312018008.23.175 Gemeente Hilversum - Jaarrekening 2022 gewaarmerkt
Tekst van het document
Verder zijn de samenwerkingen met Hilversum100 en bedrijventerrein Zuidwest het afgelopen jaar geïntensiveerd en trekken we samen actief op voor een duurzaam Hilversum. Uit een onderzoek van het Klimaatverbond is gebleken dat bij de omvang van Hilversum plaats is voor één goede, grote energie coöperatie. We hebben dit gedeeld met de huidige twee coöperaties en het aan de bedrijven gelaten om te kijken naar samenvoegen. Eind 2022 was er nog geen sprake van samenvoeging. In 2022 zijn we begonnen met het uitvoeren van maatregelen voor de Proeftuin Aardgasvrije Wijk in de Hilversumse Meent. In 2022 is de Regeling Reductie Energieverbruik Woningen (RREW) met € 510.000 van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties uitgevoerd wat geleidt heeft tot 4884 vouchers van € 70 die besteed zijn aan energiebesparende producten. Daarnaast zijn er ruim 1400 adviezen gegeven via bijeenkomsten en energiecoachgesprekken. De RREW-regeling heeft naar verwachting geleid tot ruim 1000 ton CO2 reductie per jaar.
Financiële analyse Bedragen x € 1.000 Lasten
Baten
Saldo
Begroting na wijziging
4.744
-893
3.851
Realisatie
3.792
-758
3.034
Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)
-952
134
-818
53
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 54
Het voordelige saldo van € 818.000 is voornamelijk gerelateerd aan de vanuit het Rijk ontvangen middelen voor uitvoering van het klimaatakkoord. In 2023 wordt de ontvangen € 530.000 ingezet voor het opstellen van een Hilversums Isolatie Plan (HIP). Aan de raad wordt voorgesteld om € 530.000 ten behoeve van het klimaatakkoord over te hevelen. € 150.000 vanuit het Coalitieakkoord 2022-2026 is door ontvangst van de rijksmiddelen niet nodig, dit leidt tot een incidenteel voordeel in 2022. Door verschillende oorzaken is het vooraf ingeschatte aantal woningen dat van het gas af is gegaan (nog) niet gerealiseerd (Proeftuin Aardgasvrije Wijken). Het advies- en offertetraject kent in veel gevallen een langere doorlooptijd dan verwacht. Dit resulteert tot een voordeel in de lasten en een nadeel in de baten van € 201.000.
Ambitie met activiteiten Openbaar groen en (openlucht) recreatie Hilversum is een groene stad, omringd door prachtige natuur- en recreatiegebieden. De gemeente heeft als doel de hoeveelheid binnenstedelijk groen op peil te houden, op plekken te vergroten en waar mogelijk te verbinden met de omringende natuurgebieden. Er ligt ook een sterke nadruk op het vergroten van de biodiversiteit en het klimaatadaptief maken van de stad. Groeninitiatieven uit de buurten worden door de gemeente gestimuleerd en waar nodig begeleid. Het Goois Natuurreservaat (GNR) blijft zorgdragen voor de natuurgebieden.
Activiteiten - behaalde resultaten ● Actualiseren van het programma Groen met betrekking tot biodiversiteit, natuurinclusief bouwen en klimaatadaptatie. ● Actualiseren van de handboeken Hilversum Buiten. ● Starten met het opstellen van een visie Openbare Ruimte. ● Monitoren van de biodiversiteit in de wijken. ● Onderhouden van openbaar groen en daarbij participatie door bewoners in groenbeheer en groenonderhoud in buurten stimuleren en ondersteunen. ● Deelnemen aan het GNR om ook in de toekomst de natuur en recreatiewaarden in natuurgebieden te vergroten en te ontwikkelen.
Toelichting Het Programma Groen Hilversum 2040 (inclusief het uitvoeringsprogramma) is in december 2022 unaniem vastgesteld door de raad. Binnen dit programma staan de doelen biodiversiteit, klimaatbestendigheid en vitaliteit centraal. Verder is er in 2022 is onder meer gemonitord op de ontwikkeling van de arealen met extensief maaibeheer, op gebouwen wonende diersoorten in het projectgebied van Proeftuin Hilversumse 54
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 55 Meent en op zoogdieren in achtertuinen middels een participatietraject met wildcamera's. Daarnaast zitten we als gemeente in het bestuur van het Goois Natuurreservaat (GNR) en zetten ons actief in om de natuur- en recreatiewaarden in natuurgebieden te vergroten en te ontwikkelen.
Financiële analyse Bedragen x € 1.000 Lasten
Baten
Saldo
Begroting na wijziging
7.452
-377
7.074
Realisatie
7.136
-341
6.794
Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)
-316
36
-280
Het voordeel van € 280.000 is voornamelijk te relateren aan de uitzonderlijke warme zomer met als gevolg dat het minder noodzakelijk was om het gras te maaien alsook onkruid te bestrijden in plantsoenen (€ 190.000). Daarnaast is de teruggave BTW vanuit het GNR voordeliger uitgevallen. De teruggave wordt verdeeld over minder participanten en is derhalve per participant hoger dan voorheen (€ 60.000). In de Hilversumse Meent wordt een onderzoek verricht naar natuur inclusief bouwen. Dit is noodzakelijk ter bepaling van de isolatiemaatregelen voor het project Proeftuin Aardgasvrije Wijken. Tevens vindt een schaduwanalyse en onderzoek naar de verbondenheid van groen plaats. De verschillende onderzoeken lopen door in 2023. Daarbij wordt in 2023 het Voetstappenpad opgeknapt ter ere van het jubileum van het GNR. Ten behoeve van de hiervoor genoemde werkzaamheden in 2023 wordt aan de raad voorgesteld om € 62.000 over te hevelen.
Ambitie met activiteiten Riolering Het beheren en onderhouden van het riool is een omvangrijke gemeentelijke taak. Zeker nu klimaatverandering zorgt voor heftige buien en overstromingen en daarmee voor meer druk op het rioolstelsel. Een optimaal functionerend rioolstelsel met speciale aandacht voor klimaatadaptatie en duurzaamheid is het uitgangspunt. Dit is meegenomen in het gemeentelijk Watermanagement Plan 2021-2026.
Activiteiten - behaalde resultaten ● Uitvoeren van het Gemeentelijk Watermanagement Plan 2021-2026. • Onderzoeken van een locatie voor een waterbergingskelder. • Afkoppelen en infiltreren van hemelwater in postcodegebied 1221. ● Vervangen van 6,5 kilometer in het rioolstelsel op jaarbasis, als onderdeel van de vervanging van 65 kilometer tussen 2015 en 2026. ● Beheren en onderhouden van het rioolstelsel. Binnen de bestaande mogelijkheden wordt klimaatadaptatie tegelijkertijd gerealiseerd.
55
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 56 ● Afronden Infiltratieveld Hilversum-Noord (4 meter diep, 35 meter lang) om het rioolstelsel minder te belasten. ● Monitoren en bestrijden van overlast door grond- en regenwater.
Toelichting De warme, droge zomer bevestigde weer de noodzaak van klimaatadaptieve maatregelen om verdroging tegen te gaan. Onder de nieuwe atletiekbaan op het Arenapark is een waterbergings- en infiltratievoorziening aangelegd met Rockwool. Daarmee is 10.000m2 verhard oppervlak afgekoppeld van het riool en infiltreert het schone regenwater in de bodem. Om ook het watersysteem in Hilversum toekomstbestendig te maken is in 2022 veel voorbereidend werk gedaan door gemeente en waterschap samen. Er is een logische verdeling van het beheer en onderhoud tussen beide partijen uitgewerkt, zodat het water beter kan worden onderhouden. Deze goede samenwerking vormt tevens de basis voor het gezamenlijk oppakken van uitdagingen als droogte en wateroverlast. Meer toelichting over de uitvoering van het Gemeentelijk Watermanagement Plan (2021-2026) voor het vervangen, beheren en onderhouden van het rioolstelsel leest u bij het thema Onderhoud kapitaalgoederen/Riolering.
Financiële analyse Bedragen x € 1.000 Lasten
Baten
Saldo
Begroting na wijziging
6.308
-8.478
-2.170
Realisatie
6.567
-8.683
-2.116
259
-205
54
Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)
Het nadeel van € 259.000 op de lasten is voornamelijk toe te schrijven aan de stijgende prijzen. Het onderhoud van de riolering en het aanleggen van huisaansluitingen is met € 200.000 duurder uitgevallen. Naast de prijsstijging zijn in 2022 meer huisaansluitingen aangevraagd en geplaatst. Tenslotte is er ook sprake geweest van noodzakelijke werkzaamheden aan het rioolstelsel buiten het planmatig onderhoud. Het voordeel van € 205.000 in de baten wordt grotendeels veroorzaakt door de loon -en afdelingskosten. De afwijking op de loon- en organisatiekosten wordt centraal toegelicht in de paragraaf Bedrijfsvoering.
Ambitie met activiteiten Afval De Grondstoffen en Afvalstoffendienst (GAD) Gooi & Vechtstreek voert namens de gemeente de afvalinzameling en –verwerking uit bij de huishoudens. De gemeente houdt via de begroting van de GAD toezicht op een effectieve en efficiënte afvalinzameling.
56
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 57
Activiteiten - behaalde resultaten ● Uitvoeren van nieuw, circulair grondstoffenbeleid in regionaal verband door de GAD. ● Sturen op een goede en efficiënte afvalinzameling- en verwerking door de GAD. ● Benutten van lokale kansen voor duurzaamheid en sociale werkgelegenheid bij afvalinzameling- en verwerking. ● Lobbyen voor landelijke uitbreiding van producentenverantwoordelijkheid voor circulaire producten en verpakkingen.
Toelichting Bij circulaire economie gaat het erom steeds meer afval als grondstof aan te merken. In 2022 was Omgevingsdienst in Flevoland en Gooi en Vechtstreek (OFGV) vooral actief op het gebied van wetenschappelijke ontwikkelingen om optimaal te kunnen adviseren en ondersteunen. Ook had het OFGV extra aandacht voor de bestrijding van milieucriminaliteit. Een voorbeeld hiervan is het onjuist verwijderen en/of afvoeren van asbest(houdende) materialen. Het optreden van OFGV heeft er toe geleid dat tenminste één slecht presterend asbest saneringsbedrijf niet meer actief is onze regio.
Financiële analyse Bedragen x € 1.000 Lasten
Baten
Saldo
Begroting na wijziging
10.136
-12.380
-2.244
Realisatie
10.107
-12.372
-2.266
-29
8
-21
Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)
De afvalinzameling en verwerking, uitgevoerd door de Grondstoffen en Afvalstoffendienst (GAD) Gooi & Vechtstreek, is uitgevoerd binnen de financiële kaders.
Ambitie met activiteiten Economische havens en waterwegen Beheren en onderhouden van de huidige havens, waterwegen en de sluis ‘t Hemeltje.
Activiteiten - behaalde resultaten ● Uitvoeren van de jaarlijkse onderhoudswerkzaamheden, met name baggerwerkzaamheden, conform het onderhoudsplan. ● Onderhouden en bereikbaar houden van de binnenhavens en doorgaande waterwegen.
57
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 58 ● Uitvoeren van regulier onderhoud van waterkeringen en afwatering, waarbij bij de vervanging van waterkeringen rekening wordt gehouden met natuurvriendelijke oevers. ● Beheren en onderhouden van sluis ’t Hemeltje.
Toelichting De jaarlijkse onderhoudswerkzaamheden zoals baggeren en ander onderhoud aan de binnenhavens en waterwegen zijn in 2022 uitgevoerd. Het vervangen van oevers is afgelopen jaar iets vertraagd, doordat de vervanging van de Kanaalbrug is uitgesteld. Dit heeft te maken met onder meer bereikbaarheid en uitvoerbaarheid van het project. Ook is de vervanging van de sluisdeur van sluis ’t Hemeltje vertraagd vanwege herprioritering van werkzaamheden.
Financiële analyse Bedragen x € 1.000 Lasten
Baten
Saldo
Begroting na wijziging
388
-66
322
Realisatie
359
-61
298
Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)
-29
5
-24
De activiteiten met betrekking tot de ambities economische havens en waterwegen zijn uitgevoerd binnen de financiële kaders.
58
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 59
Wat heeft het gekost? Thema - taakveld (Bedragen x € 1.000)
Primitieve Wijzigingen Actuele begroting 2022 begroting 2022 2022
Realisatie 2022
Verschil
Lasten Thema Mooie stad 7.5
Begraafplaatsen en crematoria
572
47
619
662
43
8.1
Ruimtelijke ordening
3.840
1.690
5.530
4.063
-1.467
8.3
Wonen en bouwen
3.967
655
4.622
4.556
-66
Totaal lasten thema Mooie stad
8.379
2.392
10.771
9.281
-1.490
Thema Levendige stad 5.1
Sportbeleid en activering
1.051
125
1.176
1.170
-6
5.2
Sportaccommodaties
2.943
277
3.221
3.448
227
5.3
3.837
912
4.749
4.621
-127
5.4
Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie Musea
1.054
-1
1.053
1.207
154
5.5
Cultureel erfgoed
760
119
878
815
-63
5.6
Media
1.713
219
1.932
1.739
-194
11.359
1.650
13.009
13.000
-9
Totaal lasten thema Levendige stad Thema Bereikbare stad 0.63 Parkeerbelasting 2.1
Verkeer en vervoer
17.991
2.279
20.270
17.756
-2.514
2.2
Parkeren
4.021
264
4.285
4.424
139
22.012
2.543
24.555
22.180
-2.375
Totaal lasten thema Bereikbare stad Thema Duurzame stad 2.4
Economische havens en waterwegen
5.7
Openbaar groen en (openlucht) recreatie
395
-7
388
359
-29
6.602
850
7.452
7.136
-316
7.2 7.3
Riolering
6.136
172
6.308
6.567
259
Afval
10.042
93
10.136
10.107
-29
7.4
Milieubeheer
3.086
1.659
4.744
3.792
-952
Totaal lasten thema Duurzame stad
26.261
2.767
29.028
27.960
-1.067
Totaal lasten programma Wonen en leven
68.010
9.352
77.363
72.422
-4.941
59
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 60
Baten Thema Mooie stad 7.5
Begraafplaatsen en crematoria
-513
8.1
Ruimtelijke ordening
-21
-375
8.3
Wonen en bouwen
-3.224
-508
Totaal baten thema Mooie stad
-3.758
-883
-513
-473
40
-396
-318
79
-3.732
-3.298
433
-4.641
-4.089
552
-6
-128
-122
Thema Levendige stad 5.1
Sportbeleid en activering
-6
5.2
Sportaccommodaties
-989
-401
-1.390
-1.584
-194
5.3
-473
-3
-476
-555
-79
5.4
Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie Musea
-335
-335
-358
-22
5.5
Cultureel erfgoed
-45
-45
-68
-23
5.6
Media
-1
-1
-4
-2
Totaal baten thema Levendige stad
-1.849
-404
-2.253
-2.695
-442
0.63 Parkeerbelasting
-4.575
-10
-4.585
-4.952
-367
2.1
Verkeer en vervoer
-3.519
-477
-3.996
-3.454
542
2.2
Parkeren
-1.321
206
-1.115
-1.201
-86
-9.415
-281
-9.696
-9.608
88
-66
-61
5
Thema Bereikbare stad
Totaal baten thema Bereikbare stad Thema Duurzame stad 2.4
Economische havens en waterwegen
-66
5.7
Openbaar groen en (openlucht) recreatie
-377
-341
36
7.2
Riolering
-8.328
-150
-8.478
-8.683
-205
7.3
Afval
-12.180
-200
-12.380
-12.372
8
7.4
Milieubeheer
-7
-886
-893
-758
134
Totaal baten thema Duurzame stad
-20.959
-1.236
-22.195
-22.216
-22
Totaal baten programma Wonen en leven
-35.981
-2.804
-38.785
-38.608
177
Saldo voor bestemming programma Wonen en leven
32.029
6.549
38.578
33.813
-4.764
287
506
793
698
-95
32.316
7.055
39.371
34.512
-4.859
-377
Mutaties reserves Saldo na bestemming programma
Wonen en leven
60
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 61
Programma 2: Zorg
Betrokken partijen Voor het realiseren van de bestuurlijke opgave werken wij samen met inwoners, ondernemers, bedrijven, instellingen en maatschappelijke organisaties. De belangrijkste betrokken partijen binnen het programma Zorg zijn: • Inwoners en ondernemers • Mantelzorgers en vrijwilligers • Regio Gooi en Vechtstreek (verbonden partij) en omliggende gemeenten • GGD Jeugd en gezin • Gecontracteerde zorgaanbieders • Diverse medische en zorgpartijen zoals huisartsen, ziekenhuis Tergooi, VVT en zorgverzekeraars • Gecertificeerde instellingen • Raad voor Kinderbescherming • Onderwijsinstellingen • Kinderopvangorganisaties (peuterspeelzalen) • Woningcorporaties • Netwerken in de stad: zoals religieuze instellingen en verenigingen voor ontspanning, sport, welzijn en cultuur
61
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 62
Kaderstellende nota's • • • • • • • • • • • • • •
Kadernota Sociaal Domein Hilversumse Educatieve Agenda 2021-2024 (2021) Regionale onderwijsagenda 2020-2022 Integraal Huisvestingsplan Onderwijs 2020-2035 (2020) Uitvoeringsnotitie buurten 3.0 (2020) Beleidsplan bescherming en opvang Beleidsplan integrale schuldhulpverlening 2020-2024 (2019) Agenda Wmo-Welzijn in de wijk 2019 - 2021 (2019) Visie en Agenda Jeugdhulp 2019-2021 (2019) Transformatieplan “Zorg voor de Jeugd” Gooi en Vechtstreek (regionaal; 2019) Naar een financieel gezond domein (2021) Beleidsplan LHBTI 2019-2022 (2019) Agenda Lokale Inclusie (2020) Actieplan tegen eenzaamheid “Samen is het leuker” (2020)
62
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 63
Verbindende stad De gemeente Hilversum draagt bij aan een zorgzame en gezonde samenleving voor alle inwoners. Wijkgericht werken richt zich op werken aan sterke sociale buurten samen met inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties. Het wijkgericht werken is gebaseerd op een goede samenwerking tussen inwoners, partners in combinatie met wijkregie in de wijk. Maatwerk leveren in de wijken en buurten in samenwerking en met verbinding tussen inwoners, partners en de gemeente, daar draait het om. Hierbij richten we ons integraal op de aanpak van maatschappelijke opgaven vanuit het sociale, fysieke en veiligheidsdomein. Mensen voelen zich meer verbonden met hun wijk en leefomgeving. We richten ons op het versterken van verbondenheid, welzijn en preventie, met name voor mensen die het nodig hebben. We werken vanuit het principe van positieve gezondheid. We organiseren ondersteuning dicht bij de inwoners, we versterken het zelfsturend vermogen en we bestrijden waar mogelijk de eenzaamheid van mensen. Wijkcentra hebben een brede functie, hier kan men terecht voor ondersteuning en er is ook gelegenheid voor ontmoeting. De buurt bepaalt de programmering en daar waar nodig biedt de gemeente ondersteuning. We bieden mantelzorgers ondersteuning en waar nodig verwijzen we naar specialistische hulp.
We investeren in voorzieningen in de wijk, waardoor zwaardere ondersteuning en zorg voorkomen wordt.
Prestatie-indicatoren Nr. Wettelijk Indicator Nee
Nee
Nee Nee Nee
Nee Nee
Nee
Streef waarde
Realisatie 2022
Bron
Percentage inwoners dat zich de afgelopen 12 maanden heeft ingezet met vrijwilligerswerk Percentage volwassenen met hoge emotionele/sociale eenzaamheidsscore
≥ 38%
32%
Hilversum Monitor
≤ 28%
28,9% (2021)
Gezondheidsmonitor volwassenen (en ouderen)
Percentage inwoners dat zich verbonden voelt met de buurt Waardering van de inwoners over de buurt
86%
86%
Hilversum Monitor
8,0
8,0
Hilversum Monitor
Waardering van inwoners over sociaal vangnet; mate waarin buurtgenoten elkaar ondersteunen Percentage volwassenen dat mantelzorg geeft
60%
56%
Hilversum Monitor
45%
55%
Hilversum Monitor
Percentage inwoners dat zich de afgelopen 12 maanden heeft ingezet met aandacht voor buren in een zorgwekkende situatie Percentage inwoners dat (helemaal) mee eens is dat gemeente inwoners en organisaties betrekt bij de totstandkoming en uitvoering van beleid
≥ 38%
42%
Hilversum Monitor
≥ 40%
35%
Hilversum Monitor
63
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 64 Nee
Nee
Nee Nee Nee
Percentage inwoners dat zegt bereid te zijn zich te willen inzetten voor de leefbaarheid van de buurt Percentage inwoners ouder dan 19 jaar met overgewicht
Percentage jeugd (4 tot 15 jaar) met overgewicht Percentage jeugd (4 tot 15 jaar) met ondergewicht Percentage jongeren (2e en 4e klas middelbare school) dat minimaal 5 dagen per week voldoende beweegt volgens de NNGB
≥ 55%
47%
Burgerpeiling waarstaatjegemeente
38,0%
42%
Gezondheidsmonitor volwassenen (en ouderen)
≤ 10%
GGD
≤ 9%
22,6% (2019) 9,6% (2020)
≥ 50%
40% (2021)
GGD (EMOVO)
GGD
Ambitie met activiteiten Samenkracht en burgerparticipatie Versterken van het zelfsturend vermogen van bewoners via veerkrachtige netwerken, waarin maatschappelijke organisaties, bewoners, vrijwilligers en andere partners in de wijk samenwerken. Door de afstand van de netwerken tot de bewoner te verkleinen kunnen problemen voorkomen worden waardoor er een verschuiving van zwaardere naar lichtere ondersteuning ontstaat.
Activiteiten - behaalde resultaten ● Uitvoeren van de Agenda Wmo Welzijn, door passend bij de wijk de algemene voorzieningen, sociaal werk, dagbesteding, vrijwilligerswerk en herkenbare ontmoetingscentra te versterken en eenzaamheid te voorkomen. De toegang van het Sociaal Plein en de (maatschappelijke) organisaties in de buurt en wijk zijn hier op aangesloten. ● Stimuleren van samenwerkingen in de stad door middel van co-creatie met inwoners, ondernemers en partners van de stad. ● Ondersteunen van de mantelzorger en het versterken van het netwerk door hulp en ondersteuning (zowel individueel als collectief) te bieden. ● Vaststellen van en uitvoering geven aan de prioritaire thema’s in de wijken samen met de inwoners, ondernemers en partners in de wijk. ● Signaleren en agenderen van kansen en problemen in de wijk. ● Uitvoeren van de Agenda Lokale Inclusie. Ontwikkelen van een project waarbij aandacht is voor de fysieke toegankelijkheid voor mensen met een beperking. ● Faciliteren van het diversiteitsnetwerk.
64
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 65 ● Uitvoeren van het beleidsplan LHBTI. ● Onderhouden van het digitaal platform en uitvoeren van bewonersactiviteiten en initiatieven. Dit betreft digitaal platform Hilversummers.nl. ● Intensiveren van maatregelen tegen eenzaamheid. ● Voortzetten van suïcide preventie met maatschappelijke partners en het opstellen van een actieplan Suïcide Nazorg. ● Ontwikkelen van een multifunctionele accommodatie, De Lelie.
Toelichting Versa Welzijn is begonnen met de campagne Samen is leuker. Een deel van de mantelzorgers wordt op dit moment ondersteund. De betrokken partijen die mantelzorgondersteuning bieden zijn in overleg om de samenwerking te intensiveren, om zo meer mantelzorgers te kunnen ondersteunen. De maatregelen tegen eenzaamheid zijn geïntensiveerd ten opzichte van het vaststellen van de Agenda Wmo-Welzijn. Later is het actieplan toegevoegd. Dit jaar is een projectplan lokale inclusie opgesteld. Vanuit dit projectplan zal in 2023 een uitvoeringsagenda worden vastgesteld door het college. Dit jaar is de agenda WMO Welzijn uitgevoerd, waarbij aandacht besteed is aan doorontwikkeling van begeleiding in de wijk, het versterken van de sociale basis en inkoop van de sociale kaart. Dit laatste wordt in 2023 afgerond. Hilversum heeft sterke wijken en buurten die bruisen van activiteiten en initiatieven en zorgen voor sociale verbondenheid tussen inwoners. De komende jaren bouwen we verder op deze krachtige basis door wijkgericht te blijven werken. We professionaliseren ons verder en werken gericht met geprioriteerde thema's voor 2023-2024. In Q2 2023 verschijnt het Jaarverslag Wijken en Buurten 2021-2022.
65
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 66
Financiële analyse Bedragen x € 1.000 Lasten
Baten
Saldo
Begroting na wijziging
27.671
-16.301
11.371
Realisatie
23.819
-17.563
6.256
Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)
-3.853
-1.262
-5.115
Het voordeel wordt voor € 4.296.000 bepaald door de opvang ontheemden Oekraïners. Hiervoor zijn de volgende oorzaken: • De opvanglocaties Thebe 22 en Philipsweg 1 zijn nog niet in gebruik in 2022, derhalve zijn in 2022 ook geen exploitatielasten gemaakt voortkomend uit de opvang. Dit levert een voordeel op van €1.587.000. • De opvang van de ontheemde Oekraïners vindt steeds minder plaats in hotels. De opvang in hotels is een relatief kostbare wijze van opvang ten opzichte van de reguliere opvang. Dit heeft tot gevolg dat de lasten van de opvang voor 2022 met €1.666.000 lager uitkomen dan begroot. • De exploitatie lasten van de opvanglocatie Heuvellaan 50 komen in 2022 €711.000 lager uit dan begroot. Dit wordt met name bepaald door lagere lasten voor het beheer van de opvang (beveiliging, catering, schoonmaak en locatiemanagement, maar ook door lagere persoonsgebonden lasten (medische kosten en vervoer) • Voor het uitbetalen van het leefgeld particuliere opvang (POO) wordt door het rijk een afzonderlijk forfaitbedrag vergoed. Deze vergoeding valt € 249.000 hoger uit door de gemaakte lasten en resulteert in een even hoog voordeel. • Overige lasten en baten per saldo €83.000 voordelig.
Voorgesteld wordt het voordeel van €4.296.000 bij de resultaatbestemming toe te voegen aan de reserve opvang Oekraïners Daarnaast is een deel van de middelen uit het coalitieakkoord voor een Zorgzaam Hilversum nog niet ingezet, omdat eerst gewerkt wordt aan de visie op het sociale domein en de verdere uitwerking. Voorgesteld wordt de middelen van € 100.000 over te hevelen naar 2023 Ook de projecten 'Ontwikkelen sociale kaart' en 'Suïcide preventie' uit de Corona herstelagenda kennen een doorloop in 2023. Aangezien de volledige kosten begroot waren in 2022 ontstaat hierdoor een voordeel in de lasten van € 94.000. Hierdoor is ook de onttrekking uit de reserve coronaherstelfonds € 94.000 lager. In het voorjaar 2023 heeft de raad de eindevaluatie Corona Herstelagenda behandeld en de resterende middelen € 94.000 vrijgegeven voor 2023.
Ambitie met activiteiten Volksgezondheid Het beleid rondom volksgezondheid is belegd bij de regio G&V. De gemeente zet in op het bevorderen van gezondheid. Inwoners van onze regio leven gemiddeld gezonder in vergelijking met inwoners in de rest van Nederland. Onze inzet is om deze gezondere levensstijl de komende jaren te handhaven. Nadruk ligt op het gezond opgroeien van de jeugd.
Activiteiten - behaalde resultaten ● Faciliteren van de GGD en andere partijen om hun wettelijke basistaken uit te voeren.
66
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 67
● Het bevorderen van een rookvrije generatie. ● Het inzetten op het voorkomen van alcoholmisbruik onder jongeren. ● Stimuleren van een lokaal preventieakkoord, waarmee wordt gewerkt aan de thema’s: een gelukkige en gezonde jeugd en een gezonde leefstijl voor iedereen. ● Het continueren van de Jongeren Op Gezond Gewicht aanpak (JOGG). ● Stimuleren van sport en beweging door de buurtsportcoaches in samenwerking met huisartsen. ● Stimuleren van een gezonde omgeving (voor sport en bewegen) bij de invoering van de Omgevingswet.
Toelichting Vanaf januari 2022 vergde het herstel van Corona veel inzet van zowel de organisatie als haar partners. Desondanks is het gelukt de voorgenomen ambities voor het grootste deel te realiseren.
Financiële analyse Bedragen x € 1.000 Lasten
Baten
Saldo
Begroting na wijziging
3.756
-81
3.674
Realisatie
3.762
-90
3.671
6
-9
-3
Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)
Binnen het saldo van de ambitie 'volksgezondheid' doet zich een nadeel voor € 109.000 als gevolg van JGZ kosten van Oekraïense kinderen. In 2022 vielen 210 Oekraïense kinderen onder de JGZ. Voor deze dienstverlening heeft de Regio Gooi en Vechtstreek €109.000 in rekening gebracht. Ter dekking van o.a. deze lasten heeft het Rijk in de decembercirculaire middelen beschikbaar gesteld. Voorgesteld wordt deze middelen vanuit de decembercirculaire te storten in de reserve Opvang Oekraïners. In lijn met deze storting wordt voorgesteld de extra JGZ lasten van € 109.000 te onttrekken uit de reserve. De voordelige afwijking op de loon- en organisatiekosten van afgerond € 63.000 wordt centraal toegelicht in de paragraaf Bedrijfsvoering van deze jaarstukken.
67
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 68
Kansrijke stad Hilversum wil bijdragen aan gelijke ontwikkelkansen voor ieder kind. Onderwijs levert een belangrijke bijdrage aan de ontwikkeling van een kind. Daar waar de basisvoorzieningen zoals peuterspeelzalen, onderwijs, sport, cultuur en gezondheidszorg niet voldoende bijdragen aan deze kansen, bieden we aanvullende maatregelen. Door het voortzetten en versterken van de samenwerking met partners zoals besturen van scholen, peuterspeelzalen en kinderopvang bieden we ondersteuning en geven wij kinderen en hun ouders een steuntje in de rug. We investeren in het verbeteren en vernieuwen van onderwijshuisvesting om deze verder toekomstbestendig te maken.
Prestatie-indicatoren Nr. Wettelijk Indicator
Streef waarde
Realisatie 2022
Bron
Nee
Absoluut verzuim, aantal per 1000 leerlingen
0,5
nnb
DUO, Ingrado
Nee
Relatief verzuim, aantal per 1000 leerlingen
29
30
DUO, Ingrado
Nee
Vroegtijdig schoolverlaters zonder startkwalificatie, percentage deelnemers aan het VO en MBO onderwijs Kinderen in uitkeringsgezin, percentage kinderen tot 18 jaar
1,5%
aantal 94
DUO, Ingrado
5%
5%
Verwey Jonker Instituut Kinderen in Tel
Nee
Ambitie met activiteiten Onderwijsbeleid en leerlingzaken Alle kinderen hebben recht op gelijke ontwikkelkansen, ongeacht hun achtergrond of wijk waarin ze opgroeien. Daarom streven we in Hilversum naar een goede start in het onderwijs, een passende plek voor ieder kind en jongere en zetten we ons in om een geslaagde door- en uitstroom van leerlingen te realiseren, zowel naar het vervolgonderwijs als naar de arbeidsmarkt.
Activiteiten - behaalde resultaten ● Uitwerken van de speerpunten van de Hilversumse Educatieve Agenda 2021 – 2024 en periodiek rapporteren over de voortgang. ● Aanvullen van de Hilversumse Educatieve Agenda 2021 – 2024 met rijksmiddelen vanuit het Nationaal Programma Onderwijs om de gevolgen van de coronacrisis voor leerlingen op te vangen. Dit doen we in samenwerking met de onderwijspartners. ● Ontwikkelen van een gemeentelijke visie op kindvoorzieningen.
68
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 69 ● Deelnemen aan en ondersteunen van de Coalitie Kansrijke Start gericht op de eerste 1000 dagen van het leven van kinderen uit met name kwetsbare gezinnen. ● Faciliteren van intensieve buitenschoolse opvang (BSO-i) voor kinderen met een zorgbehoefte. ● Ondersteunen van peuterspeelzalen en kinderopvang bij het uitvoeren van activiteiten voor de voor- en/of vroegschoolse educatie (VVE) om achterstanden te voorkomen. ● Ondersteunen van ouders bij positief ouderschap. Hierbij wordt onder andere gebruik gemaakt van de programma’s Instapje, Voor jou en je kind, Voorleesexpres en preventieve programma’s van Jeugd en Gezin. ● Faciliteren van maatwerkplannen voor kinderen in groep 1 en 2 ter voorkoming en bestrijding van achterstanden in samenwerking met onderwijs, kinderopvang en Jeugd en Gezin. ● Faciliteren van een goede overdracht tussen peuterspeelzalen, kinderopvang en het basisonderwijs. ● Blijven versterken van de verbinding tussen passend onderwijs en onderwijs-zorgcombinaties in samenwerking met jeugdhulp. ● Versterken van de aansluiting van onderwijs op de arbeidsmarkt, met name gericht op jongeren in een kwetsbare positie, voor wie een startkwalificatie niet haalbaar is. ● Voortzetten en versterken van de samenwerking met de onderwijspartners. ● Uitvoeren van de wettelijke taak met betrekking tot leerlingenvervoer.
● Bieden van extra taalonderwijs voor volwassenen (18+) die niet (voldoende) kunnen lezen en schrijven. ● Uitvoeren van de wettelijke taak ten aanzien van de leerplicht en het voorkomen van schooluitval.
Toelichting In 2022 is er op het gebied van het aanbod voor laaggeletterdheid bij volwassenen onderzoek gedaan. Daar kwam uit dat de huidige partijen geen passend aanbod kunnen bieden als het gaat om extra taalonderwijs. Voor het vinden van passend aanbod, dat aan de voorwaarden voldoet, wordt er in 2023 een regionale aanbesteding uitgezet.
69
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 70
Financiële analyse Bedragen x € 1.000 Lasten
Baten
Saldo
Begroting na wijziging
7.727
-5.116
2.611
Realisatie
7.372
-4.723
2.650
Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)
-355
393
38
Het voordeel op de lasten en het nadeel op de baten wordt met name bepaald door het Nationaal Programma Onderwijs (NPO). De looptijd van het NPO van het Rijk is verlengd van schooljaar 20222023 naar schooljaar 2024-2025. Dat betekent dat middelen over een langere periode ingezet kunnen worden. Van de beschikbaar gestelde € 2,1 miljoen is inmiddels € 576.000 ingezet, € 274.000 minder dan begroot. De overgebleven middelen zullen in de periode tot juli 2025 ingezet worden. Overeenkomstig de voorwaarden van de NPO zijn de baten in lijn gebracht met de lagere lasten NPO.
Ambitie met activiteiten Onderwijshuisvesting Het bieden van voldoende duurzame en kwalitatief op orde zijnde huisvesting voor leerlingen in het primair, voorgezet, speciaal en internationaal onderwijs.
Activiteiten - behaalde resultaten ● Uitvoeren van het Integraal Huisvestingsplan (IHP), met afspraken over monumentale gebouwen, frisse scholen, duurzaamheid (stimuleren verduurzamen schoolgebouwen), bewegingsonderwijs en afspraken over de onderhoudstoestand, financiering en multifunctioneel gebruik van gymnastieklokalen. ● Uitvoeren van het Onderwijshuisvestingsprogramma 2022. ● Voorbereiden van de uitbreiding van internationaal onderwijs. ● Voortzetten en versterken van de samenwerking met de schoolbesturen.
Toelichting Door verschillende oorzaken is vertraging opgelopen bij de uitvoering van het IHP. Wisseling van personeel, de pandemie en een weinig eenvoudige werkwijze zorgden voor deze vertraging. Sinds medio 2022 wordt er gewerkt aan verbetering en een inhaalslag. Het Internationaal Onderwijs zal zich vooral ontwikkelen op het Arenapark. De ontwikkeling van het Arenapark duurt langer, waardoor ook huisvesting van het Internationaal Onderwijs vertraging oploopt. Een andere reden is dat de schoolbesturen en de gemeente nog volop in gesprek zijn over het ambitieniveau voor Internationaal Onderwijs binnen de gemeentegrenzen. Inde tweede helft van 2022 is volop gewerkt aan verbetering van de samenwerking met de schoolbesturen. Door het werken met accounthouders is de werkwijze eenvoudiger en de lijnen korter. Dit naar genoegen van schoolbesturen en de gemeente.
70
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 71
Financiële analyse Bedragen x € 1.000 Lasten
Baten
Saldo
Begroting na wijziging
9.738
-825
8.913
Realisatie
9.904
-982
8.922
166
-157
9
Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)
In 2022 hebben zich op onderwijshuisvesting vertragingen voorgedaan, waardoor niet alle beschikbare middelen zijn besteed. De vertraging doet zich voor bij het onderzoek naar de exploitatie van de gymzalen en de duurzaamheidsscans bij monumentale panden. Ook is de geplande uitvoering van werkzaamheden rond tijdelijke huisvesting vertraagd. Voorgesteld wordt om het voordeel van € 250.000 over te hevelen naar 2023. Herrekeningen van de onderhoudsplanning voor het vastgoed hebben geleid tot een extra dotatie aan de onderhoudsvoorziening € 191.000.
71
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 72
Ondersteunende stad Hilversum biedt zijn inwoners de ondersteuning die zij nodig hebben. Inwoners hebben zoveel mogelijk zelf de regie in handen, waarbij in alle gevallen persoonlijk contact belangrijk blijft. Hiervoor is de beschikbaarheid van e-diensten op een gebruiksvriendelijke website van groot belang. We informeren de inwoners duidelijk over datgene wat zij van ons mogen verwachten. We versterken de onderlinge betrokkenheid van inwoners in onze stad en we stimuleren de samenwerking tussen vrijwilligers en maatschappelijke organisaties. Daarnaast is het van belang de samenwerking tussen maatschappelijke organisaties, zorgpartners en gemeente verder te verbeteren. De beheersbaarheid van uitgaven in het sociaal domein blijft een belangrijk aandachtspunt, mede door de toename van het aantal inwoners dat gebruik maakt van voorzieningen. We blijven zoeken naar mogelijkheden om kosten te besparen. Dit mag niet ten kosten gaan van de kwaliteit van de zorg. In regioverband werken we hiervoor aan het programma Naar een financieel gezond sociaal domein. Het blijft belangrijk om met het Rijk in gesprek te blijven over meer kostendekkende financiering voor uitvoering van taken in het sociaal domein.
Prestatie-indicatoren Nr. Wettelijk Indicator
Streef waarde
Realisatie 2022
Bron
Nee
Algehele tevredenheid dienstverlening Sociaal Plein
7,5
7,0
Burgerpanel onderzoek
Nee
Aantal huishoudens met ondersteuningstraject schuldhulpverlening vanuit de gemeente Clientervaring Wmo, kwaliteit ondersteuning
n.v.t.
376
92%
93% (2021)
Gemeente Hilversum GMSD
Nee
Aantal cliënten met een voorziening, per 1.000 inwoners
95
99
CBS
Nee
Percentage inwoners dat vindt dat er voldoende welzijnsvoorzieningen, zoals maatschappelijk werk en andere hulpverlenende instanties in de buurt zijn Jongeren met een delict voor de rechter, percentage 12 t/m 21- jarigen
48%
41%
Hilversum Monitor
1%
1%
Jongeren met jeugdhulp, percentage van de jongeren tot 18 jaar Jongeren met jeugdbescherming, percentage van alle jongeren tot 18 jaar
9%
9,1%
Verwey Jonker Instituut Kinderen in Tel CBS
0,7%
0,8%
CBS
0,3%
0,3%
CBS
650
680
GMSD, CBS
Nee
Nee
Nee Nee Nee Nee
Jongeren met jeugdreclassering, percentage van alle jongeren van 12 tot 23 jaar Cliënten met maatwerkarrangement WMO, aantal per 10.000 inwoners
72
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 73
Ambitie met activiteiten Toegang Bieden van dienstverlening om ondersteuning zo vroeg en dicht mogelijk bij de inwoners organiseren, in aansluiting op de behoefte van de inwoners.
Activiteiten - behaalde resultaten ● Verbeteren van de dienstverlening, onder andere door onderzoek te doen naar de klantervaringen van verschillende doelgroepen en deze te verwerken in serviceformules. Serviceformules dragen bij aan het klantgericht, efficiënt en herkenbaar maken van gemeentelijke dienstverlening. ● Vraaggericht werken en daarbij de vraag van de inwoner in breed perspectief bekijken. Met behulp van deze brede uitvraag krijgen we zicht op passende oplossingen gericht op de eigen kracht van de inwoner.
Toelichting De activiteiten zoals opgenomen in de begroting 2022 zijn allen conform afspraak uitgevoerd in 2022.
Financiële analyse Bedragen x € 1.000 Lasten
Baten
Saldo
Begroting na wijziging
525
-3
522
Realisatie
473
-1
472
Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)
-52
2
-50
De werkzaamheden binnen de ambitie 'Toegang' zijn uitgevoerd binnen de financiële kaders.
Ambitie met activiteiten Maatwerkvoorzieningen (Wmo) Zorgdragen voor maatwerkvoorzieningen met als doel inwoners zo goed en lang als mogelijk zelfstandig laten functioneren in de samenleving.
Activiteiten - behaalde resultaten ● Afhandelen van minimaal 80% van de aanvragen binnen de wettelijke termijn. ● Treffen van individuele voorzieningen (zoals woningaanpassingen, hulpmiddelen en scootmobielen) op basis van een indicatie. ● Uitvoeren van maatregelen als onderdeel van het regionale programma Naar een financieel gezond domein.
73
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 74
Toelichting In 2022 is 69% van de aanvragen binnen de wettelijke termijn afgehandeld. Dit percentage is lager dan in 2021. We hebben de werkwijze aangepast om de productiviteit te verhogen. Voorbeelden van het inzetten van diverse maatregelen zijn: een andere werkwijze aanvragen taxipas, het actief benaderen wachtende inwoners, ambtshalve verlengingen, minder administratieve lasten voor medewerkers. Ook heeft de geautomatiseerde verwerking van de aanvragen mantelzorgwaarderingen in het laatste kwartaal een positieve effect. De resultaten zijn terug ook te zien in het raadsdashboard. Middels het raadsdashboard is de gemeenteraad op de hoogte gebracht van de doorlooptijden binnen Wmo. Op 30 januari 2023 is het raadsdashboard aangeboden over de periode tot en met kwartaal 3 van 2022. Door het nemen van diverse maatregelen, is het percentage over heel 2022 gestegen van 57% (tot en met kwartaal 32022) naar 69%. In de begroting van 2023 zijn door de gemeenteraad extra middelen beschikbaar gesteld voor incidentele en structurele uitbreiding van het personeel. Daarnaast worden zowel korte als lange termijn maatregelen genomen om de doelstelling structureel te halen. Met deze aanvragen worden voorzieningen verstrekt en er wordt gewerkt aan het meer en breder inzetten van algemene voorzieningen.
Financiële analyse Bedragen x € 1.000 Lasten
Baten
Saldo
Begroting na wijziging
3.387
-34
3.353
Realisatie
3.020
-54
2.966
Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)
-367
-19
-386
Het voordeel wordt met name bepaald door lagere lasten voor de maatwerkvoorzieningen (rolstoelen, scootmobielen, woningaanpassingen, en trapliften). De uitgaven maatwerkvoorzieningen komen in 2022 uit op €2 miljoen en ligt in lijn meet voorgaande jaren (2021 €2,1 miljoen en 2020 €2,2 miljoen).
Ambitie met activiteiten Maatwerkdienstverlening volwassenen Bieden van een vangnet om de zelfredzaamheid van inwoners te stimuleren en daardoor zo lang mogelijk zelfstandig thuis te blijven wonen en deel te nemen aan de samenleving.
Activiteiten - behaalde resultaten ● Bieden van individuele begeleiding en vervoer, huishoudelijke verzorging en tijdelijke vervangende zorg ter ontlasting van mantelzorgers. Bij voorkeur in de vorm van algemene voorzieningen zoals dagbesteding. ● Verstrekken van persoonsgebonden budgetten (pgb’s), waarmee inwoners zelf ondersteuning kunnen inkopen.
74
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 75 ● Versterken en uitbreiden van de teams ‘Begeleiding in de Wijk’. ● Bieden van een passend aanbod voor de schuldhulpverlening (preventie, vroegsignalering, oplossing en nazorg), zowel voor particulieren als zelfstandigen. ● Ondersteunen van gedupeerde ouders toeslagenaffaire, mede door uitvoering van de verzamelwet hersteloperatie toeslagen waarmee publieke schulden worden kwijtgescholden. ● Ontwikkelen van een dashboard Wmo om meer inzicht te geven in het gebruik van WMO en de prognoses.
Toelichting De teams ‘Begeleiding in de Wijk’ zijn nu in de gehele stad beschikbaar. Het doel was om de teams verder te verstevigen zodat inwoners laagdrempelig en toegankelijk in de wijk geholpen kunnen worden. Vanwege krapte op de arbeidsmarkt was dit niet voor alle teams realiseerbaar. Met het project A2 "Begeleiding in de wijk versneld door-ontwikkelen" vanuit de Corona Herstelagenda zal dit alsnog worden gerealiseerd. Dit project kent een doorloop in 2023.
Financiële analyse Bedragen x € 1.000 Lasten
Baten
Saldo
Begroting na wijziging
21.056
-876
20.181
Realisatie
20.291
-1.038
19.253
-766
-162
-928
Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)
Het voordeel van € 928.000 wordt voornamelijk bepaald door de Wmo (€445.000), een voordeel op de loon -en organisatiekosten (€ 235.000) en de corona Herstelagenda (€135.000). De zorglasten huishoudelijke hulp en begeleiding komen in 2022 uit op €16,6 miljoen (2021: €16,5 miljoen). Dit resulteert in een voordeel van €367.000 ten opzichte van de begroting. Het voordeel is met name toe te rekenen aan begeleiding en dagbesteding. Daarnaast is er €78.000 meer eigenbijdrage ontvangen dan begroot. Het project A2 "Begeleiding in de wijk versneld doorontwikkelen" vanuit de Corona Herstelagenda kent een doorloop in 2023. Aangezien de volledige kosten begroot waren in 2022 ontstaat hierdoor een voordeel in de lasten van € 135.000 in 2022. Hierdoor is ook de onttrekking uit de reserve coronaherstelfonds € 135.000 lager. In het voorjaar 2023 heeft de raad de eindevaluatie Corona Herstelagenda behandeld en de resterende middelen € 135.000 vrijgegeven voor 2023. De voordelige afwijking op de loon- en organisatiekosten van afgerond € 235.000 wordt centraal toegelicht in de paragraaf Bedrijfsvoering van deze jaarstukken.
75
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 76
Ambitie met activiteiten Geëscaleerde zorg volwassenen Bieden van een veilige en beschermende woonomgeving. De focus ligt hierbij op de inzet van begeleiding om de zelfredzaamheid en deelname aan de samenleving van inwoners met psychische of psychosociale problemen te stimuleren. In het nieuwe regionale beleidsplan Bescherming en Opvang is aandacht voor voorzieningen in de wijk die ambulante ondersteuning mogelijk moeten maken.
Activiteiten - behaalde resultaten ● Bieden van opvang aan slachtoffers en het terugdringen van huiselijk geweld door Veilig Thuis. ● Bieden van beschermd wonen voor personen met psychische of psychosociale problemen, daar waar mogelijk met de inzet van ambulante ondersteuning. ● Bieden van een inloopfunctie voor de GGZ-doelgroep. ● Bieden van maatschappelijke opvang en begeleiding aan inwoners met meervoudige problematiek, waaronder inwoners met een verslaving en dak- en thuislozen. ● Bieden van ondersteuning in de wijken aan personen met verward gedrag. ● Bieden van nazorg aan ex-gedetineerden.
Toelichting In december 2021 heeft de gemeenteraad ingestemd met het Beleidsplan Bescherming en Opvang Gooi en Vechtstreek 2022-2025. Dit plan bevat diverse maatregelen gericht op de meest kwetsbare inwoners, zoals mensen met een verslaving, slachtoffers van huiselijk geweld en dak- en thuislozen. In 2022 zijn verschillende maatregelen uit het beleidsplan uitgevoerd. Zo is er ingezet op de aanpak van huiselijk geweld en de opvang van slachtoffers. Ook hebben we beschermde woonplekken geboden aan Hilversummers met psychische of psychosociale problemen en ontvingen inwoners die dat nodig hadden maatschappelijke opvang. In veel gevallen in combinatie met ambulante ondersteuning vanuit de Wmo. Ook hebben we geïnvesteerd in laagdrempelige ondersteuning voor psychisch kwetsbare inwoners, onder andere in het Verbindingshuis in Hilversum Oost, waar mensen zonder indicatie terecht kunnen voor diverse dagbestedingsactiviteiten onder begeleiding. Verder was er aandacht voor personen met onbegrepen/verward gedrag en nazorg aan ex-gedetineerden.
76
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 77
Financiële analyse Bedragen x € 1.000 Lasten
Baten
Saldo
Begroting na wijziging
18.320
-302
18.018
Realisatie
18.471
-293
18.178
151
9
160
Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)
Het nadeel wordt met name bepaald door de meerkosten in de zorg voor Bescherming en Opvang als gevolg van Covid-19. Deze meerkosten worden gecompenseerd door de met de decembercirculaire 2022 beschikbaar gestelde middelen. Omdat de begroting op basis van de decembercirculaire 2022 niet meer aangepast kon worden, wordt het nadeel gepresenteerd onder programma 2: Zorg en het voordeel bij programma 5: Financiën.
Ambitie met activiteiten Geïndiceerde jeugdzorg, vrijwillig en gedwongen Zorgen voor een optimale en veilige ontwikkeling van kinderen en jongeren (tot 27 jaar). Signaleren en zo nodig ingrijpen op situaties van onveiligheid voor kinderen.
Activiteiten - behaalde resultaten ● Intensiveren van de samenwerking met de huisartsen met als doel de doorverwijzing naar relatief zware zorg te voorkomen, hierbij mogelijk gebruikmaken van de praktijkondersteuners. ● Versterken van vroegsignalering, advisering en laagdrempelige begeleiding, zoals extra inzet van Jeugd en Gezin en jeugdwerkers. ● Uitvoeren van maatregelen als onderdeel van het regionale programma Naar een financieel gezond domein. ● Verstevigen van zorg rondom onderwijs mede door het transformeren van scholen als plaats waar problematiek wordt gesignaleerd naar plaats van een oplossingsgerichte aanpak. ● Inzetten van betere screening en selectie bij de toegang van het Sociaal Plein en beter gebruik maken van algemene voorzieningen in de wijk zoals jongerenwerk. ● Indiceren en monitoren van jeugdhulp (o.a. begeleiding, dagbesteding, pleegzorg, kortdurend verblijf, jeugdhulp en GGZ-behandeling). ● Regie voeren op casussen waarbij er sprake is van onveiligheid, met behulp van onder andere de landelijke voorgeschreven multidisciplinaire aanpak. ● Terugdringen van overlast gevende jeugd, onder andere door een persoonsgerichte aanpak.
77
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 78
Toelichting Voor wat betreft het 'Verstevigen van zorg rondom onderwijs ...' geldt dat er bij het regulier onderwijs jeugdconsulenten zijn gekoppeld aan een school. Daarmee wordt eerder zorg en problematiek gesignaleerd. Bij speciaal onderwijs in Hilversum (Donnerschool) hebben we inmiddels wel een regionale algemene voorziening kunnen realiseren waarbij zorg direct toegankelijk (zonder beschikking) is en een oplossingsgerichte aanpak voor handen is voor deze kwetsbare kinderen in de onderwijsomgeving. Met de middelen uit de Coronaherstel agenda hebben we het verbindingshuis gerealiseerd en hebben we een regionaal beleidsplan ontwikkelt voor Bescherming en Opvang. In de raadsvergadering van 21 september 2022 is Raadsinformatiebrief 2022-49 inzake Voortgangsrapportage “Naar een financieel gezond sociaal domein” ingebracht. Daarin is aangegeven dat een aantal lokale en regionale beheersmaatregelen, hoewel vooraf anders ingeschat, niet of beperkt realiseerbaar is en de resterende taakstelling niet zal worden gerealiseerd. Dit is in de programmabegroting van 2023 verwerkt. Op lokaal niveau is over de gehele linie uitvoering gegeven aan het Programma naar een financieel gezond sociaal domein. Het betreft o.m. jeugdhulp op scholen en de invoering van het normenkader HHM inzake huishoudelijke hulp.
Voor huishoudelijke hulp geldt dat de gemiddelde indicatie in minuten gedaald is ten opzichte van de jaren er voor. Daarnaast wordt in 2025 een algemene voorziening dagbesteding gerealiseerd. Ook is er een steekproef uitgevoerd door een externe medewerker om te beoordelen of er lopende indicaties zijn die omgezet zouden kunnen worden naar de WLZ. UIt de steekproef is gebleken dat de aandacht beter gericht kan worden op de toegang. Het team Wmo heeft daarom extra kennis tot zich genomen op dit onderwerp. Een deel van de maatregelen zou regionaal opgepakt worden. Voor het onderdeel eenvoudige zorg bij complexe situaties is dat nog niet gebeurd. Dit wordt in 2023 lokaal opgepakt. Het ‘heronderzoek wachtlijst’ met het oog op de wijziging van de WLZ heeft plaatsgevonden. De besluitvorming omtrent de toegang tot beschermd wonen vindt plaats in 2023. Het programma heeft een looptijd tot en met 2025. Bij de regionale actiepunten is veelal een PM post opgenomen. Voor 2022 gold er nog geen taakstelling. Voor de periode 2023-2025 is wel een taakstelling opgenomen. Omdat, zoals hierboven aangegeven, een aantal maatregelen niet realiseerbaar bleek te zijn, is deze wel bijgesteld.
Financiële analyse Bedragen x € 1.000 Lasten
Baten
Saldo
Begroting na wijziging
24.676
-15
24.661
Realisatie
25.205
-7
25.198
528
9
537
Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)
"De stijging van de lasten jeugd zet zich verder voort. De lasten 2022 komen uit op € 25,2 miljoen. Ten opzichte van de begroting betekent dit een nadeel van € 528.000. Ondanks nauwkeurige monitoring komt deze stijging zodanig onverwacht dat deze stijging ten tijde van de eindejaarsrapportage 2022 niet was voorzien"
78
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 79
Wat heeft het gekost? Thema - taakveld (Bedragen x € 1.000)
Primitieve Wijzigingen Actuele begroting 2022 begroting 2022 2022
Realisatie 2022
Verschil
Lasten Thema Verbindende stad 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie 7.1 Volksgezondheid
9.838 3.486
17.833 270
27.671 3.756
23.819 3.762
-3.853 6
Totaal lasten thema Verbindende stad
13.324
18.103
31.427
27.580
-3.847
Thema Kansrijke stad 4.2 Onderwijshuisvesting 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken Totaal lasten thema Kansrijke stad
8.823 6.247 15.070
915 1.480 2.395
9.738 7.727 17.465
9.904 7.372 17.276
166 -355 -189
552
-27
525
473
-52
Maatwerkvoorzieningen (WMO) Maatwerkdienstverlening 18+ Maatwerkdienstverlening 18Geëscaleerde zorg 18+ Geëscaleerde zorg 18-
3.502 20.865 19.166 21.943 4.123
-115 191 -1.041 -3.623 2.428
3.387 21.056 18.125 18.320 6.551
3.020 20.291 18.807 18.471 6.398
-367 -766 682 151 -154
Totaal lasten thema Ondersteunende stad
70.152
-2.187
67.965
67.460
-505
Totaal lasten programma Zorg
98.546
18.311
116.857
112.316
-4.541
Thema Verbindende stad 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie 7.1 Volksgezondheid
-354 -81
-15.947
-16.301 -81
-17.563 -90
-1.262 -9
Totaal baten thema Verbindende stad
-435
-15.947
-16.382
-17.653
-1.270
Thema Kansrijke stad 4.2 Onderwijshuisvesting 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken Totaal baten thema Kansrijke stad
-222 -3.845 -4.066
-603 -1.271 -1.874
-825 -5.116 -5.940
-982 -4.723 -5.705
-157 393 235
-3
-1
2
-34 -876 -11 -302 -4
-54 -1.038 -6 -293
-19 -162 5 9 4
Thema Ondersteunende stad 6.2 Toegang 6.6 6.71 6.72 6.81 6.82
Baten
Thema Ondersteunende stad 6.2 Toegang 6.6 6.71 6.72 6.81 6.82
-3
Maatwerkvoorzieningen (WMO) Maatwerkdienstverlening 18+ Maatwerkdienstverlening 18Geëscaleerde zorg 18+ Geëscaleerde zorg 18-
-39 -576 -11 -1.002 -4
5 -300
Totaal baten thema Ondersteunende stad
-1.635
405
-1.230
-1.392
-162
Totaal baten programma Zorg
-6.136
-17.416
-23.552
-24.750
-1.198
92.410
895
93.305
87.567
-5.738
2.793
2.793
2.793
3.688
96.098
90.360
Saldo voor bestemming programma
Zorg
Mutaties reserves Saldo na bestemming programma
Zorg
92.410
79
700
-5.738
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 80
Programma 3: Werken
Betrokken partijen Voor het realiseren van de bestuurlijke opgave werken wij samen met inwoners, ondernemers, bedrijven, instellingen en maatschappelijke organisaties. De belangrijkste betrokken partijen binnen het programma Werken zijn: • Ondernemers(organisaties) • Media Perspectives en Hilversum Marketing • Stadsfonds • Onderwijsinstellingen; vooral MBO, HBO en universiteiten • Regio Gooi en Vechtstreek (verbonden partij) en omliggende gemeenten • Samenwerkingsverbanden als de Metropoolregio Amsterdam (MRA), Amsterdam Economic Board (AEB), de Economic Board Utrecht (EBU) en G40 • Tomin (verbonden partij) • ROM Utrecht
80
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 81
Kaderstellende nota's Ondernemende stad • Agenda Economie & Media (2020) • Winkeltijdenverordening (2018) • Horecakader (2017) • Detailhandelskader (2017) • Evenementenkader (2017) • Mediavisie (2016) • Centrumvisie (2015) • Programma Kerkelanden (2014) • Programma Havenkwartier (2013) • Programma Aanpak Leegstand (2012) • Uitwerkingsnota Zorg, Economische kansen voor de zorg (2009) • Uitwerkingsnota Arbeidsmarkt en Werkgelegenheid, Handen uit de mouwen (2008) • Uitwerkingsnota Toerisme en Recreatie, Binnenpret en Buitenkansen (2008) • Kenniscentrum Hilversum, Economische Visie (2007) • Economisch perspectief 2040 (2021) • Verordening marktgelden 2022 (2021) Werkende stad, sociale stad • Beleidsplan minimabeleid 2020 • Regionaal arbeidsmarktbewerkingsplan "Werken aan werk" (2019) • Focus op werk: 25% meer mensen aan het werk vanuit de Participatiewet (2019) • Kindpakket (2017) • Beleidsregels kindregelingen Hilversum (2015) • Beleidsregels Verhaal en Terugvordering (2015) • Beleidsregels woonkosten en schoolverlaters (2015) • Meerjarenbeleidsplan Participatie (2015-2018) • Verzamelverordening inkomensvoorzieningen Participatiewet (2016) • Verordening Inburgering (overgangsrecht) (2013) • Verordening Persoonsgebonden budget begeleid werken WSW gemeenschappelijke regeling Tomingroep (2008) • Verordening cliëntenparticipatie WSW gemeenschappelijke regeling Tomingroep (2008) •
Beleidsregels re-integratie (2016) • Beleidsregels boete bij schending inlichtingenplicht (2016) • Beleidsregels Inkeerregeling (2017) • Beleidsregels terugvordering WWB, Ioaw en Ioaz, (2013) • Beleidsregels terugvordering levensonderhoud Bbz (2011) • Beleidsregels Inburgering (2013) • Beleidsregels Schuldhulpverlening (2012) • Beleidsnota Schuldhulpverlening aan (ex)-ondernemers (2009) • Nota bijzondere bijstand, 2004, inclusief beleidsregels op onderwerp • Beleidsregel Individuele studietoeslag (2016) • Regeling Meedoen Hilversum (2016) • Beleidsregel vergoeding eigen bijdrage kinderopvang (2013) • Beleid krediethypotheek en pandrecht bijstand (2008)
81
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 82
Ondernemende stad Hilversum is een aantrekkelijke stad om in te wonen en te werken. De balans tussen wonen, werken en voorzieningen zorgt voor een goed leef- en vestigingsklimaat. Onze bedrijven en organisaties zorgen voor werkgelegenheid en dragen bij aan de ontwikkeling van talent en innovatie en vraagstukken zoals energietransitie, duurzame mobiliteit en een inclusieve arbeidsmarkt. Hiermee dragen ze bij aan levendigheid, horeca, cultuur en andere voorzieningen. De beschikbaarheid van ruimte voor uitbreiding van bestaande en vestiging van nieuwe bedrijven blijft een belangrijk aandachtspunt. Dit geldt ook voor het opleiden van talent, waarbij een leven lang ontwikkelen centraal staat. Het aantal banen is het afgelopen jaar gelijk gebleven. Onzeker is hoe zich dat ontwikkelt in de periode na de coronacrisis.
Prestatie-indicatoren Nr. Wettelijk Indicator
Streef waarde
Realisatie 2022
Bron
≥ voorgaand jaar
3%
CBS, LISA
Nee
Werkgelegenheidsgroei
Nee
Het aantal deelnemers aan Leven Lang Ontwikkel aanbod van strategische samenwerkingspartners (MBO College Hilversum, Hogeschool van Amsterdam, Media Perspectives). Leegstand kantoren, percentage van totale verhuurbare kantoorvloeroppervlakte
2.000
n.n.b.
Gemeente Hilversum
5%
15%
Gemeente Hilversum
Leegstand winkels, percentage van totale winkelvloeroppervlakte Percentage banen in de creatieve bedrijfstakken t.o.v. totaal aantal banen
6%
10,2%
26%
27%
53%
53,3%
Gemeente Hilversum Atlas voor gemeenten, LISA LISA
168
182,8
LISA
835
723,6
LISA
Nee Nee Nee
Nee
Nee Nee
Percentage functiemenging (verhouding tussen banen en woningen, en varieert tussen 0 (alleen wonen) en 100 (alleen werken)). Bij een waarde van 50 zijn er evenveel woningen als banen) Vestigingen van bedrijven, aantal per 1000 inwoners in de leeftijd van 15-64 jaar Banen, aantal per 1000 inwoners in de leeftijd van 15-64 jaar
82
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 83
Ambitie met activiteiten Economische ontwikkelingen We versterken de Hilversumse en regionale economie door het verbeteren van de samenwerking met de (ondernemers)organisaties, bedrijven en kennisinstellingen. We verbinden maatschappelijke vraagstukken zoals mobiliteit, duurzaamheid en een inclusieve arbeidsmarkt aan economische kansen. We zetten in op de versterking van de sectoren media & ICT, gezondheid & ICT en hebben aandacht voor het midden- en kleinbedrijf en zelfstandigen na de coronacrisis.
Activiteiten - behaalde resultaten ● Vaststellen van de nieuwe Agenda Economie & Media 2022-2023. ● Versterken van de samenwerking tussen (ondernemers)organisaties en het Stadsfonds via het Platform Economie op basis van de Agenda Economie & Media 2022-2023. ● Ondersteunen van de mediasector bij het ontwikkelen van innovaties. ● Versterken van de positie van Hilversum in samenwerkingsverbanden die bijdragen aan economische ontwikkeling, waaronder Economic Board Utrecht, Regionale ontwikkelingsmaatschappij, Metropoolregio Amsterdam en stedennetwerk G40. ● Realiseren van de ambities uit de samenwerkingsagenda’s met MBO College en Hogeschool van Amsterdam, waaronder het digitaliseringsproject voor mkb SPOT035. ● Uitwerken van mogelijke ontwikkelingen uit het Economisch perspectief 2040, waarbij aandacht is voor gezondheidszorg als potentieel kansrijke sector. ● Inzetten op de ontwikkelingen van het platform Gezond Stedelijk Leven, met aandacht voor Monnikenberg, Zonnestraal en het Arenapark.
Toelichting In 2022 zijn er weer goede stappen gezet op het gebied van economische ontwikkelingen binnen Hilversum. Zo hebben we onze huidige samenwerkingsverbanden met o.a. ROM Utrecht, Economic Board Utrecht, de MRA en de G40 voort kunnen zetten en verder geïntensiveerd. We trekken samen actief op voor de versterking van de regionale en daarmee lokale economie. In februari is de Utrecht Talent Alliantie in een live uitzending vanaf het Mediapark officieel voor het brede publiek gelanceerd. Dit is een samenwerkingsverband voor een sterke regionale arbeidsmarkt waarin Hilversum samenwerkt met o.a. verschillende overheden en kennis- en onderwijsinstellingen. Daarnaast is er dit jaar door ons extra geld beschikbaar gesteld voor het ondersteunen van de samenwerking met ROM, om zo gezonde economische groei te stimuleren binnen onze regio. Afgelopen jaar hebben we onze succesvolle samenwerking met kennisinstellingen binnen Hilversum voortgezet. Zo hebben we samen met het MBO college Hilversum onze ambities voor komende jaren vastgesteld in een nieuwe samenwerkingsagenda voor 2022-2026. Met als doel de aansluiting tussen onderwijs en de regionale arbeidsmarkt verder te versterken. Samen met verschillende (ondernemers)organisaties en andere belanghebbenden hebben we weer een agenda Economie en Media opgesteld voor het komende jaar.
Hierin staan alle activiteiten die het samenwerkend bedrijfsleven, verschillende organisaties en gemeente gezamenlijk willen realiseren.
83
JAARSTUKKEN 2022 GEMEENTE HILVERSUM | 84
Financiële analyse Bedragen x € 1.000 Lasten
Baten
Saldo
Begroting na wijziging
3.172
-68
3.104
Realisatie
3.227
-162
3.065
55
-94
-39
Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)
Binnen het saldo van de ambitie 'Economische ontwikkelingen' doen zich voordelen voor vanuit het coalitie akkoord (€75.000), de coronaherstelagenda (€142.000) en een nadeel op de subsidie aan het stadsfonds (€ 92.000). De in 2022 beschikbaar gestelde middelen voor het opstellen van gebiedsagenda Centrum en Zuidwest van € 75.000 zijn nog niet ingezet. Voorgesteld wordt de middelen van € 75.000 over te hevelen naar 2023. Ten aanzien van de coronaherstelagenda zijn de beschikbaar gestelde middelen voor de projecten 'Impuls geven aan de (regionale) Human Capital Agenda' en 'Impuls aan digitalisering MKB via SPOT035' deels nog niet uitgegeven. De werkzaamheden hiervoor lopen door in 2023. Aangezien de volledige kosten begroot waren in 2022 ontstaat hierdoor dit jaar een voordeel in de lasten van € 142.000. Hierdoor is ook de onttrekking uit de reserve coronaherstelfonds € 142.000 lager. Met het voorstel over de eindevaluatie en afronding van de coronaherstelagenda (Raad april 2023) is een deel van de resterende middelen vrijgegeven voor 2023. De hoogte van de subsidie aan het stadsfonds wordt o.a. bepaald door de hoogte van de OZB opbrengsten niet-woningen. De hogere opbrengsten van de OZB niet-woningen leidt derhalve tot een hogere subsidie aan het stadsfonds en daarmee tot een nadeel van € 92.000.
Ambitie met activiteiten Werklocaties De ruimte voor bedrijven en bedrijvigheid in Hilversum is schaars. Inzet is het behoud, uitbreiding en ontwikkeling van aantrekkelijke formele en informele werklocaties. Dit geldt voor kantoorlocaties en bedrijventerreinen (o.a. Arenapark, Media Park en bedrijventerreinen ZuidWest) en voor gemengde gebieden. We voegen functies toe op plekken waar dit passend is en bijdraagt aan een levendig en divers gebied. Het centrum, stationsgebied en de Gijsbrecht van Amstelstraat zijn belangrijke informele werklocaties voor de stad.