Beeldvorming Evaluatie en herijking Keurmerk Hilversumse Coffeeshops - Commissievoorstel

COMMISSIEVOORSTEL zaaknummer:

1108687

afdelingsnaam:

Leefomgeving - Samenleving

steller:

Yuric Brenk, van

telefoonnummer

035 629 2384

onderwerp:

Evaluatie en herijking Keurmerk Hilversumse Coffeeshops

Voorstel

Het college te adviseren: 1. De evaluatie (bijlage 1) van het keurmerk voor Hilversumse Coffeeshops vast te stellen. 2. De herijking (bijlage 2) van het keurmerk voor Hilversumse Coffeeshops vast te stellen.

Planning Titel Evaluatie van keurmerk voor Hilversumse Coffeeshops

Herijking van keurmerk voor Hilversumse Coffeeshops

Toelichting Op basis van gegevens en cijfers van de gemeente Hilversum, politie en brandweer is de werking van het Keurmerk geëvalueerd. De evaluatie is uitgevoerd over de periode juli 2015 (verlening keurmerk aan alle coffeeshops) tot juli 2019 (verloop van het verleende keurmerk). Ook heeft een integrale controle in januari 2022 plaatsgevonden. Naar aanleiding van de evaluatie is het voorgaande keurmerk aangepast, met extra waarborg voor een verantwoord en veilig ondernemerschap met waarborgen voor zowel de klanten, de medewerkers als de omgeving van de coffeeshops.

Beeldvorming Commissie 31 augustus 2022

Oordeelsvorming Commissie 31 augustus 2022

Besluitvorming Niet van toepassing

Commissie 31 augustus 2022

Commissie 31 augustus 2022

Niet van toepassing

Samenvatting

In dit voorstel vragen wij u advies te geven over de evaluatie en herijking van het Keurmerk voor Hilversumse Coffeeshops. Het keurmerk moet een bijdrage leveren aan een veilig en verantwoord ondernemerschap en softdrugsbeleid in Hilversum. Het keurmerk voor Hilversumse Coffeeshops is in samenwerking met de politie, brandweer, GGD, Jellinek en de coffeeshophouders geëvalueerd. In overleg met de coffeeshophouders heeft dit geleid tot een herijking van het keurmerk (bijlage 2).

Inleiding

Per 1 juli 2013 geldt het Hilversumse gedoog- en handhavingsbeleid ex artikel 13b Opiumwet voor coffeeshops. In dit beleid is opgenomen dat Hilversumse coffeeshops een keurmerk kunnen verkrijgen als waarborg voor goed ondernemerschap. Het keurmerk moet een bijdrage leveren aan een veilig en verantwoord softdrugsbeleid in Hilversum. Ook werd met het invoeren van het keurmerk het afstandscriterium losgelaten. De regel geldt dat de afstand tussen een coffeeshop en een school tenminste 350 meter moet bedragen, tenzij een gemeente kan aantonen dat er aanvullende maatregelen zijn genomen. Voor het afstandscriterium geldt lokaal maatwerk en het wordt niet via de landelijke regels – te weten de Aanwijzing Opiumwet- opgelegd. Daarnaast wilden de coffeeshopexploitanten met het keurmerk aantonen dat zij kiezen voor een verantwoord en veilig ondernemerschap met waarborgen voor de klanten, werknemers en de omgeving van de coffeeshops. Evaluatie keurmerk Afgelopen jaar is het keurmerk voor Hilversumse Coffeeshops geëvalueerd. Het doel van deze evaluatie is om te verantwoorden wat met het Keurmerk Hilversumse Coffeeshops is bereikt en of de doelstellingen zijn behaald. De werking van het keurmerk is op basis van gegevens en cijfers van de gemeente Hilversum, politie en brandweer geëvalueerd (bijlage 1).

De evaluatie is uitgevoerd over de periode juli 2015 (verlening keurmerk aan alle coffeeshops) tot juli 2019 (verloop van het verleende keurmerk). Daarnaast heeft een integrale controle, samen met gemeente, politie, brandweer, GGD en Jellinek in januari 2022 plaatsgevonden. Tijdens de looptijd van het keurmerk hebben betrekkelijk weinig incidenten plaatsgevonden en zijn nauwelijks meldingen gemaakt over overlast, onrust en/of criminaliteit rondom de coffeeshops. Uit de evaluatie is gebleken dat alle coffeeshops beschikken over de benodigde vergunningen. Voor de overige gedoogcriteria, de zogenaamde AHOJG-criteria, voldoen de coffeeshops. Coffeeshops mogen geen reclame maken (affichering: A), geen harddrugs voorhanden hebben of verkopen (harddrugs: H), geen overlast veroorzaken (overlast: O), niet toegankelijk zijn voor en niet verkopen aan jeugdigen (jeugd: J), slechts een beperkte hoeveelheid verkopen per transactie en slechts een beperkte handelsvoorraad hebben (geringe hoeveelheid: G). Daarbij wordt aangetekend dat het toezicht op de criteria minimaal is geweest, althans niet in overeenstemming met de frequentie zoals opgenomen in het gedoog- en handhavingsbeleid. De onderscheidende en aanvullende maatregelen vanuit het keurmerk worden door de coffeeshops in mindere mate nageleefd.

Daarbij moet aangemerkt worden dat de coördinatie en regie vanuit de gemeente Hilversum te wensen overliet en dat niet alle maatregelen aansloten op de hedendaagse praktijk voor de coffeeshophouders. Vanaf 2017 hadden de coffeeshopeigenaren geen vast aanspreekpunt meer en heeft de gemeente geen nieuwe bijeenkomsten meer georganiseerd. Tot slot is er geen sprake geweest van een implementatie van het keurmerk in de reguliere werkzaamheden van de gemeente. Deze tekortkomingen van de uitvoering van het keurmerk en het moment van de evaluatie zijn mede ontstaan door de personele wisselingen binnen de gemeente en de bijkomende werkzaamheden door de coronapandemie. Dit heeft echter niet geleid tot een toename van overtredingen van de openbare orde en de verstoring van het woon- en leefklimaat. De coffeeshopexploitanten hebben door het keurmerk goed contact met elkaar, de gemeente (met name in de eerste jaren van het keurmerk) en de wijkagenten. Dit draagt bij aan goed ondernemerschap en betere onderlinge samenwerking. Ook de gemeente en politie ervaart dat het eenvoudig is om (via de vertegenwoordigers van de coffeeshops) met alle coffeeshopexploitanten in contact te komen. Alles overziend zijn de doelen gaandeweg de looptijd van het keurmerk echter door alle partners uit het oog

verloren. Gelet op deze constateringen kan niet met zekerheid gesteld worden dat het keurmerk werkelijk heeft bijgedragen aan extra kwaliteit en integriteit van de Hilversumse coffeeshops zoals vooraf als doel werd gesteld. De conclusies van deze evaluatie zijn onbevredigend en we nemen hier de verantwoordelijkheid voor. Dankzij deze evaluatie weten we de tekortkomingen van het huidige keurmerk, waar het in de toekomst mogelijk mis kan gaan en hoe we eventuele knelpunten kunnen wegnemen. We nemen de conclusies en aanbevelingen van de evaluatie serieus. Het is duidelijk dat we verbeteringen in het keurmerk, maar ook in de organisatie daaromheen, kunnen aanbrengen. We zijn samen met de coffeeshophouders, de politie, GGD, brandweer en Jellinek voortvarend aan de slag gegaan om het keurmerk te herijken. Samen met de betrokken partners hebben we de aanbevelingen uit de evaluatie geconcretiseerd om tot een passend en effectief keurmerk te komen. Herijking van het Keurmerk voor Hilversumse Coffeeshops Met de herijking van het keurmerk wordt bijgedragen aan een veiliger en verantwoorder ondernemerschap en softdrugsbeleid. Samen met de vertegenwoordigers van de coffeeshops, politie, GGD, brandweer en Jellinek zijn de aanbevelingen van de evaluatie verwerkt en zijn grote aanpassingen doorgevoerd.

In het keurmerk zijn duidelijke afspraken gemaakt over de rollen en verantwoordelijkheden, toezicht en handhavingsafspraken, maar ook over de aanvullende en onderscheidende maatregelen voor de coffeeshophouders. Voorbeelden van de aanvullende en onderscheidende maatregelen zijn de inzet van Mystery Guests die controleren op leeftijd, deurbeleid, huis- en gedragsregels of klantenzorg, de coffeeshopcursus van Jellinek en bedrijfshulpverlening voor alle bedrijfsleiders, een training herkenning van valse identiteitsbewijzen, uniforme werkwijze om sterkte van de producten aan te geven en contact met scholen om het aanbod van Jellinek over preventie middelengebruik aan te bieden.

Probleemstelling/doel

Het keurmerk heeft als doel om een bijdrage te leveren aan een veilig en verantwoord softdrugsbeleid in Hilversum. Het keurmerk voor Hilversumse coffeeshops is geëvalueerd om te verantwoorden wat is bereikt en of de doelstellingen zijn behaald. De herijking van het keurmerk heeft plaatsgevonden om tot een passend en effectief keurmerk te komen, dat aansluit bij de uitdagingen waar we tegenaan lopen.

Argumenten

1. Met de herijking van het keurmerk wordt wezenlijk bijgedragen aan een veiliger en verantwoorder ondernemerschap en softdrugsbeleid. Door het huidige keurmerk is er reeds goed contact met de coffeeshop houders en andere ketenpartners. Met de herijking van dit keurmerk worden lokale en maatschappelijke ontwikkelingen nog beter gesignaleerd en problemen sneller opgelost. Daarnaast leidt het herijkte keurmerk tot een uniforme werkwijze van de coffeeshops en duidelijke afspraken over rollen en verantwoordelijkheden. Tevens wordt de kwaliteit en de integriteit van de Hilversumse coffeeshops door de aanvullende en onderscheidende maatregelen gewaarborgd.

Kanttekeningen

1. Doelen van het vorige keurmerk zijn gaandeweg uit het oog verloren. Uit de evaluatie is gebleken dat gaandeweg de looptijd van het keurmerk de doelen uit het oog zijn verloren en de regie en coördinatie vanuit de gemeente is verslapt. Het is als gemeente van groot belang om regie te houden op de uitvoering van het keurmerk, ondanks dat tijdens de looptijd van het keurmerk betrekkelijk weinig incidenten hebben plaatsgevonden en nauwelijks meldingen zijn gemaakt over overlast, onrust en/of criminaliteit rondom de coffeeshops. Met de juiste aanpassingen kan een toekomstig keurmerk effectief bijdragen aan een veiliger en verantwoorder ondernemerschap en softdrugsbeleid en een goede samenwerking met alle partners. Met het keurmerk alleen lossen we de problemen op van drugshandel op straat en andere (ondermijnende) criminaliteit echter niet op. Hier moet de gemeente, in samenwerking met politie en OM, de aankomende jaren verder op investeren.

Financiën, middelen & capaciteit

De financiën voor de evaluatie, de herijking en de uitvoering van het Keurmerk voor Hilversumse Coffeeshops worden gedekt uit de reguliere middelen van team Openbare Orde en veiligheid. Bij de kosten van de uitvoering horen ook de aanvullende en onderscheidende maatregelen uit het keurmerk. De middelen en capaciteit komen voort uit team openbare orde en veiligheid en team toezicht en handhaving, hetgeen gedekt kan worden uit de reguliere middelen.

Uitvoering

Het gemeentelijk drugsbeleid richt zich op het voorkomen van drugscriminaliteit, maar ook op het voorkomen van drugsgebruik en het beperken van de risico’s voor de gebruiker, diens directe omgeving en de samenleving. Hilversum doet dit door te zorgen voor goed preventief beleid, passende zorg en ondersteuning, bestrijding van drugscriminaliteit en het aanpakken van overlast rondom drugsgebruik en drugscriminaliteit. De herijking van het keurmerk Hilversumse Coffeeshop is hiervoor één instrument. Na het instemmen van de evaluatie en de herijking van het keurmerk voor Hilversumse Coffeeshop, wordt het keurmerk, mits de coffeeshophouders voldoen aan de eisen, aan de coffeeshophouders uitgereikt. Vervolgens wordt middels de afgesproken structuur uitvoering gegeven aan het keurmerk voor Hilversumse Coffeeshops. In een breder perspectief herijken we samen met de politie en OM ook artikel 13b Opiumwet/ Wet Damocles, zijn we bezig met de beleidsregel drugshandel op straat en onderzoeken we hoe we meer zicht kunnen krijgen op en versterken we de aanpak van drugscriminaliteit. Tot slot wordt in 2022 een integrale aanpak drugsgebruik en drugscriminaliteit opgesteld, waarbij nadrukkelijk de samenwerking en verbinding met andere relevante beleidsterreinen wordt gezocht.

Hierbij staat de samenwerking tussen het zorg- en veiligheidsdomein centraal en moet de aanpak van drugscriminaliteit samenhangen met de aanpak van drugsgebruik. Burgemeester en wethouders van Hilversum, de gemeentesecretaris, de burgemeester,

mr. C.P. Torres Barrera

Bijlage(n) 1. 2.

dr. ir. G.M. van den Top

Evaluatie Keurmerk voor Hilversumse Coffeeshops Herijking Keurmerk voor Hilversumse Coffeeshops 2.0