16 Beheerplan wegen 2021-2025 (3 beheerplan)

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek

projectnummer 465319 definitief revisie 2.0 3 november 2021

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek

projectnummer 465319 definitief revisie 2.0 3 november 2021

Auteurs A. Wagemakers (Antea Group) B. van Trier (gemeente Hilvarenbeek)

Opdrachtgever Gemeente Hilvarenbeek Vrijthof 10 5081 CA HILVARENBEEK

datum vrijgave 03-11-2021

beschrijving revisie 2 definitief

gecontroleerd A. Wagemakers

vrijgave R. van Hoek

Inhoudsopgave

Blz.

1

Inleiding

1

1.1 1.2 1.3

Aanleiding Doel Scope en afbakening

1 1 1

2

Wettelijke kaders en beleidsuitgangspunten

2

2.1 2.2 2.3

Wettelijke kaders Huidig beheerkader wegen Raakvlakken met overige beleidsterreinen en actuele thema’s

2 3 4

3

Evaluatie beheerplan 2016- 2020

7

4

Huidige situatie

9

4.1 4.2 4.3

Samenstelling van het areaal Kwaliteit van het areaal Werkwijze programmeren onderhoud

9 11 12

5

Meerjarenbegroting

16

5.1 5.2 5.3 5.4

Groot (planmatig) onderhoud Klein onderhoud Vervangen (rehabilitatie) Financiële vertaling naar begroting

16 19 20 21

6

Conclusies

22

Bijlage 1 Beschrijving kwaliteitsniveaus CROW

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek projectnummer 465319 3 november 2021 revisie 2.0 Gemeente Hilvarenbeek

1

Inleiding

1.1

Aanleiding Vanwege de directe invloed op het woon-, leef- en werkklimaat is de openbare ruimte van groot belang. Er wordt veel geld besteed aan het beheer van de openbare ruimte. Het is dan ook noodzakelijk om dat beheer op een goede en efficiënte manier uit te voeren. De wegen maken onderdeel uit van de openbare ruimte. De functie van het wegennet is het verkeer veilig, vlot en comfortabel te verwerken. Vanuit de Wegenwet heeft de gemeente de zorgplicht voor verhardingen. Dit betekent dat de gemeente als wegbeheerder verantwoordelijk is voor de kwaliteit (de onderhoudstoestand) van de verhardingen die zij in beheer heeft. Het gebruik van de wegen moet veilig kunnen plaatsvinden en ongevallen door gebreken aan de weg moeten zoveel mogelijk worden voorkomen. Om op basis van de Wegenwet en het Besluit Begroting en Verantwoording gemeenten en provincies (BBV), als ‘goed rentmeester’ invulling te geven aan het wegbeheer wordt een beheerplan opgesteld. Het vigerende Wegenbeheerplan heeft een looptijd van 2016 t/m 2020 en moet worden herzien.

1.2

Doel Het doel van dit beheerplan is om inzicht te geven in de huidige situatie ten aanzien van het wegbeheer. Daarnaast is vooruitgekeken naar de invulling van het beheer voor de komende jaren conform de huidige kwaliteitsambitie. Dit wordt gedaan door:  De uitgangspunten en ontwikkelingen in beheer (wet- en regelgeving, ambitie en strategische richtingen/ontwikkelingen) te beschrijven;  Inzicht te geven in de huidige situatie ten aanzien van het areaal, de kwaliteit en het programmeren van het onderhoud;  Inzicht te geven in kosten voor de komende beheerperiode en deze te toetsen aan de beschikbare budgetten.

1.3

Scope en afbakening Dit beheerplan wegen heeft betrekking op de instandhouding en vervanging van:  Alle verharde en on-/halfverharde wegen en paden in beheer van de gemeente Hilvarenbeek;  Bermverhardingen ter ondersteuning van de wegconstructie;  Markeringen op de verharding. Verder richt dit beheerplan zich op:  De technische staat van de wegverhardingen en niet de verzorging (straatreiniging en onkruidbestrijding) ervan. Ook gladheidsbestrijding is niet meegenomen in dit plan;  Het huidige areaal, toekomstige uitbreidingen zijn in dit plan nog niet meegenomen;  De huidige beleidsuitgangspunten, financiële consequenties als gevolg van nieuw beleid zijn hierin niet voorzien.

Blad 1 van 22

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek projectnummer 465319 3 november 2021 revisie 2.0 Gemeente Hilvarenbeek

2

Wettelijke kaders en beleidsuitgangspunten De gemeente heeft in haar rol als wegbeheerder geen volledige vrijheid in het vaststellen van het beleid. De wegbeheerder is gebonden aan een aantal (landelijke) regels en wetgeving. Daarnaast zijn er wetten en regelingen op verschillende beleidsterreinen, die randvoorwaarden geven voor de uitvoering van deze beheertaak.

2.1

Wettelijke kaders Wet- en regelgeving op verschillende terreinen heeft invloed op het beheer en onderhoud van wegen. Het betreft wet- en regelgeving vastgesteld door hogere overheden, zowel op provinciaal, nationaal als Europees niveau. De meest relevante wetgeving op het gebied van beheer en onderhoud van de wegverhardingen zijn:  Wegenwet In de Wegenwet is de onderhoudsplicht voor de wegen geregeld. De Wegenwet vereist van de beheerder goed 'rentmeesterschap'. Dit betekent dat ervoor gezorgd moet worden dat het kapitaal, dat in de wegen is geïnvesteerd, in stand blijft door het tijdig plegen van onderhoud. De Wegenwet verplicht wegbeheerders om de aan hen toegewezen wegen 'in goede staat' te houden.  Wegenverkeerswet Van een recentere datum is de Wegenverkeerswet uit 1994. Deze wet doet een beroep op de publiekrechtelijke zorg van de wegbeheerder voor de veiligheid van de weggebruiker en voor het borgen van de functionaliteit van de wegen.  Nieuw Burgerlijk Wetboek Sinds 1992 is door de invoering van het Nieuw Burgerlijk Wetboek de wettelijke aansprakelijkheid van de beheerder formeel veranderd. Dit heeft tot gevolg dat ook wanneer de beheerder zijn zorgplicht is nagekomen, hij toch aansprakelijk kan zijn voor schades die weggebruikers ondervinden door gebreken aan de wegverharding.

De wettelijke aansprakelijkheid kan onderverdeeld worden in risicoaansprakelijkheid en schuldaansprakelijkheid. De 'risicoaansprakelijkheid' regelt de aansprakelijkheid van de beheerder als de weg niet voldoet aan de eisen die men daaraan in gegeven omstandigheden mag stellen en daardoor gevaar voor personen of zaken oplevert. Als de schade niet het gevolg is van een gebrek aan de weg zelf, maar de aanwezigheid van losse voorwerpen of substanties op de weg, dan is er sprake van schuldaansprakelijkheid. Volgens het Nieuwe Burgerlijk Wetboek moet de gemeente kunnen aantonen dat de inspectie en onderhoud met optimale zorg wordt uitgevoerd. Alleen dan is het risico voor de aansprakelijkheidstelling terug te dringen. Hoewel in de wetgeving niet altijd strakke normen en richtlijnen worden gegeven, wordt hiermee wel het belang benadrukt van duidelijke kaders en een systematische aanpak van het wegebeheer. In Hilvarenbeek wordt gewerkt volgens de methodiek “Wegbeheer” van het CROW. Deze methodiek wordt door vrijwel alle wegbeherende instanties toegepast en vormt een

Blad 2 van 22

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek projectnummer 465319 3 november 2021 revisie 2.0 Gemeente Hilvarenbeek

instrument om op een efficiënte en verantwoorde manier invulling te geven aan het beheer en onderhoud van de wegen. Daarnaast zijn er wetten en regelingen die randvoorwaarden geven waaraan de uitvoering van de beheertaak moet worden voldaan. De meest relevante wetgeving op dit vlak is:  Wet Milieubeheer;  Bouwstoffenbesluit;  Code Milieuverantwoord Wegbeheer;  Besluit asbestwegen Wms;  Wet Geluidhinder;  Richtlijn Bebakening en Markering van Wegen. Deze wetgeving heeft veelal betrekking op de uitvoering van het onderhoud en de keuze van het materiaal. Vaak heeft deze wetgeving een kostenverhogend effect. Er moeten bijvoorbeeld extra kosten worden gemaakt voor het storten van teerhoudend asfalt, of in plaats van een gewone asfaltdeklaag moet een geluid reducerende deklaag worden toegepast.

2.2

Huidig beheerkader wegen Wegbeheersystematiek CROW Om op de goede wijze invulling te geven aan het wegbeheer wordt gewerkt volgens de systematiek ‘Wegbeheer’ van het CROW (Centrum voor Regelgeving en Onderzoek in de Grond-, Water- en Wegenbouw en de Verkeerstechniek). Deze systematiek wordt door vrijwel alle wegbeherende instanties in Nederland gebruikt en vormt een instrument om op een efficiënte en verantwoorde manier het wegbeheer en onderhoud uit te werken. Door het volgen van deze methodiek wordt inzicht verkregen in:  De kwantiteit: het beheersysteem GBI is gevuld met actuele areaalinformatie;  De kwaliteit: door het uitvoeren van tweejaarlijkse inspectieronden en aanvullende onderzoeken;  De benodigde onderhoudsmaatregelen: met het beheersysteem worden onderhoudsplannen voor meerdere jaren opgesteld, die integraal worden afgestemd en indien nodig jaarlijks worden bijgesteld;  De benodigde budgetten: de kosten voor het uitvoeren van de meerjarenplannen worden bepaald en getoetst aan de beschikbare budgetten. Gebruik maken van beeldkwaliteit Binnen de methodiek wegbeheer wordt veelal gebruik gemaakt van technische termen en normen. Ervaring leert dat het lastig is om op basis van deze technische termen en normen een discussie over kwaliteit op een eenduidige wijze te kunnen voeren.

Om de doelstellingen voor de kwaliteit van de openbare ruimte op een beeldende wijze SMART te maken wordt gebruik gemaakt van de 'Kwaliteitscatalogus openbare ruimte' van het CROW. Met deze kwaliteitscatalogus is voor iedereen duidelijk welke kwaliteit (de 'output') op welke plek verwacht wordt, welke effecten worden nagestreefd en welk budget daarvoor benodigd is. Anders verwoord: dezelfde taal spreken.

Blad 3 van 22

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek projectnummer 465319 3 november 2021 revisie 2.0 Gemeente Hilvarenbeek

Om het proces van beheer en het maken van keuzes te ondersteunen, wordt gebruik gemaakt van landelijk gangbare schaalbalken met referentiebeelden, kwaliteitsnormen en omschrijvingen. Hierbij wordt onderscheid gemaakt in 5 kwaliteitsniveaus van zeer hoog tot zeer laag (A+ t/m D). Beeldkwaliteit

Omschrijving

A+ (hoog)

Er is geen schade

A (ruim voldoende)

Er is enige schade

B (basis)

De waarschuwingsgrens van de CROW-systematiek voor wegbeheer is overschreden. Er zijn matige schades in kleine omvang

C (laag)

De richtlijn van de CROW-systematiek voor wegbeheer is overschreden. Er zijn ernstige schades in kleine omvang of matige schades in grote omvang

D (zeer laag)

Achterstallig onderhoud* De richtlijn van de CROW-systematiek voor wegbeheer is met meer dan 1 klasse overschreden. Er zijn ernstige schades in enige tot grote omvang

Tabel 2.1: Kwaliteitsniveaus uit Kwaliteitscatalogus openbare ruimte * achterstallig onderhoud komt bij de start van het 2 jaarlijks wegbeheerproces tijdens de weginspectie in

beeld. Vervolgens wordt binnen 2 jaar de directe onderhoudsnoodzaak op deze wegen uitgevoerd om de veiligheid te borgen.

In bijlage 1 zijn alle vijf de kwaliteitsniveaus voor wegverhardingen verder toegelicht met plaatjes en beschrijvingen van effecten op thema's als duurzaamheid, aanzien, comfort en de veiligheid. Huidige kwaliteitsdoelstelling Hilvarenbeek Op het gebied van wegbeheer streeft de gemeente Hilvarenbeek naar een gezonde balans in kwaliteit en kosten met de focus op functionaliteit, duurzaamheid (heel) en veiligheid. De gemeente Hilvarenbeek hanteert kwaliteitsniveau C als ondergrens. In de praktijk betekent dit dat wordt gestreefd om kwaliteitsniveau D te voorkomen en kwaliteitsniveau C zoveel mogelijk te beperken tot een maximum van ca. 9%. De provincie is toezichthouder van de gemeenten. Voor de provincie geldt het onderhoudsniveau C als ondergrens in het geval van wegen bij de integrale toetsing over de financiële positie van de gemeente.

2.3

Raakvlakken met overige beleidsterreinen en actuele thema’s Naast de specifieke kaders voor wegen zijn vanuit andere beleidsterreinen en actuele thema’s aspecten waar rekening mee moet worden gehouden binnen het wegbeheer. Om landelijke en gemeentelijke doelstellingen te realiseren is het nodig om binnen de openbare ruimte nog meer integraal te gaan werken. Hieronder zijn de raakvlakken met de meest relevante beleidsterreinen en thema’s beschreven. Riolering en water In december 2021 wordt een nieuw opgesteld Riool- en Waterprogramma 2022-2026 op het gebied van afvalwater, hemelwater en grondwater door de raad vastgesteld. In dit plan worden

Blad 4 van 22

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek projectnummer 465319 3 november 2021 revisie 2.0 Gemeente Hilvarenbeek

de nieuwe ambities voor de periode van 2022-2026 beschreven op het gebied van afvalwater, hemelwater en grondwater. Aanpassingen aan het riool die nodig zijn om deze ambities te realiseren hebben vaak ook consequenties voor de bovengelegen verhardingen. Naast dat riolering moet worden vervangen en regenwater waar mogelijk wordt afgekoppeld moet er ook rekening worden gehouden met een klimaatbestendige inrichting van de bovenliggende openbare ruimte. Afstemming tussen deze twee disciplines is dan ook van groot belang om de overlast van de werkzaamheden te beperken en om de werkzaamheden zo effectief en efficiënt mogelijk uit te voeren. Hierin valt dan ook efficiency voordeel te halen. Bij het opstellen van de meerjarige onderhoudsplanning van wegen die als basis dient voor dit beheerplan heeft afstemming plaatsgevonden met geplande grootschalige rioolwerkzaamheden. Verkeer en vervoer Vanuit verkeer en vervoer zijn maatregelen voor het vergroten van de verkeersveiligheid en het verbeteren van de mobiliteit onder andere opgenomen in het Gemeentelijk Verkeersplan (GVP) en in het Parkeerbeleidsplan. In het algemeen is de toegankelijkheid van voetpaden en fietspaden binnen Hilvarenbeek een aandachtspunt.

Voor het verbeteren van de toegankelijkheid van de voetpaden zijn begin 2021 de knelpunten in beeld gebracht, waarvan een aantal knelpunten in combinatie met het wegenonderhoud opgelost worden. Ook in de centrumvisie is verkeersveiligheid en toegankelijkheid een belangrijk onderwerp. Voor het verbeteren van de toegankelijkheid en de verkeerveiligheid is een goede afstemming met het wegenonderhoud erg belangrijk aangezien getracht wordt maatregelen op dit vlak voornamelijk te realiseren door ‘werk met werk’ te maken. Kleinschalige ingrepen, zoals het aanbrengen van invalide opritten, kunnen gelijktijdig met het wegenonderhoud worden opgepakt. Vaak zijn echter grotere ingrepen nodig aan de inrichting en worden deze zo veel mogelijk meegenomen binnen grootschalige weg- en rioleringswerkzaamheden. Boomwortelproblematiek Opdrukkende boomwortels zorgen, met name op fiets- en voetpaden, regelmatig voor oncomfortabele en onveilige situaties. Oorzaak hiervan is meestal dat bij de inrichting van de openbare ruimte in het verleden te weinig rekening is gehouden met het op duurzame wijze inpassen van deze bomen. De boomvakken zijn in een groot deel van de gemeente te klein gedimensioneerd of bomen staan te dicht op de verharding. Op veel wegen is de boomwortelschade niet gemakkelijk te verhelpen.

Het verwijderen van de boomwortels is in de meeste gevallen niet wenselijk in verband met de aantasting van stabiliteit van de bomen en het verwijderen van de bomen geen optie. De meest optimale onderhoudsmaatregel is het vergroten van de groeiruimte van de boom door het boomvak te vergroten. In veel gevallen is hier echter door de inrichting van de straat geen ruimte voor. In deze gevallen wordt uiteindelijk gekozen voor een tussenoplossing en worden de ernstige oneffenheden zo glooiend mogelijk over de boomwortel gestraat. In specifieke situaties is het rooien van bomen de beste oplossing. Als de veiligheid van de weggebruiker in het geding komt en geen reguliere onderhouds- of inrichtingsmaatregelen mogelijk zijn dan is het rooien van bomen de enige oplossing om de veiligheid van de weggebruiker te garanderen. In overleg met de groenbeheerder wordt periodiek een plan uitgewerkt voor de aanpak van deze specifieke locaties.

Blad 5 van 22

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek projectnummer 465319 3 november 2021 revisie 2.0 Gemeente Hilvarenbeek

Kabels en leidingen De kabels en leidingen zijn veelal in beheer van de netbeheerders, zoals Enexis en Brabantwater. Deze partijen voorzien grootschalige vernieuwingen van het stroom- en waternet als gevolg van de veroudering van het net en de verduurzaming van het energiesysteem. Deze opgave kunnen de netbeheerders alleen realiseren in samenwerking met alle partijen die hierbij betrokken zijn. Om te voorkomen dat werkzaamheden langs elkaar heen lopen en overlast voor de inwoners en bedrijven van Hilvarenbeek zo veel mogelijk te beperken vindt periodiek afstemming plaats tussen de netbeheerders en de gemeente om hun plannen op elkaar af te stemmen. Verder ontvangt de gemeente een degeneratievergoeding voor de schade door vermindering van de kwaliteit en/of verkorting van der duurzaamheid van de verharding, veroorzaakt door de uitvoering van graafwerkzaamheden onder verhardingsconstructies.

Blad 6 van 22

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek projectnummer 465319 3 november 2021 revisie 2.0 Gemeente Hilvarenbeek

3

Evaluatie beheerplan 2016- 2020 In april 2016 is het ‘Wegenbeheerplan 2016-2020’ vastgesteld. Met de vaststelling van dit plan wordt kwaliteitsniveau C als ondergrens gehanteerd voor het wegenonderhoud. Uitgangspunt is wel om het percentage niveau C zoveel mogelijk te beperken (tot 9 %) in verband met een verhoogd risico op de veiligheid van de weggebruikers en op kapitaalvernietiging. In de beheerperiode 2016-2020 is het onderhoud en de vervanging uitgevoerd binnen de financiële middelen die bij het vaststellen van het plan hiervoor beschikbaar zijn gesteld. Op de volgende pagina is in tabel 3.1 een overzicht gegeven van de uitgevoerde werkzaamheden binnen deze periode. Van de rehabilitaties en reconstructies benoemd in het beheerplan 2016-2020 zijn de volgende projecten (nog) niet uitgevoerd:  Koestraat; uitgesteld i.v.m. asbestkit in de rioolbuizen, uitvoering nu in 2022;  Voortsepad; uitgesteld, uitvoering gepland in 2027 en 2028;  Gildelaan; uitgesteld i.v.m. discussie over kappen bomen, uitvoering nu in 2022;  Van Aldeneijckstraat; uitgesteld, uitvoering rioolplan Drie Eilanden 2022-2026;  Van de Veldenweg; uitgesteld i.v.m. impasse met eigenaar Van der Veldenweg 4 en provincie.

Blad 7 van 22

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek projectnummer 465319 3 november 2021 revisie 2.0 Gemeente Hilvarenbeek

Tabel 3.1: Uitgevoerde werkzaamheden 2016-2020 Jaar

Onderhoud

Kern

Straat

Gedeelte

Werkzaamheden

2016

Groot asfaltonderhoud

Baarschot

Goorw eg

Heikant - einde verharding

reparatie asfalt + scheuren vullen + slijtlaag

Heikant

Goorw eg - einde verharding thv. huisnr.22 reparatie asfalt + scheuren vullen + slijtlaag

Diessen

Waterstraat

Westerw ijk - einde verharding thv. huisnr.21reparatie asfalt + ged. tussenlaag + deklaag

Haghorst

Frankenstraat

Lage Haghorst - einde verharding

reparatie asfalt + deklaag

Lage Haghorst

ged. rijbaan thv. huisnr.13

reparatie asfalt + deklaag

Prins Willem-Alexanderw eg

Kanaaldijk Noord - 1e kruising

reparatie asfalt + deklaag

Wilhelminadijk

kruising Wilhelminadijk - Lage Haghorst

nieuw e asfaltconstructuctie

Wijnhovenstraat

Moergestelsew eg - Kanaaldijk Noord

reparatie asfalt + deklaag + grasbetontegels

Hilvarenbeek

Goirlesedijk

Tilburgsew eg - thv. huisnr.2

reparatie asfalt + deklaag + molgoten

Groot elementenonderhoud

diverse kernen

diverse locaties

Rehabilitatie

Hilvarenbeek

Kasteelstraat

Wouw erstraat - Koestraat

vervangen bestrating i.c.m. riolering

Koestraat

Kasteelstraat - Veldhoven

vervangen asfalt in betonklinkers i.c.m. riolering

Ypelaerstraat

Dekanijstraat - Kasteelstraat

vervangen bestrating i.c.m. riolering

Wouw erstraat

Wouw erdries - Herlaerstraat

vervangen bestrating i.c.m. riolering

Klein Loo

Herlaerstraat -

Westelbeersedijk fietspad

kruising Westelbeersedijk - grens Oirschot reparatie asfalt + deklaag

2017

2018

Groot asfaltonderhoud

Baarschot

kleine reparaties elementenverhardingen

Biest - Houtakker Kanaaldijk fietspad

Vossenhol - Lage Haghorst

Haghorst

Bekersberg f ietspad

Hertgangsew .(Oisterw ijk) - De Stille Wille aanleg fietspad van asfalt

reparatie asfalt + deklaag

Hilvarenbeek

Gorp fietspad

Roovertsedijk - Gorp rijbaan

reparatie asfalt + deklaag

Lange Dijk

Diessensew eg - Hakvoortsew eg

reparatie asfalt + deklaag

Groot elementenonderhoud

diverse kernen

diverse locaties

Rehabilitatie

Diessen

Hoekje

Biestsedijk - einde verharding

vervangen asfalt in betonstraatstenen

Hilvarenbeek

Paardenstraat

Doelenstraat - Hakvoorstew eg

vervangen bestrating i.c.m riolering

Roovertsedijk

Klein Loo - Gorp

nieuw e asfalt + grasbetontegels + drempels

Vendellaan

Schuttersw eg - Gildelaan

vervangen bestrating

Biest-Houtakker

Kanaaldijk fietspad

Biestsestraat - grens Oisterw ijk

reparatie asfalt

Haghorst

Emmersew eg f ietspad

Beersew eg - Lage Haghorst

reparatie asfalt (w ortelopdruk)

Hilvarenbeek

Laag Spul

Kromstraat - Esbeeksew eg

reparatie asfalt

Leisenstraat gedeeltelijk

Driehuizen - overgang versmalling rijbaan

reparatie asfalt + deklaag + slijlaag (2019)

Tilburgsew eg

Kommerstraat - Ambrosiusw eg

reparatie asfalt

Westerik

Klein Westerw ijksestraat - einde verhardingreparatie asfalt + sljtlaag (2019)

Groot asfaltonderhoud

Groot elementenonderhoud

Rehabilitatie

kleine reparaties elementenverhardingen

Biest - Houtakker Vossenhol

Biestsestraat - bebouw de komgrens

herstraten verharding

diverse kernen

diverse locaties

Baarschot

Westelbeersedijk fietspad

Heikant - grens met Oirschot

betontegels vervangen door asfalt

Biest-Houtakker

Biestsestraat fietspad

Biestsedijk - Biestsestraat thv. huisnr.6

vervangen betontegels door asfalt

Hakvoortsew eg fietspad

diverse gedeelten

vervangen betontegels door asfalt

Bloemenstraat

Paardenstraat - Diessensew eg

vervangen bestrating i.c.m. riolering

Pastoor van Bijnenstraat

Varkensmarkt - Bloemenstraat

vervangen bestrating i.c.m. riolering

Shepardstraat, Grissomstraat,

Bestemmingsplan De Elst

vervangen bestrating i.c.m. riolering

Goirlesedijk fietspad

diverse gedeelten

vervangen betontegels door asfalt

Esbeeksew eg

Zadelmaker - Gasthuisw eg

vervangen betontegels door asfalt

Hakvoortsew eg fietspad

diverse gedeelten

vervangen betontegels door asfalt

Biest-Houtakker

Veldbraken

Biestsestraat - einde verharding

reparatie asfalt + slijtlaag (2020)

Haghorst

Driehuizerw eg

Driehuizerw eg huisnr.17 - Nijssenstraat

Nijssenstraat

Driehuizerw eg - Kanaaldijk Noord

reparatie asfalt + deklaag + slijtlaag (2020)

Lage haghorst

Emmersew eg - Kanaaldijk

reparatie asfalt + slijlaag (2020)

Biedonkpad

Goirlesedijk - Plutostraat

reparatie asfalt + slijlaag (2020)

Lange Dijk fietspad

Driehuizen - Hakvoortsew g

reparatie asfalt

Boterpad

grens Goirle - einde puinverharding

aanleg asfaltconstructie

Hilvarenbeek

Kleine reparaties elementenverhardingen

Glennstraat, Planetenstraat, Marsstraat, Jupiterstraat, Plutostraat, Saturnusstraat, Aldrinstraat, Uranusstraat, Armstrongstraat, Spoetnikstraat, Collinstraat, Gagarinstraat, Venusstraat,

2019

Groot asfaltonderhoud

Hilvarenbeek

Nieuw aanleg Groot elementenonderhoud

diverse kernen

diverse locaties

Rehabilitatie

Hilvarenbeek

Valentina Tereshkovastraat

Bestemmingsplan De Elst

vervangen bestrating i.c.m. riolering

Herlaerstraat

Venusstraat - Groot Loo

vervangen bestrating i.c.m. riolering

Boterpad

grens Goirle - huisnr.3

verharden zandpad door asfalt

Nieuw w erk 2020

kleine reparaties elementenverhardingen

Groot asfaltonderhoud

Hilvarenbeek

Handelaarsstraatje f ietspad

Kruising viaduct Laag Spul - 1e bocht links reparatie asfalt + deklaag + slijlaag

Veldhoven

Koestraat - kruising thv. huisnr.10

Groot elementenonderhoud

diverse kernen

diverse locaties

reparatie asfalt + deklaag + combitegels kleine reparaties elementenverhardingen

Blad 8 van 22

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek projectnummer 465319 3 november 2021 revisie 2.0 Gemeente Hilvarenbeek

4

Huidige situatie

4.1

Samenstelling van het areaal De gegevens van het areaal aan verhardingen binnen de gemeente Hilvarenbeek zijn opgenomen in het beheer informatiesysteem (GBI). Het huidige wegenareaal omvat 1,3 miljoen vierkante meter aan verharding. Ten opzichte van 2013 is het areaal met bijna 200.000 m² toegenomen. Deze toename is deels het gevolg van areaaluitbreidingen door nieuwbouwlocaties en deels wordt dit veroorzaakt door de introductie van de BGT (Basisregistratie Grootschalige Topografie). Door het beheerareaal in het beheersysteem GBI te koppelen aan de BGT is het areaal nog nauwkeuriger in beeld en worden de wegobjecten vanuit de BGT automatisch naar het beheersysteem doorgestuurd, hetgeen zorgt voor een efficiëntere bijhouding van de beheerdata. Het huidige areaal bestaat voor 53% uit elementen verhardingen en ca. 44% uit asfalt.

Figuur 4.1 Onderverdeling naar verhardingstype

Circa 55% van het totale areaal is gelegen binnen de bebouwde kom (BIBEKO) en 45% er buiten (BUBEKO). Buiten de bebouwde kom bestaat de verharding vooral uit asfalt en binnen de bebouwde kom uit elementen.

Figuur 4.2 Onderverdeling naar verhardingstype en ligging

Blad 9 van 22

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek projectnummer 465319 3 november 2021 revisie 2.0 Gemeente Hilvarenbeek

Het wegennet kent verschillende functies. De verdeling van het wegennet naar functie maakt het mogelijk om het beheer en de inrichting goed af te stemmen op het gebruik ervan. Onderstaande tabel 4.1 geeft een onderverdeling aan van het wegenareaal naar de functiegebieden. Het grootste deel van het areaal heeft als functie wonen (34%). Het areaal aan landbouwwegen omvat 29% van het totale areaal en 27% heeft als functie hoofdweg, bedoeld om kernen met elkaar te verbinden. Tabel 4.1: Verdeling areaal naar functiegebied Gebiedstype Bedrijventerrein Centrumgebied Hoofdwegen buiten de kom Hoofwegen binnen de kom Landbouwwegen A (veel verkeer) Landbouwwegen B (weinig verkeer) Pleinen, groengebieden en parken Verblijfsgebied (sportcomplex, alg. parkeerplaats) Woongebied A (buurtontsluitingsweg) Woongebied B (woonwijk) Eindtotaal

Areaal [m ²] 40.000 70.600 238.200 113.300 127.000 251.900 4.300 14.800 87.800 355.900 1.303.800

[%] 3% 5% 18% 9% 10% 19% 1% 1% 7% 27% 100%

In onderstaande figuur 4.3 is de leeftijdsopbouw van het areaal verharde wegen weergegeven.

Figuur 4.3 Leeftijdsopbouw areaal verhardingen

De leeftijdsopbouw van de verhardingen kent geen rechtlijnig verloop. Met name in de periode tussen 1990 en 1999 is een grote toename van het wegenareaal zichtbaar. Deze toename is vooral toe te schrijven aan de combinatie van nieuwbouw met de eerste vervangingen van bestaande wegen die in de jaren ’40 en ‘50 zijn aangelegd.

Blad 10 van 22

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek projectnummer 465319 3 november 2021 revisie 2.0 Gemeente Hilvarenbeek

In de kleinere kernen verschillen de aanlegperiodes per straat of cluster van enkele straten. In de kern Hilvarenbeek zijn de aanlegperiodes per wijk duidelijk zichtbaar. De wijken met de oudste verhardingen uit de jaren ’60 en ’70 zijn de Elsakkers, De Drie Eilanden en de Molenakkers. Hier zijn de komende jaren grootschalige vervangingen gepland in combinatie met het vervangen van de riolering. De Doelakkers is een jaren ’80 wijk. Kenmerkend voor deze wijk is dat als gevolg van de toenmalige inrichting nu problemen ontstaan. In deze wijk wordt in de komende periode vooral (klein) onderhoud uitgevoerd. De verwachting is dat het areaal dat in de periode 1980-2000 is aangelegd tussen 2030 en 2050 voor een vervangingspiek gaat zorgen.

4.2

Kwaliteit van het areaal Om goed inzicht te houden in de kwaliteit van de wegen wordt één keer in de twee jaar een globale visuele weginspectie uitgevoerd volgens de CROW-systematiek. Hierbij worden per verhardingsonderdeel en type schadebeeld inspectiecijfers gegeven, die vervolgens worden gebruikt om te toetsen of de huidige kwaliteit voldoet aan het vastgestelde kwaliteitsniveau. Deze kwaliteitscijfers vormen de basis bij het opstellen van een meerjarenplanning van het onderhoud van de verhardingen. De laatste globale visuele weginspectie is in 2020 uitgevoerd. De eerstvolgende staat in 2022 gepland. De technische weginspectiecijfers van de inspectieronde 2020 zijn vertaald naar de kwaliteitsniveaus A+ t/m D, zoals beschreven in de Kwaliteitscatalogus Openbare Ruimte van het CROW. De resultaten zijn hieronder weergegeven.

Figuur 4.4 Kwaliteit verhardingen gehele wegennet

Momenteel heeft 14 % van het areaal kwaliteitsniveau D. Op deze verhardingen zijn binnen nu en 2 jaar onderhoudsmaatregelen ingepland. Daarnaast staan op een deel van deze verhardingen grootschalige vervangingsmaatregelen in combinatie met de riolering gepland binnen nu en 10 jaar. Hier wordt tot het moment van vervangen de veiligheid geborgd door het uitvoeren van kleinschalig onderhoud.

Blad 11 van 22

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek projectnummer 465319 3 november 2021 revisie 2.0 Gemeente Hilvarenbeek

Ten opzichte van 2015 is de kwaliteit van de verhardingen afgenomen. In 2015 had 4% van het areaal kwaliteitsniveau C en 5% kwaliteitsniveau D. In tabel 4.2 is te zien dat de elementverhardingen en betonverhardingen (zeer klein areaal) lager scoren dan de asfaltverhardingen. Bij de elementenverharding bestaat het areaal dat op niveau D ligt vooral uit verhardingen, waarop in geringe mate ernstige oneffenheden geconstateerd zijn. Deze verhardingen zijn veelal met klein onderhoud weer op gewenst niveau te brengen. Tabel 4.2: Kwaliteit verhardingen per verhardingstype

Verhardingstype Asfalt Beton Elementen

A+ 43% 12% 41%

Kwaliteitsniveau A B C 35% 8% 5% 23% 0% 30% 33% 4% 3%

D 9% 35% 19%

In figuur 4.5 is de kwaliteit per verhardingsfunctie in beeld gebracht. Hierin is te zien dat de kwaliteit van de fietspaden duidelijk het beste scoort. Slechts 4 % van het areaal aan fietspaden heeft kwaliteitsniveau D. De parkeervakken scoren het slechts.

Figuur 4.5 Kwaliteit verhardingen per verhardingsfunctie

4.3

Werkwijze programmeren onderhoud De levenscyclus van verhardingen is onder andere afhankelijk van de dimensionering, de gebruiksintensiteit, weersinvloeden en het vastgestelde kwaliteitsniveau. Na aanleg loopt de kwaliteit als gevolg van het gebruik langzaam terug. In figuur 4.6 is dit proces met foto’s weergegeven.

Blad 12 van 22

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek projectnummer 465319 3 november 2021 revisie 2.0 Gemeente Hilvarenbeek

Asfalt

Elementen

Figuur 4.6: Kwaliteitsverloop verharding

In de loop van de tijd zakt de kwaliteit onder het vastgestelde ambitieniveau. Als dit het geval is wordt de wegverharding opgenomen in de meerjaren onderhoudsplanning. Hierbij wordt bepaald welke onderhoudsmaatregel wanneer uitgevoerd moet worden en of dat een weg vervangen moet worden. Het type maatregel dat wordt gepland is sterk afhankelijk van de aard en omvang van de schade en de leeftijd van de verharding. Kleine schades worden verholpen door middel van klein onderhoud (plaatselijk herstel). Met klein onderhoud worden kleine schades verholpen. Dit geeft een kwaliteitsimpuls en uitstel van groot onderhoud. Zijn de schades ernstiger en omvangrijker, dan is groot onderhoud nodig. Met groot onderhoud wordt tevens een flinke kwaliteitsimpuls gegeven en wordt de levensduur verlengd. Ondanks deze levensduur verlengende maatregelen is de levensduur van de verharding eindig. Op dat moment is vervanging van de wegconstructie nodig. In onderstaande figuren 4.7 en 4.8 is dit verder toegelicht.

Figuur 4.7: schematische weergave verloop in kwaliteit

Blad 13 van 22

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek projectnummer 465319 3 november 2021 revisie 2.0 Gemeente Hilvarenbeek

Klein onderhoud

Groot onderhoud

Het repareren van schades van Het repareren van schades van beperkte omvang. een grote omvang.  kortcyclisch  planmatig  plaatselijk  hergebruik materiaal  incidenten, vaak gestuurd  verlenging levensduur door klachten  integrale afstemming  aannemer en eigen  onderhoudsbestekken buitendienst Figuur 4.8: Beschrijving typen onderhoud en vervanging

Vervanging

Als repareren van schade niet meer mogelijk of rendabel is.  planmatig  einde levensduur  nieuw materiaal  integrale afstemming  projecten

Om de schaarse middelen zo efficiënt mogelijk in te zetten en kapitaalvernietiging te beperken, is het noodzakelijk om de juiste (preventieve) maatregel op het juiste moment uit te voeren. Aspecten die bij het maken van deze keuze in beschouwing worden genomen zijn:  Het karakter van de schade, is deze incidenteel of structureel;  De staat van de constructie en het materiaal, hiervoor wordt aanvullend onderzoek gedaan;  De verwachte levensduurverlenging van de maatregel in relatie tot de kosten;  De afstemming en herinrichting op het huidige gebruik;  Beperking van de overlast voor burgers en bedrijven;  Het combineren van maatregelen in de buitenruimte (integrale afstemming), zoals het vervangen van de riolering of saneringen van gas- en waterleidingen. Om te komen tot een onderhoudsprogramma voor de komende planperiode is gebruik gemaakt van de systematiek ‘Wegbeheer’ van het CROW, waarbinnen een aantal vaste werkstappen worden doorlopen. Deze zijn in het processchema op de volgende pagina weergegeven.

Blad 14 van 22

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek projectnummer 465319 3 november 2021 revisie 2.0 Gemeente Hilvarenbeek

Beheerdata

Globale visuele inspectie

Klein onderhoudsinspectie

Meldingen KCC

Toetsen richtlijnen CROW Maatregelprijzen

Basisplanning

Maatregeltoets Toetsen aan budget

Concept planning

Integrale afstemming Prioriteren/budgettoets Definitieve planning Programma verdeling

Projecten

Groot Onderhoudscontract

Figuur 4.9: Processchema programmering onderhoud

Blad 15 van 22

Klein Onderhoudscontract

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek projectnummer 465319 3 november 2021 revisie 2.0 Gemeente Hilvarenbeek

5

Meerjarenbegroting Binnen de begroting valt het onderhoud en de vervanging van de wegen onder de paragraaf ‘Onderhoud kapitaalgoederen’. Voor wegbeheer wordt hierin het volgende financiële onderscheid gemaakt:  Groot onderhoud, dat wordt gedekt vanuit de voorziening. Met een jaarlijks fluctuerende onttrekking van de kosten voor het groot onderhoud aan asfalt- en elementenverharding en een storting ter dekking van deze jaarlijks fluctuerende kosten;  Klein jaarlijks onderhoud, inclusief aanpak boomwortelproblematiek en onderhoud bermen. Aangevuld met overige kleinere exploitatiekosten;  Kapitaallasten rehabilitaties, zijnde rente- en afschrijvingslasten voor vervangingen van het wegdek inclusief de fundering. Dit betreft bestaande en nieuwe kapitaallasten samen. Hieronder is de onderhoudsbehoefte in beeld gebracht voor de komende planperiode. Hierbij zijn voor het onderhoud 3 scenario’s uitgewerkt:  Scenario 1: Huidige kwaliteitsdoelstelling handhaven In dit scenario wordt de kwaliteitsdoelstelling vanuit het vorige beheerplan gehandhaafd. Hiermee wordt kwaliteitsniveau B als ambitieniveau gehanteerd met niveau C als ondergrens tot een maximum van ca. 9% van het areaal; Scenario 2: Huidige kwaliteitsdoelstelling in gebieden met intensief gebruik en overige gebieden op niveau C.

In dit scenario wordt de huidige kwaliteitsdoelstelling voor gebieden die minder intensief worden gebruikt bijgesteld. Voor de Centrumgebieden, hoofdwegen, woongebieden A (buurtontsluitingswegen) en verblijfsgebieden wordt kwaliteitsniveau B als ambitieniveau gehanteerd. Voor de overige gebieden geldt niveau C als ondergrens;  Scenario 3: Scenario 2, met de voetpaden/trottoirs op niveau A Dit scenario is vergelijkbaar met scenario 2, echter wordt binnen dit scenario de kwaliteitsdoelstelling van de voetpaden/trottoirs verhoogd naar niveau A.

5.1

Groot (planmatig) onderhoud Kosten groot onderhoud De kapitaalbehoefte voor het groot onderhoud is voor de komende 10 jaar in beeld gebracht door het opstellen van een meerjaren onderhoudsplanning conform de CROW systematiek. Hierbij zijn de maatregelen en kosten voor planjaar 2021 t/m 2025 doorgerekend met behulp van een kwalitatieve planning en voor de planperiode 2026 t/m 2030 met een cyclische planning. Hierbij is gebruik gemaakt van het in 2016 aangeschafte beheersysteem GBI, waarin alle arealen, kwaliteitsgegevens, maatregelprijzen en beheerstrategieën zijn vastgelegd. Het principe bij de kwalitatieve planning is dat de actuele schade, of de met gedragsmodellen geprognotiseerde schade, vergeleken wordt met de onderhoudsrichtlijnen van het CROW. Verhardingen welke de onderhoudsrichtlijnen hebben overschreden worden op korte termijn (2021-2022) gepland. Verhardingen welke de onderhoudsrichtlijn naderen op de middellange termijn (2023 t/m 2025). De planningsresultaten zijn getoetst en afgestemd op de lokale situatie en al geplande werkzaamheden. Vervolgens heeft integrale afstemming plaatsgevonden en zijn integrale vervangingsprojecten apart benoemd en uit het groot onderhoud gehaald.

Blad 16 van 22

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek projectnummer 465319 3 november 2021 revisie 2.0 Gemeente Hilvarenbeek

Voor de planperiode 2026 t/m 2030 is een cyclische planning opgesteld. Hierbij is gebruik gemaakt van gestandaardiseerde onderhoudsschema’s per type weg. Op basis van de aanlegjaren van de verhardingen en het bijbehorende onderhoudsschema worden de onderhoudskosten bepaald. De cyclische planning is vervolgens afgestemd op de kwalitatieve planning en de huidige kwaliteit van de wegen. Hierdoor is er geen overlap in maatregelen en wordt binnen de planperiode geen cyclische maatregel gepland op kwalitatief goede wegen. In de tabellen 5.1 t/m 5.3 zijn per scenario de kosten voor het groot onderhoud in beeld gebracht. Hierbij is direct het effect op de voorziening in beeld gebracht. De stand van de voorziening per 1 januari 2021 bedraagt € 1.051.000. De storting is berekend door de voorziening (deels) in te zetten in combinatie met de verwachte kosten over een periode van 10 jaar, waarbij aan het einde van de periode de voorziening op 0 komt. Tabel 5.1: Scenario 1, huidige kwaliteitsdoelstelling handhaven

Jaar

Onttrekking (Groot onderhoud)

Benodigde Storting

Stand voorziening 01-01-2021

Stand voorziening € 1.051.000

2021

€ 465.000

€ 424.900

€ 1.010.900

2022

€ 445.000

€ 424.900

€ 990.800

2023

€ 455.000

€ 424.900

€ 960.700

2024

€ 455.000

€ 424.900

€ 930.600

2025

€ 445.000

€ 424.900

€ 910.500

2026

€ 605.000

€ 424.900

€ 730.400

2027

€ 610.000

€ 424.900

€ 545.300

2028

€ 625.000

€ 424.900

€ 345.200

2029

€ 560.000

€ 424.900

€ 210.100

2030

€ 635.000

€ 424.900

€0

Blad 17 van 22

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek projectnummer 465319 3 november 2021 revisie 2.0 Gemeente Hilvarenbeek

Tabel 5.2: Scenario 2, huidige kwaliteitsdoelstelling in gebieden met intensief gebruik en overige gebieden op niveau C.

Jaar

Onttrekking (Groot onderhoud)

Benodigde Storting

Stand voorziening 01-01-2021

Stand voorziening € 1.051.000

2021

€ 405.000

€ 338.400

€ 984.400

2022

€ 405.000

€ 338.400

€ 917.800

2023

€ 405.000

€ 338.400

€ 851.200

2024

€ 385.000

€ 338.400

€ 804.600

2025

€ 400.000

€ 338.400

€ 743.000

2026

€ 490.000

€ 338.400

€ 591.400

2027

€ 495.000

€ 338.400

€ 434.800

2028

€ 495.000

€ 338.400

€ 278.200

2029

€ 470.000

€ 338.400

€ 146.600

2030

€ 485.000

€ 338.400

€0

Tabel 5.3: Scenario 3, als Scenario 2 met de voetpaden/trottoirs op niveau A

Jaar

Onttrekking (Groot onderhoud)

Benodigde Storting

Stand voorziening 01-01-2021

Stand voorziening € 1.051.000

2021

€ 550.000

€ 418.900

€ 919.900

2022

€ 545.000

€ 418.900

€ 793.800

2023

€ 565.000

€ 418.900

€ 647.700

2024

€ 585.000

€ 418.900

€ 481.600

2025

€ 575.000

€ 418.900

€ 325.500

2026

€ 515.000

€ 418.900

€ 229.400

2027

€ 505.000

€ 418.900

€ 143.300

2028

€ 490.000

€ 418.900

€ 72.200

2029

€ 415.000

€ 418.900

€ 76.100

2030

€ 495.000

€ 418.900

€0

Blad 18 van 22

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek projectnummer 465319 3 november 2021 revisie 2.0 Gemeente Hilvarenbeek

5.2

Klein onderhoud Het klein onderhoud wordt gedekt vanuit de exploitatie. De omvang van het klein onderhoud is jaarlijks redelijk constant. Het huidige budget aan klein onderhoud bedraagt € 90.000. Voor de komende planperiode 2021 t/m 2025 is de verwachting dat de kosten voor het klein onderhoud voor scenario 1 gelijk zijn aan het huidige budget. Voor de scenario’s 2 en 3 is de verwachting dat de jaarlijkse kosten voor het klein onderhoud iets hoger uitvallen. Binnen deze scenario’s worden specifieke gebieden op kwaliteitsniveau C onderhouden en de verwachting is dat hier meer kleinschalige ingrepen nodig zijn om de verhardingen veilig begaanbaar te houden. Deze extra kosten worden geraamd op € 20.000 per jaar. Binnen dit budget worden ook de bermen onderhouden. Om de bermen structureel op niveau te kunnen houden, zijn steeds vaker aanpassingen aan de constructie nodig, waarin binnen het huidige budget niet is voorzien. Extra impuls bermen Bermen hebben een wezenlijke functie voor de wegconstructie. Ze zorgen voor de opsluiting, voeren het water af en vormen een veilige strook tussen bomen of andere beplanting. Te hoge bermen zijn de oorzaak van afwateringsproblemen en versnellen de achteruitgang van de kwaliteit van de weg. Te lage bermen versnellen de ontwikkeling van randschade en zorgen voor gevaarlijke situatie voor de weggebruikers.

De wegen in het buitengebied kenmerken zich door een beperkte breedte en intensief gebruik door agrarisch verkeer. Door de beperkte breedte en het ontbreken van bermverharding worden bij uitwijkmanoeuvres de bermen veelvuldig bereden. Hierdoor ontstaat steeds vaker schade aan de bermen. Met het huidige budget kunnen periodiek gaten gevuld worden met puin. Schades zijn hierbij echter snel weer terug en bij droogte zorgt dit voor erg veel stof. Door tijdens het uitvoeren van onderhoud aan de verharding in de bermen grasbetonstenen aan te brengen kunnen bermschades structureel worden verholpen en kan de levensduur van de verharding worden verlengd. Voor de planperiode 2021 t/m 2025 is een plan uitgewerkt voor het aanbrengen van grasbetonstenen langs de volgende wegen: • Esbeeksedijk; • Groenstraat; • Hoog Spul; • Larestraat; • Leisenweg; • Toekomstweg. De gemiddelde kosten hiervan bedragen € 60.000 per jaar en zijn in paragraaf 5.3 onder de geplande vervangingsinvesteringen meegenomen.

Blad 19 van 22

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek projectnummer 465319 3 november 2021 revisie 2.0 Gemeente Hilvarenbeek

5.3

Vervangen (rehabilitatie) Zoals eerder beschreven kan de kwaliteit van een weg niet enkel gewaarborgd worden door het periodiek uitvoeren van onderhoud. Na een periode variërend tussen de 40 en 60 jaar (afhankelijk van ondergrond en gebruik) komt de weg aan het einde van zijn levensduur en dient deze te worden vervangen (rehabilitatie). In de oudere wijken uit de jaren ’60 en ’70, zoals de Elsakkers, De Drie Eilanden en de Molenakkers wordt de vervangingsopgave steeds duidelijker zichtbaar, zowel voor wegen als voor de riolering. Het belang om hier de integrale afstemming te zoeken is groot. Het vervangen van de openbare ruimte biedt immers kansen om deze toekomstbestendig te maken door rekening te houden met ontwikkelingen, die grote impact hebben op deze openbare ruimte, zoals klimaatverandering, energietransitie, elektrificatie van vervoer, demografische veranderingen. De vervangingsinvesteringen voor wegen worden volgens het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) geactiveerd en afgeschreven. De kapitaallasten, in de vorm van rente en afschrijving, worden hierbij gedurende de afschrijvingstermijn van de investering jaarlijks ten laste van de exploitatie in de begroting gebracht. In onderstaande tabel 5.4 is een overzicht van de geplande vervangingsinvesteringen voor de komende 5 jaar weergegeven, met een doorkijk van de vijf jaren erop.

Tabel 5.4: Vervangingsinvesteringen 2021-2030 Geplande vervangingen

2021

2022

Rioolplan Koestraat 2022

2023

2024

2025

2026-2030

€ 100.000

€ 240.000

€ 160.000

Rioolplan Herlaerstraat 2021

€ 70.000

Rioolplan Rijtseweg e.o. 2022-2026

€ 135.000

Rioolplan Drie Eilanden 2023-2026

€ 90.000 € 215.000 € 85.000 € 160.000

Rioolplan Deusonelaan e.o. 2025-2027 Rioolplan Elsakkers 2023-2029

€ 210.000

€ 155.000 € 160.000

€ 145.000

€ 210.000

€ 480.000

Rioolplan J. van Brabantlaan 2028-2030

€ 430.000

Rioolplan Molenstraat (Diessen) 2029-2030

€ 240.000

Toekomstweg

€ 290.000

Gildelaan

€ 120.000

Cyclisch geplande rehabilitaties

€ 1.590.000

Aanbrengen grasbetonstenen

€ 60.000

Totaal geplande investeringen

€ 420.000 € 475.000

Investeringen vertaald naar kapitaallasten

€0

€ 60.000 € 14.000

€ 60.000

€ 60.000

€ 60.000

€ 445.000 € 435.000

€ 530.000 € 3.580.000

€ 31.000

€ 62.000

€ 46.000

De investeringslast in de planperiode 2021 t/m 2025 is gemiddeld € 460.000 per jaar. Voor de periode 2026-2030 is de verwachting dat deze toe neemt naar ca. € 700.000 per jaar.

Blad 20 van 22

€ 300.000 € 647.000

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek projectnummer 465319 3 november 2021 revisie 2.0 Gemeente Hilvarenbeek

In de nabije toekomst komt nog een aantal ontwikkelingen voorbij waarbij op termijn extra investeringen gedaan moeten worden, zoals ontwikkelingen in het centrum van Esbeek, Haghorst, fietspad bij de Dunsedijk en snelfietspad langs het kanaal.

5.4

Financiële vertaling naar begroting De drie scenario’s zijn vertaald naar de begroting. Het effect hiervan is in onderstaande tabellen weergegeven. Tabel 5.5: Financieel effect scenario 1 op de begroting

2021

2022

2023

2024

2025

Nieuwe storting voorziening

424.900 424.900 424.900 424.900 424.900

Storting voorziening in huidige begroting

355.000 365.000 365.000 365.000 365.000 -69.900

Effect kapitaallasten investeringen reeks nieuw tov oud

0 -69.900

Extra benodigd budget Klein Onderhoud vanaf 2022 Structureel Effect ( -/- = nadeel)

-59.900 -59.900 -59.900 -59.900 13.000

10.000

9.000

7.000

-46.900 -49.900 -50.900 -52.900

0

0

0

0

0

-69.900

-46.900 -49.900 -50.900 -52.900

2021

2022

Tabel 5.6: Financieel effect scenario 2 op de begroting

2023

2024

2025

Nieuwe storting voorziening

338.400 338.400 338.400 338.400 338.400

Storting voorziening in huidige begroting

355.000 365.000 365.000 365.000 365.000 16.600

26.600

26.600

26.600

26.600

0

13.000

10.000

9.000

7.000

16.600

39.600

36.600

35.600

33.600

Effect kapitaallasten investeringen reeks nieuw tov oud

0

Extra benodigd budget Klein Onderhoud vanaf 2022 Structureel Effect ( -/- = nadeel)

-20.000 -20.000 -20.000 -20.000

16.600

19.600

16.600

15.600

13.600

2021

2022

2023

2024

2025

Tabel 5.7: Financieel effect scenario 3 op de begroting

Nieuwe storting voorziening

418.900 418.900 418.900 418.900 418.900

Storting voorziening in huidige begroting

355.000 365.000 365.000 365.000 365.000 -63.900

Effect kapitaallasten investeringen reeks nieuw tov oud

0 -63.900 -63.900

Blad 21 van 22

13.000

10.000

9.000

7.000

-40.900 -43.900 -44.900 -46.900 -20.000 -20.000 -20.000 -20.000

Extra benodigd budget Klein Onderhoud vanaf 2022 Structureel Effect ( -/- = nadeel)

-53.900 -53.900 -53.900 -53.900

-60.900 -63.900 -64.900 -66.900

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek projectnummer 465319 3 november 2021 revisie 2.0 Gemeente Hilvarenbeek

6

Conclusies Uit dit beheerplan en de onderliggende informatie kunnen de volgende conclusies worden getrokken:  Het areaal aan verhardingen is ten opzichte van 2015 toegenomen. Dit is deels het gevolg van areaaluitbreidingen door nieuwbouwlocaties en deels komt dit door de bestandsoptimalisatie die heeft plaatsgevonden bij de koppeling van de BGT (Basisregistratie Grootschalige Topografie) met het beheersysteem GBI;  Ten opzichte van 2015 is de kwaliteit van de verhardingen iets afgenomen en wordt momenteel niet helemaal aan de gestelde kwaliteitsdoelstellingen voldaan.  Op het areaal verhardingen, waar de kwaliteitsdoelstellingen niet worden gehaald, zijn binnen nu en 2 jaar onderhoudsmaatregelen gepland.

Deze kunnen veelal met kleinschalige onderhoudsmaatregelen weer op niveau worden gebracht;  Ook is een deel van deze verhardingen opgenomen binnen de geplande vervangingsprojecten;  De kosten voor zowel het groot onderhoud en als het vervangen van de verhardingen nemen de komende jaren toe;  Om huidige ambitieniveau te handhaven (scenario 1) is een verhoging nodig van de beschikbare middelen in de begroting;  Om het onderhoud de komende jaren binnen de huidige beschikbare financiële kaders vorm te geven moet de huidige kwaliteitsdoelstelling naar beneden worden bijgesteld;  Dit kan door in specifieke gebieden voor het gehele areaal binnen dit gebied onderhoudsniveau C als ondergrens te hanteren (scenario 2). De provincie hanteert als toezichthouder van de gemeenten zelf ook onderhoudsniveau C als ondergrens bij de integrale toetsing van de financiële positie van de gemeente;  Het areaal dat het einde van de levensduur nadert neemt de komende jaren toe. Dit zorgt voor een stijging van de benodigde vervangingsinvesteringen;  Dit biedt ook kansen om de openbare ruimte op deze locaties weer toekomstbestendig in te richten. Een meerjarenperspectief en een goede integrale afstemming zijn hiervoor essentieel.

Blad 22 van 22

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek projectnummer 465319 3 november 2021 revisie 2.0 Gemeente Hilvarenbeek

Bijlage 1 Beschrijving kwaliteitsniveaus CROW

Beheerplan wegen 2021-2025 Gemeente Hilvarenbeek projectnummer 465319 3 november 2021 revisie 2.0 Gemeente Hilvarenbeek

Bijlage 1 Beschrijving kwaliteitsniveaus CROW

Kwaliteitsniveau A+ A+

Kwaliteitsniveau A

Kwaliteitsniveau B

Kwaliteitsniveau C

Kwaliteitsniveau D

Beleidsthema's

Beleidsthema's

Beleidsthema's

Beleidsthema's

Beleidsthema's

Duurzaamheid Deze verhardingen zijn nieuw tot enkele jaren oud. De technische staat van de constructie is uitstekend, er zijn geen schades.

Duurzaamheid Deze verharding is enige jaren oud. Schades komen in lichte mate voor.

Duurzaamheid Er komen matige schades voor. Deze hebben in beperkte mate invloed op de draagkracht en samenhang van de wegconstructie.

Duurzaamheid Meerder matige en ernstige schades komen voor. De ze beïnvloeden in grote mate de samenhang en draagkracht van de wegconstructie

Duurzaamheid Technische staat zeer slecht. Ernstige schades zijn in grote mate aanwezig. De wegconstructie is op en aan vervanging toe.

Aanzien Deze verhardingen tonen een beeld van veroudering, schadebeelden zijn zichtbaar. De uitgevoerde reparaties zijn duidelijk zichtbaar, met nieuw materiaal bij elementen, en vlakken bij asfalt. Lichte mate van plasvorming.

Aanzien Deze verhardingen vertonen duidelijk zichtbare schades. De uitgevoerde reparaties zijn duidelijk zichtbaar als een "lappendeken". Grotere plassen, gedurende langere tijd.

Aanzien De weg ziet er zeer slecht uit. Deze verhardingen vertonen zeer duidelijk zichtbare schades: ernstige spoorvorming en kuilen, gebroken en losliggend materiaal. Langdurige plasvorming, met grote en diepe plassen.

Aanzien De weg ziet er zeer goed uit. Zichtbare reparaties zijn niet aanwezig. Plasvorming zeer tijdelijk, in lichte mate.

Aanzien Schades en reparaties zijn in beperkte mate zichtbaar. Enige plasvorming van beperkte duur, niet hinderlijk.

Comfort Het comfort is hoog. Gebruikers ondervinden geen hinder.

Comfort Het comfort is goed. De schades die voorkomen zijn licht van aard en zijn weinig hinderlijk voor alle groepen weggebruikers.

Veiligheid Veilig, geeft geen aanleiding tot ongelukken. De kans op gegronde schadeclaims is vrijwel nihil.

Veiligheid Veilig, geeft geen aanleiding tot ongelukken. De kans op gegronde schadeclaims is nihil.

Kapitaalvernietiging De kapitaalvernietiging is groot.

Kapitaalvernietiging De kapitaalvernietiging is matig.

Comfort Het comfort is voldoende. Voor fietsers en voetgangers kunnen incidenteel hinderlijke situaties voorkomen. Veiligheid Geeft amper aanleiding tot ongelukken. De kans op gegronde schadeclaims is gering. Kapitaalvernietiging De kapitaalvernietiging is nihil.

Comfort Het comfort is matig. Vooral fietsers of voetgangers kunnen hiervan hinder ondervinden. In beperkte maten hinder voor automobilisten mogelijk. Veiligheid Minder veilig. Kans op gegronde schadeclaims. Kapitaalvernietiging De kapitaalvernietiging is laag tot matig.

Comfort Het comfortverlies is groot voor alle weggebruikers. Snelheidsaanpassing noodzakelijk. Veiligheid In veel gevallen is aanpassing van de maximumsnelheid noodzakelijk. De kans op gegronde schadeclaims is groot. Kapitaalvernietiging De kapitaalvernietiging is groot.

Over Antea Group Antea Group is het thuis van 1500 trotse ingenieurs en adviseurs. Samen bouwen wij elke dag aan een veilige, gezonde en toekomstbestendige leefomgeving. Je vindt bij ons de allerbeste vakspecialisten van Nederland, maar ook innovatieve oplossingen op het gebied van data, sensoring en IT. Hiermee dragen wij bij aan de ontwikkeling van infra, woonwijken of waterwerken. Maar ook aan vraagstukken rondom klimaatadaptatie, energietransitie en de vervangingsopgave. Van onderzoek tot ontwerp, van realisatie tot beheer: voor elke opgave brengen wij de juiste kennis aan tafel. Wij denken kritisch mee en altijd vanuit de mindset om samen voor het beste resultaat te gaan. Op deze manier anticiperen wij op de vragen van vandaag en de oplossingen voor morgen. Al 70 jaar.

Contactgegevens Beneluxweg 125 4904 SJ OOSTERHOUT Postbus 40 4900 AA OOSTERHOUT T. 06 57995668 E. arjan.wagemakers@anteagroup.nl

www.anteagroup.nl

Copyright © 2021 Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar worden gemaakt door middel van druk, fotokopie, elektronisch of op welke wijze dan ook, zonder schriftelijke toestemming van de auteurs.