CConstaterende datHilversum
Koppel je AI →
Document · PDF

260512 - 01 Bijlage - Concept voorjaarsnota 2026 (tbv college 12 mei)

COMMISSIE Gezamenlijke commissies 24 juni 2026, gemeente HilversumBij agendapunt: Verzoek om inlichtingen D66 en fractie Van de Linde (art.169) over Voorjaarsnota en Gezamenlijke kadernota (Toegevoegd 19 juni 2026)24.088 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

Voorjaarsnota 2026 Voorwoord Zoals overeengekomen in de Startnotitie harmonisatie financiën maken (besluiten) Wijdemeren en Hilversum elk (over) een ‘eigen’ voorjaarsnota over 2026 en een meerjarenraming 2027-2031 die (alleen) gaat over het eigen grondgebied en middelen. Voor u ligt de voorjaarsnota 2026 van gemeente Hilversum. Deze voorjaarsnota wordt opgesteld ter voorbereiding op de programmabegroting 2027 en bevat in overeenstemming met de financiële verordening een bijstelling van de lopende begroting 2026 en de plannen voor 2027 en verder. De financiële effecten uit de voorjaarsnota 2026 van Hilversum en van Wijdemeren zijn het financiële startpunt van de gezamenlijke kadernota. Deze startpunt van de gezamenlijke kadernota wordt separaat aan beide raden voorgelegd.

Inhoudsopgave Voorwoord ...................................................................................................................................................................................2 Inhoudsopgave ............................................................................................................................................................................3 1 Beschouwingen .........................................................................................................................................................................4 2 Financiële positie ......................................................................................................................................................................5 2.1 Financiële ontwikkelingen ................................................................................................................................................5 2.2 Ontwikkelingen in Hilversum ............................................................................................................................................6 2.3 Reserves mutaties .............................................................................................................................................................8 2.4 Nieuw financieel beeld 2025-2029

.................................................................................................................................11 2.5 Investeringsprogramma ..................................................................................................................................................12 2.6 Financiële strategie .........................................................................................................................................................14 2.7 Vooraankondigen ............................................................................................................................................................15 3 Uitgangspunten begroting ......................................................................................................................................................16 4 Bijlagen ...................................................................................................................................................................................22 4.1 Financiële ontwikkelingen programma's ........................................................................................................................22 4.2 Investeringsprogramma ..................................................................................................................................................43 4.3 Staat van

reserves ...........................................................................................................................................................54 4.4 Overzicht taakvelden per programma ............................................................................................................................55 1 Beschouwingen De beschouwingen worden later toegevoegd 2 Financiële positie In dit hoofdstuk nemen wij u mee in de financiële ontwikkelingen waar wij als gemeente mee te maken hebben, gevolgd door de ontwikkelingen zoals opgenomen in deze voorjaarsnota. Daarbij dient de door u vastgestelde stand, de begroting 2026, als basis voor deze voorjaarsnota. In deze voorjaarsnota wordt u gevraagd de in paragraaf 2.2 Ontwikkelingen in Hilversum en de in paragraaf 2.3 voorgestelde reservemutaties te beoordelen en uw keuzes hierin te maken. Op basis van deze keuzes stellen wij de begroting 2027 bij en de meerjarenbegroting op. Een volledig beeld ten aanzien van de financiële positie presenteren wij in paragraaf 2.4 Financieel Meerjarenperspectief 2026-2030. In paragraaf 2.5 wordt inzicht gegeven in de ontwikkelingen ten aanzien van het investeringsprogramma. 2.1 Financiële ontwikkelingen De landelijke bezorgdheid over de financiële situatie van gemeenten blijft onverminderd aanwezig.

Ondanks reparatie pogingen vanuit het Rijk voor de jaren 2026 en 2027 lijkt het ‘ravijn jaar’ alleen maar opgeschoven maar niet opgelost. Het nieuwe kabinet zal de komende jaren knopen moeten doorhakken ten aanzien van het ingeslagen beleid van haar voorgangers, maar heeft zelf ook nieuwe plannen die effect kunnen hebben op de gemeente financiën. De gevolgen van de keuzes die het Rijk gaat maken volgen wij derhalve op de voet. De afgelopen jaren was de bezorgdheid in Hilversum minder aanwezig dan landelijk het geval was. Dit beeld is echter verandert. De gemeente Hilversum dient alle zeilen bij te zetten. De financiële positie van gemeente Hilversum laat een duidelijke verslechtering zien ten opzichte van de meerjarenraming zoals deze was opgenomen in de programmabegroting 2026. De verslechtering van de financiële gezondheid is ook, ten opzichte van andere gemeenten, waar te nemen. In de nieuwe BDO-benchmark (op basis van jaarrekening 2024 en begroting 2025) daalt gemeente Hilversum in de ranking. Met een rapportcijfer 8 neemt gemeente Hilversum de 36e plaats in, bij de vergelijking van de gemeenten met een inwoner aantal van tussen de 50.000 en de 100.000. De BDO-benchmark kijkt echter voornamelijk naar de jaarrekening en niet naar de begroting.

Het cijfer is in de BDO financiële benchmark Nederlandse gemeenten is als volgt bepaald: Onderdeel | Score | Waardering | Categorie | Score Solvabiliteitsratio | 25% | Neutraal | 20-50 (%) | 22 Hoe lager hoe meer risico Netto schuldquote | 52% | Minst risicovol | <90 (%) | 30 Hoe hoger hoe meer risico Grondexploitatie | 0% | Minst risicovol | <20 (%) | 15 Hoe hoger hoe meer risico Begrotingsruimte | 3.6% | Minst risicovol | > 0 (€) | 10 Hoe lager hoe meer ruimte Belastingcapaciteit | 98% | Neutraal | 95-105 (%) | 3 Hoe hoger hoe meer risico Totaal cijfer | 80 Jaar | Cijfer | Ranking 2026 | 8 | 36 2025 | 9 | 10 2024 | 9 | 13 2023 | 9 | 28 2.2 Ontwikkelingen in Hilversum Vertrekpunt voorjaarsnota 2025 In deze paragraaf presenteren wij de actuele financiële ontwikkelingen voor de gemeente Hilversum. Uitgangspunt voor de voorliggende voorjaarsnota 2026 is het huidige meerjarenoverzicht, welke wordt gevormd door de financiële stand van de programmabegroting 2026 en (eventuele) begrotingswijzigingen na het vaststellen van de programmabegroting.

((-/- is Voordeel, +/+ is Nadeel) Omschrijving | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Programmabegroting 2026 | 1.267 | -4.570 | -1.104 | -4.623 | -7.548 Begrotingswijzigingen na PB2026 en vóór VJN26 | - | - | - | - | - Uitgangspunten voorjaarsnota 2026 | 1.267 | -4.570 | -1.104 | -4.623 | -7.548 (Bedragen x €1.000) Na het vaststellen van de programmabegroting 2026 en vóór het opstellen van de voorjaarsnota 2025 heeft de raad geen besluiten genomen tot het aanpassen van de begroting. Het uitgangspunt voor de voorjaarsnota komt overeen met de het financieel meerjarenoverzicht van de programmabegroting 2025. Aanmeldingen voorjaarsnota 2025 In lijn met de financiële verordening gemeente Hilversum bevat de voorjaarsnota de belangrijke beleidsontwikkelingen en de financiële afwijkingen voor het lopende jaar (2026) en de komende jaren (2027- 2030). Als onderdeel van de voorjaarsnota 2026 zijn de financiële aanmeldingen geïnventariseerd. In onderstaande tabel wordt het financiële effect van deze aanmeldingen gepresenteerd: De aanmeldingen en toelichting dienen aangepast te worden naar actuele stand van zaken. Dit kan pas als de cijfers stil staan.

((-/- is Voordeel, +/+ is Nadeel) Omschrijving | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Uitgangspunten voorjaarsnota 2026 | 1.267 | -4.570 | -1.104 | -4.623 | -7.548 Aanmeldingen voorjaarsnota 2026 | 5.716 | 14.153 | 16.111 | 13.126 | 13.186 Uitgangspunten voorjaarsnota 2026 | 6.983 | 9.583 | 15.007 | 8.503 | 5.638 (Bedragen x €1.000) Het gepresenteerde financieel meerjarenoverzicht laat een verslechtering zien ten opzichte van de programmabegroting 2025. Alvorens verder in te gaan op de oplossingsrichtingen worden de aanmeldingen hieronder op hoofdlijnen toegelicht. In de bijlagen worden de aanmeldingen in detail toegelicht (bijlage 5.2 aanmeldingen per programma). Aanmeldingen voorjaarsnota 2026 De aanmeldingen en toelichting dienen aangepast te worden naar actuele stand van zaken. Dit kan pas als de cijfers stil staan. Gezien de onzekerheden waar gemeenten mee te maken hebben en de opgaven die o.a. in de vorm van de herindeling nog op ons af komen zijn de aanmeldingen voornamelijk beleidsarm. Ondanks dat de aanmeldingen beleidsarm zijn tellen deze op tot aanzienlijke bedragen. Wanneer we deze aanmeldingen op hoofdlijnen duiden is de conclusie dat deze voornamelijk voortkomen uit prijsstijgingen en eerder gemaakte keuzes.

((-/- is Voordeel, +/+ is Nadeel) Omschrijving | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 01 - Formatie | 1.000 | 3.000 | 3.000 | 3.000 | 3.000 02 - Overhead | 1.029 | 1.216 | 952 | 917 | 827 03 - Beleidsmatig | 630 | 1.140 | 1.010 | 310 | 310 04 - Gemeentelijke huisvesting | 80 | 1.373 | 2.772 | 2.963 | 2.843 05 - Ontwikkelingen sociaal domein | 1.170 | 2.570 | 2.570 | 2.570 | 2.570 06 - Onderwijshuisvesting | 166 | 784 | 2.873 | 574 | 687 07 - Verbonden partijen | - | 1.891 | 1.899 | 1.913 | 1.741 08 - Asiel/Status/Oekraïne | - | 300 | 300 | 300 | 300 09 - Prijsstijging en indexering) | 1.196 | 1.096 | 1.097 | 1.096 | 1.097 10 - Financiën | -295 | -1.581 | -1.991 | -2.167 | -1.463 11 - Overig | 201 | 1.488 | 1.024 | 849 | 909 12 - Raadsbesluiten | 419 | 710 | 330 | 595 | 160 13 - Griffie | 120 | 165 | 275 | 205 | 205 14 - Reserves | - | - | - | - | - 15 - Neutraal | - | - | - | - | - Totaal aanmeldingen voorjaarsnota 2026 | 5.716 | 14.152 | 16.111 | 13.126 | 13.186 (Bedragen x €1.000) 01 | Formatie 02 | Overhead 03 | Beleidsmatig 04 | Gemeentelijke huisvesting 05 | Ontwikkelingen sociaal domein 06 | Onderwijshuisvesting 07 | Verbonden partijen 08 | Asiel/Stutushouders/Oekraïne 09 | Prijsstijgingen en indexering 10 | Financiën 11 | Overig 12 | Raadsbesluiten 13 | Griffie 14 | Reserves 15 | Neutraal Bovenstaande toelichtingen volgen 2.3 Reserves mutaties Er wordt voorgesteld om per

saldo € 3.869.000 meer te onttrekken vanuit de reserves. Dit saldo is inclusief een dotatie van €3.562.000 aan de nog in te stellen reserve ‘Klimaat- en energiebeleid CDOKE'. Voor de details ten aanzien van de op te richten reserve wordt verwezen naar het raadsbesluit bij de voorliggende voorjaarsnota 2026. In onderstaande tabellen zijn de wijzigingen op de reservemutaties met toelichtingen weergegeven. (-/- is onttrekking, +/+ is storting) Reservemutaties Voorjaarsnota 2026 Progr. Omschrijving | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 1 | Stedelijke ontwikkeling | 874 | -252 | -900 | - | - 1 | Mobiliteitsfonds | 40 | 285 | 285 | 285 | 285 1 | Klimaat- en energiebeleid CDOKE | 3.562 | - | - | - | - 2 | Onderwijshuisvesting | 142 | -1.399 | -563 | - | - 3 | Opvang Oekraïners | -640 | - | - | - | - 3 | Europees Sociaal Fonds (EUSF) | -200 | - | - | - | - 4 | Reserve Herindeling | -844 | - | - | - | - 5 | Algemene reserve | -6.803 | - | - | - | - Totaal reservemutaties | -3.869 | -1.366 | -1.178 | 285 | 285 (Bedragen €1.000) Stedelijke ontwikkeling Verkoop panden en gronden Door een aantal verschuivingen tussen jaren in de verkoopramingen verwachten wij een extra storting van €1.354.000 in 2026 en van €948.000 in 2027. Daarnaast wordt de verwachte storting in 2028 met €900.000 verlaagd.

Herstel Orchideestraat 10 In raadsinformatiebrief 2024-59 inzake de verkoop perceel Orchideestraat 10 is reeds aangekondigd dat het aan de raad zal worden voorgelegd om de kosten voor de herinrichting van de openbare ruimte en herstelwerkzaamheden ten lasten te brengen van de reserve Stedelijke ontwikkeling. Voorgesteld wordt om in 2026 €480.000 te onttrekken uit de reserve ter dekking van de te maken kosten. Voorbereidingskosten stedenbouwkundig plan Sportpark (2027 onttrekking €1.200.000) Voor 2027 is een budget van € 1,2 miljoen nodig voor de voorbereidingskosten van het project Sportpark. Wij stellen voor dit bedrag op te nemen in de begroting van 2027 en te dekken uit de reserve Stedelijke Ontwikkeling. Hiermee kan onder andere de uitvoering van het deelproject Verkenning OV-knoop, waarin de gemeente samenwerkt met ProRail, worden voortgezet. Eerder heeft de raad bij de Voorjaarsnota 2025 al besloten om de voorbereidingskosten in 2025 en 2026 van dit project eveneens ten laste van dezelfde reserve te brengen. Mobiliteitsfonds Parkeren Er worden hogere parkeeropbrengsten verwacht vanwege een toename in naheffingsaanslagen en een toename in abonnementen van de garage Gooiland. De definitieve uitvoeringsovereenkomst 2026 met CPS is in deze aanmelding verwerkt.

Conform afspraken die volgen uit het parkeerbeleid wordt het saldo boven de €1,5 miljoen in de reserve mobiliteitsfonds gestort. De voorgestelde storting bedraagt € 305.000 per jaar. Uitvoeringsprogramma deelmobiliteit Hilversum gaat deelmobiliteit (deelauto’s, deelfietsen en deelscooters) een vaste plek geven in het mobiliteitssysteem om de parkeerdruk te verlagen, duurzame en gezonde mobiliteit te stimuleren en de bereikbaarheid van voorzieningen en ondernemers voor zo veel mogelijk inwoners te verbeteren. Het uitvoeringsplan deelmobiliteit 2026-2030 bevat concrete maatregelen zoals de realisatie van locaties voor deelmobiliteit, uitbreiding van het aanbod en het organiseren van acties om deelmobiliteit toegankelijk te maken. Voorgesteld de lasten te onttrekken uit de reserve mobiliteitsfonds (2026:€265.000 en daarna €20.000). Klimaat- en energiebeleid CDOKE Zoals vermeldt in de collegebrief inzake de septembercirculaire 2025 van 7 oktober 2025 is van het rijk een bedrag van €3.562.000 ontvangen ten behoeve van de uitvoering van de het klimaat en energiebeleid gericht op het reduceren van de CO2-uitstoot (CDOKE uitkering). Het bedrag is bedoelt voor de periode 2027-2030. Om het bedrag de komende jaren te kunnen inzetten wordt voorgesteld de middelen in de op te richten reserve Klimaat- en energiebeleid CDOKE te storten.

Voor de details ten aanzien van de op te richten reserve wordt verwezen naar het raadsbesluit bij de voorliggende voorjaarsnota 2026. Onderwijshuisvesting Met de voortgangsrapportage Integraal Huisvestingsplan ONderwijshuisvesting 2025 (IHP) en IKC beleid (raadsvergadering van 10 december 2025) is de raad geïnformeerd over de voortgang van het IHP. In lijn met deze rapportage worden de onderliggende mutaties van de reserve onderwijshuisvesting aan de raad voorgelegd. Per saldo wordt voorgesteld om €1.820.000 (2026: €1.432.000 en 2027: €388.000) te onttrekken voor de Mozaïek, Vondelschool en Hilversum Schoolvereniging. Het restant van de voorgestelde reserve mutaties betreft een verschuiving tussen de jaren 2026, 2027 en 2028. Opvang Oekraïners De raad heeft op 20 december 2023 de Beleidsagenda asielaanpak vastgesteld. Daarmee zijn uitgangspunten en een afwegingskader vastgesteld op basis waarvan de asielopvang vormgegeven zal worden. Dit beleidskader is verder uitgewerkt in het Plan van Aanpak Asiel. Met het verdeelbesluit van december 2024 is de taakstelling verlaagd naar 434 (dit was 536), te realiseren voor 1 juli 2025. Met 174 plekken in de tijdelijke noodopvanglocatie in hotel Gooiland, is die taakstelling niet gehaald. De taak van de gemeente is om locaties aan te wijzen. Verbouw en beheer liggen bij COA.

Gemeenten ontvangen middelden vanuit het gemeentefonds (algemene uitkering) voor het realiseren van opvangplekken. Daarnaast heeft de provincie een subsidie beschikbaar gesteld. We zijn aan het onderzoeken of een deel van de voorbereidingskosten hieruit gedekt kunnen worden. Omdat nog onbekend is hoe hoog deze bedragen zullen zijn, is hier nog geen rekening mee gehouden. De uitgaven worden geraamd op € 640.000. Het voorstel is om de incidentele uitgaven van € 640.000 te dekken uit de reserve opvang Oekrainers. Europees Sociaal Fonds (EUSF) Wij stellen voor om een onttrekking van € 200.000 te doen uit de reserve ESF voor het uitvoeren van een gerichte beoordeling van het huidige uitkeringsbestand. Met deze inzet kunnen wij in beeld brengen welke re- integratietrajecten het meest passend zijn. Dit maakt het mogelijk om gerichter toe te leiden naar arbeid of participatie. De voorgestelde onttrekking draagt daarmee direct bij aan effectieve arbeidsinspanning en een doelmatige uitvoering van het re integratiebeleid en voldoet daarmee aan de doelstelling van de reserve Reserve Herindeling Er worden kosten gemaakt als gevolg van de samenvoeging met Wijdemeren. Een groot deel van deze kosten worden gedekt uit de Arhi-middelen vanuit het Rijk middels de Algemene Uitkering.

Wegens timing verschillen tussen de uitgaven en opbrengsten Arhi-middelen is middels de voorjaarsnota 2025 de reserve “Herindeling” gevormd om dit effect te egaliseren. Tijdens de eindejaarsrapportage is een begroting opgesteld bestaande uit diverse projecten/activiteiten ten behoeve van de samenvoeging met Wijdemeren. Niet alle beoogde projecten/activiteiten zijn uitgevoerd in 2025 waardoor de uitgaven € 844.000 lager waren dan begroot. In 2025 is de reserve onttrekking hierop aangepast. De onderliggende projecten/activiteiten zullen naar verwachting in 2026 worden uitgevoerd, derhalve wordt voorgesteld deze lasten te dekken met een additionele onttrekking vanuit de reserve Herindeling van €844.000. Algemene reserve De raad heeft op 13 mei 2026 ingestemd met het openen van de grondexploitatie Koninginneweg per 1 januari 2026 met een tekort van €6.803.000. Volgens de BBV moet dit bedrag direct worden voorzien. In lijn met het raadsbesluit wordt de voorziening gevormd vanuit de algemene reserve. Te vormen reserves Ten slotte wordt voorgesteld een reserve te vormen ten behoeve van de uitvoering van de het klimaat en energiebeleid gericht op het reduceren van de CO2-uitstoot (CDOKE uitkering). Voor de details ten aanzien van de op te richten reserve wordt verwezen naar het raadsbesluit bij de voorliggende voorjaarsnota 2026.

2.4 Nieuw financieel beeld 2026-2030 De aanmeldingen en toelichting dienen aangepast te worden naar actuele stand van zaken. Dit kan pas als de cijfers stil staan. Oplossingsrichtingen voorjaarsnota 2026 Ondanks de onzekere tijden binnen de gemeente begrotingen houdt de Provincie Noord Holland zich bij het uitvoeren van het financieel toezicht aan de aan het wettelijke voorschriften. De provincie Noord Holland beoordeeld de begroting derhalve op basis van het wettelijke criterium van structureel en reëel evenwicht. Structureel en reëel evenwicht betekent dat de structurele lasten gedekt dienen te worden met structurele baten. Dat houdt in dat tegenover de jaarlijks terugkerende kosten, voldoende jaarlijks terugkerende opbrengsten staan. Reëel ramen wil zeggen dat de lasten goed worden ingeschat dat ze passend zijn voor de taken. Is de begroting 2027 niet structureel en reëel in evenwicht dan dient het evenwicht tijdig in de meerjarenraming te worden herstel, uiterlijk in 2030. Dit betekent dat tegenover de gestegen lasten als gevolg van de aanmeldingen oplossingen gevonden dienen te worden om te komen tot een structureel en reëel evenwicht. In onderstaande tabel zijn de oplossingsrichtingen verwerkt. 2.5 Investeringsprogramma De aanmeldingen en toelichting dienen aangepast te worden naar actuele stand van zaken. Dit kan pas als de cijfers stil staan.

Gelet op het grote financiële belang van onze investeringsportefeuille presenteren wij in deze paragraaf de ontwikkelingen op het gebied van de investeringen. Hierbij gaat het om de actualisatie van de geplande investeringen en het toevoegen van nieuwe investeringen. Overeenkomstig de financiële verordening worden met de voorjaarsnota ook de wijzigingen in de geplande investeringen vastgesteld. De wijzigingsvoorstellen hebben direct invloed op de kapitaallastenontwikkeling. Onderstaande tabel geeft inzicht in het investeringsvolume per jaarschijf zoals opgenomen in het investeringsprogramma van de gemeente Hilversum. In de bijlage 4.2 Investeringsprogramma worden de investeringen nader toegelicht. Reeds genomen raadsbesluiten tot de voorjaarsnota Vooruitlopend op deze voorjaarsnota heeft u als raad op 28 januari 2026 besloten een netto krediet van afgrond € 7,4 miljoen te verlenen voor de vervanging van de riool persleidingen Diependaalselaan en Van Riebeeckweg. Daarnaast heeft u 4 maart 2026 ingestemd met de aankoop van het perceel met monumentale villa voor € 450.000. Ook heeft de raad in mei besloten het krediet ‘Centrumring’ van € 13 miljoen vrij te geven. Deze investering, oorspronkelijk opgenomen als sterretjespost in het investeringsprogramma 2023, is hierdoor verschoven naar het jaar 2026.

In de onderstaande tabel is deze investering daarom vanaf het jaarschijf 2026 zichtbaar. Investeringsontwikkelingen voorjaarsnota Bedragen x 1.000 Verlaging investeringsvolume -, Verhoging investeringsvolume + 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Investeringsprogramma 2026-2030 (PB 2026) | 30.586 | 94.625 | 22.421 | 21.667 | 275 Raadsbesluit: Vervangen riool persleidingen | 7.390 | - | - | - | - Raadsbesluit: Aankoop dienstwoning laan 1940-1945 | 450 | - | - | - | - Raadsbesluit: Centrumring | 13.000 | - | - | - | - Actualisatie voorjaarsnota 2025 | 39.766 | 37.588 | 901 | 1.310 | 62.136 Totaal Investeringsprogramma 2025 - 2029 | 91.192 | 132.213 | 23.322 | 22.977 | 62.411 2026 | In 2026 is het investeringsvolume door een aantal separate raadsbesluiten verhoogd. Aanvullend wordt voorgesteld om het investeringsvolume met € 39,8 miljoen te verhogen tot een totaal van € 91,3 miljoen. Deze verhoging komt voornamelijk door het verschuiven van middelen binnen het ‘Integraal Huisvestingsplan Onderwijs 2023-2027’ (IHP), het verwerken van de recente raadsbesluit over de ‘Actualisatie Stedenbouwkundig Plan Sportpark 2026 & Financiën gebiedsontwikkeling Sportpark’ en door een aantal nieuwe investeringen in programma 4 Bestuur, waaronder de ‘Strategische Huisvesting’. 2027 | Voorgesteld wordt om het investeringsvolume in 2027 met afgerond € 37,6 miljoen te verhogen.

Dit is een gevolg van een aantal aanmeldingen waarvan de grootste het verschuiven binnen het IHP 2028 | Voorgesteld wordt om het investeringsvolume in 2028 te verhogen met afgerond € 0,9 miljoen. Dit is een gevolg van het verschuiven in de planning van Programma Groen en de wijzigingen in het IHP. 2029 | Voorgesteld wordt om het investeringsvolume in 2029 te verhogen met afgerond € 1,3 miljoen. Dit is een gevolg van het opnemen van de geplande investeringen ‘de Infrastructurele maatregelen 2029’ en het IHP. 2030 Voorgesteld wordt om het investeringsvolume in 2030 te verhogen met afgerond € 62,1 miljoen. Dit is een gevolg van het opvoeren van de een aantal sterretjesposten zoals ‘Verbetering OV-knoop Sportpark’ voor € 16,2 miljoen, Resterende investeringen hoofdplan structuur Sportpark en het opvoeren van het IHP 2029 van € 12,9 miljoen. Indexatie van lopende investeringen Het is niet gebruikelijk om investeringsprogramma's te indexeren, toch is er een noodzaak om operationele investeringen voor het beheer van de openbare ruimte te indexeren in overeenstemming met de CBS-gegevens. De operationele kosten verbonden aan bijvoorbeeld riolering zoals materiaalkosten, zijn onderhevig aan inflatie en stijgen in de loop der tijd. Het niet indexeren van het budget zou kunnen resulteren in een tekort aan middelen om de noodzakelijke werkzaamheden uit te voeren.

Het is daarom van belang om het budget voor beheer en onderhoud in lijn te houden met de algemene prijsstijgingen, zoals weerspiegeld in de CBS-indexcijfers. De Riolering GWP 2021-2026 wordt vanaf 2026 met 2,1%. Nieuwe investeringen In deze voorjaarsnota wordt voorgesteld om een aantal nieuwe investeringen op te nemen in het investeringsprogramma. Dit betreft onder andere investeringen die nodig zijn voor de aankoop van het pand aan de Hoge Naarderweg 5, en het opvoeren van nieuwe jaarschijven conform de beheersplannen. Om een volledig beeld van de toekomstige investeringen aan de raad te kunnen geven wordt met deze voorjaarsnota voorgesteld een aantal sterretjesposten op te voeren zoals ‘Centrumgebied Hilversumse Meent’ van € 16,8 miljoen en ‘Verbetering OV-knoop Sportpark’ van € 16,2 miljoen. Voor deze investering is, conform artikel 5.3 van de financiële verordening Hilversum, een aanvullend raadsvoorstel nodig om de investering vrij te geven. Besluitvorming over het investeringsprogramma 2026-2030 De bijgestelde investeringen en de nieuwe investeringen voor de jaren 2026 tot en met 2030 zijn met toelichtingen opgenomen in de bijlage 4.2 Investeringsprogramma. Wij stellen u voor om de aanpassingen voor 2026 vast te stellen. Het investeringsprogramma 2027-2030 wordt onderdeel van de Programmabegroting 2027.

De autorisatie van de investeringen 2027, met uitzondering van de sterretjesposten, gebeurt bij het vaststellen van de Programmabegroting 2026. Bijstelling investeringen uit het investeringsprogramma voor 2026 Met de Voorjaarsnota 2026 wordt het huidig jaar en het meerjarenperspectief t/m 2030 weergegeven. Aanvullend op deze voorjaarsnota zijn een aantal investeringen uit voorgaande jaren (2021, 2022, 2023 en 2024) geactualiseerd. Voorgesteld wordt om het investeringsvolume voor jaarschijf 2025 en eerder te verlagen met afgerond € 23,2 miljoen. Deze verlaging wordt voornamelijk veroorzaakt door de verschuiving van middelen binnen de jaarschijven van het programma Groen, Integraal Huisvestingsplan Onderwijshuisvesting en het ontvangen van extra subsidie voor de Ondergrondse fietsenstalling. Met de vaststelling van de Voorjaarsnota 2026 worden eveneens deze wijzigingsvoorstellen vastgesteld. In de bijlage 4.2 Investeringsprogramma worden de investeringen nader toegelicht. 2.6 Financiële strategie De aanmeldingen en toelichting dienen aangepast te worden naar actuele stand van zaken. Dit kan pas als de cijfers stil staan. De raad heeft besloten om als financiële strategie te sturen op de maximale schuldquote van 130% over een tijdshorizon van 10 jaar. Ten tijde van de uitwerking van de programmabegroting 2026 was de schuldquote over een tijdshorizon van 10 jaar 159%.

Op basis van de voorjaarsnota 2026 is de schuldquote over een tijdshorizon van 10 jaar herrekend en komt deze uit op 180%. In lijn met de startnotitie betreft de voorjaarsnota 2026 het huidige grondgebied Hilversum. Onderstaande berekening is inclusief het de investering aanmeldingen van de voorjaarsnota 2026 en de nieuw verwachte baten 2026 (en geactualiseerd MPG) Het blijkt dat de grens van 130% over een termijn van 10 jaar, met ongewijzigd beleid en rekening houdend met diverse aannames, mogelijk wordt overschreden. Ten opzichte van de uitwerking van bovenstaande financiële strategie is er een verbetering zichtbaar. Derhalve blijft de conclusie ongewijzigd: Wel aanleiding om te blijven monitoren, maar vooralsnog geen reden tot zorg of aanleiding tot bijsturen.

2.7 Vooraankondigingen Bij het opstellen van deze voorjaarsnota zijn er voorstellen voor nieuw en aangepast beleid op verschillende beleidsterreinen in voorbereiding, waarover uw raad nog een besluit moet nemen. We vinden het belangrijk om deze onderwerpen alvast te delen in het kader van een integrale afweging. De aankondigingen zijn nog niet financieel verwerkt in deze voorjaarsnota, maar de bijbehorende financiële effecten kunnen mogelijk zichtbaar worden in de programmabegroting van 2026 of in een later planning -en control product. 3 Uitgangspunten begroting 3.1 Gemeente Hilversum Inleiding In dit hoofdstuk presenteren wij de voorgestelde kaders en uitgangspunten voor de begroting 2027-2030. Algemeen De prijzen van goederen en diensten zijn aan inflatie onderhevig. Inflatie treedt op wanneer er sprake is van een algemene stijging van de prijzen van goederen en diensten (niet alleen van individuele producten). Dit heeft als resultaat dat je vandaag minder kunt kopen voor € 1 dan gisteren. Als gevolg van eventuele inflatie kan in de toekomst minder maatschappelijk effect gerealiseerd worden dan met hetzelfde geld nu. Om de maatschappelijke doelstellingen te kunnen blijven realiseren maken wij jaarlijks de overweging om budgetten (deels) te corrigeren voor de inflatie.

Het is en blijft immers een politieke overweging om de extra kosten af te wegen tegenover het gewenste maatschappelijke effect. Hoofdlijnen In de onderstaande tabel presenteren wij de hoofdlijnen van de uitgangspunten: Omschrijving Uitgangspunt Onroerendezaakbelasting Consumentenprijsindex (CPI) 2,1%. Vanuit het Centraal Economisch plan 2026 (maart raming) van het Centraal Planbureau blijkt een verwachte CPI voor 2027 van 2,1%. Afvalstoffenheffing Kostendekkend/ Consumentenprijsindex CPI Rioolheffing Kostendekkend/ CBS-prijsindex voor de GWW- sector maart (deelgebied 4221, Werken voor vloeistoffen) Woonlasten als geheel (OZB, riool- en afvalstoffenheffing) CPI 2,1% De ontwikkeling/raming van de woonlasten maakt voor 2027 onderdeel uit van de gezamenlijke kadernota en niet van de voorjaarsnota 2026. Lonen en pensioenpremie CAO en/of raming Investeringen onderwijshuisvesting BDB-index (maart) Investeringen (en kosten) gemeentelijk watermanagement plan (rioleringen) CBS-prijsindex voor de GWW-sector maart (deelgebied 4221, Werken voor vloeistoffen) Uitgaande subsidies Voorgaande jaren werd de subsidie-indexatie bepaald door de CPI raming maart. Voor 2027 komt deze uit op 2,1%.

Echter vanwege de aangenomen motie ‘M25-128: Geen stille bezuiniging voor maatschappelijke organisaties’ wordt voorgesteld om voor de indexatie 2027 het gemiddelde te nemen van de ontwikkeling van de CPI (2.1%) en de CAO-lonen (3,4%). Dit resulteert in een indexatie van 2,75%. Marktgelden CPI 2,1% Overige lokale leges, rechten en heffingen Wettelijk vastgesteld tarief (Reken)rente Berekende omslag Begroten in onze gemeente Hilversum Het uitgangspunt bij het opstellen van de begroting voor volgend jaar is het prijspeil van het begrotingsjaar (2027). De begroting bestaat hierdoor meerjarig uit structurele (gelijke) budgetten. Naast de meerjarig gelijke budgetten bestaan er incidentele budgetten. Voorbeelden van deze incidentele budgetten zijn de verwachte lasten en baten voortkomend uit grondexploitaties, maar ook bijvoorbeeld incidentele budgetten vanuit het coalitieakkoord. Voor een aantal budgetten hanteren wij echter niet hetzelfde prijspeil. Bij deze budgetten houden wij meerjarig rekening met toekomstige ontwikkelingen. Hierbij gaat het bijvoorbeeld om de algemene uitkering, de onroerendezaakbelasting en de stelpost autonome en nominale ontwikkeling. Categorie Wijze van begroten Algemene uitkering Bij de algemene uitkering sluiten we aan bij de circulaires van het Gemeentefonds. Het Gemeentefonds gaat uit van stijgende uitgaven en compenseert de gemeenten hiervoor.

Dit gebeurt met het zogenaamde accres. De gemeente heeft hier geen invloed op. Onroerendezaakbelasting Meerjarig (de jaren volgend op het begrotingsjaar) gaan wij bij de onroerendezaakbelasting uit van een jaarlijks stijgende opbrengst. Hierbij is in voorgaande jaren, in lijn met het coalitieakkoord, het uitgangspunt gehanteerd dat de totale woonlasten niet meer stijgen dan de inflatie (CPI-raming) en een verwachte stijging van het aantal woningen per jaar. Stelpost autonome ontwikkelingen In de programmabegroting wordt een stelpost autonome ontwikkelingen opgenomen. De stelpost kan worden ingezet ter compensatie van autonome ontwikkelingen. De hoogte van de stelpost is jaarlijks € 2.000.000 (hoogte is historisch bepaald). Jaarlijks hogen wij de stelpost vanaf het laatste jaar structureel op met € 2.000.000. In de Voorjaarsnota 2026 hebben wij dit verwerkt voor het begrotingsjaar 2030. Stelpost nominale ontwikkelingen In de programmabegroting wordt een stelpost nominale ontwikkelingen opgenomen. Deze stelpost kan worden ingezet ter compensatie van de nominale ontwikkelingen. De hoogte van de stelpost is jaarlijks € 3.000.000 (hoogte is historisch bepaald). Jaarlijks hogen wij de stelpost vanaf het laatste jaar structureel op met € 3.000.000. In de Voorjaarsnota 2026 hebben wij dit verwerkt voor het begrotingsjaar 2030.

Indexeren in onze gemeente De begroting bestaat uit meerdere kostensoorten, welke ieder anders op inflatie reageren. Per categorie hanteren wij een andere afweging/werkwijze om de begroting op te stellen naar het prijspeil van het begrotingsjaar. Wij onderscheiden de volgende categorieën. Categorie Wijze van begroten Onroerendezaakbelasting (OZB) Het OZB-tarief volgt uit de bij de begroting opgestelde woonlasten notitie. Bij de vaststelling van de totale woonlasten worden de volgende uitgangspunten gehanteerd: • Stabiele meerjarige tarieven en • Voor het begrotingsjaar een stijging van het tarief ten opzichte van voorgaand jaar met het CPI-percentage. Jaarlijks wordt, bij het opstellen van de programmabegroting, de politieke afweging gemaakt of bovenstaande uitgangspunten gehandhaafd blijven (zie ook categorie ‘woonlasten’). Afvalstoffenheffing Onze uitgangspunten bij het bepalen van de afvalstoffenheffing zijn: • 99% Kostendekkend (De kosten mogen, op basis van wet- en regelgeving, maximaal 100% kostendekkend zijn). • Stabiele meerjarige tarieven. • Voor het begrotingsjaar een stijging van het tarief ten opzichte van voorgaand jaar met het CPI-percentage.

Jaarlijks wordt, bij het opstellen van de programmabegroting, de politieke afweging gemaakt of bovenstaande uitgangspunten gehandhaafd blijven (zie ook categorie “woonlasten”) Rioolheffing De uitgangspunten bij het bepalen van de rioolheffing zijn: • 99% Kostendekkend (De kosten mogen, op basis van wet- en regelgeving, maximaal 100% kostendekkend zijn). • Stabiele meerjarige tarieven. • Voor het begrotingsjaar een stijging van het tarief ten opzichte van voorgaand jaar met de CBS-prijsindex voor de GWW-sector maart (deelgebied 4221, Werken voor vloeistoffen). Dit is in lijn met het vastgestelde GWP 2021-2026. Jaarlijks wordt, bij het opstellen van de programmabegroting, de politieke afweging gemaakt of bovenstaande uitgangspunten gehandhaafd blijven (zie ook categorie “woonlasten”) Woonlasten als geheel (OZB, riool- en afvalstoffenheffing) Uitgangspunten voor de woonlasten zijn: Bij de gezamenlijke woonlasten beoordelen wij of voldaan wordt aan het coalitieakkoord. Hierin is het volgende opgenomen: “De gemiddelde woonlasten stijgen jaarlijks niet meer dan het inflatiepercentage”. Dit betekent een stijging van de woonlasten ten opzichte van voorgaand jaar met het CPI-percentage. Gezien de voorschriften ten aanzien van het minimaal kostendekkend zijn van de riool- en afvalstoffenheffing dienen hiervoor veelal de OZB-tarieven aangepast te worden.

Jaarlijks wordt, bij het opstellen van de programmabegroting, de politieke afweging gemaakt of bovenstaande uitgangspunten gehandhaafd blijven. De ontwikkeling/raming van de woonlasten maakt voor 2027 onderdeel uit van de gezamenlijke kadernota en niet van de voorjaarsnota 2026. (Reken)rente De rente op de geld- en kapitaalmarkt wordt voornamelijk bepaald door het beleid van de Europese Centrale Bank (ECB) en andere macro-economische ontwikkelingen. Voor de toerekening van de rentelasten wordt gebruik gemaakt van de rente-omslagmethode. Het totaal van de rentelasten wordt ‘omgeslagen’ over het geheel van de investeringen. De rentelasten betreffen het totaal van de rentelasten op de langlopende geldleningen en de kortlopende financiering minus de renteopbrengsten van overtollige middelen en verstrekte geldleningen. Deze rentelasten wordt vervolgens d.m.v. het rente omslagpercentage verdeeld over de programma's (onderdeel van de kapitaallasten op investeringen). Zodra de afwijking tussen de gehanteerde omslagrente en de werkelijke rentelast groter wordt dan 0,5% dient de gehanteerde omslagrente aangepast te worden. Aanpassingen kunnen worden doorgevoerd via de voorjaarsnota en/of programmabegroting (Het rente omslagpercentage zoals opgenomen in de programmabegroting 2026 bedraagt 1,1% (2025: 1,2% en 2024: 1,6%) .

Investeringen (afschrijvingen) Investeringen zijn eveneens onderhevig aan de nominale ontwikkelingen en worden beïnvloed door loon –en prijsaanpassingen. De investeringen verschillen van elkaar in aard en omvang. Om deze reden worden investeringen niet standaard geïndexeerd. Investeringen worden beoordeeld en eventueel bijgesteld op individueel niveau. Onderwijshuisvesting (investeringen) In lijn met het Integraal Huisvestingsplan (IHP) worden de investeringen onderwijshuisvesting jaarlijks geïndexeerd met de BDB-index (maart). Dit gebeurt jaarlijks bij de voorjaarsnota. Het ophogen van de investeringskredieten zorgt op termijn voor een toename van de rente en afschrijvingslasten, ofwel kapitaallasten. Riolering (investeringen) In lijn met het Gemeentelijk Watermanagement Plan (GWP) worden de investeringen jaarlijks geïndexeerd met het CBS-prijsindex voor de GWW-sector maart (deelgebied 4221, Werken voor vloeistoffen). Lonen en salarissen De lonen en salarissen volgen de cao-gemeenteambtenaren. In afgelopen jaren is het verschillende keren voorgekomen dat de begroting opgesteld wordt zonder dat de CAO bekend is voor het begrotingsjaar. Op basis van veronderstellingen worden dan de verwachte loonstijgingen bepaald en verwerkt in de begroting. Jaarlijks dient op basis van geldende CAO en/of verwachte aanpassingen de totaal personeelslasten bepaald.

Uitgaande subsidie Voorgaande jaren werd de subsidie-indexatie bepaald door de CPI raming. Echter vanwege de aangenomen motie ‘M25-128: Geen stille bezuiniging voor maatschappelijke organisaties’ wordt voorgesteld om voor de indexatie 2027 het gemiddelde te nemen van de ontwikkeling van de CPI en de CAO-lonen. Jaarlijks wordt de politieke afweging gemaakt of bovenstaande uitgangspunten gehandhaafd blijven. Specifieke uitkeringen (SiSa) Specifieke uitkeringen worden van het rijk ontvangen om bepaalde taken uit te voeren en betreffen geoormerkte middelen. Dit betekent dat wanneer middelen niet worden uitgegeven dat deze terugbetaald dienen te worden aan het rijk. De indexatie van deze middelen vindt plaats door aanpassingen in het beschikbare budget door het rijk. De indexatie is, behoudens politieke lobby, vrijwel niet te beïnvloeden door de gemeente. Reguliere budgetten Voor het restant van de budgetten geld dat deze niet structureel worden geïndexeerd. Voor deze budgetten geld dat jaarlijks wordt bekeken welke budgetten nodig zijn om de werkzaamheden uit te kunnen blijven voeren. Vaak liggen hier contractuele afspraken aan ten grondslag (bijvoorbeeld bij de ingekochte zorg en ICT). Het kan ook voorkomen dat budgetten niet jaarlijks worden opgehoogd, maar bijvoorbeeld elke 5 jaar.

Dit kan ook samenlopen met de aanpassingen van de onderliggende beleidsnota’s Beheersplannen Uit de beheersplannen (exploitatielasten) blijkt welke budgetten nodig zijn om de huidige kapitaalgoederen te onderhouden (gebouwen, wegen, groen etc.). Deze worden jaarlijks geactualiseerd. Deze categorie wordt derhalve gelijk behandeld als de categorie reguliere budgetten. Dekking hogere lasten als gevolg van indexeren Bovenstaande lasten dienen in eerste instantie opgevangen te worden door de hogere baten, de stelpost autonome- en nominale ontwikkelingen. Indien gewenst/noodzakelijk kunnen ook andere politieke keuzes voor dekking zorgen: • Op basis van politieke overwegingen kan besloten worden indexaties op een andere wijze toe te passen. • Er kunnen politieke keuzes gemaakt worden ten aanzien van de uit te voeren activiteiten in de begroting (bezuinigen) • Er kunnen politieke keuzes gemaakt worden die leiden tot hogere baten (belastingverhoging) • Ook is het mogelijk de hogere lasten te dekken vanuit de algemene reserve. Algemene reserve Indien de begrote lasten hoger zijn dan de begrote baten dan is er sprake van een niet sluitende begroting. Indien dit incidenteel voorkomt kan ervoor gekozen worden het nadelige saldo te onttrekken uit de algemene reserve.

Indien er structureel sprake is van een niet sluitende begroting dan zal de provincie bij het uitvoeren van haar toezichtstaken eisen dat er structurele oplossingen worden gevonden om de tekorten te dekken (verhogen belastingen en/of bezuinigingen). 3.2 Wijdemeren en Hilversum 'Samen sterker' Toelichting volgt 4 Bijlagen 4.1 Financiële ontwikkelingen programma's De aanmeldingen en toelichting dienen aangepast te worden naar actuele stand van zaken. Dit kan pas als de cijfers stil staan. 4.1.1 Wonen en leven In deze paragraaf worden de aanmeldingen per programma in detail toegelicht. Een aantal aanmeldingen hebben betrekking op meerdere programma’s. Desbetreffende aanmeldingen worden dan bij meerdere programma’s toegelicht Omschrijving | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Autonome ontwikkelingen | 4.116 | 1.367 | 1.106 | 1.130 | 1.071 Begroting Regio Gooi en Vechtstreek 2027-2030 | 0 | 101 | 101 | 101 | 101 De kaderbrief (en de concept begroting) van de regio Gooi en Vechtstreek is doorgerekend. De presenteerde cijfers zijn exclusief de GAD. Vooralsnog wordt verwacht dat de GAD middelen neutraal (middels de woonlasten) verwerkt kunnen worden. Deze aanmelding raakt meerdere programma’s. Per saldo gaat het om een structureel nadeel van €872.000 vanaf 2027.

Externe expertise omgevingsvergunningen | 175 | 175 | 175 | 175 | 175 Voor (een aantal) omgevingsvergunningen is expertise benodigd om een besluit op de aanvraag te kunnen nemen. Deze lasten zijn structureel en werden/worden onterecht geboekt op teambudgetten. Door deze aanmelding brengen wij de begroting in lijn met de realisatie. Formatie hersteloperatie cultuur | 55 | 110 | 110 | 110 | 110 Voor cultuur is structurele formatie uitbreiding met 1 fte noodzakelijk. Structurele capaciteit is nodig vanwege een structureel tekort aan capaciteit voor cultuur, resulterend in flink oplopende werkdruk de afgelopen jaren en structureel incidentele externe inhuur om het structurele werk gedaan te krijgen. Daarnaast zijn achterstanden ontstaan die we momenteel met extra externe inhuur het hoofd bieden. We concluderen dat de reguliere bezetting te krap is in relatie tot het brede pakket aan accounts en cultuurpartijen in de stad met de bijbehorende administratieve processen. Zonder formatie-uitbreiding vallen we vanaf medio 2026 terug in de situatie die we nu het hoofd aan het bieden zijn. Formatie vergunningverlening | 0 | -130 | -130 | -130 | -130 De afgelopen jaren zien wij een stijging van de aanvragen voor een omgevingsvergunning. Bovendien vraagt de omgevingswet om een andere houding (ja, mits) die voor langere doorlooptijden en meer werk zorgen.

Extra structurele capaciteit is noodzakelijk vanwege de wettelijke verplichting om de aanvragen tijdig af te handelen. De lasten van de structurele capaciteit worden vanaf 2027 verwerkt in de leges. Gemeentelijke bijdrage GNR | 0 | 227 | 227 | 227 | 227 Hilversum heeft de ontwerpbegroting 2027 van het Goois Natuurreservaat (GNR) ontvangen. De participantenbijdrage wordt naar rato van de inwoners vastgesteld voor de verschillende participanten. Doordat de inwoners van Wijdemeren ook mee gaan tellen in 2027, wordt het aandeel voor Hilversum groter. Bij Wijdemeren is hiervoor geen dekking omdat die op dit moment geen participant is van GNR. Gemeentelijke bijdrage GNR (loon en prijs ontwikkeling) | 0 | 63 | 63 | 63 | 63 Gemeente Hilversum is participant van het Goois Natuurreservaat (GNR). De participantenbijdrage wordt jaarlijks bijgesteld naar aanleiding van de prijs- en loonindexatie. Voor 2027 bedraagt deze 4,2%. Herstel Orchideestraat 10 (Reserve mutatie) | -480 | 0 | 0 | 0 | 0 De verkoop van de objecten aan de Orchideestraat 10 en Neuweg 247 aan een woningcorporatie wordt in 2026 afgerond. De opbrengst van € 815.100 wordt toegevoegd aan de reserve stedelijke ontwikkeling. Na sloop wordt het monumentale pand aan de Orchideestraat 8 hersteld en het terrein heringericht. Hiervoor is € 480.000 nodig, te dekken uit dezelfde reserve.

Dit budget wordt in de voorjaarsnota aangevraagd. De raad is hierover geïnformeerd via raadsinformatiebrief 2024 59. Herstel trap Oude Haven | 0 | 96 | 0 | 0 | 0 Uit inspectie blijkt dat de trap aan de Taludweg in park Oude Haven deels is verzakt door verzakkende damwanden, dat schrikhekken ontbreken en dat een nieuwe coating noodzakelijk is. Hierdoor is de veiligheid voor gebruikers niet optimaal. Herstel en aanpassing zijn op korte termijn noodzakelijk. Door deze werkzaamheden te combineren met de geplande kwaliteitsimpuls van het stadspark Oude Haven kunnen efficiencyvoordelen in voorbereiding, uitvoering en kosten worden behaald. Herziening kapitaallasten 2026 | 604 | 547 | 374 | 384 | 497 De kapitaallasten zijn geactualiseerd. In deze actualisatie is rekening gehouden met de in 2025 afgesloten investeringsprojecten. Deze aanmelding raakt meerdere programma’s. Per saldo gaat het om een nadeel van €640.000 in 2026, €581.000 in 2027, €237.000 in 2028, €255.000 in 2029 en €733.000 in 2030. Omgevingsdienst Flevoland & Gooi en Vechtstreek | 0 | 178 | 186 | 200 | 28 De Omgevingsdienst Flevoland & Gooi en Vechtstreek (OFGV) is een gemeenschappelijke regeling (GR) waarin Hilversum deelnemer is, naast 11 andere gemeenten en de provincies Flevoland en Noord- Holland. In november 2025 heeft de begroting 2027 ter kennisname in de Raad gelegen.

De wijzigingen die volgen uit de definitieve begroting 2027 worden ingebracht in de voorjaarsnota 2026. Verlengen Uitvoeringsprogramma Water- en riolering 2027- | 200 | 0 | 0 | 0 | 0 2028 Per 1 januari 2027 fuseren de gemeenten Hilversum en Wijdemeren. In de voorbereiding op de fusie is besloten het water en rioolprogramma na de fusie te harmoniseren. Het huidige watermanagementplan van Hilversum loopt tot en met 2026. Om de uitvoering in de tussenliggende periode voort te zetten, is het nodig het huidige uitvoeringsprogramma te verlengen. In de verlenging van het Watermanagementplan 2021-2026, nu het Water- en rioolprogramma 2027-2028, worden enkele onderdelen geïntensiveerd. Inspecties laten zien dat delen van het riool, vooral uit de naoorlogse periode meer reparatiekosten vergen. Ook is intensivering van databeheer noodzakelijk. Op basis van nieuwe inspecties wordt de programmering van rioolvervanging de komende jaren geactualiseerd. Voor het voortzetten van rioolinspecties en -reiniging in 2027 en 2028, inclusief analyse van inspectieresultaten voor de vervangingsopgave is extra budget nodig. De kosten hiervan worden betrokken bij de berekening van de rioolheffing. Verwerking september- en decembercirculaire 2025. | 3.562 | 0 | 0 | 0 | 0 De September- en Decembercirculaire hebbem gevolgen voor zowel de inkomsten van de gemeente als de uitgaven van de gemeente.

De middelen die voortvloeien uit de september- en decembercirculaire worden als baten geboekt in programma 5. Eventuele verhoging van corresponderende budgetten zijn verdeeld over de diverse programma's. Beleidsmatige wijzigingen | 101 | 893 | 436 | 279 | 358 Beheerorganisatie GEM Crailo | 33 | 40 | 51 | 69 | 88 Op 4 maart 2026 heeft de gemeenteraad ingestemd met het oprichten van een tijdelijke beheerorganisatie als dochter-BV van GEM Crailo, en met de samenwerkingsovereenkomst die het gezamenlijke beheer van Buurtschap Crailo regelt. Onderdeel van dit besluit is dat de deelnemende gemeenten bijdragen aan de kosten voor het dagelijks beheer en onderhoud van het gebied. Voor de gemeente Hilversum bedraagt de bijdrage in totaal € 385.204 voor de periode 2026–2031. De bijdrage voor 2026 bedraagt € 33.147 en loopt op in de volgende jaren. Inspecties masten openbare verlichting | 0 | 0 | 0 | 0 | 60 Voor het uitvoeren van inspecties aan lichtmasten die ouder zijn dan 40 jaar, is in 2030 een bedrag nodig van € 60.000. Met het uitvoeren van de inspecties brengen we de werkelijke staat van onderhoud in beeld. Op basis van de inspecties brengen we de vervangingsopgave in beeld en vertalen we deze in een beheerplan, waarbij op basis van de staat van het onderhoud wordt geprioriteerd en vervangen.

Met de inspecties worden onveilige situaties en uitval van de openbare verlichting voorkomen. Koornstraat | 68 | 68 | 0 | 0 | 0 In de Koornstraat vinden diverse ontwikkelingen plaats, zoals de verbouwing van het oude KPN-gebouw en de vestiging van de bibliotheek. Dit zorgt voor een intensiever gebruik van de straat. Omdat de openbare ruimte in de Koornstraat beperkt is voorintensiever gebruik, is het College voornemens de herinrichting van de Koornstraat uit te voeren. Er is geen budget hiervoor opgenomen in de Begroting 2026. De kosten voor de eerste fase – het onderzoeken van kansen en mogelijkheden en het maken van een ontwerp – zijn geraamd op €136.000. Voor de volgende fases en investeringskosten voor de realisatie volgt een voorstel bij de Begroting 2027. Kosten ruimtelijke inpassing trafostations van Liander | 0 | 175 | 175 | 0 | 0 (buurtaanpak) Liander breidt het elektriciteitsnet uit voor de energietransitie. De gemeente zorgt voor de ruimtelijke inpassing van trafostations, terwijl Liander de technische uitvoering doet. Naast de bijdrage van Liander ontstaan extra kosten voor de gemeente voor specifieke lokale wensen, zoals grondoverdracht, groenvoorziening en inpassing in beschermd stadsgezicht. De komende acht jaar worden ruim 300 trafostations geplaatst.

Het voorstel is om voor 2027 en 2028 € 350.000 (€ 175.000 per jaar) op te nemen voor circa 100 locaties, op basis van gemiddeld €3.500 per station. De inzet per locatie verschilt afhankelijk van de ruimtelijke opgave. De middelen zijn nodig om regie te houden op een zorgvuldige inpassing, terwijl Liander doorgaat met de uitrol richting een klimaatneutraal energiesysteem in 2050. Het gevraagde bedrag vormt een realistisch startbudget. Gezien de omvang en het tempo van de uitrol is het aannemelijk dat in de toekomst aanvullende middelen nodig zullen zijn. Nieuwe Havenweg | 0 | 150 | 0 | 0 | 0 De Nieuwe Havenweg maakt momenteel geen onderdeel uit van de Gebiedsagenda Bedrijventerrein Zuidwest of het programma Mobiliteit. Bij het nader definiëren van projecten in de openbare ruimte binnen de gebiedsagenda is echter gebleken dat deze locatie kansen biedt voor een integrale aanpak. Door het project te koppelen aan de Kwaliteitsimpuls Gooise Vaart, waarbij het waterprofiel wordt vergroend, kan een integraal ontwerp worden opgesteld van weg tot watergang. Voorgesteld wordt om een schetsontwerp uit te werken voor de herinrichting van de Nieuwe Havenweg, gericht op het verbeteren van verkeersveiligheid, bereikbaarheid, vergroening en het verminderen van parkeerdruk. De weg kent een hoge verkeersintensiteit, met name door vrachtverkeer.

In de spits passeren circa 50 tot 60 vrachtwagens met trailers, wat leidt tot knelpunten in de doorstroming en bereikbaarheid. Tegelijkertijd wordt de route veel gebruikt door fietsers richting sportpark Berenstein, waardoor in combinatie met het drukke verkeer een verkeersonveilige situatie ontstaat. Vanuit ondernemers en omwonenden zijn hierover al langere tijd signalen en verzoeken tot verbetering ontvangen. Met deze aanpak kan worden gewerkt aan een veiligere en beter bereikbare route, terwijl tegelijkertijd invulling wordt gegeven aan de strategische doelstellingen voor een bereikbaar en veilig bedrijventerrein en een gezonde, groene en klimaatadaptieve leefomgeving. Uitvoeren Soortenmanagementplan (SMP) | 0 | 210 | 210 | 210 | 210 Om te voldoen aan de verplichtingen vanuit de Omgevingswet is de gemeente Hilversum gehouden een Soortenmanagementplan (SMP) op te stellen. In 2025 is het daarvoor noodzakelijke ecologische onderzoek afgerond. Het Rijk heeft middelen beschikbaar gesteld voor het opstellen van het SMP. In de eerste helft van 2026 wordt het SMP opgesteld. Vervolgens wordt in het najaar van 2026 de benodigde omgevingsvergunning voor flora- en fauna-activiteiten aangevraagd bij de Omgevingsdienst Noord-Holland Noord en de provincie Noord-Holland.

Hiermee volgt Hilversum de landelijke lijn waarbij gemeenten SMP’s inzetten om isolatie-, bouw-, verbouw- en renovatieactiviteiten juridisch te borgen. Vanaf 2027 kunnen deze activiteiten gebiedsgericht en natuurvriendelijk worden uitgevoerd, waarbij beschermde gebouwbewonende soorten adequaat worden beschermd en procedures voor initiatiefnemers aanzienlijk worden vereenvoudigd. Voor de uitvoering vanaf 2027 is structureel budget noodzakelijk voor een coördinator en compenserende maatregelen en monitoring voor Hilversum en Wijdemeren. Uitwerking stedenbouwkundig plan Hilversumse Meent 2027 | 0 | 250 | 0 | 0 | 0 Voor de uitwerking van het programma van eisen, zoals vastgesteld door de raad op 4 maart 2026, is een voorbereidingsbudget voor 2027 noodzakelijk. De volgende stap is dat architectenbureaus een ontwerp maken van het woonzorgcomplex en de parkeergarage maken. Volgens planning is het dan mogelijk dat de raad eind 2026 het stedenbouwkundig plan vaststelt. Vanaf 2027 moeten we vervolgstappen zetten om het stedenbouwkundig plan te realiseren. Hiervoor vragen we een voorbereidingsbudget 2027 van € 250.000 voor communicatie, onderzoeken, en voor het opstellen van een ontwikkelstrategie en voorbereiding op een tender.

In 2027 bepalen we welke vervolgstappen na 2027 nodig zijn, wat de financiële consequenties daarvan zijn en deze zo nodig aanmelden voor Voorjaarsnota 2027 en/of Programmabegroting 2028. Financiële ontwikkelingen | 1.664 | 1.701 | -147 | 753 | 753 Bekendmakingen vergunningen | 100 | 150 | 150 | 150 | 150 De bekendmakingen van de aangevraagde en verleende vergunningen worden op diverse plaatsen gepubliceerd, waaronder plaatsing in een plaatselijke krant. De kosten voor deze bekendmakingen stijgen jaarlijks, door inflatie en door het publiceren van meer (soorten) aanvragen en besluiten, ook nav klachten en bezwaren van inwoners. Door deze aanmelding brengen wij de begroting in lijn met de realisatie. Bijstelling dotatie onderhoudsvoorziening Vastgoed | -171 | -171 | -171 | -171 | -171 Uit de doorrekening van het vastgoedonderhoud voor 2026–2035 blijkt dat de onderhoudsdotaties structureel met € 224.000 stijgen. Dit komt vooral door uitbreidingen van panden en extra onderhoud aan de daken van gymlokalen. Energie | 218 | 218 | 218 | 218 | 218 Omdat de prijzen van energie in de afgelopen jaren sterk fluctueerden, is er steeds voor gekozen om budgetverhogingen voor kortere periode te begroten. Uitgaande van de uitgaven 2025 stellen wij voor de verhoging van budget structureel te begroten.

Exploitatie nieuwe panden Vastgoed | 46 | 46 | 46 | 46 | 46 In 2025 zijn meerdere maatschappelijke panden door de gemeente in gebruik genomen. Het wijkcentrum aan de Kapittelweg 399a is overgenomen (collegevoorstel 16 december 2025), waardoor Versa vanaf 2026 huur betaalt en de gemeente de eigendomskosten draagt. De MFA Bloemrijk is per 1 mei 2025 met diverse instellingen in gebruik genomen; hierdoor konden twee consultatiebureaus worden gesloten. Daarnaast zijn diverse huurovereenkomsten vernieuwd en zijn panden aan de Irisstraat en Leliestraat in gebruik genomen, wat leidt tot een hogere jaarlijkse huurinkomst. Onderhoud sportparken | 95 | 95 | 95 | 95 | 95 Het onderhoud van de sportparken is in 2025 aanzienlijk hoger uitgevallen dan in 2024. De stijging van de kosten vloeien voort uit hogere prijzen van materialen, hogere lonen en brandstofprijzen. Ook gebruiken de sportverenigingen de sportvelden intensiever waardoor extra onderhoud onvermijdelijk is. De te verwachten onderhoudskosten zullen vanaf 2026 met € 95.000 toenemen. Prijsindexatie onderhoudsbestekken groen | 265 | 265 | 265 | 265 | 265 Het onderhoud van de openbare ruimte wordt uitgevoerd via gecontracteerde marktpartijen, waarbij prijsindexering geldt. Voor groen- en verzorgend onderhoud, is een indexering van 3,8% nodig, wat leidt tot € 291.000 extra budget.

Zonder dit budget daalt de onderhoudskwaliteit en neemt de achterstand toe. Andere onderhoudsbestekken (wegen en riolering) worden dit jaar aanbesteed en leiden mogelijk tot aanpassingen in de begroting. Prullenbakkenvergoeding | -90 | 0 | 0 | 0 | 0 Gemeenten ontvangen via Verpact een prullenbakkenvergoeding voor verpakkingsafval in de openbare ruimte. Met deze vergoeding dekken we de kosten voor beheer, het legen en de verwerking van afval. Voor Hilversum bedraagt deze vergoeding circa € 0,98 per inwoner per jaar, oftewel ongeveer € 90.000 per jaar. Rijksbijdrage sanering MOB-terrein | -156 | 0 | 0 | 0 | 0 De sanering van het MOB-terrein was in 2025 vertraagd door de ontdekking van een dassenburcht waardoor de werkzaamheden doorlopen in 2026. Het resterende deel van de rijksbijdrage wordt na afronding van de werkzaamheden ontvangen. Daarom worden de baten met € 156.000 verhoogd in 2026 (60% van de rijksbijdrage van € 260.000). SPUK sport 2026 | -327 | 0 | 0 | 0 | 0 Sinds 1 januari 2019 kunnen gemeenten, sportverenigingen en sportstichtingen de BTW die hen in rekening wordt gebracht voor investeringen niet meer in aftrek brengen. Om de ontwikkeling en instandhouding van sportaccommodaties en de aanschaf van sportmaterialen te stimuleren, kunnen gemeenten sinds die datum gebruikmaken van de Regeling specifieke uitkering stimulering sport.

In 2026 verwachten we € 327.000 te ontvangen. Taakstelling anterieure overeenkomsten | 150 | 150 | 150 | 150 | 150 In 2019 is deze taakstelling ingevoerd, maar uit de afgelopen jaren blijkt dat deze niet haalbaar is. Hoewel de op ontwikkelaars worden verhaald, levert dit geen extra taakstellende inkomsten op. Daarom stellen wij voor om de taakstelling voor 2025 structureel te verlagen Verdeling stelpost raadsinitiatieven | 180 | 0 | 0 | 0 | 0 Bij de vaststelling van de Begroting 2026 heeft uw raad moties en amendementen aangenomen met als dekking de vrije ruimte voor raadsinitiatieven. Op deze stelpost is € 500.000 opgenomen als vrije ruimte voor incidentele raadsinitiatieven. Tijdens de begrotingsbehandeling op 12 november 2025 heeft uw raad moties en amendementen aangenomen die gezamenlijk leiden tot een financieel beslag van € 677.500. Daarmee overstijgen de aangenomen besluiten de beschikbare vrije ruimte met € 177.500. Met deze wijziging worden de budget op het juiste onderdeel in de begroting verwerkt. Verkoop panden en gronden | 1.354 | 948 | -900 | 0 | 0 Door een aantal doorgeschoven verkopen verwachten wij in 2026 een bruto verkoopopbrengst te realiseren van € 1,6 miljoen. Voor 2027 verwachten wij een bruto verkoopopbrengst van € 965.000.

Na afboeking van de boekwaarden en verkoopkosten verwachten wij in 2026 een bedrag van € 1,4 miljoen, en in 2027 een bedrag van € 948.000 aan de reserve Stedelijke ontwikkeling toe te voegen. Herschikkingen | -561 | -561 | -561 | -561 | -561 Correctie op datagedreven sturing (DGS) | -171 | -171 | -171 | -171 | -171 Capaciteit is nodig om kennisborging te garanderen om te voorzien van stuurinformatie voor zowel het management als het bestuur Formatie handhaving parkeren | -390 | -390 | -390 | -390 | -390 Met de voorjaarsnota 2025 is de capaciteit met 3 fte handhaving uitgebreid, hiermee worden de budgetten goed gezet. Dit betreft een budget neutrale wijziging. Tegenboeking MIP | 0 | -71 | 21 | 27 | 68 Tegenboeking MIP_ VJN 2026 | 0 | -71 | 21 | 27 | 68 In de Voorjaarsnota 2025 is een stelpost opgenomen voor de kapitaallasten. Deze stelpost is gebaseerd op het uitgangspunt dat Hilversum maximaal € 30 miljoen per jaar investeert. Om te voorkomen dat het inlezen van de nieuwe investeringen effect heeft op het begrotingssaldo is het saldo effect tegengeboekt. Totaal financiële ontwikkelingen | 5.320 | 3.329 | 856 | 1.628 | 1.689 4.1.2 Zorg In deze paragraaf worden de aanmeldingen per programma in detail toegelicht. Een aantal aanmeldingen hebben betrekking op meerdere programma’s.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://hilversum.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/4565e56a-a30c-445b-b19e-fb03c35381be?agendaItemId=596c5ba5-d2f8-4222-8ca4-679a67377d39