13 Participatieplan omgevingsvisie (1 raadsvoorstel NIEUW)

Zaaknummer:

gemeente Hilvarenbeek

In de vergadering van Behandeld in college op Behandeld in commissie(s) Agendapunt Beleidsveld Onderwerp

: 20 april 2023 : 14 maart 2023 : Ruimte van 30 maart 2023 : 13 : Ruimtelijke ontwikkeling : Participatieplan omgevingsvisie

Voorstel 1. Instemmen met het participatieplan voor de omgevingsvisie Inleiding Op 19 juli 2022 stelde u de kaders vast voor het opstellen van de omgevingsvisie. Naast deze eigen kaders geeft ook de Omgevingswet een aantal belangrijke uitgangspunten mee. Participatie is er daar één van. Bij het vaststellen van de omgevingsvisie moet de raad kunnen aangeven hoe inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties en bestuursorganen zijn betrokke n. En wat de resultaten daarvan zijn. De Omgevingswet schrijft niet voor hoe we de participatie vorm moeten geven. Daarvoor kunnen we dus ons eigen Beeks model volgen. In het participatieplan - en in bijgevoegde communicatie- en participatiekalender - leest u hoe we de samenleving willen betrekken en welke keuzes we voorstellen voor de verschillende stappen uit het Beeks model. Argumenten 1.1 Met het participatieplan spelen we in op een zo hoog mogelijke betrokkenheid van de samenleving bij de totstandkoming van de omgevingsvisie Verschillende mensen hebben verschillende behoeften als het gaat om participatie en daar spelen we op in. Sommigen gaan graag actief met anderen in gesprek of zoeken vooral een podium voor hun standpunten. Anderen kijken liever de kat uit de boom, willen vooral geïnformeerd worden of willen op een eenvoudige manier wanneer het hen uitkomt, ‘laptop op schoot, Netflix aan’ -, een bijdrage leveren.

We vinden het belangrijk dat een participatietraject al deze verschillende voorkeuren bedient, omdat de mening van de één niet meer waard is dan de mening van een ander. We bieden iedereen de gelegenheid om mee te doen en zetten een mix aan middelen in om mensen te verleiden om ook daadwerkelijk mee te doen. Dat varieert van bestaande middelen zoals jeugdonline vragenlijsten, maptionnaire, digitale en fysieke (inloop)bijeenkomsten tot een nieuw middel als swipocratie. Swipocratie is een online participatietool - ook beschikbaar in de vorm van een app - waarmee inwoners snel en eenvoudig hun mening kunnen geven. We nodigen inwoners uit om naar ons te komen maar daarnaast gaan we ook zelf naar inwoners toe. Bij de eerste processtap (foto van de leefomgeving) bestaat de participatie vooral uit het ‘ophalen’ van informatie. Daarvoor organiseerden we afgelopen december vier werkateliers voor (belangen)organisaties en samenwerkingspartners. We kozen voor een werkatelier omdat het een beproefde werkvorm is waarbij de verschillende deelnemers actief met elkaar in gesprek gaan over (soms) uiteenlopende standpunten. 1

Raad van 20 april 2023, nr. 13

Bij de volgende stap (dialoog) nodigen we de ‘brede samenleving’ uit om te reageren op hetgeen we ophaalden tijdens de werkateliers. Op die manier vervolmaken we de foto van de leefomgeving tot een beeld waarin zoveel mogelijk mensen zich herkennen. We besteden extra aandacht aan de doelgroep jongeren. De ervaring leert dat jongeren in participatietrajecten vaak ondervertegenwoordigd zijn. Dat was ook het geval bij de werkateliers. Daarom organiseren we - samen met Hebe en met medewerking van het innovatienetwerk jeugd - een bijeenkomst voor jongeren en gaan we naar verenigingen toe om jongeren te bereiken. We betrekken daarnaast ook de kinderraad. 1.2 We volgen in het participatieplan de stappen uit het Beeks model Het Beeks model vraagt om een aantal keuzes te maken. Die keuzes gaan onder meer over het niveau van participatie en welke belanghebbenden (minimaal) betrokken moeten worden. We stellen voor om te kiezen voor het participatieniveau meedenken. Belangrijkste argument daarvoor is dat de bevoegdheid om de omgevingsvisie vast te stellen nu eenmaal bij uw raad ligt. Zodra we aan de slag gaan met het uitvoeringsplan kunnen we ervoor kiezen een ander participatieniveau hanteren. Op dat moment bepalen we samen met u het gewenste participatieniveau opnieuw.

Wat belanghebbenden betreft, benaderen we minimaal de belanghebbenden die u noemde in de ‘kaders voor het opstellen van de omgevingsvisie’. Daarnaast maken we aan het begin van iedere processtap een uitgebreide stakeholdersanalyse. Dat doen we onder meer om de groepen belanghebbenden verder te segmenteren om ze vervolgens gerichter te kunnen benaderen. De stakeholderanalyse voor de stappen 1 en 2 vindt u onder de bijlagen. 1.3 We hebben de feedback uit de raadswerkgroep Omgevingswet verwerkt in het participatieplan Begin december 2022 hebben we het concept participatieplan gedeeld met de leden van de raadswerkgroep. De feedback - en onze reactie daarop - hebben we verwerkt in het participatieplan. 2.1 De gemeenteraad is bestuurlijk opdrachtgever Het Beeks model schrijft voor dat de gemeenteraad in zijn rol van opdrachtgever het participatieniveau bepaalt en aangeeft welke belanghebbenden minimaal betrokken moeten worden. Via dit voorstel bieden we u de gelegenheid een stempel te drukken op het participatietraject. Kanttekeningen 1.1 We kunnen mensen niet dwingen om mee te doen Mensen zijn selectief in informatie. Ze kiezen zelf van wie ze wel of geen informatie willen ontvangen. Dat geldt ook voor participatie. Niet iedereen zal mee (willen) doen.

Door de inzet van een mix aan communicatie- en participatiemiddelen - en door naar inwoners toe te gaan - maken we deelname zo laagdrempelig mogelijk. Op die manier hopen we niet alleen de ‘usual suspects’ te bereiken en te verleiden om mee te doen maar ook anderen voor wie dit minder vanzelfsprekend is.

Samenwerking Participatie met alle belanghebbenden in en rond de gemeente is belangrijk om een omgevingsvisie met draagvlak te realiseren. We betrekken lokale en regionale samenwerkingspartners, waaronder onze buurgemeenten. 2

Raad van 20 april 2023, nr. 13

Financiën We beschikken op dit moment over voldoende budget voor uitvoering van de participatie. Gedurende het traject monitoren we zo goed mogelijk of er sprake is van een evenwichtige vertegenwoordiging. Bijvoorbeeld per dorpskern en leeftijdsgroepen. Wanneer het nodig is, zetten we extra middelen in om bepaalde groepen te bereiken. Mocht het budget daarvoor ontoereikend zijn, dan leggen we u tegen die tijd een voorstel voor om extra middelen beschikbaar te stellen. Vooralsnog gaan we er vanuit dat dat niet nodig is. Communicatie In het participatieplan en in de bijbehorende communicatie- en participatiekalender hebben we onze communicatieaanpak beschreven. De uitgangspunten daarbij zijn dat: - communicatie het participatietraject volgt en ondersteunt - we actief communiceren om te zorgen dat de omgevingsvisie gemeente breed aandacht krijgt, - we communiceren in begrijpelijke, actieve taal - we zo concreet mogelijk zijn en aansluiten bij de beleving, leefwereld en interesses van inwoners en specifieke belanghebbenden, en dat - we de verwachtingen over het participatietraject managen. Uitvoering De afgelopen maanden hebben we het participatietraject voorbereid. Zodra u groen licht geeft , actualiseren we de planning en voeren we het participatieplan uit. De communicatie- en participatiekalender geeft u een idee van de activiteiten en middelen die we daarvoor inzetten.

Burgemeester en Wethouders van Hilvarenbeek, secretaris, burgemeester, Frank Jansen

Evert Weys

Advies raadscommissie Dit voorstel is beeldvormende behandeld in de plenaire raadscommissie op 30 maart 2023. Omdat het ook voor een oordeelsvormende behandeling in de plenaire raadscommissie van 5 april 2023 was gepland heeft de commissie geen advies uitgebracht. De griffier, Maarten Janus Consultatie presidium Omdat de griffier berichten ontving dat er wellicht geen behoefte was aan een oordeelsvormende behandeling heeft hij contact opgenomen met de fractievoorzitters. Daaruit kwam op 4 april 2023 naar voren dat er geen oordeelsvormende behandeling hoeft plaats te vinden en het voorstel rechtstreeks op de voorlopige agenda van de raadsvergadering van 20 april 2023 kan worden geplaatst. De griffier, Maarten Janus Eindvoorstel Het college handhaaft de voorstellen genoemd onder de paragraaf “Voorstel”. In het raadsvoorstel en bijlagen zijn naar aanleiding van de behandeling in de commissie Ruimte op 30 3

Raad van 20 april 2023, nr. 13

maart 2023 enkele tekstuele wijzigingen doorgevoerd. Burgemeester en Wethouders van Hilvarenbeek, secretaris, burgemeester, Frank Jansen

Evert Weys

Bijlagen (digitaal in raadsinformatiesysteem) 1. Participatieplan omgevingsvisie 2. Communicatie- en participatiekalender omgevingsvisie (inclusief stakeholderanalyse stap 1 en 2)

Ter inzage gelegde stukken -

4