24. Raadsinformatiebrief 2025-25 inzake Ondertekenen convenant Schoon en Emissieloos Bouwen

Raadsinformatiebrief Van

Burgemeester en Wethouder/Burgemeester

Zaak nr.

1564413

Aan

Gemeenteraad

RIB nr.

2025 -25

Portefeuillehouder

F. Voorink

Datum

9 april 2025

Informatie bij

Hilde Rietdijk

Tel. nr.

(035) 629 2099

Onderwerp Deelname aan Convenant Schoon en Emissieloos Bouwen

Kernboodschap

Het college heeft besloten om deel te nemen aan het Convenant Schoon en Emissieloos Bouwen (SEB) om hiermee bij te dragen aan een schone en gezonde leefomgeving. Het stimuleren van schoon en emissieloos bouwen is onderdeel van onze aanpak en opgenomen in het Actieplan Luchtkwaliteit 20232030. Middels het convenant SEB en bijhorende routekaart maken marktpartijen en overheden afspraken over de verduurzaming van bouwmaterieel. Centraal binnen het convenant staan de transitiepaden die concrete emissie-eisen voor bouwmaterieel bevatten. Richting 2030 worden de emissie-eisen steeds strenger, waardoor het bouwmaterieel steeds schoner wordt en minder uitstoot. Door het vaststellen van het transitiepad over langere termijn kunnen bedrijven daarbij afwegen welke investering het meest gunstig is. Deze aanpak biedt de markt handelingsperspectief: helderheid over de eisen aan in te zetten materieel en een bijdrage aan een gelijk speelveld bij investeringsbeslissingen. Het convenant gaat uit van 3 ambitieniveaus (minimum-, basis-, en het ambitieuze niveau). De gemeente kiest voor het basisniveau.

Aanleiding

In het Actieplan Luchtkwaliteit 2023-2030 is opgenomen dat we verkennen of het wenselijk is aan te sluiten bij het convenant SEB dan wel een eigen beleidskader willen ontwikkelen om de landelijke doelstelling (in 2030 emissieloos bouwmaterieel) te halen. Uit deze verkenning is gebleken dat aansluiten bij het convenant SEB en de daarbij behorende routekaart veel voordelen biedt ten opzichte van het ontwikkelen van een eigen beleidskader. Mobiel bouwmaterieel is een belangrijke bron van luchtverontreinigende stoffen in Nederland. Er is veel aan gelegen om deze bron te verschonen en de impact op het klimaat te beperken. Ook in Hilversum wordt veel bouwmaterieel ingezet. Verdere verduurzaming ervan is van belang. Door de rijksoverheid (inclusief rijksdiensten en ProRail) is in samenwerking met provincies, gemeenten, waterschappen, marktpartijen en kennisinstellingen het programma Schoon en Emissieloos Bouwen (SEB) opgericht. In het programma SEB worden de verschillende doelen en ambities uit het Programma Stikstofreductie en Natuurverbetering, het Klimaatakkoord, strategie Klimaat neutrale en Circulaire Infraprojecten en het Schone Lucht Akkoord over de verduurzaming van bouwmaterieel gebundeld en gezamenlijk uitgevoerd.

Consequenties

De bij het convenant behorende routekaart bevat een aanpak om werktuigen in de openbare ruimte te verduurzamen. Met steeds lagere emissies richting 2030 wordt gewerkt aan het verbeteren van de 1

fysieke leefomgeving. De transitiepaden garanderen een overgang met een haalbare ambitie in de komende jaren. Focus van het convenant ligt op een geleidelijke overgang naar emissievrij bouwen, waarbij de kleinste machines als eerste volledig emissievrij worden. Door deze methodiek is de overstap naar volledig emissievrij betaalbaar voor opdrachtgevers en haalbaar voor opdrachtnemers. De Rijksoverheid heeft ruim 1 miljard euro beschikbaar gesteld voor emissiereducerende maatregelen in de bouw. Zo kan er bijvoorbeeld als de opdrachtgever emissieloos materieel uitvraagt gebruik worden gemaakt van de subsidieregeling (Specifieke uitkering Schoon en emissieloos Bouwen (SpukSEB)) die tegemoet komt aan de meerkosten van een project. Binnen de routekaart zijn drie niveaus opgenomen, waarbij de toegestane uitstoot van bouwmaterieel steeds lager wordt. Het laagste niveau is het minimumniveau. Dit niveau bevat de emissie-eisen aan in te zetten bouwmaterieel bij bouw- en sloopactiviteiten die vergunningplichtig (bouw) of meldingplichtig (bouw en sloop) zijn. Hiermee wordt invulling gegeven aan de emissiereductieplicht uit het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl). Omdat het hier gaat om een wettelijke verplichting is dit geen onderdeel van het convenant. Binnen het convenant wordt de keuze voorgelegd om te ondertekenen voor het basisniveau of voor het ambitieuze niveau.

Deze eisen worden toegepast bij eigen opdrachten/aanbestedingen van bouw-, onderhouds- en slooptrajecten. Het basisniveau legt de lat iets hoger dan de bovengenoemde wettelijke verplichting. Het ambitieuze niveau is bedoeld voor partijen die sneller emissieloos materieel willen inzetten (zogenaamde “koplopers”). De inhoud van het convenant en de invulling van het ambitieniveau basis sluiten goed aan bij de beleidsambities zoals die volgen uit onder meer de Omgevingsvisie Hilversum 2040 en het Actieplan Luchtkwaliteit 2023-2030. Met het aangaan van het convenant kiest de gemeente ervoor om aan te sluiten bij een door de markt herkend kader om toe te werken naar emissieloos bouwmaterieel, om zo deze beleidsambities te realiseren. Het convenant is een kader om afspraken te maken over de transitie naar emissieloos bouwmaterieel. Het voordeel van het werken met dit convenant is dat hiermee wordt gekozen voor een eenduidige en door de markt herkenbare manier van uitvragen. De bij het convenant aangesloten marktpartijen geven aan dat de ambities, omdat het in fasen wordt opgebouwd, haalbaar zijn.

Vervolgtraject

De gemeente Hilversum heeft zich aangemeld als deelnemer aan het convenant SEB. De emissie-eisen worden verwerkt in de gemeentelijk contracteisen en aanbestedingsdocumenten. Burgemeester en wethouders van Hilversum, de gemeentesecretaris,

de burgemeester,

mr. C.P. Torres Barrera

dr. ir. G.M. van den Top

Deze raadsinformatiebrief is digitaal beschikbaar op internet onder “Vergaderstukken”, B en W-vergadering van 8 april 2025.

2