te berekenen in de tarieven voor het onderhoud van de begraafplaats.

Inleiding

Decentrale overheden die economische activiteiten verrichten moeten zich houden aan de gedragsregels uit de Wet Markt en Overheid (Wet M&O). De Wet M&O vult sinds 2012 de mededingingsregels aan en is terug te vinden in hoofdstuk 4b van de Mededingingswet. Wanneer een bestuursorgaan (zoals de gemeente) zich op de markt begeeft als aanbieder of financier van economische activiteiten moet deze zich houden aan deze gedragsregels. Onder economische activiteiten worden alle activiteiten verstaan die op een zekere markt worden aangeboden en waar sprake is van enige mate van concurrentie met marktpartijen. Met de gedragsregels worden eventuele oneigenlijke voordelen weggenomen die de overheid of overheidsbedrijven hebben ten opzichte van particuliere aanbieders. De Wet Markt en Overheid kent echter de uitzonderingsgrond dat niet aan deze gedragsregels hoeft te worden voldaan bij activiteiten die worden uitgevoerd in het kader van het algemeen belang. Dit besluit van het algemeen belang wordt genomen door de gemeenteraad. 1

Het onderhoud op de Joodse begraafplaats en aan het Metaheerhuis zal uitgevoerd worden door de Uitvaartstichting Hilversum en de gemeente Hilversum tezamen.

Probleemstelling/doel

Door een tekort aan liquide middelen en een afnemend ledenbestand van het Kerkgenootschap Nederlandse Israëlitische Gemeente (NIGH) staat de instandhouding van de Joodse begraafplaats onder druk. De gemeente heeft de intentie uitgesproken zich in te spannen op de instandhouding van de begraafplaats en daarmee het joodse erfgoed voor Hilversum. Ook wordt daarmee het gewenste onderhoudsniveau van de begraafplaats in stand gehouden. Op basis van de Wet Markt en Overheid zou de integrale kostprijs doorberekend moeten worden. Met de verklaring van de genoemde activiteit als producten/diensten die het algemeen belang bevorderen, brengen we onze manier van werken in overeenstemming met de Wet Markt en Overheid.

Argumenten 1.1.

Het algemeen belang van de Joodse begraafplaats weegt zwaarder dan de commerciële belangen van eventuele particuliere onderhoudspartijen. De instandhouding van een belangrijk maar ook een van het laatste joods historisch erfgoed en daarnaast het beschikbaar houden van de Joodse begraafplaats wordt aangemerkt als een groot belang voor de gemeente Hilversum. De historische waarde van deze begraafplaats in relatie tot de Hilversum geschiedenis ten tijde van de Tweede Wereldoorlog is hier een onderdeel van. Als gevolg van de dreigende liquiditeitsproblemen van de NIGH is het onderhoud een probleem en kan dit niet langer enkel door deze partij worden bekostigd. Het is voor de gemeente een algemeen belang dit erfgoed en instandhouding van de begraafplaats voort te laten bestaan. Met dit voorstel wordt uitvoering gegeven aan de toezegging T22/017 Joods vastgoed.

1.2.

Een algemeen belang besluit is nodig om te voldoen aan de gedragsregels van de Mededingingswet. De gedragsregels zijn bedoeld om een gelijk speelveld te creëren tussen de overheid, wanneer deze economisch actief is, en de marktpartijen waarmee zij in concurrentie treedt. Op de wetgeving gelden een aantal uitzonderingen, waaronder de bepaling dat de gedragsregels niet gelden wanneer de activiteit plaatsvindt in het algemeen belang. Hierdoor is het college niet genoodzaakt de integrale kostprijs door te berekenen in de tarieven voor het onderhoud van de begraafplaats. De gemeenteraad heeft beleidsvrijheid om hiertoe te besluiten.

Kanttekeningen 1.1.

Dit besluit is vatbaar voor een bezwaar en beroep. De exploitatie en daarmee het onderhoud van de gemeentelijk begraafplaatsen vindt reeds plaats in het algemeen belang. Dit betreffen de Noorder begraafplaats, Zuiderhof en Bosdrift. Met dit voorstel wordt dit ook van toepassing op de Joodse begraafplaats. De uit te voeren werkzaamheden en activiteiten zijn zeer specifiek en worden op andere begraafplaatsen reeds uitgevoerd door de USH. Daarnaast zijn er binnen de NIGH niet voldoende liquide middelen om het onderhoud te bekostigen.

Financiën, middelen & capaciteit

Het besluit algemeen belang heeft geen financiële consequenties. Na het aangaan van de uit dit besluit voortkomende samenwerkingsovereenkomsten met het NIGH worden eventuele financiële consequenties in beeld gebracht en verwerkt in de reguliere P&C cyclus. De huidige inschatting is dat de totale kosten per jaar maximaal € 20.000 bedragen.

Uitvoering

Het besluit wordt na vaststelling door de raad gepubliceerd in het Gemeenteblad (www.overheid.nl). 2

Burgemeester en wethouders van Hilversum, de gemeentesecretaris,

16 januari 2024 de burgemeester,

mr. C.P. Torres Barrera

dr. ir. G.M. van den Top

Bijlage(n)

3