17 bp De Welder 2 (29 Bijlage 28 Lichthinderonderzoek)

270301.hilv

Gemeente Hilvarenbeek Postbus 3 5080 AA HILVARENBEEK t.a.v. mevrouw M. Van Dam

Betreft: Lichthinderonderzoek EDN Haghorst

Onze ref.: 270301.hilv

Zwijndrecht, 27-03-2023

Geachte mevrouw Van Dam,

Naar aanleiding van uw opdracht, hebben wij het genoegen u bijgaand rapport aan te bieden. De lichthinder aspecten werden onderzocht voor de omgeving van het complex van EDN Haghorst, voor het verlichten van het trainingsveld, met rapporten L2703xx_hagh (huidige situatie) en L2703yy_hagh (oplossing lichthinder). Uitgangspunt hiervoor is een ontwerp met 6 MNF 307 armaturen en 6 BVP 528 OptiVisionLED gemonteerd op 6 masten met een lichtpunthoogte van 15 meter. Bij de oplossing van de lichthinder zijn de nieuwe LED-armaturen voorzien van een interne afscherming om lichthinder naar de omgeving te beperken. Verticale verlichtingssterkte Ev In november 1999 en in juni 2003 publiceerde de commissie lichthinder van de NSVV een algemene richtlijn met grenswaarden voor lichthinder van omwonenden van sportveld- en terreinverlichting. Deze algemene richtlijn is in november 2014 vervangen voor een nieuwe Richtlijn Lichthinder. Uiteindelijk zijn deze Richtlijnen in november 2020 vervangen voor de nieuwe aangescherpte Richtlijnen voor Lichthinder 2020 van de NSvV Hierin wordt gesproken van een maximale Ev van 10 lux voor zone E3, gemeten op een hoogte van 1,80 meter. De gevonden lichtwaarden op de onderzochte gevels van de woningen voldoen in beide lichtplannen aan deze criteria in de toekomstige situatie met een maximum waarde van 3,52 resp. 0,32 lux.

Lichtsterkte I Ev is slechts één van beide genoemde hinderparameters in deze richtlijn. De tweede parameter is de lichtintensiteit, waarvoor een maximale grenswaarde van 2.500 - 10.000 cd voor zone E3 wordt opgegeven. De gevonden maxima van 17.607 -20.062 (blz. 7 van rapport L2703xx_hagh), op de onderzochte plaatsen, voldoen niet aan de grenswaarde van zone E3. De gevonden maxima van 2.001 - 2.453(blz. 7 van rapport L2703yy_hagh), op de onderzochte plaatsen, voldoen wel aan de grenswaarde van zone E3.

I1/3

Omdat de lichtsterkte I is gerelateerd het schijnbaar opvlak van de toe te passen armaturen. Omdat de berekeningen voor het schijnbaar oppervlak bedoeld is om te bepalen aan welke maximale intensiteit tussen de 2.500 - 10.000 cd mag voldoen is deze aanvullende berekening in dit geval niet nodig daar de maximale intensiteit beneden de maximale ondergrens 2.500 cd ligt. Grenswaarden De onderstaande grenswaarden wordt vermeld in Richtlijn Lichthinder van de NSVV, waarnaar in het activiteitenbesluit wordt verwezen wordt onder artikel 3.148

Upward Light Ratio ULR In de Europese richtlijn CIE 126 en de Richtlijn Lichthinder van de NSVV worden ook grenswaarden genoemd voor de hinder van 0,15 U(pward)L(ight)R(atio) voor zone E3 ten behoeve van "sky glow". Ook aan deze richtlijn wordt in beide gevallen voldaan met een gevonden ULR van 0,00.

Beperkingen: Alle waarden uit het rapport moeten als theoretische indicatoren voor de situatie worden beschouwd. Schaduwvlakken van bomen, huizen en andere objecten zijn niet in aanmerking genomen, deze kunnen een hindersituatie verminderen, maar ook meer contrasteren. Ook de aanwezige straatverlichting in het gebied kan zowel hinder verminderen door contrastvermindering als vermeerderen door toename van de hoeveelheid licht uit een bepaalde richting. Conclusie: De omwonenden van het sportcomplex ondervinden lichthinder in de zin van de opgestelde grenswaarden door de NSVV bij uitvoering van lichtplan L2703xx_hagh voor zone E3, echter bij uitvoering van lichtplan L2703yy_hagh zullen de omwonenden van het sportcomplex geen lichthinder ondervinden van de opgestelde grenswaarden.

I2/3

Toetsing: Ondanks de theoretische uitkomsten van dit onderzoek lijkt het gewenst ook de praktijkresultaten te toetsen. Lichtmeting

€

1.000,00

De lichtsterktemetingen zullen worden uitgevoerd conform de Richtlijn Lichthinder van de NSVV met een speciaal voor het gebruik als luxmeter gekalibreerde luminantiemeter overeenkomstig Europese aanbevelingen. De lichtniveaus zullen worden gemeten met een gekalibreerde luxmeter. De gemeten waarden zullen worden getoetst aan de hand van afbeelding 7.1 kolom E3, waarin de grenswaarden voor de lichtemissie van verlichtingsinstallaties voor sportaccommodaties in stedelijk gebied worden beschreven. Indien uit de gemeten waarden blijkt dat bepaalde armaturen hinderlijk zijn zullen mogelijke alternatieven worden voorgesteld c.q. onderzocht. Wij vertrouwen u hiermede een passend advies te hebben gemaakt en staan gaarne ter beschikking voor alle nader gewenste informatie. Hoogachtend, OOSTENDORP NEDERLAND B.V.,

Ing. J.W. de Boer Behandeld door: A.J. Veldhuizen Bijlage: CalcuLuX Lichtrapport L2703xx_hagh en L2703yy_hagh factuur

I3/3