3 - Bijlage 1 bij Resultaatbepaling Jaarstukken 2024

●

Voorbereidingen treffen voor het omzetten van het tijdelijk omgevingsplan

Toelichting De omgevingsmonitor is niet ontwikkeld in 2024. Er wordt gewerkt aan een projectplan voor de monitor Omgevingsvisie. Momenteel wordt er ook gewerkt aan een monitor voor wijkprofielen die onder andere gebaseerd is op doelen en ambities uit de Omgevingsvisie. Het daadwerkelijk ontwikkelen van de Monitor kan mogelijk efficiënter vanwege de werkzaamheden die voor de monitor Wijkprofielen al zijn verricht. Medio mei wordt dit duidelijk. Uitgangspunt is dat in het vierde kwartaal 2025 een eerste versie van de monitor Omgevingsvisie gereed is. Het opzetten van een toetsingskader voortkomend uit de Omgevingsvisie wordt gelijktijdig met het gebiedsgericht werken opgepakt zodat bij de eerste gebiedsagenda ook een toetsingskader gereed is. In december 2024 is de startnotitie Gebiedsgericht Werken vastgesteld door de gemeenteraad. In het derde kwartaal van 2025 wordt de startnotitie Gebiedsagenda Zuidwest aan de gemeenteraad voorgelegd. Het toetsingskader wordt gelijktijdig met de eerste integrale gebiedsagenda Zuidwest gemaakt waarbij in het derde kwartaal van 2025 een eerste opzet van het toetsingskader bij de startnotitie Gebiedsagenda Zuidwest wordt gevoegd.

22

JAARSTUKKEN 2024 GEMEENTE HILVERSUM | 23

Financiële analyse Ruimtelijke ordening Bedragen x € 1.000 Lasten

Baten

Saldo

Begroting na wijziging

5.926

-334

5.592

Realisatie

4.906

-508

4.398

Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)

-1.020

-174

-1.194

Het voordelig resultaat wordt voornamelijk veroorzaakt door extra ontvangen middelen van € 372.000 van het Rijk ter compensatie van de kosten van de Omgevingswet. Ter afronding van de geplande werkzaamheden die samenhangen met de invoering van de Omgevingswet en de verdere uitwerking van de Omgevingsvisie is een overhevelingsvoorstel ingediend. Voor het Project Sportpark (Arenapark) is er een voordeel van € 226.000, en daarnaast zijn extra baten ontvangen, onder andere van de provincie (€ 131.600), waardoor de begrote onttrekking uit de reserve Stedelijke ontwikkeling met € 386.000 lager uitvalt. Verder is er een voordeel van € 124.500 bij de intentie- en anterieure overeenkomsten, als gevolg van de hoeveelheid afgesloten overeenkomsten en gemaakte prijsafspraken (hoeveelheids- en prijsverschillen). Het voordeel van € 303.000 wordt verklaard door afwijkingen op de doorbelasting van de loon- en organisatiekosten. Dit wordt centraal toegelicht in de paragraaf Bedrijfsvoering van deze jaarstukken.

1.1.2 Wonen en bouwen Samen met marktpartijen en woningcorporaties werken we aan mooi en betaalbaar wonen. We bouwen voor doorstroming. Bestaande stenen en onbenutte grond wordt optimaal ingezet. We bouwen 33% sociale huur en 50% middelduur. We kiezen een zakelijke opstelling richting de vele private initiatieven. We blijven de wooncrisis bestrijden. De woonvisie is de basis van de uitvoering van plannen en activiteiten. Onderstaand volgt een toelichting op de voortgang van de specifieke activiteiten die we in 2024 hebben uitgevoerd. Deze activiteiten zijn ook opgenomen in de programmabegroting voor 2024. We willen benadrukken dat we niet specifiek rapporteren over de reguliere activiteiten die we uiteraard ook hebben uitgevoerd in 2024, tenzij deze niet conform begroting zijn uitgevoerd. Voortgang speerpunten begroting 2024 ● Afronden van de wijkgerichte uitvoeringsagenda voor de Hilversumse Meent.

●

Faciliteren van doorstroming door per wijk/project te kijken welke invulling past in die wijk en de inzet van de senioren woon- en energiecoaches.

●

Faciliteren van woningbouwmogelijkheden binnen projecten door transformatie en flexwonen, passend bij de kansen in de wijken ten behoeve van doorstroming voor jongeren/specifieke doelgroepen (bijvoorbeeld het Circusterrein).

●

Invoeren wet goed verhuurderschap, waaronder het inrichten van een (regionaal) meldpunt.

●

Onderzoeken van de mogelijkheden om voorrang te geven aan mensen met cruciale beroepen bij het toewijzen van woonruimte.

●

Opstellen van een woon-zorgvisie.

●

Realiseren van 3000 nieuwe woningen tot het jaar 2030. Van deze woningen zal 33% als sociale woningbouw worden gebouwd en 50% als middeldure woningen, waarvan de helft in het lagere middenhuursegment valt.

23

JAARSTUKKEN 2024 GEMEENTE HILVERSUM | 24

●

Uitvoeren van de prestatieafspraken 2023 -2027 met woningcorporaties en huurders.

●

Versterken van de informatiepositie van het bestuur, samenwerkingspartners en inwoners door verdere ontwikkeling van de woningbouwmonitor op het open data platform 'Open Hilversum'.

Toelichting De woonagenda is in 2024 niet bestuurlijk afgerond, de Wijkgerichte uitvoeringsagenda voor de Hilversumse Meent is in 2024 opgesteld en in concept aan de wijk gepresenteerd op 5 november 2024. 14 januari 2025 is het College akkoord gegaan om de Woonagenda Hilversumse Meent 2025-2030 voor vaststelling voor te leggen eerst aan de Commissie Ruimtelijke Ordening en Projecten op 12 februari 2025 en vervolgens aan de gemeenteraad op 5 maart 2025. In april 2024 is de regionale woonzorg-analyse opgeleverd. Daarnaast is in 2024 gewerkt aan een regionale strategie Woonzorgopgave Gooi en Vechtstreek. Deze regionale strategie wordt in 2025 afgerond. In 2025 wordt de lokale woon-zorgvisie opgesteld. Realiseren van 3000 nieuwe woningen tot het jaar 2030. Er is voldoende plancapaciteit om 3000 nieuwe woningen te bouwen tot 2030. Echter hangt het behalen van deze doelstelling af van de bouw van deze woningen. Als de woningbouwprojecten uit de plancapaciteit niet gebouwd worden, wordt de doelstelling niet gehaald.

Financiële analyse Wonen en bouwen Bedragen x € 1.000 Lasten

Baten

Saldo

Begroting na wijziging

7.106

-3.182

3.924

Realisatie

6.230

-4.350

1.880

Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)

-875

-1.169

-2.044

Het voordeel van € 2,0 miljoen op het saldo is voornamelijk gerelateerd aan de afwijkingen op de doorbelasting van de loon- en organisatiekosten: € 775.000 in de lasten en € 132.000 in de baten Dit wordt centraal toegelicht in de paragraaf Bedrijfsvoering van deze jaarstukken. Daarnaast zijn er meer vergunningen verleend dan begroot, wat heeft geleid tot hogere inkomsten van € 1 miljoen in de baten, maar ook tot aanvullende kosten van € 190.000 nadeel in de lasten. Dit was voornamelijk het gevolg van het Flexwoningenproject (project met circa 379 Flexwoningen welke nog in 2024 is verleend), waardoor de legesinkomsten aanzienlijk hoger uitvielen dan verwacht. Verder wordt voor de invoering van de Wet goed verhuurderschap en de woonzorgvisie voorgesteld om het resterende budget van samen € 225.000 over te hevelen, aangezien de uitvoering in 2025 verder wordt opgepakt: • De Wet goed verhuurderschap, die op 1 juli 2023 is ingegaan, beoogt ongewenste praktijken van verhuurders te voorkomen en discriminatie en intimidatie op de woningmarkt tegen te gaan. Gemeenten krijgen instrumenten om malafide verhuurders aan te pakken. • In 2024 is door de regio een woonzorganalyse opgeleverd, gefinancierd met budgetten vanuit de regio. Derhalve dat in 2024 van de beschikbaar gestelde middelen nog geen grote uitgaven plaatsgevonden. De lokale woonzorgvisie wordt momenteel opgesteld.

De planning is om in september 2025 de lokale woonzorgvisie aan te bieden aan de gemeenteraad.

1.1.3 Begraafplaatsen en crematorium De verbonden partij Uitvaartstichting Hilversum exploiteert alle gemeentelijke begraafplaatsen en het crematorium in Hilversum. De gemeente stuurt op een hoog kwaliteitsniveau van het begraven en cremeren, het betaalbaar houden van de begraaf- en crematietarieven en het behoud van de monumentale uitstraling van de begraafplaatsen, waaronder de Joodse Begraafplaats. Sturingsmogelijkheden heeft de gemeente via de begroting, tarievenlijst en jaarrekening van de Uitvaartstichting en de benoeming van de voorzitter van de Raad van Toezicht.

Toelichting Op 6 mei 2024 is de samenwerkingsovereenkomst met de Joodse Gemeenschap getekend en daarmee is het voortbestaan en onderhoud van de Joodse begraafplaats gegarandeerd. Het onderhoud aan het vastgoed en de begraafplaats zal worden uitgevoerd door de gemeente en de Uitvaart stichting Hilversum. In navolging van deze wijziging in activiteiten is de samenwerkingsovereenkomst met de Uitvaart stichting geactualiseerd en ondertekend.

24

JAARSTUKKEN 2024 GEMEENTE HILVERSUM | 25

Financiële analyse Begraafplaatsen en crematoria Bedragen x € 1.000 Lasten

Baten

Saldo

Begroting na wijziging

579

-339

241

Realisatie

667

-364

303

Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)

88

-26

62

Het nadeel van per saldo € 62.000 komt met name voort uit de uitvoering van de Wet op de Lijkbezorging. Deze wet verplicht de gemeenten tot het regelen van de lijkbeschouwing, begraving of crematie voor mensen die geen aanspraak maken op een uitvaart via een particulier bedrijf of instantie. Het doel van deze wet is het waarborgen dat ieder mens een respectvol afscheid krijgt. De stijging van de lasten heeft onder andere relatie met de (volledige) vestiging van het Tergooi Medisch Centrum in Hilversum sinds 2023.

1.2 Levendige stad Een levendig en divers Hilversum maakt de stad aantrekkelijk. Een hoge kwaliteit van de culturele en sportieve voorzieningen, het cultureel erfgoed en de evenementen zorgen voor een aantrekkelijk leef- en vestigingsklimaat. Zo wordt 2024 een bijzonder jaar, dan bestaat Hilversum namelijk 600 jaar en daar maken we samen met onze inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties een feestjaar van. Toekomstbestendige lokale media en een moderne bibliotheek sluiten aan bij het profiel Hilversum Mediastad.

Prestatie-indicatoren Nr. Naam

Realisatie Realisatie 2021 2022

Bezoekersaantallen evenementen in de openbare ruimte Bezoekersaantallen van de grotere culturele instellingen (o.a. Museum, Vorstin, Filmtheater, en Bibliotheek )

55.000,0

Percentage inwoners dat bekend is met het culturele aanbod Percentage inwoners dat tevreden is over de culturele voorzieningen Percentage inwoners dat tevreden is over de sportvoorzieningen en/sportmogelijkheden

75,0

77,0

43,0

Realisatie Realisatie 2023 2024

0

StreefBron waarde 2024 75.000 Gemeente Hilversum

Wettelijk

0

0

0 403.828,0 488.284,0

0

+10% Jaarverslagen (2024 culturele t.o.v. instellingen 2022)

Niet wettelijk

76,0

67,0

≥80 Gemeente Hilversum

Niet wettelijk

51,0

52,0

51,0

≥60 Hilversum Monitor

Niet wettelijk

60,0

59,0

62,0

58,0

≥65 Hilversum Monitor

Niet wettelijk

Percentage inwoners dat tevreden is over het evenementen aanbod

34,0

45,0

51,0

49,0

≥60 Hilversum Monitor

Niet wettelijk

Percentage inwoners dat vindt dat er voldoende mogelijkheden zijn voor sport en recreatie Percentage scholen dat meedoet aan cultuureducatie via Proloog 020 Percentage niet-sporters in de gemeente

67,0

65,0

69,0

65,0

≥70 Hilversum Monitor

Niet wettelijk

0

45,0

0

43,0

≥75 Gemeente Hilversum

Niet wettelijk

0

40,9

0

0

≤40 RIVM

Wettelijk

25

Niet wettelijk

JAARSTUKKEN 2024 GEMEENTE HILVERSUM | 26

Toelichting indicatoren De bezoekersaantallen evenementen in de openbare ruimte in 2024 werd in 2024 niet bijgehouden vanwege het niet invullen van de functie evenementen coördinator in 2024. Per 2025 worden die aantallen weer geregistreerd, dat zijn uitsluitend het begroot aantal bezoekers dat in de vergunningaanvraag wordt gemeld, de werkelijke bezoekers worden niet terug gemeld bij de afdeling vergunningen. Het realisatie cijfer bezoekersaantallen van de grotere culturele instellingen (o.a. Museum, Vorstin, Filmtheater, en Bibliotheek ) loopt altijd één jaar achter omdat de jaarverslagen van de culturele instellingen nog niet bekend zijn op het moment van opstellen van de jaarstukken. Het percentage scholen dat meedoet aan cultuureducatie via Proloog, is in lijn met de gemeentelijke aanpak gericht op maatwerkscholen. Dit zijn scholen met de grootste kans op achterstanden. In 2024 zijn alle 16 Hilversumse maatwerkscholen bereikt via Proloog. Percentage niet-sporters in de gemeente is nog niet bekend, het laatste realisatie cijfer dateert van 2022. Nieuwe cijfers komen in 2025 beschikbaar, de afgelopen jaren heeft dit onderzoek niet plaatsgevonden.

Sportbeleid en activering We stimuleren inwoners om gezond en vitaal te zijn en te blijven. Het is daarvoor belangrijk dat er voor alle inwoners voldoende toegang tot laagdrempelige sportvoorzieningen is. We zetten ons in voor alle Hilversummers door het faciliteren van vitale sportverenigingen, buurtsport en beweegprogramma’s, waar nodig richten we ons op specifieke doelgroepen. Sportevenementen brengen levendigheid, binden bedrijven aan de stad en dragen bij aan een aantrekkelijk leef- en vestigingsklimaat. Onderstaand volgt een toelichting op de voortgang van de specifieke activiteiten die we in 2024 hebben uitgevoerd. Deze activiteiten zijn ook opgenomen in de programmabegroting voor 2024. We willen benadrukken dat we niet specifiek rapporteren over de reguliere activiteiten die we uiteraard ook hebben uitgevoerd in 2024, tenzij deze niet conform begroting zijn uitgevoerd. Voortgang speerpunten begroting 2024 ● Inzetten van buurtsportcoaches. Via de Brede Regeling Combinatiefuncties in Hilversum. Het doel is om de inwoners actief en gezond te houden door samen te werken met diverse maatschappelijke organisaties. De buurtsportcoaches zullen activiteiten organiseren om de Hilversummers in beweging te brengen en te houden, en om hun vitaliteit te bevorderen. ●

Opstellen van de nota Sport- en beweegbeleid 2024-2030. De Sport- en beweegbeleid Hilversum 2024-2030 is op 15 mei 2024 door de gemeenteraad vastgesteld.

●

Stimuleren van synergie tussen sportverenigingen en de bevordering van lichaamsbeweging door kennis en faciliteiten te delen met onderwijsinstellingen en maatschappelijke functies (campus).

●

Uitvoering geven aan het Gezond Actief Leven Akkoord (GALA) door een integrale invulling van de Brede Regeling Combinatiefuncties (BRC) en Sportakkoord II.

●

Uitvoering geven aan het Sportakkoord samen met betrokken partners, hierbij wordt ingezet op de vijf ambities: Inclusie en diversiteit, Sociaal veilige sport, Vitale sportaanbieders, Vaardig in beweging, Ruimte voor sport en bewegen.

●

Verder brengen van de ontwikkeling van sport op het Arenapark binnen het profiel ‘work, learn, sport en bewegen’.

Toelichting De speerpunten zoals opgenomen in de begroting 2024 zijn allen uitgevoerd in 2024 dan wel liggen op koers in 2024.

26

JAARSTUKKEN 2024 GEMEENTE HILVERSUM | 27

Financiële analyse Sportbeleid en activering Bedragen x € 1.000 Lasten

Baten

Saldo

Begroting na wijziging

2.085

-586

1.499

Realisatie

1.889

-624

1.265

Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)

-197

-37

-234

Het voordeel van € 234.000 wordt met name veroorzaakt door de in 2024 ontvangen Rijksmiddelen met betrekking tot de Brede SPUK (Brede Regeling Combinatiefuncties, Lokaal Sportakkoord en Aanpak Overgewicht). In 2024 zijn de rijksmiddelen volledig benut. Extra inzet ten laste van de reguliere sportbudgetten bleek op korte termijn niet te realiseren, mede in verband met de krappe arbeidsmarkt. Dit leidt in 2024 tot een incidenteel voordeel op de reguliere sportbudgetten.

Sportaccommodaties Sportaccommodaties dienen goed onderhouden en in voldoende mate aanwezig te zijn. Bij de sportaccommodaties waarvoor de gemeente verantwoordelijk is stemmen we het beheer en onderhoud af met de sportverenigingen. Voor niet-gemeentelijke sportaccommodaties kunnen sportverenigingen zich aansluiten bij de Stichting Sportinvesteringsfonds Hilversum. De gemeente staat voor de stichting garant. Onderstaand volgt een toelichting op de voortgang van de specifieke activiteiten die we in 2024 hebben uitgevoerd. Deze activiteiten zijn ook opgenomen in de programmabegroting voor 2024. We willen benadrukken dat we niet specifiek rapporteren over de reguliere activiteiten die we uiteraard ook hebben uitgevoerd in 2024, tenzij deze niet conform begroting zijn uitgevoerd. Voortgang speerpunten begroting 2024 ● Actualiseren van het meerjarenonderhoudsplan, met betrekking tot al het gemeentelijk vastgoed waaronder sportaccommodaties.

●

Ondersteunen van nieuwe initiatieven voor bewegen in de openbare ruimte.

●

Onderzoek doen naar de haalbaarheid van een indoor atletiekbaan, de nieuwe multi-use sporthal en het Evert Kroon-bad.

●

Stimuleren van samenwerking en het multifunctioneel gebruik van geplande sportfaciliteiten op Sportpark Loosdrecht.

Toelichting De speerpunten zoals opgenomen in de begroting 2024 zijn allen uitgevoerd in 2024 dan wel liggen op koers in 2024.

Financiële analyse Sportaccommodaties Bedragen x € 1.000 Lasten

Baten

Saldo

Begroting na wijziging

3.773

-1.554

2.218

Realisatie

4.642

-1.905

2.737

869

-350

519

Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)

Het nadelig saldo van € 519.000 is voornamelijk toe te schrijven aan diverse ontwikkelingen.

27

JAARSTUKKEN 2024 GEMEENTE HILVERSUM | 28

Sportcomplex Arenapark Sinds februari 2024 werken we samen met sportverenigingen, onderwijsinstellingen, gemeentelijke experts en andere stakeholders aan het Programma van Eisen (PvE) voor een nieuw sportcomplex op het Arenapark. Het PvE beschrijft de ruimtelijke, functionele en technische vereisten voor het complex, evenals de optimalisatie van het ruimtegebruik en de beste beheer- en exploitatievormen. Tijdens de opstelling van het PvE zijn noodzakelijke aanpassingen en aanvullingen op de kaders uit het raadsvoorstel van medio 2023 naar voren gekomen, die bijdragen aan een goed functionerend sportcomplex voor de lange termijn. De uitvoering van dit project gaat door in 2025, en u bent hierover geïnformeerd via de collegebrief van januari 2025. In 2024 waren de kosten € 103.000 lager dan begroot, doordat een deel van de uitgaven voor het PvE en bijbehorende onderzoeken is verschoven naar 2025. Een overhevelingsvoorstel hiervoor is ingediend. SPUK Daarnaast is de SPUK MEOZ (subsidie voor de compensatie van hogere energielasten voor gemeentelijke zwembaden) volledig verrekend, met een uitkering van € 172.000 van de rijksoverheid. Deze uitkering is gelijk aan de kosten, waardoor per saldo het effect nihil is. In het kader van de SPUK Stimuleringsregeling Sport werd een hogere uitkering ontvangen van € 132.000, voornamelijk door de hogere lasten bij de sportvelden.

Dit resulteert in een voordeel op de baten. Onderhoud De kosten voor het beheer en onderhoud van de sportvelden waren € 111.000 hoger dan begroot, wat te wijten is aan indexering van onderhoudscontracten, schade door gebruik van de velden en extra juridische kosten. Door de overvloedige regenval in 2024 was er meer maaien nodig van de sportvelden, wat leidde tot een extra overschrijding van € 57.000. Ook de herrekening van de onderhoudsvoorziening voor de sportvelden resulteerde in een hogere dotatie van € 84.000. In totaal leidt dit tot een nadeel van € 252.000 in lasten. De diverse inkomsten uit sportvelden (baten) waren € 54.000 hoger door indexering en intensiever gebruik van de sportparken. Tenslotte het nadeel van € 475.000 wordt verklaard door afwijkingen op de doorbelasting van de loon- en organisatiekosten. Dit wordt centraal toegelicht in de paragraaf Bedrijfsvoering van deze jaarstukken.

Culturele activiteiten, instellingen en educatie Culturele activiteiten zijn gericht op het vergroten van de levendigheid en het versterken van de economische identiteit van Hilversum als stad van media, muziek en architectuur. Hierbij wordt ingezet op de pijlers Muziek en podiumkunsten, Media en Film, Architectuur en beeldende kunst en Cultuureducatie en -participatie. De gemeente biedt cultuur aan alle Hilversummers en in alle wijken. Culturele instellingen op professioneel en amateurniveau zijn essentieel voor culturele activiteiten. We stimuleren en faciliteren culturele instellingen, initiatieven, verenigingen en activiteiten om kwaliteit van het aanbod te verhogen, nieuw aanbod te realiseren en in te spelen op de vraag van inwoners. Zo creëren we een aantrekkelijk leef- en vestigingsklimaat. In het nieuwe Cultuurbeleid zijn ambities geformuleerd om kunst en cultuur nog beter zichtbaar te maken en nog meer Hilversummers te laten genieten van het diverse culturele aanbod. We willen met cultuur naast het stimuleren van participatie en sociale cohesie, ook de economische waarde van cultuur en de culturele infrastructuur versterken. Door samenwerking te stimuleren verstevigt niet alleen de sector, maar ook het culturele product. Onderstaand volgt een toelichting op de voortgang van de specifieke activiteiten die we in 2024 hebben uitgevoerd.

Deze activiteiten zijn ook opgenomen in de programmabegroting voor 2024. We willen benadrukken dat we niet specifiek rapporteren over de reguliere activiteiten die we uiteraard ook hebben uitgevoerd in 2024, tenzij deze niet conform begroting zijn uitgevoerd. Voortgang speerpunten begroting 2024 ● Onderzoeken van de mogelijkheden om Gooiland weer als een volwaardige schouwburg te laten functioneren.

●

Opstellen van beleidsrichtlijnen om de openbare ruimte te verfraaien met verschillende vormen van beeldende kunst.

●

Organiseren en faciliteren van evenementen voor de viering van 600 jaar Hilversum.

●

Stimuleren van actieve cultuurparticipatie van jongeren met behulp van de specifieke uitkering jongerencultuur.

28

JAARSTUKKEN 2024 GEMEENTE HILVERSUM | 29

●

Stimuleren van instellingen en initiatieven bij het verbreden van het aanbod, innovatie en ontwikkeling, onder andere in de wijken.

●

Versterken van cultuureducatie en mediawijsheid door samenwerking met scholen en culturele instellingen bijvoorbeeld Beeld en Geluid, mede met behulp van cultuureducatie coördinatiepunt Proloog en cultuurcoaches.

Toelichting Om de onderzoeken van de mogelijkheden om Gooiland weer als een volwaardige schouwburg te laten functioneren, uit te voeren zijn financiële middelen nodig, in 2024 waren er geen vrije financiële middelen beschikbaar binnen de cultuurbegroting om deze onderzoeken te laten uitvoeren. Daarom hebben deze onderzoeken niet plaatsgevonden in 2024. Naast het doen van onderzoek staat voorop dat Gooiland weer laten draaien als volwaardige schouwburg, zowel incidentele als structurele financieringsvragen met zich meebrengt. Binnen de voor cultuur beschikbaar gestelde middelen is hier geen ruimte voor. Het onderzoek wordt hierom uitgesteld. Het opstellen van beleidsrichtlijnen om de openbare ruimte te verfraaien met verschillende vormen van beeldende kunst heeft in 2024 geen doorgang gevonden. In 2025 worden de beleidsrichtlijnen om de openbare ruimte te verfraaien samen met het collectieplan, een percentageregeling ter besluitvorming voorgelegd aan de gemeenteraad. Vanwege onderbezetting bij team cultuur is dit in 2024 niet opgepakt. De beleidsnotitie staat op de prioriteitenagenda (lage prioriteit) ter besluitvorming op de agenda van de raad van september.

In 2024 is een start gemaakt met het versterken van cultuureducatie en mediawijsheid door samenwerking met scholen en culturele instellingen bijvoorbeeld Beeld en Geluid, mede met behulp van cultuureducatie coördinatiepunt Proloog en cultuurcoaches. Het cultuureducatie coördinatiepunt Proloog is in medio maart 2024 gestart en de uitvoering hiervan loopt nog door tot eind 2025. Dit speerpunt is niet afgerond in 2024 en loopt door in 2025.

Financiële analyse Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie Bedragen x € 1.000 Lasten

Baten

Saldo

Begroting na wijziging

5.554

-1.286

4.267

Realisatie

5.559

-1.325

4.234

5

-39

-33

Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)

Het voordeel van € 33.000 hangt samen met diverse ontwikkelingen op het gebied van cultuur, zowel aan de baten- als aan de lastenkant. In 2024 heeft de gemeente aanvullende maatregelen genomen om culturele activiteiten en organisaties te ondersteunen. Door het tijdelijk wegvallen van de directie van het DAC heeft de gemeente bijgedragen aan de continuïteit van de organisatie, wat resulteerde in een extra subsidiebijdrage. Dit stelde het DAC in staat grote evenementen, zoals de opening van de landelijke monumentendagen in Hilversum, door te laten gaan. Daarnaast zijn er meer kosten gemaakt voor de energiecompensatieregeling, waarop twee culturele instellingen een beroep hebben gedaan. In relatie tot de borgstelling voor de uitbreiding van het filmtheater zijn extra juridische kosten gemaakt met betrekking tot het vraagstuk van het voorkomen van staatssteun. Deze maatregelen hebben geleid tot een overschrijding van € 233.000 in de lasten. Er zijn minder subsidies voor de impuls Jongerencultuur verleend, wat leidt tot een positieve afwijking van € 218.000 in zowel de lasten als baten. Het filmtheater heeft een borgstelling betaald van € 65.000. Ter voorkoming van staatssteun wordt het filmtheater gehouden een premie te betalen aan de gemeente.

Verder heeft de gemeente € 235.000 aan inkomsten ontvangen vanuit het project Versterken maatschappelijke sector, welke zijn ingezet om cultuur te versterken door aanvullende subsidies voor diverse culturele initiatieven.

29

JAARSTUKKEN 2024 GEMEENTE HILVERSUM | 30

Musea De gemeente heeft een initiërende en faciliterende rol in het verbinden van media en cultuur in de stad, passend bij de identiteit van Hilversum als Mediastad. Het omvormen van de Kerkbrink tot Mediaplein zorgt voor een levendiger plein in het centrum van de stad. Met het streekarchief en de regionale fusie wordt gebouwd aan een toekomstgerichte organisatie.

Financiële analyse Musea Bedragen x € 1.000 Lasten

Baten

Saldo

Begroting na wijziging

2.988

-1.810

1.178

Realisatie

3.117

-1.794

1.322

129

15

144

Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)

De activiteiten met betrekking tot de ambitie musea zijn grotendeels uitgevoerd binnen de financiële kaders. Het nadeel van € 144.000 wordt onder andere verklaard door afwijkingen op doorbelasting van de loon- en organisatiekosten (€ 53.000). Dit wordt centraal toegelicht in de paragraaf Bedrijfsvoering van deze jaarstukken.

Cultureel erfgoed Cultureel erfgoed heeft een verbindende werking in Hilversum vanuit ruimtelijk, sociaal en maatschappelijk perspectief. Als een van de identiteitsdragers van de stad draagt het bij aan de kwaliteit van de leefomgeving. De gemeente heeft een regierol bij het beschermen, behouden en versterken van cultureel erfgoed. We trekken samen met de eigenaren van monumenten op. Toekomstbesteding betekent ook dat er ruimte is voor de transformatie van monumenten. Het doel hierbij is dat cultureel erfgoed zichtbaar en beleefbaar blijft, een verbindende kracht heeft en actief onderdeel is van een veranderende leefomgeving. Onderstaand volgt een toelichting op de voortgang van de specifieke activiteiten die we in 2024 hebben uitgevoerd. Deze activiteiten zijn ook opgenomen in de programmabegroting voor 2024. We willen benadrukken dat we niet specifiek rapporteren over de reguliere activiteiten die we uiteraard ook hebben uitgevoerd in 2024, tenzij deze niet conform begroting zijn uitgevoerd. Voortgang speerpunten begroting 2024 ● Afronden van fase 2 van de Routekaart Religieus Erfgoed om het religieuze erfgoed toegankelijk, zichtbaar en beleefbaar te maken en in te zetten op mede bestemmingen. Bijvoorbeeld de Oudkatholieke kerk.

●

Ondersteuning bieden bij de uitvoering van het convenant Zonnestraal.

●

Organiseren van "World Garden Cities 1924-2024" congres. Dit evenement zal plaatsvinden in juni 2024, als onderdeel van de tuinstadmaand van Hilversum 600. Gedurende Hilversum 600, en vooral in juni, zullen er activiteiten worden georganiseerd voor en met inwoners, gericht op zowel de Tuinstad als de Stad van Jonge Monumenten.

●

Positioneren van de identiteit van Hilversum in lijn met de Omgevingsvisie, gebiedsagenda's en ruimtelijke doelen. Met behulp van de wijkanalyses die in 2023 zijn opgesteld, willen we het verhaal van Hilversum vertellen en de hieruit voortkomende waarden benutten om de stad te versterken en verder te ontwikkelen.

●

Restaureren en toegankelijk, zichtbaar en beleefbaar maken van het cultureel erfgoed in Hilversum. We maken een start met het AVRO studiogebouwencomplex.

30

JAARSTUKKEN 2024 GEMEENTE HILVERSUM | 31

●

Vertellen van het verhaal van Hilversum en het benutten van de waarden voor de versterking en ontwikkeling van Hilversum, dit met behulp van uitgevoerde wijkanalyses.

●

We streven ernaar het proces van het verduurzamen van monumenten te vergemakkelijken, met behoud van het karakter van deze monumenten. We stellen een gebiedskader op.

Toelichting De start voor het afronden van fase 2 van de Routekaart Religieus Erfgoed is uitgesteld naar 2025, vanwege een capaciteitstekort. Bestuurlijk kon geen plan van aanpak worden vastgesteld.

Financiële analyse Cultureel erfgoed Bedragen x € 1.000 Lasten

Baten

Saldo

Begroting na wijziging

1.316

-5

1.311

Realisatie

1.154

-65

1.089

Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)

-162

-59

-221

Het voordeel van € 221.000 op de lasten komt voort uit het project Erfgoedverhalen. Eind 2023 is de besluitvorming over het project afgerond, waarna het project in 2024 van start ging. Het doel is om Hilversum cultuurhistorisch in te richten en te versterken, zoals vastgelegd in de Omgevingsvisie. Dit gebeurt per wijk, met betrokkenheid van zowel experts als inwoners. Er worden onder andere tentoonstellingen en routes ontwikkeld om de betrokkenheid van inwoners te waarborgen en de stad te promoten. Hoewel het project in 2024 is gestart, is het nog niet voltooid en loopt het door in 2025. Voor de voortzetting is een overhevelingsvoorstel van € 111.000 ingediend.

Lokale media en bibliotheek Lokale media en de bibliotheek zijn voor de Mediastad van groot belang. De gemeente ondersteunt daarom de bibliotheek en innovatie van de lokale media en journalistiek.

Toelichting In 2024 is het Mediafonds gestart.

Financiële analyse Media Bedragen x € 1.000 Lasten

Baten

Saldo

Begroting na wijziging

3.050

-2

3.048

Realisatie

3.341

-290

3.051

291

-288

3

Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)

In 2024 heeft de gemeente twee aanvragen ingediend voor de rijksregeling “Eenmalige specifieke uitkeringen en subsidies lokale bibliotheekvoorzieningen” (SPUK Bibliotheken), die zijn toegekend voor de periode 2024-2025. De toegekende bedragen dienen door de gemeente aan de bibliotheek te worden doorgegeven, wat resulteert in een bedrag van € 282.000. Dit bedrag is in de jaarrekening zowel als bate (ontvangen subsidie) als last (doorgegeven subsidie aan de bibliotheek) opgenomen, wat resulteert in een neutraal effect op het totaal. Daarnaast is er sprake van een vertraging in de start van het Mediafonds, waardoor slechts een deel van het oorspronkelijk begrote budget voor de eerste aanvraagronde in 2024 is uitgegeven. Dit is het gevolg van de uitgebreide zoektocht naar een geschikt bestuur, zoals beschreven in de startnotitie. Er is een verzoek tot overheveling ingediend, zodat het niet gebruikte budget van € 71.000 kan worden ingezet voor de vervolgronden van het Mediafonds in 2025.

31

JAARSTUKKEN 2024 GEMEENTE HILVERSUM | 32

1.3 Bereikbare stad De bereikbaarheid van Hilversum staat onder druk. Er is veel woon-werkverkeer, drukte door o.a. mensen die van buiten Hilversum in ons centrum komen winkelen en talloze bedrijven vervoeren goederen naar en door Hilversum. We merken dat de grens van wat onze ringwegen aankunnen nu al is bereikt. Tel daar de benodigde groei van Hilversum bij op en structurele overbelasting ligt op de loer. De verkeersveiligheid voor bijvoorbeeld fietsers en voetgangers kan hierdoor ook een probleem worden.

Prestatie-indicatoren Nr. Naam

Realisatie Realisatie Realisatie Realisatie 2021 2022 2023 2024

Aantal elektrische laadpunten en tankpunten voor biobrandstoffen/(groen)gas per 10.000 inwoners

57,0

73,0

92,0

0,0

Aantal geregistreerde verkeersongevallen, per 1.000 inwoners Aantal verkeersslachtoffers, per 1.000 inwoners

4,2

5,1

4,7

5,3

0,6

0,7

0,7

Percentage achterstallig onderhoud op wegen

19,0

20,0

22,0

Percentage inwoners dat tevreden is over infrastructuur voor fiets

78,0

74,0

Percentage inwoners dat tevreden is over verplaatsing met auto Percentage inwoners dat wekelijks of vaker gebruik maakt van (elektrische) fiets

30,0

StreefBron Wettelijk waarde 2024 75 Rijksdienst voor het Niet Wegverkeer wettelijk

≤ Water, Verkeer en voorgaand Leefomgeving jaar 1,1 ≤ Water, Verkeer en voorgaand Leefomgeving jaar 0,0 19 Gemeente Hilversum

Niet wettelijk

75,0

75,0

≥80 Hilversum Monitor

Niet wettelijk

27,0

30,0

27,0

≥40 Hilversum Monitor

Niet wettelijk

58,0

61,0

65,0

64,0

≥65 Hilversum Monitor

Niet wettelijk

Waardering van de bereikbaarheid van het centrum per auto

5,4

5,5

5,4

5,2

≥6 Hilversum Monitor

Niet wettelijk

Waardering van de bereikbaarheid van het centrum per fiets

8,4

8,4

8,3

8,3

≥8,5 Hilversum Monitor

Niet wettelijk

Niet wettelijk Niet wettelijk

Toelichting indicatoren De indicator aantal elektrische laadpunten en tankpunten voor biobrandstoffen/(groen)gas wordt niet meer verstrekt. In de Monitor Mobiliteit is een alternatieve indicator opgenomen. Dat is het aantal laadpunten voor een elektrische auto. Bron is de Nationale Agenda Laadinfrastructuur. Eind 2024 waren er 1.046 laadpunten (499 publiek, 536 semi-publiek en 11 snellaadpunten). Eind 2023 ging het om in totaal 858 laadpunten. Dat betekent een toename van 188 punten. De stijging van het aantal geregistreerde ongevallen en verkeersslachtoffers is een landelijk probleem. Ondanks het streven naar zo min mogelijk/nul verkeersslachtoffers stijgt dit aantal de laatste jaren. Waarom deze stijging zich voordoet, kan een veelvoud van factoren zijn, maar het gedrag van automobilisten is altijd een factor, en ook kan het altijd op bepaalde plekken nog beter qua inrichting. Percentage achterstallig onderhoud op wegen ligt op koers. Echter het percentage realisatie 2024 is niet beschikbaar in 2024 daar wij elk twee jaar het wegenareaal inspecteren. In 2025 is het eerstvolgend moment dat het realisatiecijfer beschikbaar zal zijn. Percentage inwoners dat tevreden is over infrastructuur voor fiets, ligt lager dan de streefwaarden, echter de realisatie is al jaren stabiel.

De afwijking komt mogelijk onder andere doordat er op dit moment veel bouwwerkzaamheden en wegwerkzaamheden zijn in Hilversum. Daardoor zijn er vaak omleidingen en afzettingen, wat het fietsen moeilijker en soms ook onveilig maakt. Vaak ontbreekt het aan goede routering voor de fietsers. De realisatie percentage inwoners dat tevreden is over verplaatsing met auto is lager dan de streefwaarde, dat komt door de vele wegwerkzaamheden, waardoor wegen zijn afgesloten en omrijden nodig is. Ook het afsluiten van de Kleine

32

JAARSTUKKEN 2024 GEMEENTE HILVERSUM | 33

Spoorbomen zorgt voor extra drukte op de buitenring, wat leidt tot vertraging en files. Hierdoor duurt autorijden in en rond Hilversum langer en is de ervaring minder prettig. De indicator percentage inwoners dat wekelijks of vaker gebruik maakt van (elektrische) fiets is vergelijkbaar met voorgaande jaren, hoewel de werkzaamheden in de binnenstad waarschijnlijk de oorzaak zijn van de lagere gebruik van de fiets. Ook de introductie van deelscooters kan hierbij een rol hebben gespeeld.

Verkeer en vervoer We willen de komende jaren concrete stappen zetten om de verkeersveiligheid en doorstroming van alle vormen van verkeer te verbeteren. In het vastgestelde Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2040 van de Mobiliteitsvisie 2040 wordt hiervoor een groot aantal concrete acties en maatregelen benoemd. Onze inspanningen voor fietsers vanuit dit Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2040 bundelen we samen met onze inzet voor het vergroten van de fietsveiligheid en de realisatie van snelfietspaden in een Fietsplan Hilversum. Asociaal gedrag in het verkeer wordt aangepakt en deelmobiliteit wordt bevorderd én gereguleerd door hiervoor beleid vast te stellen. Naast de begroting worden jaarlijks plannen opgesteld met concrete maatregelen voor verkeer en vervoer. Deze plannen worden voorgelegd aan de gemeenteraad voor goedkeuring, en de voortgang van de activiteiten wordt regelmatig gemonitord en verantwoord. Onderstaand volgt een toelichting op de voortgang van de specifieke activiteiten die we in 2024 hebben uitgevoerd. Deze activiteiten zijn ook opgenomen in de programmabegroting voor 2024. We willen benadrukken dat we niet specifiek rapporteren over de reguliere activiteiten die we uiteraard ook hebben uitgevoerd in 2024, tenzij deze niet conform begroting zijn uitgevoerd. Voortgang speerpunten begroting 2024 ● AOW-ers met een laag inkomen (<130%) kunnen gratis met de bus.

●

Introductie van de nachttrein waardoor Hilversum nog aantrekkelijker wordt als openbaar vervoer stad.

●

Starten met het inhalen van het achterstallig onderhoud van wegen en stoepen.

●

Uitvoeren van het Uitvoeringsprogramma Mobiliteitsvisie 2040, dat verschillende maatregelen en initiatieven omvat zoals: o Realiseren van een autoluwe binnenstad en uitbreiden 30 km/u-zones; o Implementatie autoluw centrum; o Instellen en onderzoeken 30 km/u-zones centrumring; o Verbeteren ontsluiting randwegen en uitbreiden 60 km/u-zones provinciale wegen; o Optimalisatie kruispunt Dr. Den Uylplein en optische wegversmalling Johannes Geradtsweg; o Onderzoeken en uitvoering verdiepen onderdoorgang spoorviaduct in combinatie met afsluiting Sumatralaan-zuid met de Insulindelaan; o Onderzoek naar aanpassing digitale informatie in navigatiesystemen; o Onderzoek verbeteren doorstroming Diependaalselaan – Utrechtseweg; o Onderzoek aanpassen snelheden provinciale wegen naar 60 km/uur; o Realiseren van betere faciliteiten voor langzaam vervoer zoals het uitbreiden van het aantal fietsparkeerplaatsen, het opstellen van een plan van aanpak "optimalisatie trottoirs in de wijk" en het verbeteren van de verkeersveiligheid rondom scholen en sportparken; o Voorbereiden en invoeren één of meerdere zero-emissiezones in het centrum en op de Gijsbrecht van Amstelstraat; o Opstellen beleid pakketkluizen en onderzoek doen naar de realisatie van logistieke hubs; o Opstellen van een plan van aanpak fijnmazig vervoer; o Onderzoek doen naar de mogelijkheden van slimme mobiliteit en het opzetten van

een geluidsnetwerk.

Toelichting Het project voor Nixx met de bus heeft vertraging opgelopen vanwege onvoorziene omstandigheden. Het is gebleken dat dat we volgens de wet niet zomaar de (persoons)gegevens met elkaar mogen combineren om de doelgroep van dit project te benaderen. In het eerste kwartaal van 2025 is het project hernoemt naar ‘67+ gratis met de bus’ en sinds april in

33

JAARSTUKKEN 2024 GEMEENTE HILVERSUM | 34

uitvoering. Als onderdeel van het uitvoeringsprogramma Mobiliteit is het onderzoek naar maatregelen ten behoeve van een autoluw centrum in uitvoering vertraagd. Vanwege gebrek aan personele capaciteit wordt het collegevoorstel in de tweede helft van 2025 verwacht. De onderzoeken naar de invoering van 30km/u op de centrumring zijn in uitvoering, het collegevoorstel omtrent de realisatie wordt in de tweede helft van 2024 verwacht. Ten behoeve van de doorstroming van de buitenring is er vanuit het Uitvoeringsprogramma onderzoek gedaan naar een afsluiting van de Sumatralaan-Zuid en bijbehorende verdieping van de onderdoorgang Lage Naarderweg. Het onderzoek is afgerond in 2024 en het collegevoorstel volgt in het tweede kwartaal van 2025. In samenwerking met de Provincie werken we aan een overzicht van alle netwerken van verkeer. Doel is om, net als voorgaande jaren, alle digitale informatie in navigatiesystemen te laten opnemen. Hiertoe werken we samen met de provincie en marktpartijen eind 2025 is de actualisatie afgerond. Het ambtelijk overleg met de provincie met betrekking tot het onderzoek aanpassen snelheden provinciale wegen naar 60 km/uur heeft voorlopig geen resultaat opgeleverd. De bestuurlijke overleggen vinden plaats in 2025.

In het kader van het uitvoeringsprogramma Mobiliteit en de focus op langzaam vervoer in relatie tot het STOMP principe, is er onderzoek gedaan naar locaties waar de verkeersveiligheid, fietsvoorzieningen en optimalisatie van trottoirs prioriteit zou moeten krijgen. De realisatie van fysieke maatregelen worden in de tweede helft van 2025 verwacht. Het opstellen van een plan van aanpak fijnmazig vervoer is niet gestart in 2024, in 2025 start het opstellen van een plan van aanpak voor het realiseren van fijnmazig vervoer.

Financiële analyse Verkeer en vervoer Bedragen x € 1.000 Lasten

Baten

Saldo

Begroting na wijziging

18.800

-1.738

17.062

Realisatie

18.859

-2.334

16.525

59

-597

-538

Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)

Het voordelige saldo van € 538.000 wordt voornamelijk veroorzaakt door vertragingen en diverse kleinere niet begrote ontvangen baten. Verschuivingen Voor het project Bruisend Hart is er een voordeel van € 50.000. Dit komt doordat een deel van de budgetten voor de afronding van het ontwerp-Omgevingsplan en Beeldkwaliteitsplan is verschoven naar 2025. Het resterende budget wordt overgeheveld om de voortzetting van het project in 2025 mogelijk te maken. Door de krapte op de arbeidsmarkt is de uitvoering van prioriteitswegen, verkeersinstallaties en de verbreding van parkeervakken op de Van Linschotenlaan, in lijn met het mobiliteitsuitvoeringsprogramma, vertraagd. Dit is voornamelijk het gevolg van het niet tijdig kunnen invullen van de benodigde projectcapaciteit. Inmiddels zijn de functies ingevuld, en wordt het voordeel van € 212.000 in de baten voor de verdere uitvoering van de prioriteitswegen overgeheveld naar 2025. Het financieel effect op de verkeersinstallaties is € 100.000 voordelig in de lasten. De kosten voor de verbreding van de parkeervakken op de Van Linschotenlaan (totaal € 100.000) worden gedekt uit de mobiliteitsreserve; de onttrekking wordt hierop aangepast. Ontwikkelingen in de openbare ruimte De kosten voor straatreiniging zijn met € 75.000 hoger door een toename van het aantal dumpingen in de openbare ruimte.

De energiekosten openbare verlichting vallen lager uit dan begroot, door de invoering van LED-verlichting en fluctuaties in de energietarieven, met een besparing van € 102.000. De waterschapsbelasting valt € 150.000 hoger uit door een administratieve inhaalslag van het Waterschap over de belastingjaren 2021 en 2022. Bij verkeersmaatregelen en evenementen zijn hogere kosten ontstaan door noodzakelijke aanpassingen en eisen voor evenementen. Deze kosten worden deels gecompenseerd door extra baten, zoals doorbelaste evenementenkosten en elektrakosten voor de markt, wat resulteert in een netto-effect van € 50.000. De muren en hekwerken leiden tot een nadeel van € 50.000 door onvoorziene herstelwerkzaamheden, onder andere aan een muur aan de Ruitersweg en de constructie van de geluidswalwoningen aan de Charley Tooropstraat. Tot slot zijn er lagere kosten voor gladheidbestrijding door een zachte winter, wat resulteert in een voordeel van € 131.000. Er zijn minder kabels en leidingen werkzaamheden uitgevoerd dan verwacht, wat resulteert in een voordeel van € 133.000 in de baten.

34

JAARSTUKKEN 2024 GEMEENTE HILVERSUM | 35

Parkeren We streven naar een goede verhouding tussen de parkeervraag en het parkeeraanbod en een effectief gebruik van parkeervoorzieningen ter bevordering van de bereikbaarheid en leefbaarheid van het centrum, werklocaties en buurten. Hiertoe wordt actief gestuurd op parkeerdruk middels parkeerregulering. Onderstaand volgt een toelichting op de voortgang van de specifieke activiteiten die we in 2024 hebben uitgevoerd. Deze activiteiten zijn ook opgenomen in de programmabegroting voor 2024. We willen benadrukken dat we niet specifiek rapporteren over de reguliere activiteiten die we uiteraard ook hebben uitgevoerd in 2024, tenzij deze niet conform begroting zijn uitgevoerd. Voortgang speerpunten begroting 2024 ● Alle bestaande ticketautomaten worden vervangen of omgebouwd naar ticketautomaten met kentekenparkeren. Bezoekers hoeven geen parkeerticket meer achter de voorruit te leggen, maar voeren hun kenteken in bij de ticketautomaat. Door de digitale handhaving kan gecontroleerd worden of ze een geldig parkeerrecht hebben.

●

De POM meters (betaalmetertjes voor 1 parkeerplaats) worden geleidelijk uitgefaseerd volgens het parkeerbeleid. Parkeerplaatsen waar deze meters momenteel nog staan, kunnen gebruik maken van parkeerapps of ticketautomaten in de omgeving als alternatieve betaalmethoden.

●

Het aantal dynamische borden van het Parkeer Route Informatie Systeem (PRIS) wordt verminderd met als doel het straatbeeld minder vervuild te maken. Het PRIS is bedoeld om de bezoeker van het centrum snel te verwijzen naar een vrije parkeerplaats in een van de parkeergarages. Een PRIS wordt voornamelijk gebruikt door onbekende bezoekers van het centrum. De verwijzing naar de parkeergarages wordt daarom niet langer vanaf de snelweg aangegeven, maar vanaf de binnenring.

●

In 2024 wordt gestart met de uitbreiding van het aantal ticketautomaten in Hilversum.

Daarnaast is het zoeken naar muntgeld om de ticketautomaat te betalen verleden tijd. Wij gaan, in een tijd waarin contant betalen steeds minder populair is, over op cashless parkeerautomaten. Bezoekers kunnen bij de ticketautomaten hun parkeergeld betalen met bankpassen, maar ze kunnen ook betalen ook met parkeer-apps en middels digitale bezoekersregelingen als ze op bezoek gaan bij bewoners of bedrijven.

●

Uitvoering geven aan het nieuwe parkeerbeleid en parkeernormen waarbij het gereguleerde parkeergebied wordt uitgebreid tot aan de buitenring van Hilversum.

Toelichting De speerpunten zoals opgenomen in de begroting 2024 zijn allen uitgevoerd in 2024 dan wel liggen op koers in 2024.

35

JAARSTUKKEN 2024 GEMEENTE HILVERSUM | 36

Financiële analyse Parkeren Bedragen x € 1.000 Lasten

Baten

Saldo

Begroting na wijziging

5.311

-8.156

-2.845

Realisatie

5.557

-9.585

-4.029

246

-1.429

-1.183

Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)

Het voordelig saldo van € 1.183.000 wordt voornamelijk veroorzaakt door de tariefsverhogingen en de invoering van de progressieve parkeertarieven per 1 januari 2024. In de voorjaarsnota hebben we de inkomsten op de parkeervergunningen naar beneden bijgesteld (€375.000) vanwege de verlaging van het tarief van de digitale bezoekersregeling. In onze Raadsinformatie brief 2024-41 hebben wij medegedeeld dat het gebruik van de digitale bezoekersregeling lager is dan eerder gedacht, dus de verlaging van het tarief heeft ook een kleinere impact. Daarnaast zijn er in 2024 iets meer parkeervergunningen verstrekt dan verwacht. In totaal heeft dit geleid tot een voordeel in de baten ten opzichte van de gewijzigde begroting van € 411.000. Bij de parkeermeterplaatsen zijn de inkomsten uit straat parkeren in 2024 gestegen ten opzichte van de gewijzigde begroting. Deze meerinkomsten van € 812.000 worden voornamelijk veroorzaakt door de tariefsverhogingen en de invoering van de progressieve parkeertarieven per 1 januari 2024. Het voorstel is om deze aanvullende inkomsten te storten in het mobiliteitsfonds (resultaatbestemming). Ook de parkeergarages behaalden hogere inkomsten, met name uit de parkeergarage Gooiland, wat resulteert in een voordeel van € 224.000. Voorgesteld wordt de aanvullende inkomsten te storten in het mobiliteitsfonds (resultaatbestemming).

De personeels- en afdelingskosten zijn € 281.000 hoger dan begroot. Dit komt door de uitbreiding van het betaald parkeren en de inhuur van extra expertise.

1.4 Duurzame stad De afgelopen vier jaar is er veel gebeurd op het gebied van het verduurzamen en vergroenen van Hilversum. De eerste stappen op het gebied van klimaatadaptatie zijn gezet. Dit hebben we als gemeente niet alleen gedaan, maar samen met Hilversumse energiecoöperaties en met de inwoners, organisaties en bedrijven van de stad. We gaan verder op deze ingeslagen weg. Middels het intensiveren van concrete acties werken we een duurzamer Hilversum. We richten ons op maatregelen die het meeste effect sorteren. We ondersteunen onze inwoners en bedrijven bij het realiseren van energiebesparende maatregelen. We willen inwoners, organisaties en bedrijven – zonder dwang – verleiden om ook zelf aan de slag te gaan. Het gemeentebestuur en de inwoners koesteren onze groene tuinstad. We willen meer groen aanbrengen in de wijken, in het bijzonder in het centrum. We ondersteunen het vergroenen en verduurzamen van werklocaties.

Prestatie-indicatoren Nr. Naam

Realisatie Realisatie Realisatie Realisatie 2021 2022 2023 2024

StreefBron Wettelijk waarde 2024 60 PON & Telos Niet (Duurzaamheidsbalans) wettelijk

Duurzaamheidscore ecologisch kapitaal (0-100)

57,5

43,1

52,9

47,5

Percentage circulaire aanbestedingen t.o.v. het totaal aantal lopende contracten Percentage gescheiden afval t.o.v. de totale hoeveelheid ingezameld afval

31,0

30,2

31,1

47,6

35 Gemeente Hilversum

Niet wettelijk

70,0

68,0

67,0

64,0

75 GAD Meter

Niet wettelijk

Percentage inwoners dat vindt dat in zijn/haar buurt voldoende groen is

75,0

69,0

72,0

75,0

≥75 Hilversum Monitor

Niet wettelijk

36

JAARSTUKKEN 2024 GEMEENTE HILVERSUM | 37

Nr. Naam

Percentage woningen (voorlopig) energielabel B of beter 033 Aantal kg huishoudelijk restafval per inwoner 034 Percentage hernieuwbare elektriciteit

Realisatie Realisatie Realisatie Realisatie 2021 2022 2023 2024

33,9

34,8

36,5

40,9

155,3

148,7

146,9

147,0

5,6

8,2

4,0

9,0

Streef- Bron waarde 2024 40 Klimaatmonitor

160 CBS - Huishoudelijk afval 4 RWS

Wettelijk

Niet wettelijk Wettelijk Wettelijk

Toelichting indicatoren Duurzaamheidscore ecologisch kapitaal (0-100):, PON & Telos meten de duurzaamheidsprestaties van alle Nederlandse gemeenten over drie kapitalen: Sociaal-cultureel (people), Ecologie (planet) en Economie (profit), met ruim 130 indicatoren verdeeld over 21 thema’s gerelateerd aan duurzaamheid. Voor 2024 scoren we het best op de onderdelen lucht, onderwijs en participatie. We scoren het slechtst op water, ruimtelijke vestigingsvoorwaarden en energie. Ten opzichte van alle 342 Nederlandse gemeentes staan we voor het totaal op plek 140 (2023 – 132). Voor het onderdeel sociaal cultureel staan we op plek 190 (2023 – 131); Voor ecologie staan we op plek 132 (2023 – 94); Voor economie staan we op plek 131 (2023 – 233). De score voor ecologisch kapitaal wordt beoordeeld op de indicatoren: Afval- en grondstoffen Boden, Energie, Externe veiligheid en hinder, Lucht, Natuur en landschap en Water. Het percentage circulaire aanbestedingen ten opzichte van het totaal aantal lopende contracten in 2024, is hoger dan de streefwaarde en is te verklaren doordat we enkele grote herinrichtingsprojecten hebben uitgevoerd. Enkele voorbeelden zijn: Gijsbrecht van Amstel, Zeeheldenkwartier en Trompenberg. Opdrachten in de werkensfeer hebben vaak een groot aandeel circulariteit en hebben daardoor veel invloed op het percentage.

Percentage gescheiden afval ten opzichte van de totale hoeveelheid ingezameld afval, deze indicator is niet meer passend bij het huidige afvalbeleid, zowel landelijk als in de regio Gooi en Vechtstreek. Dit percentage zegt weinig over de kwaliteit van het gescheiden afval voor hergebruik. Daarom stellen we voor deze indicator in 2025 niet meer opnemen. De Grondstoffen- en Afvalstoffendienst (GAD) richt zich voornamelijk op de aanpak om specifieke afvalstromen te verbeteren, bijvoorbeeld om GFT-afval (groente-, fruit- en tuinafval) goed apart te houden. Aantal kilogram huishoudelijk restafval per inwoner, we zien een stijging (2024) van het restafval. Een zeer waarschijnlijke verklaring is dat meer plastic, metalen en drankkartons (PMD) bij het restafval zit. Met oog op de datum van 1 juli 2026 wanneer we tot nascheiding van het PMD overgaan, is het zeer waarschijnlijk dat, ondanks onze inspanning (Houd nog vol campagne) dit te voorkomen is. Het tevens niet realistisch dat wij voor 2025 op de streefwaarde van 160 kg komen. Een waarde van 175 kg of meer lijkt een stuk realistischer. We verwachten ook voor de komende jaren een toename, omdat het een gecombineerde afvalstroom wordt. Overigens is het wel zo dat door nascheiding minimaal 12,5 % PMD aan de gecombineerde afvalstroom wordt onttrokken.

Percentage hernieuwbare elektriciteit:, de klimaatmonitor laat een toename zien van het percentage hernieuwbare elektriciteit, wat past bij de trend van toenemende zonopwek en gebruik bodemwarmte.

Duurzaamheid en milieubeheer De komende jaren gaan we samen met onze partners de wijken in, om onze inwoners kant-en-klaar verduurzamingspakketten aan te bieden. We ondersteunen onze inwoners daarnaast via (verbeterde) financieringsmogelijkheden (Duurzaam Wonen lening), onafhankelijke individuele advisering door een energiecoach, subsidies en duurzaamheidsadviseur. Vanuit onze regierol zijn we actief betrokken bij pilots met collectieve warmtevoorzieningen in de wijken Kerkelanden en Oost (RWZI) en zijn we trekker van het PAW-project om in de Hilversumse Meent met subsidie van het Rijk 624 woningen uiterlijk 2028 volledig van het gas af te halen. We werken door aan onze ambitie om in 2030 alle daarvoor geschikte, grote daken voorzien te hebben van zonnepanelen. Dat doen we door de inzet van stimulerend toezicht, door actief informatie en ondersteuning te bieden via onze greendeal coach aan bedrijven en door intensief samen te werken met ondernemers- en bedrijvenverenigingen. Bestaande samenwerkingen worden waar mogelijk geïntensiveerd en dienen als voorbeeld voor nieuwe. Ook blijven we actief betrokken bij de realisatie van twee concrete zon-boven-parkeren projecten en een zonneweide op het terrein van Vliegveld Hilversum. Uitvoering van het grootste zonnedak van Hilversum op bedrijventerrein Zuid-West.

Als publieke organisatie geven we het goede voorbeeld door onze gebouwen en bedrijfsvoering verder te verduurzamen en te monitoren door inzet van de CO2 Prestatieladder. Met het Hilversums Isolatie Programma bieden we voor de periode 2023-2026 subsidies en advisering aan voor woningeigenaren. We ondersteunen onze inwoners en bedrijven bij het realiseren van energiebesparende maatregelen. We willen inwoners, organisaties en bedrijven – zonder dwang – verleiden om ook zelf aan de slag te gaan. Op 6 juli 2023 heeft de tweede kamer de Tijdelijke Wet Klimaatfonds aangenomen. Het fonds, met een looptijd tot 2023, heeft als doel het faciliteren van maatregelen om de mondiale stijging van temperatuur en de verandering van het klimaat te beperken door middel van het beschikbaar stellen van financiële middelen voor:

37

JAARSTUKKEN 2024 GEMEENTE HILVERSUM | 38

• • •

een broeikasgas-neutrale energievoorziening in 2050; het stimuleren van de implementatie van technieken voor energie-efficiëntie en het stimuleren van de toepassing van hernieuwbare energie en overige broeikasgas-reducerende technieken en maatregelen in het bedrijfsleven; het stimuleren van de toepassing van technieken voor energie-efficiëntie en van hernieuwbare energie in de gebouwde omgeving.

Onderstaand volgt een toelichting op de voortgang van de specifieke activiteiten die we in 2024 hebben uitgevoerd. Deze activiteiten zijn ook opgenomen in de programmabegroting voor 2024. We willen benadrukken dat we niet specifiek rapporteren over de reguliere activiteiten die we uiteraard ook hebben uitgevoerd in 2024, tenzij deze niet conform begroting zijn uitgevoerd.

Voortgang speerpunten begroting 2024 ● Uitvoeren van de Transitie Visie Warmte, met name door wijk-voor-wijk actief kant-en-klaar pakketten voor verduurzaming van woningen aan te bieden (van isolatie tot, waar mogelijk, volledig van het gas af en/of zonnepanelen).

●

Uitvoering geven aan de RES door inzet greendeal coach, intensivering samenwerking ondernemersverenigingen en realisatie twee zon-boven-parkeren projecten en zonneweide Vliegveld Hilversum.

Toelichting De speerpunten zoals opgenomen in de begroting 2024 zijn allen uitgevoerd in 2024 dan wel liggen op koers in 2024.

Financiële analyse Milieubeheer Bedragen x € 1.000 Lasten

Baten

Saldo

Begroting na wijziging

9.700

-4.136

5.564

Realisatie

7.308

-2.768

4.540

Verschil (realisatie t.o.v. gewijzigde begroting)

-2.392

1.368

-1.024

Het voordelig saldo van € 1,0 miljoen is voornamelijk het resultaat is van verschuivingen in de uitvoering van saneringen en lagere uitgaven bij verschillende klimaat- en energiemaatregelen. Het voordeel van € 150.000 wordt verklaard door afwijkingen op de doorbelasting van de loon- en organisatiekosten. Dit wordt centraal toegelicht in de paragraaf Bedrijfsvoering van deze jaarstukken. Circusterrein en MOB-complex: Voor de sanering van het Circusterrein en het MOB-complex is een totaalbudget van € 1,99 miljoen geraamd voor 2024 en 2025. De sanering van het Circusterrein blijkt niet noodzakelijk, wat resulteert in een verschuiving van € 810.000 naar 2025 voor het MOB-complex. Hierdoor wordt het budget voor de sanering van het MOBterrein in 2025 € 1,8 miljoen. Voor de sanering van het MOB-complex draagt het Rijk naar verwachting € 260.000 bij. In lijn met RIB 2025-20 stellen we u derhalve separaat voor het resterende saneringsbudget van € 810.000 volledig over te hevelen naar 2025, zodat het budget voor sanering MOB terrein in 2025 uitkomt op € 1,8 miljoen. SPUK CDOKE (Tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat- en energiebeleid): Door lagere inzet van tijdelijke capaciteit is er een voordeel van € 481.000 op de lasten. Dit voordeel resulteert in een gelijk nadeel op de batenkant, waarmee het budget in evenwicht blijft.

Proeftuin Aardgasvrije Wijken (PAW): De verwachte realisatie van gasloze woningen en isolatie is lager dan geprognosticeerd, zowel door woningcorporaties als particuliere woningeigenaren. Dit leidt tot een voordeel van € 265.000 op de lasten en een nadeel van € 271.000 op de baten. Regionale energiebesparingsplannen woningen: Het aantal opgestelde klimaatplannen is lager dan verwacht, wat resulteert in een voordeel van € 52.000 op de lasten en een gelijk nadeel van € 52.000 op de baten.

38

JAARSTUKKEN 2024 GEMEENTE HILVERSUM | 39

Onderzoek B-C lijst geluidssanering: Door vertraging in het onderzoek is er een voordeel van € 51.000 op de lasten, terwijl aan de batenkant een nadeel van € 51.000 ontstaat. De kosten worden gedekt door een subsidie van het Rijk. Hilversums isolatieplan: Het aantal verstrekte subsidies voor energiebesparende maatregelen is lager dan verwacht, wat resulteert in een voordeel van € 609.000 op de lasten en een nadeel van € 600.000 op de baten. Door extra inzet wordt verwacht dat er in de komende jaren meer woningeigenaren gaan isoleren.

Openbaar groen en (openlucht) recreatie Hilversum, omringd door prachtige natuur en recreatieplekken, is vastberaden om zijn groene karakter te behouden. Hilversum heeft als doel om de stadsnatuur te vergroten en te verbinden met omringende natuurzones. Biodiversiteit wordt gestimuleerd en klimaatbestendigheid is een prioriteit. Samen met inwoners en bedrijven wordt gestreefd naar een toegankelijke groene omgeving voor iedereen, mens en dier. Efficiënt en meervoudig ruimtegebruik staat centraal om de beperkte openbare ruimte optimaal te benutten. Onderhoud van groen wordt hoog in het vaandel gehouden en lokale groeninitiatieven worden aangemoedigd en ondersteund. Het Goois Natuurreservaat en Natuurmonumenten blijven zorgen voor de omliggende natuurgebieden. Onderstaand volgt een toelichting op de voortgang van de specifieke activiteiten die we in 2024 hebben uitgevoerd. Deze activiteiten zijn ook opgenomen in de programmabegroting voor 2024. We willen benadrukken dat we niet specifiek rapporteren over de reguliere activiteiten die we uiteraard ook hebben uitgevoerd in 2024, tenzij deze niet conform begroting zijn uitgevoerd.

Voortgang speerpunten begroting 2024 ● Leggen van de nadruk op het creëren van een beweegvriendelijke omgeving bij de herinrichting van de openbare ruimte.

●

Uitvoering geven aan het uitvoeringsprogramma Groen met daarin opgenomen: o o o o o o o o o o

●

Vergroening als vast onderdeel in projecten op te nemen, o.a.: o o o o o o o

●

Vergroenen speelplekken; Kwaliteitsimpuls oude Haven; Natuurverbinding Laapersveld; Herinrichting buurtpark Neuweg; Ecologische verbindingszones in de stad versterken; Realiseren van koele plekken; Biodiverse vijvers; Natuurinclusieve maatregelen; Verwijderen zinloze verharding; Stimuleren groene initiatieven van inwoners.

Centrum i.r.t. gebiedsagenda centrum; Kerkbrink i.r.t. herinrichting Kerkbrink in 2024; 1221 met o.a. Groene Loper; Stationsgebied; Bruisend hart; Arenapark/Sportpark; Herinrichting van verschillende straten, waarbij we ons richten op verbeteringen aan riolering, wegverharding, beplanting en openbare pleinen.

Vergroten mogelijkheden tot meervoudig gebruik van speelplekken bij vernieuwing en herinrichting.