14 Begroting GGD 2026 (8 bijlage Ontwerpbegroting 2026)
Tekst van het document
Samen sterk voor toekomstbestendige publieke gezondheid Ontwerpbegroting 2026
Volgende
‘Gezond blijven moet voor iedereen vanzelfsprekend zijn, maar dat is niet altijd gemakkelijk. We zien de gezondheidsverschillen toenemen en de trends rondom gezonde leefstijl laten een verslechtering zien. Door een tekort aan zorgprofessionals en mantelzorgers, en meer oudere inwoners die zorg nodig hebben, is de beschikbaarheid van zorg en behandeling niet meer vanzelfsprekend. Dit vraagt om keuzes bij de inzet op preventie. Tegelijkertijd staan de (financiële) middelen in 2026 onder druk. Samen pakken we de uitdaging op om ook in deze tijd te blijven werken aan een gezonde samenleving! We zetten onze professionals slim in en zorgen dat zij hun werk met plezier kunnen uitvoeren. We versterken inwoners om het zoveel mogelijk zelf te kunnen doen. Dat geeft ons de ruimte om voor inwoners in kwetsbare situaties een stapje extra te kunnen zetten. We bundelen onze krachten in het netwerk met betrokken partners. Zó maken we samen gezond gewoon!’
- Thérèse Claassen en Sebastiaan Baan, directie GGD Hart voor Brabant en GGD West-Brabant Vorige
Volgende
Overzicht
Inhoud Voorwoord
p. 04
2.
Financiën
p. 37
De GGD in één oogopslag
p. 06
3.
De GGD als organisatie 3.1 Bedrijfsvoering 3.2 Weerstandsvermogen en risicobeheersing 3.3 Financiële status en weerbaarheid 3.4 Onderhoud kapitaalgoederen 3.5 Financiering 3.6 Verbonden partijen 3.7 Lokale heffingen en grondbeleid
p. 41 p. 42 p. 46 p. 50 p. 51 p. 52 p. 53 p. 55
p. 08
1.1 V oorkomen als het kan, beschermen als het moet
1. Gezondheid raakt ons allemaal
p. 16
1.2 Zelf, maar niet alleen
p. 07
p. 23
1.3 Iedereen verschillend, allemaal gelijk
p. 30
1.4 O veral om ons heen, binnen en buiten
Vorige
Volgende
Overzicht
4. Het overzicht van baten en lasten 4.1 Uitgangspunten 4.2 Overzicht van baten en lasten 4.3 Baten 4.4 Lasten 4.5 Investeringskredieten 4.6 Reserves 4.7 Voorzieningen 4.8 Meerjarenraming 2026-2029
p. 56 p. 57 p. 58 p. 59 p. 60 p. 61 p. 62 p. 64 p. 65
Bijlagen Bijlage 1 – Gemeentelijke bijdrage 2026 Bijlage 2 – Nominale ontwikkelingen Bijlage 3 – Balans meerjarenraming 2026-2029 Bijlage 4 – Taakvelden Bijlage 5 – EMU-Saldo
p. 66 p. 67 p. 68 p. 69 p. 70 p. 71
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
3
Voorwoord Gezondheid vormt de basis voor een goed en fijn leven. De GGD zet zich in om de gezondheid van inwoners te beschermen, te verbeteren en te bewaken. Dat doen we zowel voor groepen (collectief) als voor individuen en op fysieke locaties maar ook online en digitaal. We hebben daarbij te maken met grote uitdagingen, niet iedereen heeft gelijke kansen op een goede gezondheid en een ongezonde leefstijl en leefomgeving zorgen voor meer ziektes. Tegelijkertijd vergrijst de bevolking, is er minder (zorg-)capaciteit en daalt de vaccinatiebereidheid.
stap naar voren. Op die manier kunnen we in de toekomst minimaal hetzelfde blijven doen voor de gezondheid van onze inwoners. Dat vullen we aan met samenwerking op provinciaal, bovenregionaal en waar nodig landelijk niveau. Zo kunnen we goede voorbeelden in onze regio inzetten. We blijven de ingezette beweging van zorg naar gezondheid versterken. Tegelijkertijd ervaart de GGD onzekerheid over ontwikkelingen in 2025. Zo is op dit moment nog geen besluit genomen over de middelen voor pandemische paraatheid en is er ook geen duidelijkheid of bij een overheveling naar het gemeentefonds een budgetkorting van 10% voor de aanvullende
In de kaderbrief 2026 laten we zien dat preventie dé manier is om deze
regeling seksuele gezondheid gaat gelden vanaf 2026. Daarnaast zijn er
gezondheidsuitdagingen aan te pakken. Dat vraagt een verandering, niet
inhoudelijke ontwikkelingen gaande rondom de inzet van GGD, zoals bij de
alleen binnen de GGD, maar ook in de samenwerking met gemeenten,
kennisinfrastructuur (KIS), de actie-agenda Industrie en Omwonenden en
inwoners en partners in het netwerk. Die uitdaging gaan we samen aan!
het potentieel verliezen van de medische arrestanten Zorg (MAZ, onderdeel
Wij maken samen gezond gewoon
van Forensische Geneeskunde) die onlangs is aanbesteed, waarbij deze aanbesteding waarschijnlijk niet aan de GGD’en wordt gegund.
Onze toekomstvisie is ons houvast. Het moet gewoon zijn om over gezond zijn na te denken en gezondheid mee te nemen in de keuzes die we maken, als
We horen en zien ook de financiële zorgen van onze gemeenten goed. Er
individu, als collectief, als organisatie en als overheid. De gezonde keuze moet
is nog steeds onduidelijkheid over eventuele correcties voor het ravijnjaar
de gewone, makkelijke keuze zijn.
en middelen voor de jeugdzorg. Wanneer deze ontwikkelingen gemeenten dwingen tot het maken van pijnlijke keuzes kan dit consequenties hebben
We komen uit een roerige tijd, waarin stappen zijn gezet in de beweging van
voor de dienstverlening vanuit de GGD. Wanneer gemeenten keuzes moeten
ziekte naar gezondheid, maar ook met de nodige onzekerheid over rollen,
maken op de plustaken die zij afnemen, geeft dit een financieel risico voor
belangen en financiering van deze beweging. Onze gemeenten voelen een
de GGD. Dit kan leiden tot tijdelijke overformatie en frictiekosten, ook op de
maatschappelijke opgave met financiële druk.
ondersteunende processen.
Sinds jaar en dag is er een goede samenwerking tussen de GGD Hart voor
De GGD laat zijn ambities niet varen, maar we kijken wel kritisch naar hoe
Brabant en GGD West-Brabant om te werken aan de maatschappelijke
we deze bereiken. De doelen en activiteiten voor 2026, voortkomend uit het
opgave. Om ook in de toekomst de kwaliteit van de dienstverlening te kunnen
meerjarenbeleidsplan, blijven dan ook binnen het budget wat de GGD daarvoor
waarborgen, bundelen we onze krachten. In 2026 zetten we hiervoor een
ter beschikking is gesteld. Met het programma Toekomstbestendige GGD
Vorige
Volgende
Overzicht
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
4
Financieel Fit en Gezond zetten we al in om dingen slimmer te doen. De financiële uitdagingen waar onze gemeenten voor gesteld staan maakt dat wij terughoudend zijn met nieuwe beleidsvoornemens. Focus aanbrengen is nodig, de dingen slimmer doen, nieuw voor oud, daar zet de GGD op in. In de ontwerpbegroting leest u de richting die we hiervoor ingaan, hoe we deze activiteiten precies zullen vormgeven hangt mede af van de bovengenoemde onzekerheden.
Leeswijzer 2026 is het laatste jaar van deze beleidsperiode waarin we samen werken aan de ambities volgens de toekomstvisie ‘Wij maken samen gezond gewoon’. Deze begroting beschrijft per pijler welke stappen we zetten in 2026 om onze ambities te realiseren. We laten zien hoe we de resultaten van onze samenwerking met gemeenten en partners monitoren. Hoofdstuk 2 beschrijft wat de financiële impact is van de plannen. De hoofdstukken 3 en 4 bevatten de wettelijk verplichte paragrafen. ’s-Hertogenbosch, 4 april 2025, Het dagelijks bestuur van de GGD Hart voor Brabant, M.A.H. Moorman,
T.H.I. Claassen,
voorzitter
secretaris
Vastgesteld door het algemeen bestuur van de GGD Hart voor Brabant in zijn vergadering van 2 juli 2025, M.A.H. Moorman,
T.H.I. Claassen,
voorzitter
secretaris
Vorige
Volgende
Overzicht
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
5
De GGD in één oogopslag 2024 Diensten
Over GGD Hart voor Brabant Oss
Gezondheid vanzelfsprekend
Heusden
Waalwijk
maken. Dat is ons doel voor
Vught
Loon op Zand
Dongen
’s-Hertogenbosch
SintMichielsgestel
Bernheze Maashorst
Land van Cuijk
Jeugdgezondheid Gezondheidsbescherming
Boekel
1,1 miljoen inwoners
Tilburg
Gilze en Rijen
waarvan ruim 200.000 jeugdigen
Boxtel
Meierijstad
Gezondheidsbevordering en leefstijl
Oisterwijk
Monitoren, signaleren en advies
Goirle Hilvarenbeek
van mensen in kwetsbare situaties. Zodat alles uit hun leven te halen. We richten ons hierbij op vier pijlers:
Voorkomen als het kan, beschermen als het moet
Toezicht houden
48 consultatiebureaus
We zetten daarbij extra in op de gezondheid alle mensen gezonde kansen krijgen om
Publieke gezondheid bij rampen en crises
19 gemeenten
Openbare geestelijke gezondheidszorg
5 regionale vestigingen
850
Overige
medewerkers maken zich sterk voor de gezondheid
Investeren in publieke gezondheid
van alle inwoners en spelen in op de lokale situatie.
Gemeentelijke bijdrage per inwoner 50
Zelf, maar niet alleen
Stijging door: • jaarlijkse indexering
40
• aanpassingen in het
Iedereen verschillend, allemaal gelijk
Rijksvaccinatieprogramma
€ 44,86 € 42,83 € 34,34
€ 35,40
€ 37,18
30
Betekent ook: stijging Gemeentefonds
• prenataal huisbezoek
20
Inkomsten begroting 2025
zwangeren in een kwetsbare
Overal om ons heen, binnen en buiten
Vorige
Volgende
Overzicht
situatie (vanaf juli 2022)
Basispakket
10
0
€ 53,6 miljoen
Plustaken voor gemeenten € 11,5 miljoen
Betekent ook: stijging Gemeentefonds 2024: stijging door actualisering basispakket
€ 82,5 miljoen
2021
2022
2023
2024
Plustaken voor anderen
€ 17,4 miljoen
Ontwerpbegroting 2024 / GGD Hart voor Brabant
6
2025
1. Gezondheid raakt ons allemaal - doelen en stappen 2026 1.1
Voorkomen als het kan, beschermen als het moet
1.2
Zelf, maar niet alleen
1.3. Iedereen verschillend, allemaal gelijk 1.4
Vorige
Volgende
Overal om ons heen, binnen en buiten
Overzicht
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
7
1.1 Voorkomen als het kan, beschermen als het moet
Stimuleren van positieve gezondheid is de sleutel tot een gezonde toekomst. Daarom zetten we daar vol op in. En we vergeten niet waar we goed in zijn: we blijven als organisatie klaar staan om mensen te helpen als dat nodig is.
Ambitie In 2027 vinden en gebruiken inwoners en partners de GGD als dé plek voor betrouwbare kennis en onderbouwde interventies om gezondheid te bevorderen.
Vorige
Volgende
Overzicht
Het gezondheidshuis.
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
8
Onze doelen voor 2026: 1. De transitie van zorg naar gezondheid wordt actief voortgezet, door inbedding van de samenwerking tussen het sociaal en medisch domein in het werkgebied van GGD Hart voor Brabant en GGD West-Brabant; 2. Met de partners is de rol en deelname van de GGD in het aansluiten op de sterke lokale teams in het sociaal domein en activiteiten vanuit de Hervormingsagenda Jeugd afgesproken, vastgelegd en geborgd; 3. De GGD gaat in gesprek met de belangrijkste werkgevers in de regio over hoe ze samen met partners gezond gewoon maken voor hun medewerkers en hun omgeving; 4. De GGD heeft een Vaccinatie Expertise Centrum (VEC), dat de centrale plek is waar inwoners, professionals en partners digitaal en fysiek terecht kunnen voor informatie en vragen over vaccinaties en natuurlijk voor het zetten van vaccinaties.
Onze stappen in 2026: Eerlijk: a. Samen met zorgverleners, gemeenten en zorgverzekeraars zorgen we ervoor dat interventies, onder andere uit de ketenaanpakken GALA, waarvan we weten dat ze werken, voor iedereen in de doelgroep beschikbaar zijn met structurele financiering en inzet van mensen. Dit geldt bijvoorbeeld voor het inzetbaar maken van de succesvolle interventie ‘GLI-jongeren’ en de inbedding en borging van de aanpak Kind naar Gezonder Gewicht en de rol van de centraal zorgverlener. We verkennen samen met onze gemeenten ook de inzet van aanvullende leefstijlloketten in gemeenten voor de primaire preventie.
Vorige
Volgende
Overzicht
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
9
b. We spelen een actieve rol bij het continueren en realiseren van de ambities uit de regioplannen (IZA) en het GALA. Zo adviseren we over de monitoring van activiteiten vanuit IZA en GALA, om bij te dragen aan de gezondheid van onze inwoners. Vanuit de regionale kennisinfrastructuur hebben we al belangrijke stappen gezet in de verbinding tussen gemeenten en GGD, om zowel de behoeftes van onze gemeenten beter op te halen, als kennisdeling over gezondheid nog beter vorm te geven. In 2026 zullen de middelen voor de kennisinfrastructuur vanuit de SPUK-regeling stoppen. In 2025 is er met gemeenten en betrokken partners een slimme efficiënte en houdbare oplossing voor uitgewerkt, waar we hopelijk in 2026 mee verder kunnen bouwen aan de Brabantse kennisinfrastructuur als het kennisknooppunt van gezondheid. c. We verspreiden via de Brabantse Kennisinfrastructuur, mits deze wordt voortgezet, de in 2025 opgedane kennis over verbeteren van de toegang tot huisartsenzorg voor arbeidsmigranten. d. We bereiden ons voor op meerdere scenario’s rondom de middelen voor structurele versterking van de infectieziektebestrijding (IZB). In de loop van 2025 komt hierover meer duidelijkheid, waarbij er drie scenario’s zijn: de investering stopt, wordt lager of blijft gelijk.
Bij reductie en stoppen heeft dit impact op de inzet voor de publieke gezondheid vanuit de wettelijke taken rondom infectieziekte bestrijding en preventie. In dit scenario zal de dienstverlening afgeschaald moeten worden, omdat er onvoldoende middelen beschikbaar zijn.
Gedurfd: e. De focus van de jeugdgezondheidszorg ligt bij het normaliseren (i.p.v. medicaliseren) en bij risicogestuurd werken. Dit vraagt om met een brede blik te kijken naar de sociale context en achterliggende factoren zoals armoede en de mentale gezondheid van ouders. Dit kan de GGD niet alleen, hiervoor is een intensieve verbinding op lokaal niveau nodig om dit samen te kunnen organiseren met de hiervoor beschikbare middelen. In 2026 zijn al onze teams daarom ook verbonden met de lokale wijkteams in het werkgebied. f. In 2025 zijn gemeenten gestart met het regionaal netwerk suïcidepreventie (onderdeel van de implementatie van de Wet Integrale Suïcidepreventie). De GGD is hierin netwerkpartner. We zetten in op aansluiten bij bestaande netwerken voor mentale gezondheid, die in 2026 mogelijk verder uitgebouwd worden. Het doel hiervan is om de kennis en kunde van de partners optimaal in te zetten, niet alleen binnen het netwerk maar ook juist tússen de
Vorige
Volgende
Overzicht
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
10
netwerken, zodat we ook leren van elkaars goede voorbeelden. Hiermee zetten we samen de noodzakelijke stappen om suïcidale gedachten bij jongeren en jongvolwassenen te normaliseren en de stap naar uitvoering van die gedachte (de suïcide) terug te dringen.
Vernieuwend g. We gaan actief in gesprek met werkgevers in Brabant, daarbij maken we strategische keuzes. Wat zijn de belangrijkste werkgevers? Waar zitten werknemers in bepaalde kwetsbare situaties (zoals bijvoorbeeld arbeidsmigranten) of waar zijn de grootste kansen om mensen goed voor te bereiden op gezond ouder worden? Welke werkgevers spelen een rol in het kader van een gezonde voedselomgeving? Kunnen we aanhaken bij de ontwikkelingen rondom gezonde en duurzame werklandschappen? We verwachten via werkgevers specifieke doelgroepen en met name volwassenen te bereiken. We activeren werkgevers voor de rol die zij hier zelf in spelen. Via werkgevers kunnen we ook bijdragen aan de groene handafdruk en planetaire gezondheid.
Vorige
Volgende
Overzicht
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
11
Hiermee willen we de volgende resultaten bereiken: Indicator
Start 2023
Stand 2024
Verwachting Toelichting 2026
Percentage volledige deelname aan RVP (t/m 2 jaar)
79%
82%
80% Het vaccinatieprogramma is sterk in beweging, zoals de start van de vaccinatie tegen het RS virus en het wijzigen van de timing van vaccinaties in het rijksvaccinatieprogramma. Dit zorgt tegelijkertijd voor onrust en aandacht. Vanuit het vaccinatie-expertise centrum is er veel aandacht voor de vaccinatiegraad op wijkniveau. We verwachten dat het percentage stabiel zal blijven.
Aantal consulten reizigersspreekuur
9.933
11.686
13.000 We investeren in nieuw personeel en verwachten hiermee nog meer klanten te kunnen bedienen en wachttijden te verkorten.
We zien dat onze inwoners en partners ons weten te vinden en tevreden zijn met onze dienstverlening door:
Vorige
Volgende
Indicator
Start 2023
Stand 2024
Verwachting Toelichting 2026
Aantal beleidsadviezen bij acute (milieu) incidenten
7 (+33 GAGS)
2 (+27 GAGS)
10 -
Aantal ontvangen vragen en klachten over milieu (en gezondheid)
333
374
350 -
Overzicht
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
12
Indicator Gemiddelde tevredenheid bij direct klantencontact met de GGD: Jeugdgezondheid Gemiddeld waarderen netwerkpartners/ gemeenten ons met een 8 of hoger
Start 2023
Stand 2024
71,6%
75,2%
-
-
Verwachting Toelichting 2026
72,5% - Vierjaarlijks gemeten in imago-onderzoek GGD. Aanvullend organiseren we vanaf 2025 een jaarlijks gesprek met de gemeenten over de samenwerking. Gespreksverslagen worden geanalyseerd op succesen verbeterpunten.
Vanuit onze reguliere taken werken we aan het zijn van dé plek voor betrouwbare kennis en onderbouwde interventies door:
Indicator Aantal gemeenteschetsen
Vorige
Volgende
Overzicht
Start 2023
Stand 2024
38
38
Verwachting Toelichting 2026 19 -
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
13
Indicator
Start 2023
Stand 2024
Aantal inwoners dat lid is van het GGDgezondheidspanel
9.421
9.897
Verwachting Toelichting 2026 10.000 -
Daarnaast voert de GGD kerntaken uit, gericht op het beschermen en bewaken van de gezondheid van onze inwoners
Indicator Aantal meldingen van meldingsplichtige infectieziekten Aantal lijkschouwingen bij niet-natuurlijk overlijden (inclusief euthanasie)
Vorige
Volgende
Overzicht
Start 2023
Stand 2024
Verwachting Toelichting 2026
623
1.613
De ambitie is vanzelfsprekend niet het aantal meldingen op zich, maar het zorgvuldig en deskundig behandelen van de meldingsplichtige infectieziekten.
1.347
1.452
1.500 Verwacht wordt dat de toename van toezicht bij aanvragen voor euthanasie zal toenemen als gevolg van de toename van (oudere) inwoners. Daarnaast streven we hier ook niet naar het behalen van een getal, maar naar het bieden van goede dienstverlening.
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
14
‘Ik werk samen met inwoners en professionals aan een rookvrije toekomst. In het project Rookvrij Leven voor Iedereen maken we gebruik van de integrale wijkaanpak van Pharos. We luisteren naar inwoners wat er nodig is om te stoppen, of om te voorkomen dat ze starten met roken of vapen. Samen ontwikkelen we plannen die aansluiten bij inwoners in de wijk. Dankzij een vierjarige subsidie van het KWF werken we de komende jaren verder aan een rookvrije toekomst. Samen met de (pre)geboortezorg uit de regio zetten we de actielijn Rookvrije Start op om het aantal zwangere vrouwen dat rookt vóór, tijdens en na de zwangerschap te verminderen. In 2026 bundelen we de succesfactoren van Rookvrij Leven voor Iedereen, zodat deze ook in andere wijken kunnen worden ingezet. Zo beschermen we anderen tegen meeroken en voorkomen we dat kinderen en jongeren verleid worden om zelf te gaan roken.’
- Baukje Coorens, adviseur Preventie en Gezondheid Vorige
Volgende
Overzicht
1.2 Zelf, maar niet alleen
Niets is zo persoonlijk als je eigen gezondheid. Voor wie gezond al gewoon is, kan het zelf doen. En wie onze kennis wil gebruiken weet ons te vinden. Mensen voor wie het moeilijk is, zoeken we actief op. Niemand hoeft tenslotte alleen te doen.
Ambitie In 2027 maken inwoners bewuste keuzes die bijdragen aan hun positieve gezondheid. De inwoner weet waar hij hulp en ondersteuning kan krijgen als het moeilijk is die keuze zelf te maken.
Vorige
Volgende
Overzicht
Zelf als het kan, samen als het moet.
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
16
Onze doelen voor 2026: 1. We voeren gesprekken met inwoners over hoe zij (nog) meer regie over hun eigen gezondheid kunnen nemen (denk aan klantarena’s bij jeugdgezondheidszorg, spiegelgesprekken, inzet van kunstmatige intelligentie et cetera). 2. We benutten ervaringsdeskundigheid in nieuw te starten projecten om erachter te komen welke inzet van de GGD hen echt verder helpt. 3. We versterken vanuit onze reguliere taken de maatschappelijke weerbaarheid. Hieronder vallen activiteiten vanuit de rol als crisisorganisatie maar ook activiteiten waardoor inwoners informatie krijgen over wat zij zelf kunnen doen om goed voorbereid te zijn op een (dreigende) crisis of oorlog. Denk hierbij ook aan gezondheidsbevordering om minder kwetsbaar te zijn voor gezondheidsrisico’s.
Onze stappen in 2026: Eerlijk: a.
In 2025 wordt een start gemaakt met participatie van ouders in de aanpak Kansrijke Start. Op basis van de geleerde lessen in de opstart willen we ouderparticipatie in 2026 gewoon maken.
b.
We werken samen met (toekomstige) ouderen aan wat zij zelf kunnen doen om gezond en vitaal ouder te worden. Dit begint vroegtijdig, dus bij volwassenen, ruim voor het 65ste levensjaar.
c.
Het nieuwe dienstverleningsconcept (2025) gaat uit van het mogelijk maken van meer zelfregie op gezondheid door onze inwoners. Daarmee verwachten we dat er ook moet worden ingezet op bijvoorbeeld gezondheidsapps. In 2026 wordt het dienstverleningsconcept geïmplementeerd.
d.
In 2026 streeft de GGD ernaar om in opvolging van de landelijke ETHOS telling bij te dragen aan een eerlijk geluid over dak- en thuisloosheid. We willen hierin speciale aandacht vragen kinderen die daken thuisloos zijn, mede omdat we partner zijn in het nationaal programma leefbaarheid en veiligheid. Daarnaast hebben we oog voor de vraagstukken in het kader van maatschappelijke weerbaarheid.
Vorige
Volgende
Overzicht
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
17
Gedurfd: e.
Samen met de straatdokter en partners zoals huisartsen verstevigen we de sociaal medische zorg voor dak- en thuislozen.
f.
We benadrukken het belang van inwonerparticipatie en stimuleren het inzetten en benutten ervan in de IZA-transformatieplannen.
Vernieuwend: g.
Om onze inwoners meer zelfregie te geven, benutten we ook de ontwikkelingen rondom kunstmatige intelligentie (AI) als onderdeel van onze dienstverlening.
h.
In 2026 versterken we samen met partners het bewustzijn rondom mentale gezondheid. We delen adviezen en tips om de mentale gezondheid zelf te onderhouden. We dragen bij aan het ‘gewoon’ te maken om met elkaar te praten over je mentale gezondheid, met als doel elkaar hierbij meer te kunnen helpen. Dit doen we al als onderdeel van de Gezonde Start (Generatie Gezond) en bij het signaleren van postpartum depressie (PPD) bij jonge ouders. We benutten EVIE als ondersteuning voor jongeren in het voortgezet onderwijs om hun mentale gezondheid te versterken. Daarnaast sluiten we aan bij de landelijke campagne “hey, het is oké”.
Vorige
Volgende
Overzicht
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
18
Hiermee willen we de volgende resultaten bereiken: Indicator
Start 2023
Stand 2024
Aantal consultatiebureau locaties dat werkt via de werkwijze van Plannen door Ouders.
40%
85%
Wachttijd KlantContactCentrum (frontoffice) in seconden
86
103
Het aantal vragen dat vanuit de regionale kennisinfrastructuur is opgepakt
-
-
19%
20%
Percentage jongeren met depressieve klachten (obv de screening in het voortgezet onderwijs)
Vorige
Volgende
Het aantal scholen dat door de GGD is ondersteund bij een integrale aanpak van mentale gezondheid: STORM
-
10
Young Minds Matter
-
8
Welbevinden: Gezonde School
-
49
Overzicht
Verwachting Toelichting 2026 95% In 2024 is het doel bereikt dat 85% van de locaties deze werkwijze inzet voor tenminste 1 contactmoment. Naast de ambitie om dit naar vrijwel alle locaties te verspreiden streven we ook naar het toepassen in meer contactmomenten per locatie. 90 -
- Nieuwe indicator vanuit activiteiten kennisinfrastructuur vanuit beweging IZA/GALA. Aantal vragen wordt gemonitord en gerapporteerd waarbij kwalitatieve duiding wordt gegeven over het type vraag (groot/klein). We gaan uit van stabilisatie van dit percentage.
Nieuwe indicator laat zien hoeveel scholen (PO & VO & MBO) YMM, STORM en/of het vignet welbevinden van de Gezonde School inzetten. Dit geeft een eerste indicatie van de ondersteuning die de GGD biedt bij de integrale aanpak van mentale gezondheid. Dit is tevens een flinke onderschatting omdat scholen ook kiezen voor eigen aanpakken rondom dit thema. Deze laten we voor het eerst zien in deze begroting. We verwachten een stijging gezien de maatschappelijke ontwikkelingen.
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
19
We kiezen voor een benadering van doelgroepen waarvan wij weten dat zij nog onvoldoende in staat zijn om zelf de gezonde keuzes te maken en hier hulp bij willen of nodig hebben:
Indicator
Start 2023
Stand 2024
Verwachting 2026
Toelichting
1.559
1.575
We verwachten een toename als gevolg van de stijging van het aantal mensen die dak- / thuisloos zijn.
Aantal cases van de wijk-GGD’ers
951
1.052
We verwachten een toename als gevolg van de maatschappelijke ontwikkelingen en toegenomen aandacht voor mensen met onbegrepen/verward gedrag.
Aantal cliënten spreekuren daken thuislozen
217
285
We ontwikkelen de aanpak met straatdoktoren daarom verwachten we een verdere stijging van het aantal cliënten in deze spreekuren.
Aantal cliënten Openbare Geestelijke Gezondheid (OGGZ)
GGD dienstverlening is er op gericht om de gezondheid te monitoren, te signaleren en zo nodig jeugdigen/inwoners die ondersteuning nodig hebben te verwijzen. Dat is aanleiding voor eventueel aanvullende dienstverlening zoals een contact op indicatie of huisbezoek, maar kan bijvoorbeeld ook een verwijzing naar een samenwerkingspartner in het sociaal of medisch domein zijn.
Indicator
Vorige
Volgende
Start 2023
Stand 2024
% jeugdigen dat van de GGD een doorverwijzing kreeg
10%
10%
% prenataal huisbezoek i.v.m. gesignaleerde kwetsbaarheid
2,8%
3,2%
Overzicht
Verwachting Toelichting 2026 10% Normaliseren, zo mogelijk doorgeleiden en samenwerken in/met sterke lokale wijkteams. We verwachten een kleine stijging als gevolg van stijgende aantallen van de doelgroep en de aandacht voor kansrijke start in de integrale geboortezorgketen.
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
20
Daarnaast voert de GGD kerntaken uit die mensen helpen zelf gezonde keuzes te maken. Tegelijk is de GGD er voor diegene die het nog niet alleen kan.
Indicator Aantal woningvervuilingen
Vorige
Volgende
Start 2023
Stand 2024
259
340
Verwachting Toelichting 2026 We zien een overall stijging van het aantal casussen doordat mensen langer thuis blijven wonen en geen steunsysteem hebben. -
Aantal webinars en campagnes gezondheidsbevordering Webinars
22
-
20
Campagnes
5
-
5
Overzicht
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
21
Binnen team Seksuele Gezondheid werken we al een tijd samen met een ervaringsdeskundige. Deze sekswerker vormt een gewaardeerde aanvulling op de reguliere werkzaamheden Seksuele Gezondheid. Cliënten worden geïnformeerd over de mogelijkheid om met deze ervaringsdeskundige te spreken. Zij nemen zelf de beslissing om hier gebruik van te maken. ‘Ik ga met cliënten in gesprek over wat zij zelf kunnen doen om zo gezond mogelijk te werken waarin ze hun eigen gezondheid beschermen en die van hun cliënten.’ Wat ontzettend fijn werkt is dat Wendy echt uit ervaring spreekt en daarmee met cliënten samen nadenkt over adviezen die in de praktijk ook echt werken. Daarmee is dit echt van toegevoegde waarde voor onze inwoners.
- Wendy van der Jagt, ervaringsdeskundige Vorige
Volgende
Overzicht
1.3 Iedereen verschillend, allemaal gelijk
We zijn allemaal anders, maar willen uiteindelijk allemaal hetzelfde: gezond opgroeien en ouder worden. Dat moet écht voor iedereen mogelijk zijn. Wij maken ons sterk voor iedereen in kwetsbare situaties.
Ambitie In 2027 neemt het verschil in gezonde levensjaren niet verder toe.
Vorige
Volgende
Overzicht
Ongelijk investeren in gelijke kansen.
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
23
Onze doelen voor 2026: 1. We werken in Brabant samen om alle jeugdigen gelijke kansen te bieden om gezond en veilig op te groeien. Zo werken we effectiever, efficiënter en eenduidiger. In 2026 synchroniseren en regionaliseren we het JGZ basisaanbod, passend bij het landelijk professioneel kader. Samen realiseren we waar we individuele ondersteuning kunnen omzetten naar meer collectieve of digitale vormen. 2. Er wordt een onderzoek uitgevoerd om te beoordelen of de lijn die is ingezet met Generatie Gezond (waarbij het niet uitmaakt waar je wieg staat) verbreed wordt naar alle inwoners, bijvoorbeeld als we kijken naar goed voorbereid vitaal ouder worden. 3. We hebben de manier waarop we werken aangepast en onze online JGZ-dienstverlening geharmoniseerd. Daarnaast bieden we de JGZ gedifferentieerd aan op basis van onze data. Hiervoor werken we toe naar het gezamenlijk gebruik van een nieuw taxatie-instrument en bespreken deze taxatie gestructureerd met de ouders/de jongere, om zo passende ondersteuning op maat te geven. 4. We gaan actief in gesprek met de betrokken partners om het netwerk van onder andere seksuele gezondheid zo op te zetten dat er een sluitend aanbod is voor inwoners, waarbij het centrum voor seksuele gezondheid zich richt op aanvullende zorg voor specifieke doelgroepen door outreachend werken en collectieve preventie. 5.
Er ligt een analyse, gemaakt met gemeenten en partners, voor mogelijke interventies/ dienstverlening die vanuit de GGD kan worden afgebouwd zonder negatieve effecten voor onze inwoners.
Onze stappen in 2026: Eerlijk: a.
Het team tuberculosebestrijding werkt intensief samen in de regio (REC zuid) om de dienstverlening op peil te houden. In 2026 zijn de resultaten bekend van verschillende pilots, zoals de implementatie van de IGRA diagnostiek, en passen onze dienstverlening hierop aan.
Vorige
Volgende
Overzicht
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
24
b.
We werken, door data-analyse en in overleg met partners zoals huisartsen, met meer focus op de meest kwetsbare doelgroepen bij seksuele gezondheid.
c.
We werken met partners en binnen de Academische Werkplaats Publieke Gezondheid aan bestaanszekerheid voor jongvolwassenen door onderzoek te doen naar het bereik van risicogroepen en de samenwerking tussen sectoren. Daarnaast onderzoeken we een mogelijke toekomststrategie om ook de volgende generatie bestaanszekerheid te bieden. De doorgang van deze onderzoeken is afhankelijk van een besluit over toekenning van de aangevraagde financiering.
Gedurfd: d.
Duurzame borging en financiering van de ketenaanpak Kind Naar Gezonder Gewicht voor kinderen met overgewicht en obesitas in alle gemeenten in de regio.
e.
De ingezette regionale en sub-regionale samenwerking rondom Kansrijke Start borgen we. Daarmee stimuleren we de samenwerking tussen lokale coalities, de ziekenhuizen en de verloskundige samenwerkingsverbanden (VSV).
f.
De GGD voert vanuit verschillende taakvelden taken uit in het kader van publieke gezondheid asielzoekers (PGA). Dit is nu georganiseerd vanuit PGA teams. In 2026 is dit onderdeel van de reguliere dienstverlening JGZ, waardoor we flexibeler deze klantengroep kunnen bedienen. We doen dit zowel in reguliere spreekuren als op specifieke AZC locaties en tijdelijke locaties.
Vernieuwend: g.
Om onze positie in en het integraal netwerk te verstevigen in de Openbare Geestelijke Gezondheidszorg (OGGZ) nemen we deel aan subsidieaanvragen actieprogramma Grip op Onbegrip. Daarmee kunnen we samen met de netwerkpartners mensen met onbegrepen gedrag beter ondersteunen.
Vorige
Volgende
Overzicht
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
25
Hiermee willen we de volgende resultaten bereiken: Indicator Verschil in levensjaren in goede ervaren gezondheid tussen mensen met een praktische en theoretische opleidingsachtergrond
Start 2023
Stand 2024
-
-
Verwachting Toelichting (2026) Deze indicator is niet op regionaal niveau beschikbaar. Daarom voorstel voor wijziging: verschil in ervaren gezondheid tussen mensen met een praktische of theoretische achtergrond. Aansluitend op de ambitie verwachten we dat het verschil ten opzichte van 2022 (25% verschil in ervaren gezondheid tussen praktisch en theoretisch opgeleide volwassenen) niet toeneemt.
Dat is een ambitie die we met tussenstappen willen gaan bereiken. Zo is het belangrijk dat ons bereik van jeugdigen zo hoog mogelijk is en monitoren we hun ‘kwetsbaarheid’. Ook is er aangepaste dienstverlening voor specifieke doelgroepen.
Indicator
Vorige
Volgende
Start 2023
Stand 2024
Verwachting Toelichting 2026
Percentage jeugdigen dat de GGD bereikt
75%
81%
95% -
Het aantal unieke cliënten waarbij de GIZ methodiek is ingezet (definitie NCJ)
27.292
-
Aantal jeugdigen waarmee de GGD contact heeft vanwege ziekteverzuim op school
2.093
1.987
Overzicht
Door een toename in getrainde professionals en grote bekendheid met de toegevoegde waarde van dit instrument verwachten we hier een stijging. 2.000 -
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
26
Deze ambitie bereik je nooit vanuit de GGD alleen. Samenwerking met partners is noodzakelijk om vanuit de behoeften en vragen van de doelgroep de juiste dienstverlening aan te bieden.
Indicator
Start 2023
Stand 2024
Verwachting Toelichting 2026
Lokale coalities Kansrijke Start
17 (’21)
-
19 Het streven is dat er in elke gemeente een lokale coalitie Kansrijke Start actief is.
Aantal Nu-Niet-Zwangercasussen opgeschaald naar inhoudelijk coördinator NNZ
173
174
We verwachten een kleine stijging omdat het aanbod NNZ is uitgebreid in de regio Brabant-Noord.
Aantal keren dat de GGD Stap 1 van de meldcode kindermishandeling startte
125
146
200 Ons streven is niet het bereiken van dit aantal, maar vooral dat professionals het juiste handelingsperspectief hebben om signalen actief te herkennen en op te pakken.
Vanuit de kerntaken voert de GGD diensten uit gericht op specifieke groepen met hun specifieke uitdagingen, waaronder:
Vorige
Volgende
Indicator
Start 2023
Stand 2024
Aantal SOA-consulten
5.711
5.575
Aantal PREP consulten Intake
24
125
Follow-up
964
889
Aantal verrichtingen voor opsporing en behandeling TBC
8.407
6.936
Overzicht
Verwachting Toelichting 2026 We verwachten dat het aantal gelijk blijft. Er is een grote behoefte aan PrEP zorg, maar de 150 verwachting is sterk afhankelijk van de keuzes die in 2025 gemaakt gaan worden. 1.800 7.000 -
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
27
Indicator
Vorige
Volgende
Start 2023
Stand 2024
Aantal opgespoorde actieve TBC-infecties
55
47
50 -
Aantal opgespoorde latente TBC-infecties (drager, maar niet ziek)
106
90
90 -
Overzicht
Verwachting Toelichting 2026
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
28
‘Het team Openbare Geestelijke Gezondheidszorg (OGGZ) ziet steeds meer mensen tussen wal en schip vallen – mensen met verward of onbegrepen gedrag. Voor deze groep, die vaak een complexe zorgvraag heeft, vervullen we een cruciale rol. Ons doel is om kwetsbare mensen te vinden, binden en toe te leiden naar passende zorg en ondersteuning. We zijn er trots op dat we afgelopen jaar meer datagedreven zijn gaan werken met hulp van een OGGZdashboard. Dit hebben we samen ontwikkeld met team Proces en Informatiemanagement (PIM). Dit dashboard biedt waardevolle inzichten in de verschillende soorten problematieken en helpt ons om beslissingen te baseren op feiten en cijfers. Hierdoor kan beleid en praktijk beter worden afgestemd op de behoeften van deze kwetsbare doelgroep. In 2025/2026 willen we het dashboard verder doorontwikkelen en rapportages opstellen waarmee we het gesprek met onze gemeenten verder kunnen verdiepen.’
- Tim van Soest, Verpleegkundige OGGZ Vorige
Volgende
Overzicht
1.4 Overal om ons heen, binnen en buiten
Gezond leven start met een omgeving die daarop is ingericht. Daarom zetten we gezondheid en veiligheid altijd voorop: zowel binnen als buiten, offline en online.
Ambitie In 2027 is het gewoon dat gezondheid wordt meegenomen bij het maken van keuzes voor de inrichting van de leefomgeving.
Vorige
Volgende
Overzicht
Inwoners pikken ’t niet, als dit niet zo is.
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
30
Onze doelen voor 2026: 1.
De toezichthoudende rol van de GGD is uitgebreid met het toezicht op de Voorschoolse Educatie. Deze signaal gestuurde inspecties werden voorheen uitgevoerd door de onderwijsinspectie. In 2025 wordt duidelijk of deze taak bij de GGD’en belegd wordt en tegen welke financiering.
2.
Het aantal scholen dat structureel werkt met de gezonde schoolaanpak om aan gezondheidsheidsthema’s zoals voeding, welbevinden, mediawijsheid en milieu & natuur te werken, neemt toe.
3.
We hebben inzicht in de gezondheidseffecten van klimaatverandering die specifiek onze regio raken (denk aan hitte, droogte, beschikbaarheid van drinkwater, risico op infectieziekten en wateroverlast) en dragen zorg voor verspreiding van deze kennis en inbedding van mogelijke interventies.
Onze stappen in 2026: Eerlijk: a. Team Gezondheid, Milieu en Veiligheid (GMV) is betrokken bij de landelijke ontwikkelingen vanuit de actieagenda industrie en omwonenden. Eén van de acties uit deze Actieagenda gaat over het verkennen van versterking van de adviesrol GGD. In de loop van 2025 zijn de resultaten hiervan bekend. Binnen de Actieagenda wordt gesproken over de thema’s ‘een goede buur’, ‘minder hinder, schone lucht’, ‘meten en weten’ en ‘betrouwbare overheid’. We implementeren de gevolgen van de uitvoering van de Actieagenda in de adviestaken van onze GGD.
Vorige
Volgende
Overzicht
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
31
Gedurfd: b. In 2026 zijn we met scholen in gesprek over de inzet van bekende integrale aanpakken om de mentale gezondheid van leerlingen op het voortgezet onderwijs te versterken. Met de scholen bepalen we de voor hen meest geschikte aanpak en stemmen af wat de rol van de GGD hierin is. We maken gebruik van bewezen aanpakken zoals bijvoorbeeld het themacertificaat Welbevinden (gezonde school), Young Minds Matter en STORM. c. In 2026 gaan we actief met gemeenten in gesprek over de positie van de GGD’en in ruimtelijke ontwikkelingen. Hierbij bouwen we voort op de eerste ervaringen met de Omgevingswet, maar kijken ook verder vanuit het concept Health in/for all policies. We maken hierbij gebruik van de toolkit ‘Positieve Gezondheid op de tekentafel’. We formuleren met partners uit het sociale en fysieke domein én met inwoners voorstellen voor een fijne en gezonde wijk. d. We werken met gemeenten aan de Citydeal gezonde en duurzame voedselomgeving.
Vernieuwend: e. Samen met partners zijn we voorbereid op het uitvoeren van het toezicht op de Voorschoolse Educatie.
Vorige
Volgende
Overzicht
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
32
Hiermee bereiken we de volgende resultaten: Indicator
Start 2023
Stand 2024
89%
-
- Dit wordt gemeten via de reguliere monitors en gerapporteerd. De nieuwe cijfers zijn afhankelijk van publicatie van de resultaten van de gezondheidsmonitor volwassenen (2e helft 2025).
Aantal GGD adviezen m.b.t. de leefomgeving die bij omgevingsvisies, -plannen en – vergunningen die zijn mee- of overgenomen in het definitieve gemeentelijke besluit.
-
-
38 Ruimtelijke ontwikkelingen zijn vaak langdurige projecten met een combinatie van formele adviesmomenten (inspraak) en informele adviesmomenten (voorbesprekingen). In overleg met twee gemeenten, Tilburg en ’s-Hertogenbosch worden in 2025 twee casussen geanalyseerd om te kijken wanneer advies gevraagd/ gegeven is, wat de reactie hierop was en welke opbrengst dit had.
Percentage gemeenten dat in tenminste één van de nota’s voor de beleidsvelden werk & inkomen, ruimte & wonen en milieu & mobiliteit een relatie met gezondheid heeft gelegd
-
-
- Dit is een nieuwe indicator o.b.v. advies van het RIVM. Ervaring uit de gemeente Utrecht leert dat dit een complexe en tijdrovende activiteit. Advies van betrokken ambtenaren was om deze indicator daarom niet over te nemen.
% volwassenen dat tevreden is over eigen woonomgeving
Vorige
Volgende
Overzicht
(2022)
Verwachting Toelichting 2026
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
33
We spreken ons uit over de invloed van de omgeving op onze gezondheid vanuit onze opdrachten en in het netwerk met onze partners.
Indicator
Start 2023
Stand 2024
Aantal beleidsadviezen ruimtelijke ontwikkeling
61
49
Percentage scholen met vignet Gezonde School (of deze aanpak benutten)
37%
36%
-
54
Aantal gevraagde GGDadviezen bij Omgevingsvisies, -plannen en -vergunningen
Vorige
Volgende
Overzicht
Verwachting Toelichting 2026 We verwachten een stijging te zien als gevolg van ontwikkelingen rondom woningbouw, industrie en veehouderij. 50% -
We verwachten in 2026 dat gemeenten weer op stoom zijn rondom ruimtelijke ontwikkelingen. Daarnaast is er in 2025 volop ingezet op bekendheid in gemeenten over de toegevoegde waarde van gezondheidsadvies door de GGD.
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
34
Dat doet de GGD niet alleen door nieuwe dingen te doen, maar juist ook door de uitvoering van (wettelijke) taken zoals afgesproken met en voor onze gemeenten.
Vorige
Volgende
Indicator
Start 2023
Stand 2024
Aantal inspecties kinderdagopvang en gastouderopvang
1.973
-
Aantal kwaliteitsonderzoeken WMO
8
34
10 -
Aantal calamiteitenmeldingen WMO
43
82
50 -
Aantal infectiepreventie inspecties bij tattoo- en piercingbedrijven
138
121
150 -
Aantal infectiepreventie inspecties bij risicovolle voorzieningen
43
106
50 -
Overzicht
Verwachting Toelichting 2026 2.100 De ambitie is 100% van de locaties voor kinderdagopvang te inspecteren en 50% van de gastoudergezinnen.
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
35
‘De leefomgeving van kinderen beïnvloedt hun gezondheid. Denk aan de invloed van luchtkwaliteit en astma bij kinderen, maar ook het voorbeeld van lood in drinkwater. Daarom is het belangrijk dat we binnen de jeugdgezondheid (aanstaande) ouders gericht adviseren over de invloed van de leefomgeving op de gezondheid van hun kinderen. Om jeugdverpleegkundigen hiermee te helpen is er een checklist gemaakt met punten om het gesprek met ouders hierover te kunnen voeren. Er is ook veel informatie beschikbaar via GGDleefomgeving.nl - Gezond opgroeien. De samenwerking met team Gezondheid, milieu en veiligheid draagt bij aan meer inzicht in de invloed van omgevingsfactoren op de gezondheid.’
- Mitra Sahak-Mehdizadeh, jeugdarts i.o.
Vorige
Volgende
Overzicht
2. Financiën Vorige
Volgende
Overzicht
Gemeentelijke bijdrage 2026 De gemeentelijke bijdrage is de bijdrage voor het basispakket van de
Het is nog niet helder wat hiervan het financiële effect is, vandaar dat dit
GGD. Daarnaast kunnen gemeenten of anderen tegen betaling kiezen voor
in de inwonerbijdrage is opgenomen als PM post. Voor gemeenten zal dit
aanvullende diensten (plustaken).
budgetneutraal gebeuren doordat de gemeenten dit geld ontvangen via het gemeentefonds.
Als uitgangspunt voor de begroting hanteren we, volgens afspraak, de Indexering 2026
geïndexeerde bijdrage 2025.
De exploitatie van de GGD is loon- en prijsgevoelig. Daarom is er een
Omschrijving
Bedrag
Gemeentelijke bijdrage basispakket vastgestelde begroting 2025
€ 44,86
Aanpassingen contactschema RVP
€ PM
Gemeentelijke bijdrage basispakket 2025, per inwoner
€ 44,86
Indexering 2026
€ 1,15
Overheveling SPUK-regelingen naar gemeente
€ PM
Aanpassingen contactschema RVP
€ PM incidenteel
Gemeentelijke bijdrage basispakket 2026, per inwoner
€ 46,01
consistente index voor de gemeentelijke bijdrage, met objectieve maatstaven en vrij van beleidsmatige keuzes. Hierbij volgen we de afspraken in onze gemeenschappelijke regeling: het systeem van de gemeente Tilburg. Jaarlijks voorspelt zij de loon- en prijsstijgingen op basis van cijfers van het Centraal Planbureau, met een correctie voor de werkelijke ontwikkeling in de twee vorige jaren. Hierdoor loopt de index gelijk met de reële stijging van lonen en prijzen. Het leidt voor 2026 tot een indexering van 2,57%. Zie voor de berekening bijlage 2. Overheveling SPUK-regeling naar gemeenten In het landelijk regeerakkoord uit 2024 is opgenomen dat specifieke uitkeringen worden overgeheveld naar het gemeentefonds met toepassing van een budgetkorting van 10%. Gemeenten financieren specifieke dienstverlening van de GGD met deze middelen. Mochten deze uitkeringen in 2026 daadwerkelijk worden overgeheveld naar het gemeentefonds, dan vertalen
Toelichting
we dit naar de gemeentelijke bijdrage in lijn met de wet gemeenschappelijke
Aanpassingen contactschema RVP
regelingen. Indien bij overheveling de zogenaamde budgetkorting van 10%
In 2025 worden verschillende wijzigingen doorgevoerd in het schema van
gestand blijft betekent dat wel dat, bij een korting van 10% op een SPUK,
het Rijksvaccinatieprogramma waarvoor de GGD extra kosten moet maken.
we in gesprek moeten gaan over het niveau van dienstverlening.
In het gemeentefonds wordt incidenteel eenmalig extra gestort in 2025 ter overbrugging van schommelingen in de implementatiejaren van deze schemawijzigingen. Het ministerie van VWS geeft aan dat in 2025 een bedrag wordt toegevoegd aan het Gemeentefonds voor de periode 2025 t/m 2029.
Vorige
Volgende
Overzicht
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
38
Ontwikkeling gemeentelijke bijdrage De belangrijkste oorzaak voor de stijging van de gemeentelijke bijdrage is de jaarlijkse indexatie. De kleine extra stijging in 2024 wordt verklaard door de aanpassingen in het basispakket (o.a. Omgevingswet). Daarnaast zijn er de afgelopen jaren meerdere toevoegingen aan het rijksvaccinatieprogramma geweest die vertaalden in een bijdrage per inwoner. Gemeenten worden voor deze toevoegingen gecompenseerd via het gemeentefonds waardoor deze wijzigingen uiteindelijk voor de gemeente budgetneutraal zijn. Bedragen x € 1 miljoen
60 50 40 30 20 10 0 2022
Vorige
Volgende
2023
Overzicht
2024
2025
2026
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
39
Tarieven 2026 Het algemeen bestuur van de GGD stelt de tarieven vast, tegelijk met deze begroting. In bijzondere situaties kan de directeur gemotiveerd afwijken van deze tarieven. De tarieven voor diensten aan anderen dan gemeenten stelt de directeur in mandaat vast, op basis van landelijke en regionale afspraken en/of onderhandelingen. Bijvoorbeeld: reizigersadviezen, forensische diensten, hygiëne-inspecties, seksuele gezondheid en tuberculosebestrijding.
Uurtarieven plustaken voor gemeenten, afgerond
2024
2025
2026
≤ schaal 6 (o.a. teamassistent en medisch technisch medewerker)
73,75
77,25
79,25
schaal 7 (o.a. gezondheidsvoorlichter)
85,75
89,75
92,00
schaal 8 (o.a. verpleegkundige B )
97,50
102,00
104,50
schaal 9 (o.a. verpleegkundige AB en toezichthouder Wet kinderopvang)
113,25
118,50
121,50
schaal 10 (o.a. verpleegkundige A en gvo-functionaris)
123,00
128,75
132,00
schaal 11 (o.a. verpleegkundig specialist/ physician assistant, onderzoeker en functionaris gezondheidsbeleid)
141,00
147,75
151,50
≥ schaal 12 (o.a. arts)
146,75
153,75
157,75
Toezicht voorschoolse educatie Uit onderzoek van de onderwijsinspectie is gebleken dat voorschoolse educatie (VE) bijdraagt aan de ontwikkeling van kinderen, mits de educatieve kwaliteit op orde is. De signaalgestuurde inspecties worden nu uitgevoerd door de onderwijsinspectie. Onderzocht wordt wat de meerwaarde is om reguliere inspecties te laten uitvoeren door toezichthouders Kinderopvang als bijdrage om de educatieve kwaliteit te verhogen. Verwacht wordt dat daarover in 2025 een beslissing genomen wordt. Wij zijn enthousiast om dit uit te voeren, op voorwaarde dat er voldoende middelen komen voor scholing en uitvoering.
Vorige
Volgende
Overzicht
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
40
3. D e GGD als organisatie Vorige
Volgende
Overzicht
3.1 Bedrijfsvoering De toekomstbestendige organisatie De toekomstbestendige organisatie vraagt om het versterken van onze positie als werkgever. Dit vraagt om betrokken collega’s, die we niet alleen binden aan de organisatie met perspectief op groei, maar ook blijven boeien met betekenisvol werk en laten bloeien door ontwikkeling. Strategische personeelsplanning helpt ons om goed voorbereid te zijn op de verwachte krapte en ontwikkeling van de arbeidsmarkt. We hebben een effectieve personeelsbezetting nodig. 1. De GGD is een aantrekkelijk werkgever
Resultaat
Vorige
Volgende
Stand 2023
Stand Verwachting Toelichting 2024 2026
Aantal medewerkers in dienst
872
860
Het aantal medewerkers in dienst zal gelijk blijven. De verdeling/verhoudingen in functies zal verschuiven als gevolg van functiedifferentiatie.
Medewerkers in dienst (in fte)
685
691
-
Aantal inhuurkrachten
93
79
In samenhang met de wet DBA streven we naar het beperken van inhuur. Externe inhuur is niet wenselijk op reguliere taken.
Aantal inhuurkrachten (in fte)
52
26
-
Ziekteverzuim
7,3%
7,6%
Overzicht
Investeringen worden gedaan om de groei van het verzuim terug te dringen.
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
42
Het eerlijk geluid: 2. In 2026 werken en leren we op basis van betrouwbare gegevens en analyses Deze data benutten we structureel bij besluitvorming en procesoptimalisatie. Zo hebben we in 2025 met behulp van data, kennis en ervaring de belangrijkste strategische opgaven vastgesteld waar we in de GGD aan werken. Dit geeft ons een focus op die punten waar we voor inwoners de meeste impact kunnen en moeten bereiken. Het benutten van data als onderbouwing voor keuzes vraagt een combinatie van zowel doorontwikkeling van de data en de systemen om deze data te ontwikkelen als van toepassing van deze data, datagedreven denken en werken. In 2026 leggen we extra focus op het toepassen van data die we hebben in onze dienstverlening. Dat doen we niet alleen maar juist in onze netwerken. Denk bijvoorbeeld aan de regionale kennisinfrastructuur die is opgezet vanuit de ontwikkeling van zorg naar gezondheid (IZA/GALA). Samen ontwikkelen we nog betere gezondheidsindicatoren die bijdragen aan meer inzicht in de effecten van interventies. Maar ook nieuwe indicatoren die door inwoners zelf gemeten kunnen worden (citizen science) met behulp van bekende gezondheidsapps. We werken aan het verstevigen en voldoen aan informatieveiligheid. We voldoen aan de wet- en regelgeving voor informatiebeveiliging (waaronder de nieuwe cyberbeveiligingswet). 3.
De GGD maakt slim gebruik van digitale middelen Door personele en financiële uitdagingen is het belangrijk om onze mensen zo slim mogelijk in te zetten. Digitale hulpmiddelen helpen inwoners om meer zelf te doen en versterken onze dienstverlening. We zetten kunstmatige intelligentie (AI) veilig en betrouwbaar in. We blijven oog houden voor inwoners die moeite hebben met het gebruik van digitale middelen. Onze digitale hulpmiddelen voldoen aan de voorwaarden voor digitoegankelijkheid. 4. In 2026 wordt het digitaal kinddossier in onze organisatie vernieuwd In 2026 gaan we aan de slag met de uitkomst van het aanbestedingstraject voor het digitale kinddossier. Dit kan betekenen dat we een nieuw digitaal kinddossier implementeren met een nieuwe leverancier en systeem, of dat we verder bouwen op het bestaande dossier. Ons doel blijft om flexibele en mobiele diensten in te zetten binnen de jeugdgezondheidszorg, zodat we iedereen optimaal kunnen bedienen en niemand uitsluiten.
Vorige
Volgende
Overzicht
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
43
5. In 2026 verkleinen we onze voetafdruk We zetten stappen richting een duurzame toekomst. Met de ondertekening van de Green Deal Duurzame Zorg 3.0 hebben we onze ambities op duurzaamheid versterkt. In 2025 is het laaghangend fruit aangepakt en in 2026 bouwen we verder. We verkleinen onze voetafdruk door slimmer en duurzamer te werken met herbruikbare materialen, groenere groepsvaccinaties, duurzame mobiliteit en gezonde en duurzame voeding. Ook zorgen we voor betere hitteregulatie op locaties. Tegelijkertijd vergroten we onze handafdruk door anderen te inspireren en in beweging te komen. We stimuleren inwoners, gemeenten en ketenpartners bijvoorbeeld met voorlichting over duurzame gezondheid, groenere wijken en praktische adviezen over hoe om te gaan met hittestress.
Het gedurfde geluid: 6. De GGD werkt in een sterk netwerk van inwoners, gemeenten en partner De GGD maakt juist in het brede domein van publieke gezondheid impact op de gezondheid vanuit een breed perspectief: Health in/for all policies. Dat kan en wil de GGD niet alleen. We werken samen. Daarbij stimuleren we het netwerk om samen de benodigde stappen te zetten. Dat betekent ook dat we kijken naar het verdelen van taken. We stoppen met werkzaamheden die onvoldoende onderbouwd zijn. We laten ook ons gezonde geluid horen op die plekken waar dit gehoord moet worden. Daarbij beperken we ons niet tot de regionale afbakening, maar participeren we juist ook actief in bovenregionale netwerken rondom bijvoorbeeld de TBC dienstverlening of juist landelijk. Denk hierbij aan de landelijke commissie arbeidsmarkt waarin de GGD een actieve rol speelt. 7. De GGD heeft focus In 2025 hebben we samen onze strategische opgaven bepaald. Om deze doelen te bereiken werken we samen binnen en buiten de GGD. Ontwikkelingen die daarbuiten vallen, pakken we minder intensief op, stoppen we, of bespreken we met partners om te kijken hoe we onze rol anders kunnen invullen. Zo zorgen we ervoor dat we onze tijd én energie besteden aan wat écht het verschil maakt. 8. De GGD is Samen Sterker In 2026 werken we nauw samen met de GGD West-Brabant, omdat we samen meer kunnen bereiken voor onze inwoners.
In 2026 zetten we de opgedane inzichten om in actie, zodat we samen sterker staan en continuïteit van dienstverlening kunnen bieden.
Vorige
Volgende
Overzicht
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
44
Het vernieuwend geluid: 9. De GGD is toonaangevend en werkt met ‘beproefde’ methoden en technieken Onze dienstverlening is toekomstbestendig: flexibel, digitaal waar kan en met persoonlijke hulp waar nodig. Zó blijven we inspelen op wat inwoners écht nodig hebben. In 2025 ontwikkelden we samen met gemeenten, inwoners en GGD professionals een dienstverleningsconcept afgestemd op de veranderende wensen van de inwoners.
Vernieuwende stap: a. In 2026 werken we aan het versterken van de nieuwe competenties voor gezondheidsbevordering Hiermee verbeteren we de kwaliteit van voorlichting en zetten we in op activiteiten met impact. Hiervoor is een leer- & ontwikkelplan opgezet wat we in 2026 uitvoeren.
Vorige
Volgende
Overzicht
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
45
3.2 Weerstandsvermogen en risicobeheersing Het weerstandsvermogen laat zien hoe de GGD tegenvallers kan opvangen zonder dat het werk in gevaar komt. Het bestaat uit bestemmingsreserves en de algemene reserve. Bestemmingsreserves hebben een doel en vervallen als dat doel is bereikt. De algemene reserve is voor het opvangen van tegenvallers. Het algemeen bestuur stelde een norm vast voor deze reserve, op basis van de omzet van het basispakket en de plustaken: vanaf 2022 is de ondergrens € 1,5 miljoen en de bovengrens € 5,2 miljoen. Een risico is een gebeurtenis of omstandigheid met mogelijk nadelige gevolgen voor de organisatie. Hieronder staan de belangrijkste risico’s en hoe we daarmee omgaan. We schatten de kans in en het gevolg, uitgedrukt in geld. De algemene reserve ter hoogte van € 1,5 miljoen valt per eind 2024 binnen de bandbreedte van haar normen. De benodigde weerstandscapaciteit is echter € 1,7 miljoen voor de dekking van de risico’s en andere onverwachte ontwikkelingen. Bedragen x € 1.000
Nr. Risico
Kans
Impact
Maatregel type
Waarde
Waarde restrisico
1
Indexering gemeentelijke bijdrage
Groot
Zeer groot
Verminderen
1.500
0
2
Fluctuaties in omzet plustaken
Groot
Groot
Verminderen
1.400
500
3
Toenemend aantal specifieke uitkeringen en budgetkorting
Groot
Groot
Accepteren
1.000
300
4
Informatiebeveiliging onvoldoende op orde
Groot
Groot
Verminderen
PM
PM
5
Onvoldoende binden en boeien van medewerkers
Groot
Groot
Verminderen
800
400
6
Niet invulbare vacatures op vitale functies
Groot
Groot
Verminderen
PM
PM
7
Niet meer kunnen voortbestaan van de GGD in huidige vorm
Middelgroot
Zeer groot
Verminderen
PM
0
8
Hoog ziekteverzuim
Groot
Middelgroot
Verminderen
1.100
300
9
Planetaire gezondheid
Groot
Middelgroot
Verminderen
PM
PM
10
Uitvoering forensische geneeskunde
Groot
Middelgroot
Verminderen
800
200
Vorige
Volgende
Overzicht
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
46
Bedragen x € 1.000
Nr. Risico
Kans
Impact
Maatregel type
Waarde
Waarde restrisico
11
Hoge inflatie en kostenstijgingen
Middelgroot
Groot
Verminderen
1.500
0
12
Uitgaven die niet rechtmatig zijn
Klein
Middelgroot
Verminderen
PM
PM
13
Vennootschapsbelasting
Klein
Middelgroot
Verminderen
PM
PM
14
Leegstand verhuur
Klein
Klein
Accepteren
0
0
15
Oninbaarheid debiteuren
Klein
Klein
Accepteren
13
0
8.113
1.700
Totaal
Toelichting: 1.
Indexering gemeentelijke bijdrage: het risico dat een meerderheid van de
Fit en Gezond wordt de structurele kostenstijging niet verhaald bij de
gemeenten zich niet kan vinden in de afgesproken jaarlijkse indexering
gemeenten.
gaat van middelgroot naar groot. Vooruitlopend op de signalen rondom de
2.
Fluctuatie in plustaken: de omvang van plustaken kan veranderen
gemeentelijke financiën in 2026 (het zogenaamde ravijnjaar) bestaat het
zonder dat de GGD de organisatie hierop tijdig kan aanpassen. Dit risico
risico dat gemeenten vragen de inwonerbijdrage 2025 als uitgangspunt
neemt als gevolg van het Ravijnjaar 2026 toe: de kans wordt groter dat
te hanteren voor 2026 en loon- en prijscompensatie op te vangen in
gemeenten scherpe keuzes moeten maken over de plustaken die zij
de eigen begroting middels ombuigingen. Jaarlijkse indexering van de
afnemen. Pas in de najaarsgesprekken met de gemeenten krijgen wij
gemeentelijke bijdrage is nodig om de autonome loon- en prijsstijgingen
een beeld van de plustaken die gemeenten komend jaar willen afnemen.
op te vangen. Deze zijn een gevolg van kostenstijgingen waar de GGD mee
Ook worden gedurende het jaar nog extra plustaken ingekocht door
geconfronteerd wordt als gevolg van bijv. CAO-stijgingen en prijsstijgingen
gemeenten. Dit maakt voor de GGD het risico van tijdelijke overformatie
van inkoop van goederen en diensten.
(en in potentie frictiekosten) groter. We beperken dit risico met actief
De GGD voert al een ombuiging door binnen de eigen begroting: om
accountmanagement en te blijven investeren in de kwaliteit en impact van de plustaken die wij aanbieden.
de stijging van kosten als gevolg van onderhoud aan het functieboek op te vangen. De ongedekte kosten waren 3% van de begroting. Deze
3.
Toenemend aantal specifieke uitkeringen (SPUK’s) en risico
afgezet tegen de personele lasten betekent een stijging van zelfs 5%.
op budgetkorting: we zien – net als bij gemeenten zelf – een
Hiervoor is in 2024 het programma Transitie Toekomstbestendige GGD
toenemend aantal specifieke uitkeringen en de daaraan gekoppelde
door het algemeen bestuur vastgesteld. Met het programma Financieel
verantwoordingslast. Voor een aantal taken gaat het om substantiële
Vorige
Volgende
Overzicht
Ontwerpbegroting 2026 / GGD Hart voor Brabant
47
bedragen waarbij aanzienlijke inzet wordt gevraagd maar onzeker is of de
5.
cruciale functies vertrekken. We besteden aandacht aan het binden en
VIP en de Covid-19 vaccinatiecampagne, waar voor de GGD aanzienlijke
boeien van medewerkers door te investeren in opleiding, ontwikkeling
bedragen mee gemoeid zijn. Dit maakt het voor de GGD risicovol om
en goede arbeidsomstandigheden. Dit risico blijft gelijk: de risico’s van
langlopende verplichtingen aan te gaan en bedrijfsvoering hieromtrent
schaarste op de arbeidsmarkt mitigeren wij door te blijven investeren
duurzaam te organiseren. Er is onzekerheid over continuering van VIP in
in aantrekkelijk werkgeverschap. Zo versterken we niet alleen de
2026 als gevolg van aangekondigde bezuinigingen in het regeerakkoord
medewerkersbetrokkenheid, maar ook de continuïteit van onze
uit 2024. Vanwege arbeidsmarktoverwegingen en goed werkgeverschap is
dienstverlening.
een aantal collega’s een vast contract gegund terwijl financiering mogelijk
6. Niet in te vullen vacatures: het is soms moeilijk om vacatures in te vullen
vervalt, daarnaast is het een risico in de zin van deskundigheid- en
voor vitale functies, wat kan leiden tot achterstanden in het primaire
capaciteitsverlies in onze dienstverlening rondom infectieziektebestrijding.
proces. We zetten hierop in, maar het lukt misschien niet altijd om deze
Daarnaast is er een risico van 10% budgetkorting wanneer specifieke
vacatures op tijdig in te vullen. Dit risico blijft gelijk.
uitkeringen overgeheveld worden naar het gemeentefonds, conform
7.
Voortbestaan van de GGD in de huidige vorm: de coronacrisis leidt tot andere sturing bij crises (van infectieziekten). Dit risico blijft gelijk, we
het regeerakkoord uit 2024. De Regeling Aanvullende Seksuele Gezondheidszorg is een SPUK en bedraagt jaarlijks ca. € 3,0 mln en is
verminderen dit risico door nauwe samenwerking met GGD’en en anderen.
bedoeld om een aantal risicogroepen gratis en, indien gewenst, anonieme
8. Hoog ziekteverzuim: dit kan leiden tot achterstanden in en druk op (een
- aanvullende seksuele gezondheidszorg te bieden. Een budgetkorting van
deel van de) diensten. We zetten in op vitaliteit van medewerkers en
10% resulteert erin dat een deel van de mensen uit deze risicogroepen
stellen zo nodig onze doelen bij.
niet meer terecht kan bij de GGD voor seksuele gezondheidszorg. Dit zorgt
4.
Onvoldoende binden van medewerkers: het risico dat medewerkers op