1.a. Concept Woonagenda Hilversumse Meent 2025-2030

• Eigentijds woonhof, woonhof 2.0 concept met als centrale begrippen sociale duurzaamheid, veiligheid en geborgenheid, semi-publieke buitenruimten én privétuinen, en comfortabele levensloopbestendige woningen: https:// kuinkuin.nl/projecten/eigentijds-woonhof/

Deze locatie wordt, vanwege de huidige staat van de woningen en de recente verduurzaming, gezien als een mogelijkheid voor de verdere toekomst (15-20 jaar).

Initiatief:

Ambitie:

• Toevoegen van dertig tot veertig woningen. Dit kan een combinatie zijn van grondgebonden woningen en appartementen.

<

• Collectief woonhof waarbij het ontwerp is afgestemd op sociale interactie om het welzijn van bewoners te bevorderen: https://www.trebbe.nl/projecten/meerstad-de-zeilen-vlek-9/

G&O heeft onlangs flink geïnvesteerd in deze woningen. De woningcorporatie is niet van plan de woningen binnen 20 jaar te slopen. Een moment om het gesprek te starten over eventueel sloop/nieuwbouw kan zich aandienen na de realisatie van het multifunctionele woonzorgcomplex. Huidige situatie:

<

• Deze woningen kunnen ruimte bieden aan een mix van doelgroepen: jongeren, senioren en gezinnen. • Deze verschillende mogelijkheden voor type woningen en doelgroepen maken het ook mogelijk om de keuzes hiervoor af te stemmen op de vraag voor de wat langere termijn.

< inhoud

WOONAGENDA DE HILVERSUMSE MEENT 2025 - 2030

30

Inspiratieschetsen en referentiebeelden:

<

,.,,..--

··-'-·-..

/

<

--,,.

_:~..:._-=---:_

Inspiratieschets Zeggemeent vanaf parkeerterrein winkelcentrum

< inhoud

Inspiratieschets Zeggemeent (links) activeert de groenstructuur

WOONAGENDA DE HILVERSUMSE MEENT 2025 - 2030

31

6.1.5. Splitsing van enkele sociale huurwoningen Momenteel worden veel eengezinswoningen bewoond door één of twee ouderen. Deze woningen voldoen in sommige gevallen niet meer aan de woonbehoefte, omdat ouderen slechter ter been worden en de woning hier niet op is aangepast. Door zo’n eengezinswoning te splitsen, is het mogelijk er twee woningen te realiseren: een gelijkvloerse woning voor ouderen op de benedenverdieping en een bovenwoning voor jongeren. Op deze manier is er geen aantasting van de huidige (groen)structuur van de wijk. Ook wordt de bestaande bebouwing beter benut aangezien er nu veel ‘slaapkamerleegstand’/onbenutte ruimte is. Daarnaast geeft deze woningsplitsing de kans om blinde gevels te verfraaien. Ambitie:

• Circa tien tot twintig hoekwoningen splitsen in twee betaalbare huurwoningen.

<

• De benedenwoning uitbouwen en levensloopbestendig maken voor een senior (65+).

Inspiratie:

• https://www.platform31.nl/artikelen/efficient-gebruik-van-corporatiebezit-zayaz-koploper-met-woningsplitsing/ • https://www.youtube.com/watch?v=QIeCNrhkR_w Initiatief:

De corporaties hebben interesse in woningsplitsing in de Hilversumse Meent. In de Hilversumse wijk Kerkelanden is de Alliantie momenteel bezig met een pilot om eengezinswoningen te splitsen. In samenwerking met Amaris realiseert de Alliantie een seniorenwoning op de begane grond met daarboven een woning voor een zorgverlener. Huidige situatie:

<

• De bovenwoning geschikt maken voor een starter en/of iemand die zorg kan verlenen of hulp kan bieden (door bijvoorbeeld boodschappen te doen) aan de oudere bewoner op de begane grond. • Veel hoekwoningen hebben een blinde gevel. Woningsplitsing biedt de kans om hier ramen en (voor)deuren toe te voegen, wat het aanzicht en de leefbaarheid ten goede komt.

< inhoud

WOONAGENDA DE HILVERSUMSE MEENT 2025 - 2030

32

6.2. Opgave 2: Een goede benutting van de bestaande voorraad Naast nieuwbouw zijn er ook mogelijkheden om de bestaande woningen efficiënter te benutten. Dit kan bijvoorbeeld met aanpassingen om de woning levensloopgeschikt te maken, maar ook door maatregelen om de instroom en doorstroming beter te bevorderen. Hieronder staan de maatregelen waarop we willen inzetten.

<

< inhoud

2 Goede benutting bestaande voorraad

Opgave

Initiatiefnemer

A. Woningdelen/zachte splitsing

• Inwoning • Kamerverhuur • Zachte splitsing/combinatiewonen

Gemeente i.s.m. de corporaties en Kamers met Aandacht

B. (Pre-)mantelzorgwoningen

Het beleid uitbreiden met de mogelijkheid voor pre-mantelzorgwoningen. Dit zorgt ervoor dat het mogelijk is om mantelzorgwoningen te realiseren op het moment dat er nog geen intensieve zorg nodig is, maar het wel wenselijk is dat een oudere bij familie komt te wonen of andersom.

Gemeente

C. Optimaliseren inzet woonruimteverdeelsysteem

• Toewijzings- en voorrangsregelingen inzichtelijk maken en toepassen • Hulp bij zoeken en reageren • Inschrijvingscheck

Gemeente en de corporaties i.s.m. WoningNet

D. Dichtbij/naast senioren staan door wooncoach of seniorenmakelaar

Inzet wooncoach voor corporatiewoningen en seniorenmakelaar voor koopwoningen.

Corporaties voor wooncoach en gemeente voor opzet seniorenmakelaar

E. Maatwerk bieden bij verhuiswens

• • • •

Gemeente en corporaties

Extra voorrangsregelingen Verhuisbijdrage Huurkorting of huurgewenning Flexibel beleid bij herstel in oude staat

WOONAGENDA DE HILVERSUMSE MEENT 2025 - 2030

<

33

6.2.1. Stimuleren van woningdelen Waarom en voor wie?

In de Meent staan veel grote eengezinswoningen die niet altijd volledig in gebruik zijn. Er is dan sprake van een zogenoemde ‘slaapkamerleegstand’. Soms kiezen zittende bewoners er daarom voor om hun woning te delen. Redenen hiervoor zijn kostenbesparing, het tegengaan van eenzaamheid of het helpen van personen die in de huidige huizenmarkt geen woning kunnen vinden. Verschillende vormen van woningdelen

Er zijn verschillende vormen van woningdelen, hieronder staan drie gangbare vormen beschreven: • Inwoning: iemand in huis laten wonen zonder hier huur voor te vragen.

<

• Kamerverhuur of hospitaverhuur: het verhuren van een onzelfstandige woonruimte die maximaal 25% van het totale vloeroppervlakte van de gehele woning bedraagt. Onzelfstandige woonruimte is woonruimte die vanwege de afwezigheid van een eigen toegangsdeur en belangrijke woonvoorzieningen, zoals een keuken en sanitair, niet zelfstandig door één huishouden kan worden bewoond. Een mooi voorbeeld is Kamers met Aandacht. Deze stichting biedt kwetsbare jongeren (van 18 tot 23 jaar) een extra steun in de rug door hen – wanneer zij zelfstandig gaan wonen – te koppelen aan huiseigenaren die een kamer over hebben.

<

• Zachte splitsing: het verbouwen van een deel van een woning zodat twee of meer huishoudens hier kunnen wonen met ieder een eigen kamer en sanitair, en verder gedeelde voorzieningen. Rol van de gemeente

• Faciliteren en stimuleren van woningdelen d.m.v. het verstrekken van informatie. • Verkennen van het opzetten van een subsidie voor initiatieven zoals Kamers met Aandacht.

< inhoud

WOONAGENDA DE HILVERSUMSE MEENT 2025 - 2030

34

6.2.2. Pre-mantelzorgwoningen Waarom en voor wie?

<

De gemeente Hilversum wil beleid ontwikkelen voor pre-mantelzorgwoningen. Er is sprake van een mantelzorgwoning wanneer één huishouden van maximaal twee personen wordt gehuisvest in of bij een bestaande woning, waarbij minstens één persoon mantelzorg verleent aan of ontvangt van een bewoner van de woning. Momenteel is het in Hilversum vaak mogelijk om vergunningsvrij een mantelzorgwoning te realiseren als daarvoor een medische verklaring is. Door pre-mantelzorgwoningen mogelijk te maken, worden mantelzorgwoningen al toegestaan op het moment dat er nog geen intensieve zorg nodig is, maar het wel wenselijk is dat een oudere of zorgbehoevende bij familie komt te wonen of andersom. Er is dan dus geen medische verklaring nodig. Zo kunnen de inwoners van Hilversum, en dus de Hilversumse Meent, zich voorbereiden op de tijd dat deze zorg wel noodzakelijk is.

<

Rol van de gemeente

Ontwikkelen van beleid dat het plaatsen van pre-mantelzorgwoningen in Hilversum mogelijk maakt.

< inhoud

WOONAGENDA DE HILVERSUMSE MEENT 2025 - 2030

35

6.2.3. Instrumenten om instroming en doorstroming te bevorderen

Optimaliseren inzet woonruimteverdeelsysteem

Waarom en voor wie?

Momenteel wonen veel ouderen in de wijk alleen of met zijn tweeën in grote huizen. Wanneer er (senioren)woningen in de wijk worden toegevoegd, komen sommigen van deze grote woningen vrij. Zo komt een verhuisketen (doorstroming) op gang waarbij meerdere huishoudens een passende woning vinden. Aan het einde van de verhuisketen staat mogelijk een starter die zo ook in de wijk kan komen wonen. Maar er zijn ook factoren die de doorstroming belemmeren. Met onderstaande maatregelen willen we deze belemmeringen zoveel mogelijk wegnemen.

• Toewijzings- en voorrangsregelingen inzichtelijk maken • Hulp bij zoeken en reageren • Inschrijvingscheck

::t::

<

~

::t::

G

-

< inhoud

~

t

~ t IJ

<

WoningNet is vaak onbekend bij mensen die al lang in hetzelfde huis wonen. Om het proces – van inschrijven bij WoningNet tot het reageren op huizen – goed te laten verlopen, kunnen onderstaande maatregelen helpen:

WOONAGENDA DE HILVERSUMSE MEENT 2025 - 2030

36

G 1

Dicht bij de senior/doelgroep staan of zelfs ernaast

<

Maatwerk waar nodig

Verhuizen is een grote stap. Zeker als iemand jarenlang in hetzelfde huis heeft gewoond. Begeleiding bij het nadenken over een volgende stap, het zoeken naar een passende woning en het organiseren van een verhuizing kan de drempel net wegnemen. Maatregelen die we hiervoor kunnen nemen zijn:

Dit is een toolbox met maatregelen om in te kunnen zetten wanneer het echt nodig is. Denk hierbij aan:

• Inzet wooncoach voor huurders bij de woningcorporaties.

• Verhuisbijdrage: om de totale verhuiskosten te verlagen en zo de financiële drempel (deels) weg te nemen.

• Seniorenmakelaar voor huiseigenaren of huurders in de vrije sector. • Hulp bij verhuizing en/of klussen.

• Extra voorrangsregelingen voor ouderen uit de wijk op de zorg- en seniorenwoningen.

• Huurkorting of huurgewenning: het verhuizen naar een nieuwe woning gaat soms gepaard met een verhoogde huur. Door een huurkorting of huurgewenning is het mogelijk om deze drempel (deels) weg te nemen. • Flexibel beleid bij herstel ‘in de oude staat’ en de zelf aangebrachte voorzieningen. Inspiratie: Doorstroomregeling van Woonplus in Schiedam Rol van de gemeente

De gemeente onderzoekt samen met andere gemeenten en corporaties uit de regio of het mogelijk is bovenstaande maatregelen te verwerken in een nog op te zetten doorstroomregeling. Hiervoor is een regionale projectleider aangesteld.

< inhoud

WOONAGENDA DE HILVERSUMSE MEENT 2025 - 2030

37

<

6.3. Opgave 3: Langer zelfstandig wonen van mensen met een zorgvraag Ouderen die hulp nodig hebben, kunnen zelfstandig blijven wonen zolang hun woning en omgeving het toestaan. Wanneer het nodig is, kunnen zij hun woning aanpassen. Maar verbetert de woonsituatie daarmee niet genoeg? Dan moeten zij kunnen kiezen uit een aanbod van geschikte woningen of nieuwe woonzorgvormen voor ouderen.

<

< inhoud

3 Langer zelfstandig wonen van mensen met een zorgvraag

Opgave

Initiatiefnemer

Fysiek: realiseren van woningen voor mensen met een zorgvraag.

• Realisatie woonzorgcomplex

Gemeente

Functioneel: aanpassingen in huidige woning en de directe woonomgeving.

• Informatievoorziening: waar kunnen ouderen terecht als er aanpassingen in de woning nodig zijn? • Signaleren als ouderen aanpassingen nodig hebben. • Zorgen voor drempelvrije routes bij nieuwbouw en herinrichting straten.

Gemeente i.s.m. Netwerk Zorg en Welzijn en corporaties

Sociaal: hulp bij verhuizen (van zoeken naar woning tot verhuizing).

• Inzet wooncoach • Instellen seniorenmakelaar

Gemeente, corporaties en Versa Welzijn

WOONAGENDA DE HILVERSUMSE MEENT 2025 - 2030

<

38

6.3. Opgave 4: Maatregelen om de openbare ruimte te verbeteren of de leefaarheid te bevorderen Een woning en de omgeving waarin die staat zorgen samen voor woongeluk. Door het toevoegen van (levensloopbestendige) woningen, het beter benutten van de bestaande woningvoorraad en de beoogde doorstroommaatregelen, kunnen ouderen doorstromen naar passende woningen. Zo komt er meer ruimte voor jonge gezinnen en starters. Dit zorgt voor meer diversiteit in de inwonerssamenstelling en dat heeft weer gevolgen voor de behoeften die er zijn voor de leefomgeving.

<

Om ervoor te zorgen dat de Meent voor alle inwoners een prettige woonomgeving blijft, zijn – op basis van de participatie in de wijk en de wijkanalyse – de volgende ambities opgesteld:

< inhoud

<

4) Verbeteren openbare ruimte en leefbaarheid

Opgave

Initiatiefnemer

A. Verbeteren mobiliteit

• Alle straten in de wijk behalve de rondwegen worden 30 km/u. • Op zoek naar creatieve oplossingen om vervoer in en naar de wijk te verbeteren. Het fietspad van Hilversum naar de Meent deels verlichten.

Gemeente

B. Multifunctionele ontmoetingsplekken voor iedereen (inclusief)

Creëren van drie multifunctionele ontmoetingsplekken d.m.v. placemaking. Mogelijke plekken: crossbaan, een versteende speeltuin, plein bij het wijkcentrum.

Gemeente

C. Belevingswaarde van het groen verhogen

• Versteende speeltuinen vergroenen door aanleg natuurspeeltuinen. • Stimuleren van groene buurtinitiatieven zoals tegelwippen en boomspiegels adopteren. • Meer mogelijkheden voor recreatie in de groengordel.

Gemeente i.s.m. wijkbewoners

WOONAGENDA DE HILVERSUMSE MEENT 2025 - 2030

39

6.4.1. Verbeteren van de mobiliteit Vanwege de ligging van de wijk en het beperkte openbaar vervoer zijn wijkbewoners in grote mate afhankelijk van hun eigen auto. Dit geeft ook problemen zoals overlast van te hard rijden en de parkeerdruk bij het winkelcentrum. Vanwege de vergrijzing is er bovendien een toenemende afhankelijkheid van het openbaar vervoer. Zo zijn bepaalde voorzieningen als een ziekenhuis en tandarts niet aanwezig in de wijk. Een aantal fiets- en wandelpaden zijn op dit moment niet verlicht, waardoor bewoners zich in het donker minder veilig voelen om zich te voet of per fiets in de wijk en naar Hilversum te bewegen. Hieronder zijn de ambities op het gebied van mobiliteit beschreven.

<

< inhoud

Plannen

Waarom

Rol van de gemeente

Alle straten in de wijk die nu nog 50 km/u zijn worden 30 km/u met uitzondering van de rondwegen.

Verbeteren van de leefbaarheid.

Initiatiefnemer

Meedenken over creatieve oplossingen om vervoer in en naar de wijk te verbeteren in navolging van de Meent Mobiel.

Door de vergrijzing zijn steeds meer ouderen in de wijk afhankelijk van openbaar vervoer. Daarnaast willen wij de parkeerdruk in de wijk niet verhogen en is het van belang dat er alternatieven zijn voor de eigen auto.

Meedenken en daar waar nodig faciliteren.

Verkennen mogelijkheden toevoegen verlichting bij fiets- en wandelpaden.

Verbeteren van de veiligheid en bevorderen van fietsverkeer tussen de Hilversumse Meent en de rest van Hilversum.

Initiatiefnemer (deels afhankelijk van de provincie Noord-Holland)

WOONAGENDA DE HILVERSUMSE MEENT 2025 - 2030

<

40

6.4.2. Creëren van multifunctionele ontmoetingsplekken voor iedereen De wijk is 50 jaar geleden gebouwd voor vooral jonge gezinnen. Daarom zijn destijds veel speeltuinen aangelegd. Deze speeltuinen bestaan nog steeds, maar omdat er veel minder kinderen zijn, worden sommigen weinig gebruikt. Ook is een gedeelte van deze speeltuinen sterk verouderd en versteend. Oudere kinderen en jongeren hebben in de wijk momenteel weinig mogelijkheden om elkaar te ontmoeten. Daarom hebben kinderen uit de wijk in het zuiden zelf een crossbaan aangelegd. Er is een wens om deze te verfraaien. Ook is er behoefte aan een jongerenontmoetingsplek waar de overige wijkbewoners geen overlast van hebben. Daarnaast is het wijkcentrum momenteel vooral een plek waar ouderen elkaar ontmoeten. Het nieuwe bestuur van de Stichting Hilversumse Meent wil graag een breder publiek verwelkomen. De ambitie is om de samenhang tussen jong en oud te bevorderen door aanpassingen te doen aan de inrichting van de openbare ruimte.

<

Plannen

Waarom

Rol van de gemeente

Creëren van drie multifunctionele ontmoetingsplekken d.m.v. placemaking (inrichten van de openbare ruimte in samenspraak met de gebruikers).

Er is door wijkbewoners van verschillende leeftijden behoefte aan plekken in de wijk om elkaar te kunnen ontmoeten. Door deze ruimtes samen met de gebruikers ervan in te richten, voldoen deze aan hun behoeften.

Het aanstellen van een projectleider die samen met de wijkbewoners gaat kijken naar de inrichting van de multifunctionele ontmoetingsplekken.

<

Crossbaan, versteende speeltuin Kroosmeent en plein in het centrum

< inhoud

WOONAGENDA DE HILVERSUMSE MEENT 2025 - 2030

41

Inspiratie:

vergroende speeltuin aan de Klavermeent.

<

< inhoud

<

WOONAGENDA DE HILVERSUMSE MEENT 2025 - 2030

42

6.4.3. Belevingswaarde van het groen verhogen De Meent is een prettige wijk om te wonen, mede door het groene karakter van de wijk. Dit groen is vooral rondom de wijk te vinden, in de zogenoemde groengordel en de aangrenzende natuurgebieden. Niet al dit groen wordt optimaal benut en vooral in de wijk is er sprake van verharding. In de toekomst zullen hittestress en wateroverlast vaker voorkomen. Groen kan hierbij helpen. De ambitie is daarom om de biodiversiteit te vergroten en het gebruik van het groen te verbeteren, wat voor meer belevingswaarde van het groen zorgt.

<

< inhoud

<

WOONAGENDA DE HILVERSUMSE MEENT 2025 - 2030

43

Plannen

Waarom

Rol van de gemeente

Versteende speeltuinen vervangen door groene natuurspeeltuinen. (Project Vergroenen Speelplekken, Woonagenda Groen)

Speeltuinen worden zo aantrekkelijker voor de jeugd in de wijk en natuurspeeltuinen dragen bij aan biodiversiteit en het tegengaan van hittestress en wateroverlast.

Initiatiefnemer.

Stimuleren van groene buurtinitiatieven zoals tegelwippen en boomspiegels adopteren. (Project verwijderen zinloze verharding & Project stimuleren groeninitiatieven, Woonagenda Groen)

Dit verbetert de biodiversiteit, gaat hittestress en wateroverlast tegen en maakt de publieke ruimte aantrekkelijker zodat meer mensen naar buiten gaan en elkaar daar ontmoeten.

Initiatief moet komen vanuit wijkbewoners en betrokken partijen. Gemeente faciliteert.

Meer mogelijkheden bieden voor recreatie in de groengordel, zoals een sportieve wandelroute, een voetbalveldje, een visplek en een hondenzwemplaats.

Recreëren in het groen is belangrijk voor wijkbewoners. Als de doorstroming op gang komt, en meer gezinnen in de Meent wonen, wordt er meer druk op het groen uitgeoefend. Het helpt als het groen daarop is ingericht.

Gemeente is initiatiefnemer. Sluit aan bij het project voor inrichting en gebruik van de groengordel in de Hilversumse Meent.

Geveltuin (huidige situatie en mooi voorbeeld) en boomspiegel adopteren Huidige situatie

Mooi voorbeeld

<

< inhoud

<

WOONAGENDA DE HILVERSUMSE MEENT 2025 - 2030

44

Bijlage: Niet-wenselijke woonoplossingen In gesprek met bewoners zijn enkele woonoplossingen genoemd die na het haalbaarheidsonderzoek zijn afgevallen. Tiny houses op onbenutte parkeerplaatsen aan de rand van de wijk

<

Woningen toevoegen bij de Meentwerf

Het is niet wenselijk om woningen bij de Meentwerf toe te voegen. Uit een eerste snelle studie blijkt dat er slechts plek is voor vijf tot tien woningen, waarmee de impact van deze woonoplossing heel laag is. Bovendien is het wenselijk om een gebouw met een maatschappelijke functie voor de wijk te behouden gezien mogelijke ontwikkelingen in de wijk als gevolg van deze woonagenda.

Dit is niet wenselijk, omdat wij de onbenutte parkeerplaatsen willen inzetten als parkeeroplossing bij het optoppen en splitsen van woningen, waarbij het niet lukt om parkeren op eigen terrein te realiseren. Daarnaast hebben veel bewoners aangegeven tegen woningen in en nabij de groengordel te zijn. Tenslotte maakt deze oplossing de bouw van maximaal vijf tot tien tiny houses mogelijk, wat te weinig impact op de woonbehoefte heeft.

<

Flexwoningen of klein appartementencomplex op onbenutte groene velden

Dit is niet wenselijk omdat er vanuit de wijk veel weerstand is tegen bouwen in het groen. Dit is ook als een van de waarden meegegeven tijdens de gesprekken met wijkbewoners (zie hoofdstuk 4). Ook blijkt deze oplossing financieel niet haalbaar, want dit zou betekenen dat er naast de bouw van woningen ook een kostbare infrastructuur moet worden aangelegd. Tenslotte past deze oplossing niet in het huidige groenbeleid van de gemeente, waarbij juist groen moet worden toegevoegd.

< inhoud

WOONAGENDA DE HILVERSUMSE MEENT 2025 - 2030

45