10. Raadsinformatiebrief 2024-33 inzake Jaarrapportage VTH 2023

Raadsinformatiebrief Van

Burgemeester en Wethouder/Burgemeester

Zaak nr.

1406107

Aan

Gemeenteraad

RIB nr.

2024-33

Portefeuillehouder

K. van Hunnik

Datum

22 mei 2024

Informatie bij

Arjen Bos

Tel. nr.

(035) 629 2255

Onderwerp Jaarrapportage en -evaluatie Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving Omgevingsrecht 2023 gemeente Hilversum.

Kernboodschap Met deze jaarrapportage informeren wij u over de uitvoering van de wettelijke taken voor vergunningverlening, handhaving en toezicht omgevingsrecht (VTH) in 2023. Uit de jaarrapportage blijkt dat in 2023 de meeste doelstellingen zijn behaald, zoals het streefcijfer met betrekking tot het tijdig beslissen op aanvragen omgevingsvergunning en het streefcijfer met betrekking tot het aantal besluiten dat in heroverweging in stand blijft. Voor 2023 stond onder meer ook een zelfevaluatie aan de VTH-kwaliteitscriteria op het programma. Deze zelfevaluatie is in 2023 niet tot een afronding gekomen. De belangrijkste oorzaak hiervan is de voorbereiding op de Omgevingswet, die in 2023 zeer veel tijd heeft gevergd. Het streven is om de uitkomst van de zelfevaluatie, tegelijkertijd met het Uitvoeringsprogramma VTH 2025, in het vierde kwartaal van 2024 te presenteren. Verder bevat de jaarrapportage een afzonderlijk hoofdstuk over de jaarlijkse evaluatie van het VTHbeleid. Aangezien voor het Interbestuurlijk Toezicht Omgevingsrecht (hierna: IBT) de laatste jaren voor Hilversum bijzonder waren, is in een apart hoofdstuk aandacht besteed aan het IBT. De laatste jaren is een opgaande lijn te zien in de VTH-beleidscyclus. Onder meer door periodieke voortgangsmonitoring van de beleidsdoelen en door tijdige oplevering van de beleidsdocumenten.

De opgaande lijn is ook terug te zien in de beoordelingen door de provincie in het kader van het IBT. In 2021 was de IBT-beoordeling “niet-adequaat”, in 2022 was deze “redelijk adequaat” en in 2023 was deze “goed”.

Aanleiding Gemeenten hebben wettelijke taken op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving in de fysieke leefomgeving. Daaronder vallen onder andere bouwen, gebruik, milieu en brandveiligheid. Deze taken zijn per 1 januari 2024 opgenomen in de Omgevingswet. Tot 1 januari 2024 stonden deze regels in de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo).

1

Naast de verplichting tot uitvoering van de vergunningverlening, toezicht en handhaving, staan in de Omgevingswet verplichtingen over het beleid daarvoor, de werkwijze en rapportage. Het jaarlijks opstellen van een rapportage is dan ook een verplichting op grond van de Omgevingswet.

Consequenties Met de jaarrapportage krijgt u het overzicht over hoe het college de wettelijke taken voor vergunningverlening, toezicht en handhaving uitvoert. De rapportage geeft inzicht in de hoeveelheid aanvragen, klachten, controles en handhavingsacties. Jaarlijks beoordeelt de provincie in het kader van Interbestuurlijk toezicht (IBT) de gemeente op de wijze waarop de gemeente haar VTH-beleid heeft ingericht. De jaarrapportage 2023 is een van de stukken die de provincie meeneemt in haar beoordeling voor het jaar 2024.

Vervolgtraject De Jaarrapportage 2023 wordt voor het Interbestuurlijk Toezicht Omgevingsrecht ook aan de provincie Noord-Holland gestuurd. In 2024 zal de provincie de IBT-toets over 2023 uitvoeren. Achtergrondinformatie hierbij is nog dat in 2021 de provincie Noord- Holland de gemeente Hilversum de IBT-beoordeling “niet adequaat” heeft gegeven. De beoordeling in 2022 was “redelijk adequaat”, de beoordeling in 2023 was “goed”. Deze jaarrapportage is onderdeel van de VTH-beleidscyclus. De volgende stap in de beleidscyclus betreft het Uitvoeringsprogramma VTH 2025. Zoals gemeld, is de zelfevaluatie aan de VTH-kwaliteitscriteria die voor 2023 op het programma stond, in 2023 niet tot een afronding gekomen. Het streven is om uitkomst van de zelfevaluatie, tegelijkertijd met het Uitvoeringsprogramma VTH 2025, in het vierde kwartaal van 2024 te presenteren. Burgemeester en wethouders van Hilversum, de gemeentesecretaris,

de burgemeester,

mr. C.P. Torres Barrera

dr. ir. G.M. van den Top

Bijlage(n): 1. Jaarrapportage - en evaluatie VTH 2023

Deze raadsinformatiebrief is digitaal beschikbaar op internet onder “Vergaderstukken”, B en W-vergadering van 21 mei 2024.

2

JAARRAPPORTAGE EN- EVALUATIE 2023 Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving Omgevingsrecht

Gemeente Hilversum

mei 2024

INHOUD

INHOUDSOPGAVE HOOFDSTUK 1

INLEIDING

P3

HOOFDSTUK 2

JAARRAPPORTAGE 2023

P5

HOOFDSTUK 3

EVALUATIE UITVOERINGSPROGRAMMA 2023

P 12

HOOFDSTUK 4

IBT PROVINCIE NOORD-HOLLAND

P 17

HOOFDSTUK 5

CONCLUSIES

P 19

BIJLAGE 1

VEEL GEBRUIKTE AFKORTINGEN

P 21

2 Jaarrapportage en – evaluatie VTH 2023 Gemeente Hilversum

1. INLEIDING 1.1 Algemeen Gemeenten hebben wettelijke taken op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving (hierna: VTH) in de fysieke leefomgeving. Daaronder vallen onder andere bouwen, gebruik, milieu en brandveiligheid. Met de inwerkingtreding van de Omgevingswet per 1 januari 2024, zijn deze taken opgenomen in: - de Omgevingswet (hierna: Ow), en verder uitgewerkt in; - het Omgevingsbesluit (hierna: Ob); - het Besluit kwaliteit leefomgeving (hierna: Blk); - het Besluit bouwwerken leefomgeving (hierna: Bbl); - het Besluit activiteiten leefomgeving (hierna: Bal), en - de Omgevingsregeling (hierna: Or). Naast de verplichting tot uitvoering van de VTH-taken, schrijft de wet voor dat gemeenten VTHbeleid formuleren. In de wet zijn criteria opgenomen waaraan het beleid en de cyclus die het beleid doorloopt, behoren te voldoen: de zogeheten procescriteria. Een deel van de VTH-taken wordt namens de gemeente Hilversum uitgevoerd door de Omgevingsdienst Flevoland, Gooi- en Vechtstreek (hierna: OFGV). De taken die de OFGV namens de gemeente uitvoert, betreffen: - de basistaken; - advisering over asbestinventarisatierapporten; - toezicht en handhaving bij het saneren van asbest; - afhandelen van VTH-taken op gebied van milieu van agrarische bedrijven. De verplichting tot het hebben van VTH-beleid en het doorlopen van de bijbehorende cyclus geldt ook voor de OFGV.

Het nieuwe VTH-beleid van de OFGV, de Regionale Uitvoerings- en Handhavingsstrategie 2024-2027, is in Hilversum op 19 december 2023 vastgesteld. Jaarlijks wordt op basis van het VTH-beleid een uitvoeringsprogramma vastgesteld voor het komende jaar. In een jaarrapportage blikt het college terug op het afgelopen jaar en legt het verantwoording af over zijn activiteiten. Naast algemene en bedrijfsmatige gegevens, komen in de jaarrapportage de in het VTH-beleid beschreven doelen aan de orde. In de jaarevaluatie wordt verder ingezoomd op de activiteiten die specifiek in dat jaar op het programma stonden. In het voorliggende document zijn de jaarrapportage 2023 en de jaarevaluatie 2023 gebundeld. De afgelopen jaren van de beleidscyclus waren bijzonder. In 2021 heeft de gemeente Hilversum in het kader van het Interbestuurlijk toezicht (hierna: IBT) van de provincie Noord-Holland een kritische beoordeling gekregen vanwege een omissie in de beleidscyclus. In 2022 heeft Hilversum een voldoende gescoord bij de IBT-beoordeling. In 2023 was de beoordeling goed. In hoofdstuk 4 wordt dieper ingegaan op de IBT-beoordeling en de invloed van het IBT op de VTHbeleidscyclus. 3 Jaarrapportage en – evaluatie VTH 2023 Gemeente Hilversum

1.2 VTH: een zaak van iedereen De VTH-taken vormen kerntaken van de gemeente. Met een zo efficiënt en effectief mogelijke uitvoering van deze taken, werkt de gemeente Hilversum mee aan een leefbaar, schoon en veilig Hilversum. Maar VTH gaat verder …. VTH is een terrein dat iedereen in meer of mindere mate aangaat. Van projectontwikkelaar tot particuliere bouwer en van leverancier tot eindgebruiker van bebouwing en gronden. De relatie tussen bijvoorbeeld een groot bouwconcern dat een project ontwikkelt en VTH is overduidelijk. Maar ook een particulier die zijn dakgoot vervangt of een kamer in zijn huis verhuurt, opereert op het terrein van VTH. De dakgoot moet onder meer aan technische eisen voldoen en het verhuren van kamers is aan planologische en veiligheidsregels gebonden. Aangezien VTH een verantwoordelijkheid is van iedereen, is voor Hilversum een goede communicatie met de inwoners over VTH cruciaal. Hilversum streeft naar digitale beschikbaarheid van de meest essentiële informatie en naar klantgerichte service voor inwoners met VTH-gerichte vragen en klachten. 1.3 Leeswijzer Hoofdstuk 2 bevat de jaarrapportage. Deze rapportage gaat in op de algemene en bedrijfsmatige gegevens over het jaar 2023. Ook wordt stilgestaan bij de bijdrage die in dat jaar geleverd is aan de doelstellingen uit het VTH-beleid. Hoofdstuk 3 behelst de jaarevaluatie over 2023.

Ingegaan wordt op de activiteiten die in die periode op het programma stonden volgens het Uitvoeringsprogramma VTH 2023 en de “Monitoringstool doelstellingen en acties”, een digitale tool in de vorm van een dynamisch bestand dat onderdeel vormt van het geldende VTH-beleid. In hoofdstuk 4 wordt stilgestaan bij het Interbestuurlijk Toezicht Omgevingsrecht. De jaarrapportage en -evaluatie sluit af met een aantal conclusies in hoofdstuk 5

.

4 Jaarrapportage en – evaluatie VTH 2023 Gemeente Hilversum

2. JAARRAPPORTAGE 2023 2.1 Algemeen In de jaarrapportage worden, voor de onderdelen vergunningen, toezicht en handhaving, de belangrijkste algemene en bedrijfsmatige gegevens over 2023 weergegeven, zoals jaarcijfers. Verder bevat de jaarrapportage de jaarcijfers over de bezwaar-, beroeps- en hoger beroeps- en voorlopige voorzieningenprocedures die zijn ingesteld naar aanleiding van beslissingen op het gebied van VTH. Ook wordt per discipline stilgestaan bij de manier waarop de uitvoering van de VTH-taken heeft bijgedragen aan de doelstellingen uit het VTH-beleid. Naar aanleiding van het IBT 2022 heeft in 2023 een aanpassing van het VTH-beleid plaatsgevonden waarbij onder meer doelstellingen voor de fysieke leefomgeving aan het VTH-beleid zijn toegevoegd. Deze doelstellingen werken door in het Uitvoeringsprogramma VTH 2023. De beoordeling of deze doelstellingen in 2023 zijn behaald, komt aan de orde in de jaarevaluatie 2023 in hoofdstuk 3. 2.2 Vergunningverlening en Omgevingsteam 2.2.1 Vergunningverlening Aanvragen voor een omgevingsvergunning, sloopmeldingen of meldingen brandveilig gebruik kunnen via het landelijke Omgevingsloket (OLO) worden ingediend. Daarnaast is het mogelijk om voorafgaand aan een vergunningaanvraag een vooronderzoek te doen. Een vooronderzoek kan worden aangevraagd via het Omgevingsloket Online.

In totaal zijn er in 2023 1.016 aanvragen en 744 meldingen behandeld. Tabel 1 Aantal behandelde aanvragen Omgevingsvergunning in 2021-2023 Type aanvraag of melding↓ / Aantal→ 2021 Omgevingsvergunning uitgebreide procedure 16 Omgevingsvergunning reguliere procedure 1.085

2022 9 1.201

2023 7 1.009

Totaal aantal meldingen

842

684

744

Vooronderzoeken

249

145

268

Bij het toetsen van vergunningaanvragen wordt gewerkt conform het in het VTH-beleid verankerde systeem van prioritair werken, al is de werkwijze nog niet volledig prioritair. In dit systeem worden aanvragen ingedeeld in categorieën waarbij per categorie een risicoanalyse is gemaakt. Hoe hoger het risico dat aan een categorie is toegekend, hoe hoger de prioriteit ligt en hoe uitgebreider een aanvraag in de betreffende categorie wordt getoetst. Het werken volgens de strategieën en de werkwijze prioritair werken is neergelegd in doelstelling 3 van het VTH-beleid. Met het werken volgens de strategieën en de werkwijze prioritair werken wordt bijgedragen aan het realiseren van deze doelstellingen. Er is een steekproef uitgevoerd naar het prioritair werken bij Vergunningen. Zie voor de uitkomsten van de steekproef onderdeel 3.4.

5 Jaarrapportage en – evaluatie VTH 2023 Gemeente Hilversum

2.2.2 Omgevingsteam Aanvragen die niet passen binnen het bestemmingsplan, worden ter advisering aan het Omgevingsteam voorgelegd. Ook kunnen handhavings- of legalisatieverzoeken worden voorgelegd. Het Omgevingsteam is een multidisciplinair team met ambtelijke professionals op gebied van omgeving, zoals planologen, stedenbouwkundigen en juristen omgevingsrecht. Het Omgevingsteam komt wekelijks bijeen. In 2023 zijn 486 adviesvragen gesteld. Dit aantal is groter dat in 2021 en 2022. Tabel 2 Advisering per type vraag Onderdeel↓ / Aantal adviesaanvragen→ Omgevingsteam totaal Omgevingsteam aanvragen Omgevingsteam vooronderzoek Omgevingsteam legalisatie Omgevingsteam bezwaar & beroep

2021 388 249 120 19 -

2022 480 321 130 29 -

2023 486 68% 23% 8% 1%

De doorlooptijd van een adviesvraag wordt beïnvloed door de complexiteit van de zaak, aanvullende informatie die door de initiatiefnemer wordt geleverd, het aantal en de volgtijdelijkheid van sectorale adviezen, relatie met andere lopende aanvragen en de politiek-bestuurlijke gevoeligheid. Tabel 3 Gemiddelde doorlooptijden adviesvragen Omgevingsteam 2023 Soort advies Gemiddelde doorlooptijd in weken Aanvraag 2,2 weken Vooronderzoek 3,4 weken Legalisatie 2,8 weken Bezwaar/beroep 3 weken 2.3 Toezicht Binnen de gemeente Hilversum wordt toezicht gehouden op de naleving van de Wabo (m.i.v. 1 januari 2024 de Ow) en de wetten die onder de werkingssfeer van de Wabo zijn gebracht. In Hilversum wordt daarbij gewerkt in vier wijkteams: Noord, Oost, Zuid en Centrum zuidoost. In het beleid wordt onderscheid gemaakt in een aantal hoofdvormen van toezicht: - vergunningsgericht toezicht: toezicht op de uitvoering verleende omgevingsvergunningen; - objectgericht toezicht: toezicht op objecten tijdens de gebruiksfase; - wijkgericht toezicht: toezicht gerelateerd aan wijken/geografische gebieden; - thematisch toezicht: toezicht dat -gezien het thema- een bijzondere aanpak vergt; - meldingen/klachtentoezicht: toezicht naar aanleiding van ingediende meldingen en klachten. Toezicht op omgevingsrechtelijke activiteiten ligt voor het grootste gedeelte bij de daarvoor aangewezen toezichthouders.

Voor enkele omgevingsrechtelijke activiteiten en voor MOR-meldingen wordt het toezicht uitgevoerd door buitengewoon opsporingsambtenaren (BOA’s). Toezicht en handhaving Wabo en openbare ruimte zijn daarom beide onderwerp van dit jaarverslag 2023. Opvallend is dat in 2023 bouwen op het voorerf relatief veel vaker is voorgekomen. Het gaat onder meer om carports en fietsenbergingen. Met het oog op het maken van een afweging over de inzet van het VTH-instrumentarium ter zake, wordt in 2024 deze ontwikkeling verder geanalyseerd. In 2023 is wel al een start gemaakt met handhaven van illegale bouwwerken op het voorerf binnen de beschermde stadsgezichten. 6 Jaarrapportage en – evaluatie VTH 2023 Gemeente Hilversum

In onderstaande tabel zijn de aantallen voor vergunningsgericht toezicht, objectgericht toezicht en klachtentoezicht weergegeven. Als er overtredingen zijn geconstateerd, is handhaving gestart. Tabel 4 Aantal inspecties per activiteit Vergunningsgericht toezicht Aantal 2021 Aantal inspecties op de ca. 800, plus 215 activiteit bouwen administratief (en 1076 oudere dossiers administratief gecontroleerd/afgeh andeld) Aantal inspecties op de ca. 45 activiteit slopen

Aantal 2022 Controles op locatie: 937. Administratief afgehandeld: 169 Controles door/met brandweer: 60 ca. 30

Aantal 2023 Controles op locatie: ca 853 Administratief afgehandeld: 189 Controles: door/met brandweer: 76 Is samengevoegd met: ‘inspecties op de activiteit bouwen’ (ca. 25) Is samengevoegd met: ‘inspecties op de activiteit bouwen’ (ca. 5) Is samengevoegd met: ‘inspecties op de activiteit bouwen’ (ca. 50)

Aantal inspecties op de activiteit aanleggen

ca. 5

ca. 5

Aantal inspecties op de activiteit wijzigen monument

ca. 105

ca. 130

Objectgericht toezicht Aantal inspecties brandveiligheid Bouwbesluit Aantal inspecties evenementen Aantal inspecties inrichtingsgebonden milieueisen

Aantal 2021 336

Aantal 2022 317

Aantal 2023 228

ca. 6 146

ca .6 23

Aantal inspecties duurzaamheid inrichtingen Aantal inspecties Label-C kantoren

54

148

ca. 8 Is samengevoegd met: ‘aantal inspecties duurzaamheid inrichting’ 142

Meldingen/klachtentoezicht Aantal klachten/meldingen bouwen Aantal klachten/meldingen openbare ruimte Aantal klachten/meldingen milieu

Aantal 2021 366

Aantal 2022 314

Aantal 2023 333

1.471

1.986

1.978

170 MOR en 39 klachten

199* MOR, 23 milieuklachtenreg., ca 50 telef./mail

343*

50

* 2022: 29 meldingen overlast geluid

2023: 239 meldingen overlast geluid

7 Jaarrapportage en – evaluatie VTH 2023 Gemeente Hilversum

MOR-meldingen In tabel 5 staat een overzicht van de soorten MOR-meldingen: meldingen over bouwen, openbare ruimte en milieu. Doelstelling is om 80% van de VTH-gerelateerde MOR-meldingen binnen zes weken af te handelen. In 2023 is voor de MOR-meldingen openbare ruimte en milieu aan deze doelstelling voldaan. Voor het onderdeel bouwen ligt het percentage meldingen dat binnen zes weken is afgehandeld lager. Dat komt doordat de klachten en meldingen voor cluster Bouwen doorgaans complex zijn en een langere behandeltermijn vragen. Veelal moet naast de controle en het opmaken van het inspectierapport het PUZA team, Welstand en/of Omgevingsteam advies geven. Tabel 5 MOR-meldingen 2021-2023 Type MOR-melding→ MOR-melding Aantal↓ bouwen Aantal 2021 366

MOR-melding openbare ruimte 1.471

% binnen 6 wk afgehandeld Aantal 2022 % binnen 6 wk afgehandeld Aantal 2023 % binnen 6 wk afgehandeld

93% 1.986 95% 1.978 95%

27% 314 63% 333 66%

MOR-melding milieu 170 MOR/39 klachten 92% 199 95% 343 88%

Totaal 2.046

2.499 2.654

In het Poortwachtersoverleg worden aan klachten/meldingen prioriteiten toegekend conform de prioritering uit het VTH-beleid. De klachten/meldingen worden vervolgens in overeenstemming met de toegekende prioriteit afgehandeld. Ook bij het houden van toezicht wordt gewerkt conform het systeem van prioritair werken, al is de werkwijze nog niet volledig prioritair. Voor wat betreft het toezicht op de uitvoering van vergunningen, wordt dezelfde indeling in categorieën met bijbehorende risicoanalyse gehanteerd als bij vergunningverlening. Hoe hoger het risico dat aan een categorie is toegekend, hoe hoger de prioriteit ligt en hoe intensiever toezicht wordt gehouden op de uitvoering van een vergunning uit de betreffende categorie. Er is een steekproef uitgevoerd naar het prioritair werken bij vergunningentoezicht. Zie voor de uitkomsten van de steekproef onderdeel 3.4. Bij het houden van toezicht in het kader van handhaving, wordt eveneens gewerkt conform het systeem van prioritair werken, al is de werkwijze nog niet volledig prioritair. In dit systeem worden overtredingen ingedeeld in categorieën waarbij per categorie een risicoanalyse is gemaakt. Hoe hoger het risico dat aan een categorie is toegekend, hoe hoger de prioriteit is die in het Poortwachtersoverleg wordt toegekend en hoe intensiever toezicht wordt gehouden in verband met overtredingen in de betreffende categorie.

Het werken volgens de strategieën en de werkwijze prioritair werken is neergelegd in doelstelling 3 van het VTH-beleid. Met het werken volgens de strategieën en de werkwijze prioritair werken wordt bijgedragen aan het realiseren van deze doelstellingen. Er is een steekproef uitgevoerd naar het prioritair werken. Voor wat betreft handhavingstoezicht wordt verwezen naar de uitkomst van de steekproef die gehouden is bij het onderdeel Handhaving. Zie voor de uitkomsten van de steekproef onderdeel 3.4. 8 Jaarrapportage en – evaluatie VTH 2023 Gemeente Hilversum

2.4 Handhaving 2.4.1 Algemeen Handhaving start na een constatering van een toezichthoudend ambtenaar dat sprake is van strijd met de regelgeving (voor toezicht zie verder 2.3). Handhaving kan ambtshalve plaatsvinden of bijvoorbeeld naar aanleiding van een melding of een verzoek om handhaving. Een belangrijk procedureel verschil tussen meldingen en ambtshalve constateringen enerzijds en handhavingsverzoeken anderzijds, is dat in geval van een verzoek om handhaving een formele termijn van acht weken geldt waarbinnen de gemeente een officiële reactie moet geven. Voor wat betreft de ingezette handhavingsmiddelen geldt dat 2023 een wat drukker jaar was wat betreft ontvangen handhavingsverzoeken. Er is een kleine afname aan handhavingsvoornemens omdat meer zaken in de voorfase zijn opgelost. Verder is sprake van een kleine toename van opgelegde lastgevingen en een daling van opgelegde bouwstops. Zie voor verdere informatie over de in 2023 toegepaste handhavingsmiddelen de informatie in tabel 6.

Tabel 6 Handhavingsmiddelen ingezet in 2021-2023 Middel↓ / Aantal per jaar→ 2021 2022 2023 Ontvangen handhavingsverzoeken 31 16 25 Voornemen opleggen last onder dwangsom 22 30 24 Opleggen last onder dwangsom 14 19 20 Opleggen bouwstop (spoedeisende bestuursdwang) 5 4 0 Afgehandelde handhavingsverzoeken¹ ² ² 24 ¹ De meeste afgehandelde handhavingsverzoeken hadden betrekking op handhavingsverzoeken die voor 2023 zijn ingediend. ² In 2021 en 2022 werd het aantal afgehandelde handhavingsverzoeken nog niet in de rapportage vermeld. Bij de inzet van handhavingsmiddelen wordt ook gewerkt conform het systeem van prioritair werken. In dit systeem worden overtredingen ingedeeld in categorieën waarbij per categorie een risicoanalyse is gemaakt. Deze indeling is hetzelfde als de indeling bij het toezicht in het kader van handhaving. Hoe hoger het risico dat aan een categorie is toegekend, hoe hoger de prioriteit ligt en hoe eerder wordt overgegaan tot het treffen van handhavingsmaatregelen naar aanleiding van een overtreding in de betreffende categorie. Het werken volgens de strategieën en de werkwijze prioritair werken is neergelegd in doelstelling 3 van het VTH-beleid. Met het werken volgens de strategieën en de werkwijze prioritair werken wordt bijgedragen aan het realiseren van deze doelstellingen. Er is een steekproef uitgevoerd naar het prioritair werken bij Handhaving.

Zie voor de uitkomsten van de steekproef onderdeel 3.4. In 2023 had de organisatie te maken met beperkte bezetting binnen het cluster door uitval wegens langdurige ziekte en openstaande vacatures. Deze beperkte bezetting kon gedeeltelijk worden opvangen door inhuur van medewerkers. De beperkte bezetting had in een aantal gevallen ook gevolgen voor de doorlooptijd. 2.4.2 Meervoudige bewoning In Hilversum heeft handhaving van illegale meervoudige bewoning al geruime tijd hoge prioriteit. Op 30 maart 2016 heeft de gemeenteraad het paraplubestemmingsplan Regeling meervoudige bewoning vastgesteld. Deze regeling moet problemen als gevolg van meervoudige bewoning voorkomen. In 2018 is de regeling geëvalueerd.

9 Jaarrapportage en – evaluatie VTH 2023 Gemeente Hilversum

Op basis van de evaluatie zijn gesprekken gevoerd met onder andere bewonersorganisaties en is vervolgens in 2021 een nieuwe regeling voorbereid. De gemeenteraad heeft deze regeling echter niet vastgesteld. Inmiddels heeft het college op 28 november 2023 de beleidsregels Woningsplitsing, verkamering en transformatie vastgesteld en het ontwerp voor een geheel nieuwe regeling voor inspraak/zienswijzen ter inzage gelegd. Het betreft het Chw Paraplubestemmingsplan Woningsplitsing en Verkamering. De raad heeft op 3 april 2024 dit Paraplubestemmingsplan vastgesteld. Van het begrip meervoudige bewoning is met dit bestemmingsplan afstand gedaan, er wordt alleen nog gesproken over splitsing (zelfstandige woning) en/of verkamering (onzelfstandige woning). Deze vormen van gebruik worden aan het nieuwe bestemmingsplan getoetst. Het bestemmingsplan vormt tevens de basis voor handhavend optreden. 2.5 Bezwaar, beroep, hoger beroep en voorlopige voorziening Het VTH-beleidsveld kent vele soorten besluiten, zoals beslissingen over aanvragen omgevingsvergunning, handhavingsbeslissingen, beslissingen tot intrekking van vergunningen. Tegen deze besluiten staat de mogelijkheid van bezwaar en beroep open. Voor 2023 geldt dat er in totaal 91 bezwaarschriften zijn ingediend tegen besluiten inzake het omgevingsrecht.

Daarnaast is in totaal 33 keer beroep ingediend (inclusief hoger beroep en verzoeken om voorlopige voorziening). De aantallen zijn in tabel 7 weergegeven, evenals de cijfers van de twee voorgaande jaren. Nieuw is dat er bij de cijfers in 2023 onderscheid is gemaakt tussen het onderdeel Handhaving en het onderdeel Vergunningen. Tabel 7 Aantallen bezwaar (hoger)beroep en voorlopige voorziening omgevingsrecht 2021-2023 Rechtsmiddel↓ / Aantal per jaar → Handhaving Bezwaar Beroep/hoger beroep/verzoek om voorlopige voorziening Totalen Handhaving Vergunningen Bezwaar Beroep/hoger beroep/verzoek om voorlopige voorziening Totalen Vergunningen

2021

2022

2023

120 29

145 18

22 6

149

163

28

¹ ¹

¹ ¹

69 27

¹

¹

96

¹ De aantallen bezwaar-, (hoger)beroep-, een voorlopige voorzieningszaken waren voor de jaren 2021 en 2022 voor Vergunningen inbegrepen in de aantallen vermeld bij handhaving.

Bij de afhandeling van bezwaarschriften wordt gewerkt met de oplossingsgerichte aanpak. De oplossingsgerichte aanpak is gericht op een vroegtijdige actieve houding van de gemeente in bezwaarzaken. In het ambtelijke ‘trechteroverleg’ worden zaken beoordeeld. Hierbij wordt voor 80% van de zaken eerst een informele aanpak gehanteerd.

10 Jaarrapportage en – evaluatie VTH 2023 Gemeente Hilversum

In 2023 hadden we te maken met pensionering, vertrek en langdurige ziekte van medewerkers. Door krapte op de arbeidsmarkt heeft invulling van de vacatures langer geduurd dan gebruikelijk en wenselijk. We hebben deze beperkte bezetting gedeeltelijk kunnen opvangen door inhuur van medewerkers en door uitbesteding van dossiers.

11 Jaarrapportage en – evaluatie VTH 2023 Gemeente Hilversum

3. EVALUATIE UITVOERINGSPROGRAMMA VTH 2023 3.1 Algemeen Op grond van het Ob dient jaarlijks het VTH-uitvoeringsprogramma te worden geëvalueerd. In de evaluatie wordt bekeken of de activiteiten die voor dat jaar op het programma stonden, zijn uitgevoerd en in hoeverre deze activiteiten hebben bijgedragen aan de algemene doelstellingen uit het VTH-beleid. In het VTH-beleid staan 4 hoofddoelstellingen beschreven voor de beleidsperiode 2021-2026. Na actualisatie van het VTH-beleid in juni 2023 luiden deze doelstellingen als volgt: 1. Implementeren van de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen; 2. Realiseren VTH-cyclus conform de wettelijke kwaliteitseisen voor de uitvoering van de VTH-taken; 3. Realiseren uniforme wijze van uitvoering van VTH-werkzaamheden conform risicoanalyse en prioritering, ter borging van rechtsgelijkheid en draagvlak; 4. Bijdragen aan de veiligheid en de kwaliteit van de fysieke leefomgeving in Hilversum. Bij elk van deze doelstelling staan activiteiten waarvan het de bedoeling is dat die in de periode 20212026 worden uitgevoerd. Aan elk jaar worden activiteiten toegerekend. In deze jaarevaluatie komen de belangrijkste activiteiten aan de orde die op het programma stonden tot en met 2023. Voor zover deze activiteiten op het programma stonden maar eind 2023 nog niet waren voltooid, zijn deze, voor zover nodig, doorgeschoven naar 2024.

3.2 Activiteiten doelstelling 1 Voor de implementatie van de Ow is een Programma vastgesteld met een programmamanager. Het Programma wordt naar verwachting in 2024 beëindigd. De programmataken die na beëindiging doorlopen, worden in de lijnorganisatie belegd. Met betrekking tot de in het Uitvoeringsprogramma 2023 genoemde activiteiten inzake de implementatie van de Ow geldt dat deze vrijwel alle in 2023 konden worden afgerond. Daarmee voldeed eind 2023 de organisatie aan de minimale eisen om de Ow te kunnen uitvoeren. De implementatie van de Wkb werd in 2023 begeleid door een werkgroep waarin de disciplines vergunningen, toezicht en handhaving vertegenwoordigd zijn. Een van de belangrijkste taken is het doen van een beleidsvoorstel over de wijze waarop invulling wordt gegeven aan de nieuwe bevoegdheden onder de Wkb. Dit heeft geresulteerd in de vaststelling van Wkb-beleid eind 2023. Met betrekking tot de in het Uitvoeringsprogramma 2023 genoemde activiteiten inzake de implementatie van de Wkb geldt dat deze vrijwel alle in 2023 konden worden afgerond. Daarmee voldeed eind 2023 de organisatie aan de minimale eisen om de Ow te kunnen uitvoeren. Doelstelling 1 zal in ieder geval gedurende de looptijd van het huidige VTH-beleid de basis vormen voor het monitoren en evalueren van de eerste ervaringen met deze nieuwe wetten.

Of, en zo ja in hoeverre en in welke vorm, deze doelstelling terugkeert in het nieuwe VTH-beleid, wordt op dat moment bekeken. 12 Jaarrapportage en – evaluatie VTH 2023 Gemeente Hilversum

3.3 Activiteiten doelstelling 2 Onder doelstelling 2 stonden voor 2023 een aantal activiteiten op het programma. De belangrijkste waren een toets aan de Kwaliteitscriteria 2.2 voor de thuistaken op het gebied van de kritieke massa en het formeren en opstarten van het VTH-Kernteam. De toets aan de Kwaliteitscriteria VTH is op het moment van opstellen van deze jaarrapportage nog niet afgerond. Onder meer de drukte rond de stelselwijziging in het omgevingsrecht is hiervan de oorzaak. Het streven is om de uitkomst van de zelfevaluatietoets, tegelijkertijd met het Uitvoeringsprogramma VTH 2025, in het vierde kwartaal van 2024 te presenteren. Het VTH-kernteam is in 2023 van start gegaan en concentreert zich met name op de Big-8beleidscyclus voor het VTH-taakveld. Het Kernteam is in 2023 rond dit thema zeven keer bij elkaar gekomen. In het Kernteam kwamen naast het VTH-beleid ook andere onderwerpen aan bod, zoals afstemming en samenwerking binnen de VTH-keten en de positionering van VTH in de gemeentelijke organisatie. Het VTH-Kernteam draagt bij aan de kwaliteit van en het draagvlak voor de VTHbeleidscyclus en aan de verbinding tussen de VTH-disciplines en wordt in 2024 voortgezet, wellicht in iets aangepaste vorm. Onder doelstelling 2 was ook de activiteit “borgen van de uitvoering van de energietaken” opgenomen.

Deze activiteit is met de beleidsaanpassing in 2023 verplaatst naar doelstelling 4 en wordt hierna onder doelstelling 4 besproken. 3.4 Activiteiten doelstelling 3 Evaluatie risico’s categorieën VTH-beleid De activiteiten onder doelstelling 3 waren voor 2023 het evalueren van de risico’s van de verschillende categorieën uit het VTH-beleid en de monitoring en evaluatie van de prioritaire werkwijze en strategieën voor de VTH-taken. Er heeft een evaluatie plaatsgevonden van de risico’s uit de verschillende categorieën van het VTHbeleid. Bij de evaluatie is gekeken of de gehanteerde risicoanalyse voor vergunningen, vergunningentoezicht, toezicht en handhaving en milieu nog actueel zijn. Uit de evaluatie is gebleken dat de gehanteerde risico’s en de daaruit volgende prioriteiten over het algemeen nog steeds voldoen. Ten aanzien van het onderdeel toezicht en handhaving zijn uit de evaluatie een aantal omissies naar voren gekomen. Onder meer was in het VTH-beleid geen rekening gehouden met een aantal categorieën handhavingszaken, liet de omschrijving van één categorie handhavingszaken aan duidelijkheid te wensen over en sloot de prioriteit van één soort zaak (dakterrassen) niet meer aan bij de praktijk. Deze omissies zijn hersteld in het kader van het Uitvoeringsprogramma VTH 2024.

Zaaksysteem CLO De basis voor de monitoring en evaluatie van het prioritaire werken, vormt het nieuwe zaakregistratiesysteem CLO dat eind 2022 operationeel is geworden. Het operationeel worden van CLO is een aantal keer uitgesteld en de implementatie van het monitorings- en evaluatiesysteem heeft daardoor vertraging opgelopen.

13 Jaarrapportage en – evaluatie VTH 2023 Gemeente Hilversum

Om die reden heeft de activiteit “monitoring en evaluatie inrichten voor de uitvoering van de werkwijze prioritair werken” doorgelopen in 2023. Ook in 2024 is deze activiteit nog actueel. In 2024 wordt gewerkt aan de verdere invulling van CLO. Ook speelt binnen de gemeente Hilversum datagedreven werken een steeds grotere rol. Om deze reden is het voornemen om te zijner tijd te verkennen of en zo ja op welke manier het principe van datagedreven werken ook bij de doorontwikkeling van CLO van betekenis kan zijn. Steekproeven prioritair werken Om een indicatie te krijgen over de toepassing in de praktijk van het systeem van prioritair werken, is over het jaar 2023 een steekproefonderzoek gedaan. Bij dit onderzoek zijn random een aantal vergunningen-, toezicht- en handhavingsdossiers uit 2023 onderzocht. Bij dit onderzoek is de afhandeling van de dossiers, zoals dit uit de geregistreerde gegevens blijkt, vergeleken met de criteria uit de scenario’s voor prioritair werken. Dat wil zeggen dat is gekeken of de afhandeling heeft plaatsgevonden volgens de criteria die gelden voor de prioriteit van het betreffende dossier. Vergunningen: Alle onderzochte dossiers zijn volgens de correcte VTH-prioriteit afgehandeld. In alle onderzochte dossiers is getoetst aan de ruimtelijke regels waarvan het beleid een toets voorschrijft, zoals het bestemmingsplan, de welstandsnota en de APV.

In de dossiers met een lage prioriteit is, conform het beleid, niet getoetst aan de technische voorschriften. In CLO is bij deze dossiers vermeld dat de toets “positief” is, in werkelijkheid heeft de toets echter niet plaatsgevonden. In CLO is inmiddels de mogelijkheid geopend om aan te geven dat er niet is getoetst. In één van de dossiers met een gemiddelde prioriteit heeft geen technische toets plaatsgevonden omdat het een functiewijziging betrof. In het andere dossier met een gemiddelde prioriteit heeft conform het VTH-beleid wel een technische toets plaatsgevonden. In één van de dossiers met een hoge prioriteit heeft geen technische toets plaatsgevonden omdat geen brandtechnische of constructieve aspecten aan de orde waren. In het andere dossier met een hoge prioriteit is conform het VTH-beleid een technische toets uitgevoerd. In alle onderzochte dossiers zijn de richtlijnen gevolgd over het opnemen van vergunningsvoorschriften. Toezicht: De conclusie van de steekproef is dat alle dossiers correct geprioriteerd zijn. Dat wil zeggen dat de aan de dossiers toegekende prioriteiten, in lijn zijn met de uitgangspunten van het VTH-beleid. In drie van de vijf onderzochte dossiers kon uit de geregistreerde gegevens de gevolgde werkwijze goed worden herleid. In twee van de onderzochte dossiers liet de administratie te wensen over.

Belangrijke gegevens ontbraken waardoor de gevolgde werkwijze niet goed kon worden gereconstrueerd. Het is in deze dossiers onvoldoende duidelijk hoe het feitelijk gehouden toezicht eruit heeft gezien. Aanbevelingen op basis van de steekproef zijn om de administratie te verbeteren door consequent belangrijke afspraken en documenten, foto’s, telefoonnotities en mailwisselingen e.d. in CLO op te slaan. 14 Jaarrapportage en – evaluatie VTH 2023 Gemeente Hilversum

Verder zijn aanbevelingen om de redactie van de scenario’s behorend bij de toezichtprioriteiten in het VTH-beleid te herzien (onderdeel 8.4 uit de Bijlagenbundel bij het VTH-beleid). De huidige teksten worden als onduidelijk ervaren en leiden daardoor tot verwarring. Ook wordt aanbevolen om het mogelijk te maken in CLO de prioriteit van een vergunningendossier in te vullen en ervoor te zorgen dat de toegekende prioriteit automatisch wordt toegepast in het bijbehorende toezichtdossier. In teamverband worden de verbeterpunten met betrekking tot de administratie opgepakt, onder meer door het belang te benadrukken van werkprocessen gericht op zorgvuldige administratie. Ook bleken enkele technische aspecten aan het systeem de administratie van bepaalde toezichtgegevens te bemoeilijken. Naar aanleiding van de steekproef, is ingezet op technische aanpassingen om deze belemmeringen weg te nemen. Daarnaast had in 2023 de voorbereiding van de gemeentelijke organisatie op de Omgevingswet een zeer hoge prioriteit. Het gevolg daarvan was dat in 2023 vooral is ingezet op deze prioriteit, overigens met het resultaat dat Hilversum op tijd klaar was voor de Omgevingswet. Handhaving: Het algemene beeld dat volgt uit de steekproef is dat afhandeling van handhavingszaken in de regel plaatsvindt conform de vastgestelde prioriteiten.

Zaken met een hoge prioriteit worden doorgaans meteen opgepakt, zaken met een lage prioriteit worden doorgaans niet opgepakt. In zaken met een gemiddelde prioriteit is het beeld meer gedifferentieerd omdat deze categorie ruimte laat voor een afweging. Zaken die in de categorie “gemiddeld” zijn opgepakt, betroffen doorgaans overtredingen die als soort een bijzonder belang hadden, zoals bijvoorbeeld overtredingen aan monumenten of overtredingen in de beschermde stadsgezichten. Het blijkt echter dat nieuwe medewerkers niet altijd even goed op de hoogte waren van de beleidsmatige handhavingsprioriteiten. Om het prioritair werken nog beter te borgen, is het informeren van nieuwe handhavingsmedewerkers daarom de komende tijd een punt van aandacht. Aan de verbeterpunten en aanbevelingen zal de nodige aandacht worden besteed, onder andere in de werkoverleggen en bij de actualisatie van het VTH-beleid. 3.5 Activiteiten doelstelling 4 Bij de actualisatie van het VTH-beleid in juni 2023 zijn de oude doelstellingen 3 en 4 samengevoegd in doelstelling 3. De nieuwe VTH-doelstelling 4 luidt: bijdragen aan de veiligheid en de kwaliteit van de fysieke leefomgeving in Hilversum. Doelstelling 4 is uitgewerkt in de volgende 4 streefcijfers: 1. Besluit op 80% aanvragen omgevingsvergunning binnen wettelijke beslistermijn; verlengen wettelijke beslistermijn bij maximaal 20% van de aanvragen. 2.

Minimaal 80% MOR-meldingen die binnen de reikwijdte van het VTH-beleid vallen, worden binnen 6 weken afgehandeld. 3. In minimaal 80% van de gevallen waarin tegen een VTH-besluit bezwaar wordt gemaakt, blijft het besluit in heroverweging in stand. 4. Minimaal 80% van de voor 2023 geplande 50 controles meervoudige bewoning en 200 milieucontroles wordt daadwerkelijk uitgevoerd. 15 Jaarrapportage en – evaluatie VTH 2023 Gemeente Hilversum

Ad 1. Er is in meer dan 80% van de aanvragen binnen de wettelijke termijn een besluit genomen. Aan deze norm wordt derhalve voldaan. Medio 2023 is in het VTH-beleid de doelstelling opgenomen dat in maximaal 20% van de aanvragen de beslistermijn wordt verlengd. Het bleek dat het dashboard van CLO de gegevens die nodig zijn om te beoordelen of aan deze doelstelling is voldaan, nog niet kon leveren. Het is daarom niet te zeggen of de betreffende doelstelling in 2023 is gehaald. In 2024 wordt verder gewerkt aan de finetuning van CLO en het betreffende dashboard. Inzet hierbij is dat vanaf 2024 CLO deze informatie wel kan leveren. Ad 2. Zie hiervoor tabel 5 in het vorige hoofdstuk. Ad 3. Deze doelstelling is gehaald. Ad 4. In het Uitvoeringsprogramma VTH 2023 is de doelstelling opgenomen dat 80% van de geplande 200 milieucontroles wordt uitgevoerd. In 2023 zijn in totaal 142 milieucontroles uitgevoerd, het streefcijfer is niet gehaald. De geplande maar in 2023 niet uitgevoerde controles zijn meegenomen in de planning voor 2024. Voor 2024 wordt ingezet op extra tijdelijke formatie om de voor 2024 geplande controles uit te kunnen voeren en de niet uitgevoerde controles van 2023 in te halen. De milieucontroles hebben mede tot doel het inzichtelijk maken van de impact van de veranderde duurzaamheidsopgave voor bedrijven.

Bij de uitgevoerde bedrijfsbezoeken wordt regulier milieutoezicht gecombineerd met (stimulerend) toezicht inzake energiebesparende maatregelen. In 2023 zijn ongeveer 48 controles meervoudige bewoning uitgevoerd. Het streefcijfer van 40 (80% van 50 geplande controles) is in 2023 gehaald.

16 Jaarrapportage en – evaluatie VTH 2023 Gemeente Hilversum

4. IBT Provincie Noord-Holland 4.1 Algemeen In de Omgevingswet is voorzien in een interbestuurlijk toezicht (hierna: IBT) door de provincie op de inrichting van de uitvoering van de VTH-taken door gemeenten. In het kader van het IBT verstrekt de gemeente Hilversum de gegevens die in de Informatieverordening van de provincie Noord-Holland zijn genoemd. Jaarlijks leidt het IBT tot een rapportage van bevindingen van de provincie die met de gemeente wordt gedeeld. Na een kritische IBT-beoordeling over het jaar 2021, luidt de IBT-beoordeling over 2022 “redelijk adequaat”. In de beoordeling over 2022 is aan aantal aandachtspunten naar voren gekomen over het VTH-beleid die de gemeente diende op te pakken. Deze aandachtspunten zijn verwerkt door middel van een actualisatie van het VTH-beleid in juni 2023. De IBT-beoordeling in het jaar 2023 luidde “goed”. In de volgende onderdelen wordt dieper ingegaan op het IBT en de gevolgen daarvan voor de beleidscyclus bij de gemeente Hilversum en bij de OFGV. 4.2 IBT en VTH-beleidscyclus Hilversum Het IBT is voor Hilversum een stimulans geweest tot kwaliteitsverbetering van de VTH-beleidscyclus. Onder meer is de functie van Programmamanager VTH gecreëerd.

Onder meer door structurele aandacht voor de beleidscyclus binnen de VTH-disciplines, is meer bewustheid ontstaan op het praktische belang van deze cyclus en ook op de bestuurlijke impact ervan. Het vakgebied van VTH omgevingsrecht is sterk in ontwikkeling, onder meer als gevolg van de ingrijpende stelselwijziging door de Omgevingswet en de Wkb. Een goed functionerende VTHbeleidscyclus is onmisbaar bij het doormaken van de transitie die door deze stelselwijziging is ingezet. Hilversum is zich van het voorgaande terdege bewust en streeft ernaar de VTH-beleidscyclus ter zake optimaal te benutten. Onder meer zullen de eerste ervaringen met de Omgevingswet en de Wkb zorgvuldig worden gemonitord. Ondanks dat leidt de stelselwijziging de komende jaren onvermijdelijk ook tot onvoorziene situaties. In sommige gevallen zal daarom niet ontkomen kunnen worden aan improvisatie of ad-hoc-oplossingen. 4.3 IBT en VTH-beleidscyclus OFGV Het IBT met betrekking tot de OFGV heeft als primaire doelstelling het waarborgen van de kwaliteit, effectiviteit en rechtmatigheid van de uitvoering van VTH-taken door de omgevingsdienst, dit mede op basis van de zgn. BIG-8 cyclus. Het omvat onder meer het toezicht houden op de naleving van wet- en regelgeving, het bevorderen van een consistente handhavingsaanpak en het waarborgen van transparantie en verantwoording in de besluitvorming van de OFGV.

In 2022 werd de IBT beoordeling van het VTH-beleid in Hilversum negatief beïnvloed vanwege de OFGV. Kritische bemerkingen m.b.t. de OFGV werden gericht tot Hilversum als één van de deelnemers van de GR. Belangrijke reden om deze niet aan de OFGV te adresseren maar aan de deelnemers is dat het IBT geen bevoegdheid heeft om de OFGV rechtstreeks te beoordelen. 17 Jaarrapportage en – evaluatie VTH 2023 Gemeente Hilversum

In het kader van efficiency, effectiviteit en doelmatigheid is door Hilversum gezocht naar manieren om de kritische IBT bevindingen aan de OFGV te adresseren, liever dan dat alle 14 deelnemers zich individueel moeten verantwoorden over wat feitelijk dezelfde tekortkomingen zijn. Het gesprek werd gezocht met zowel de OFGV als de deelnemers en de Provinciale toezichthouder. Dat leidde in 2023 tot het volgende: - Een nieuw regionaal beleidskader, de Regionale Uitvoering en Handhaving Strategie 2024 – 2027 is vastgesteld waarin de BIG-8 cyclus een prominente plaats heeft gevonden. Het behelst in feite een opdracht aan de OFGV om in haar taakuitvoering te voldoen aan de vereisten voor een voldoende IBT beoordeling van de deelnemers. - Met de toezichthouder is afgesproken dat de belangrijkste opmerkingen in de IBT rapportage m.b.t. de OFGV per brief zullen worden geadresseerd aan het Algemeen Bestuur van de OFGV. Op die manier komen de bevindingen op de bestuurlijke agenda. - De OFGV zet zich meer in op het verzamelen van data waardoor meer inzicht ontstaat welke middelen waar nodig zijn om de gewenste doelen te realiseren. - In de Regionale U&H Strategie 2024-2027 is een verbeterde procesbeschrijving toegevoegd waardoor beter inzichtelijk is welke werkprocessen worden toegepast door de OFGV bij de uitvoering van haar VTH-milieutaken.

De invoering van de Omgevingswet per 1 januari 2024 heeft voor ons VTH-milieubeleid enkele specifieke gevolgen: - Aan de reeds jarenlang lopende discussie of Hilversum nu wel of niet alle wettelijke basistaken heeft ingebracht bij de omgevingsdienst komt een einde. Hilversum zal naar verwachting zowel basistaken als plustaken inbrengen bij de Omgevingsdienst in de loop van 2024. - Het uitvoeringsprogramma 2024 kon niet tijdig in 2023 worden vastgesteld. De reden daarvan is dat in 2024 de taken zoals hierboven vermeld zullen worden ingebracht wat een maatwerk en in de loop van 2024 vast te stellen programma vereist. Voor 2024 zijn de VTH-milieutaken, ten aanzien waarvan overdracht aan een omgevingsdienst wordt beoogd, nog in het Uitvoeringsprogramma VTH 2024 van Hilversum opgenomen. De uitvoering van deze taken is derhalve geborgd in het Uitvoeringsprogramma VTH van Hilversum.

18 Jaarrapportage en – evaluatie VTH 2023 Gemeente Hilversum

5. CONCLUSIES 5.1 Algemeen In dit onderdeel staan de conclusies die volgen uit de jaarrapportage en de jaarevaluatie 2023. Er wordt kort ingegaan op het algemene beeld en waar dat wenselijk is, wordt verder ingezoomd op eventuele bijzonderheden. 5.2 Conclusies jaarrapportage In 2023 is binnen het VTH-taakveld veel werk verzet. Er zijn in 2023 iets minder omgevingsvergunningen aangevraagd dan in het jaar ervoor. In de werkzaamheden voor het Omgevingsteam is geen daling te zien. Dit komt onder meer doordat het Omgevingsteam in 2023 een aanzienlijk aantal adviezen heeft uitgebracht over zonnepanelen in beschermde stadsgezichten. De bouwinitiatieven leiden ook tot een grote belasting van de commissie ruimtelijke kwaliteit en het team bouwtoezicht. Het aantal bezwaar- en beroepsprocedures is in 2023 iets afgenomen, mede doordat in 2023 iets minder omgevingsvergunningen zijn aangevraagd. In 2023 zijn op het gebied van VTH de volgende werkzaamheden verricht: -

-

-

Er zijn in totaal 1.016 vergunningaanvragen gedaan, ten opzichte van 1.210 in 2022. In meer dan 90% van de gevallen is tijdig op de vergunningaanvraag besloten waarmee wordt voldaan aan de doelstelling. Er zijn 268 vooronderzoeken aangevraagd, ten opzichte van 145 in 2022;. Er zijn 486 adviesaanvragen in het Omgevingsteam behandeld, ten opzichte van 480 in 2022; Er zijn 124 bezwaar- en beroepsschriften ingediend, ten opzichte van 163 in 2022; In meer dan 80% van de bezwaarprocedures bleef in heroverweging het bestreden besluit in stand. Er wordt voldaan aan de doelstelling dat in minimaal 80% van de gevallen waarin tegen een VTH-besluit bezwaar wordt gemaakt, het bestreden besluit in stand blijft. Er zijn 2.654 MOR-meldingen ontvangen. Van de MOR-meldingen milieu en openbare ruimte is meer dan 80% binnen zes weken afgehandeld. Van de MOR-meldingen bouwen is 66% binnen zes weken afgehandeld.

5.3 Conclusies jaarevaluatie VTH-doelstelling 1 De voorbereiding op en implementatie van de Ow en de Wkb hebben in 2023 binnen de gemeente Hilversum veel aandacht gehad in onder meer het programma Omgevingswet en in de werkgroep die zich bezig houdt met de Wkb. Beide overlegstructuren hebben in 2023 naar tevredenheid gefunctioneerd en de nodige resultaten laten zien. Eind 2023 was de gemeente Hilversum klaar voor de Ow en de Wkb. Vanaf 2024 zullen een aantal werkprocessen van de Ow en Wkb worden gemonitord. De activiteiten uit doelstelling 1 van het Uitvoeringsprogramma 2023 zijn behaald. VTH-doelstelling 2 In 2023 is in Hilversum het VTH-kernteam van start gegaan. Dit team concentreert zich voornamelijk op de VTH-beleidscyclus. Het Kernteam monitort de voortgang van de jaardoelstellingen en is verantwoordelijk voor de tot de VTH-beleidscyclus behorende stukken op. Het VTH-Kernteam krijgt een vervolg in 2024. 19 Jaarrapportage en – evaluatie VTH 2023 Gemeente Hilversum

In het kader van de tweede VTH-doelstelling stond in 2023 ook een toets aan de kwaliteitscriteria voor de kritieke massa op het programma. Deze toets was op het moment van schrijven van de jaarevaluatie nog niet afgerond. Mede vanwege de drukte rond de invoering van de Ow. Het streven is om de Deze toets zal op een later moment worden afgerond. Het streven is om de uitkomst van de toets in het vierde kwartaal van 2024 te presenteren, tegelijkertijd met het Uitvoeringsprogramma VTH 2025. VTH-doelstelling 3 Er heeft een evaluatie plaatsgevonden van de risico’s van de categorieën uit de risicoanalyse in het VTH-beleid. De uitkomst van de evaluatie is dat over het algemeen de risicoanalyse nog steeds voldoet. De evaluatie heeft geleid tot een aantal aanpassingen waarbij onder meer enkele omissies in het beleid zijn hersteld. Daarnaast is in 2023 gewerkt aan de verdere implementatie van CLO. De implementatie van CLO loopt door in 2024. Er is een steekproef uitgevoerd naar het prioritair werken bij vergunningen, toezicht en handhaving. De uitkomst van de steekproef levert een aantal verbeterpunten op die de komende periode zullen worden opgepakt. VTH-doelstelling 4 Doelstelling 4 bestaat uit de volgende 4 targets: 1. Besluit op 80% aanvragen omgevingsvergunning binnen wettelijke beslistermijn; verlengen wettelijke beslistermijn bij maximaal 20% van de aanvragen. 2.

Minimaal 80% MOR-meldingen die binnen de reikwijdte van het VTH-beleid vallen, worden binnen 6 weken afgehandeld. 3. In minimaal 80% van de gevallen waarin tegen een VTH-besluit bezwaar wordt gemaakt, blijft het besluit in heroverweging in stand. 4. Minimaal 80% van de voor 2023 geplande 50 controles meervoudige bewoning en 200 milieucontroles wordt daadwerkelijk uitgevoerd. De meeste van deze doelstelling zijn behaald. Het aantal geplande milieucontroles is in 2023 echter niet gehaald. Ook bleek dat het dashboard van CLO nog niet de gegevens kon leveren die nodig zijn om te beoordelen of wordt voldaan aan doelstelling dat in maximaal 20% van de aanvragen de beslistermijn wordt verlengd.

20 Jaarrapportage en – evaluatie VTH 2023 Gemeente Hilversum

BIJLAGE 1: VEEL GEBRUIKTE AFKORTINGEN APV Algemene plaatselijke verordening Bal Besluit activiteiten leefomgeving BOA Buitengewoon opsporingsambtenaar Bbl Besluit bouwwerken leefomgeving Bkl Besluit kwaliteit leefomgeving CLO Centric Leefomgeving (registratie/zaaksysteem) CWM Commissie Welstand en Monumenten DSO Digitaal Stelsel Omgevingswet IBT Interbestuurlijk toezicht MOR Melding Openbare Ruimte Mor Ministeriele regeling omgevingsrecht (vervallen per 1-1-2024) Ob Omgevingsbesluit OFGV Omgevingsdienst Gooi- en Vechtstreek en Flevoland OLO Omgevingsloket Online Or Omgevingsregeling Ow Omgevingswet RCE Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed VTH Vergunningverlening, toezicht en handhaving Wabo Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (vervallen per 1-1-2024) Wkb Wet kwaliteitsborging voor het bouwen Wm Wet milieubeheer

21 Jaarrapportage en – evaluatie VTH 2023 Gemeente Hilversum