06 vaststelling Coalitieakkoord 2026-2030 (4 tabel binnengekomen reacties op concept) - geanonimiseerd

Ad 1 We zien het Seniorennetwerk Die Hilver zeker als een belangrijke uitvoeringspartner. Daarom nemen we ook het Seniorennetwerk Die Hilver op in ons coalitieakkoord als samenwerkingspartner. Ad 2 Wij herkennen het punt over voorlichting. Daarom stellen wij ook voor om een woonconsulent aan te stellen. die de doorstroming bevordert.Daarnaast zien we ook het belang van voldoende passende seniorenwoningen, zowel in nieuwbouw als in bestaande bouw door kavel- & woningsplitsing. Dit nemen we concreter op in het coalitieakkoord. Ad 3 Omdat het een akkoord op hoofdlijnen is, hebben we niet alles genoemd. We herkennen dat mobiliteit bij senioren belangrijk is, waarbij Automaatje een rol kan spelen. Echter, omdat dit een akkoord op hoofdlijnen is, nemen we dit niet concreet op in het hoofdlijnenakkoord. Wel neemt het college dit mee in de verdere uitvoering. Ad 4 Dit zijn goede opmerkingen die we meenemen in de uitvoering van het coalitieakkoord.

70

we mee en voeren uit. Teleurstellend daarom dat we niet genoemd worden naast een partij als Tussenheid. 2. Een passende woning voor iedereen Natuurlijk is het belangrijk om te bouwen voor starters, maar zo langzamerhand moeten de seniorenwoningen de hoogste prioriteit krijgen. Daarmee zorg je voor doorstroming en komen er woningen vrij voor starters. Om dit voor elkaar te krijgen is voorlichting heel belangrijk. Inwoners moeten geïnformeerd worden over de verschillende woonvormen die mogelijk zijn. Denk hierbij aan kavelsplitsing, woningsplitsing, pré-mantelzorg en knarrenhofjes, zo mogelijk gekoppeld aan zorg. Ook creatieve oplossingen van inwoners, die leiden tot maatwerk voor senioren, moeten mogelijk zijn. Indien nodig willen we hierover graag in gesprek met het college en de fracties van de coalitie, zodat mogelijkheden niet onbenut blijven. Bij nieuwbouw kan de gemeente ook faciliteren in ontmoetingsplekken, waardoor eenzaamheid minder kans krijgt. 3. Een vitale samenleving In deze hoofddoelstelling missen we het onderdeel mobiliteit. Het niet hebben van mobiliteit is het begin van eenzaamheid. Activiteiten als Zomerschool, Winterschool, vakantie Lunteren, Samen in de Buurt, maar ook veel andere activiteiten zorgen ervoor, dat mensen in beweging komen, er op uit trekken.

Zo ontmoeten ze anderen en vullen gezamenlijk weer een of meerdere dagen in en helpen we mee aan minder

Deze reactie leidt deels tot aanpassing van het coalitieakkoord onder ‘Een vitale samenleving’ en ‘Een passende woning voor iedereen’.

71

eenzaamheid. Voor verschillende van deze activiteiten ontvangen we structureel gelden vanuit de gemeente. We hopen dat dit ook kan blijven. Publieke gelden, die binnenkomen bij de gemeente zetten we in voor de inwoners. Het opzetten van het Automaatje kan hierin een belangrijke rol spelen. We hopen en vertrouwen erop, dat dit snel gerealiseerd kan worden. Ook valpreventie is een belangrijke activiteit, die er niet alleen voor zorgt dat senioren minder vallen. Het zorgt ook voor ontmoeting en in beweging komen. 4. Een sterke lokale economie Heel goed dat jullie aandacht hebben voor voetpaden, fietspaden en verlichting waar nodig. Is al vaker onder de aandacht gebracht. “Auto te gast” is een mooie uitspraak. We willen nog wel aandacht vragen voor het landbouwverkeer, dat niet zomaar te weren is uit de verschillende kernen, groot of klein. Wel zal er meer toezicht moeten zijn op hoe het landbouwverkeer zich gedraagt om het veilig te houden voor fietsers en voetgangers in de verschillende kernen. Met een snelheid van 20 km door een kern met een groot landbouwwerktuig is hard gewoon. Een taak voor de BOA’s om daar op toe te zien. Qua duurzaamheid gebeurt er een heleboel. Informatieverstrekking aan de inwoners blijft heel belangrijk. Daarmee wijs je inwoners de weg naar isoleren en besparen en meedenken in verduurzaming. Heb ook aandacht voor netcongestie. Maak mensen niet

72

bang en denk mee in oplossingen. Er is stroom voldoende. We moeten het anders verdelen. 5. Buitengebied in balans Geen opmerkingen. Tot slot: Wij, als Senioren Netwerk Die Hilver, vinden het belangrijk om mee te denken over wat er speelt in de gemeente Hilvarenbeek en op deze manier de belangen van de senioren te behartigen. Graag willen we met u in gesprek om zaken te verduidelijken, waar dat nodig mocht zijn. We wensen u veel inspiratie bij het definitief maken van het coalitieakkoord en hopen op een goede samenwerking voor de komende tijd. Met vriendelijke groeten, Namens het Senioren Netwerk Die Hilver [naam], [functie] [naam], [functie] [naam], [functie] [naam], [functie] 52

Ik reageer bij deze op het coalitieakkoord van de gemeente Hilvarenbeek. Wat mij daarbij opvalt is dat sport duidelijk en terecht een plek krijgt maar dat cultuur vrijwel ontbreekt. Dat vind ik zowel zorgwekkend als niet passend bij wie wij als gemeenschap zijn. Hilvarenbeek is traditioneel een uitgesproken culturele gemeente en is één van de redenen

Dank voor de vraag. Cultuur vinden wij belangrijk. Wij hebben veel reacties gehad over het ontbreken van cultuur. Ons antwoord daarop staat bij input nummer 33. Deze reactie leidt wel tot een aanpassing van het

73

om naar dit mooie cultureel gedragen dorp te verhuizen. Iets wat door de jaren heen duidelijk zichtbaar is in elke straat, elk plein en elke vereniging. Muziek, dans, theater, tekenen (actief en passief) vormen hier al generaties lang het sociale cement van ons dorp. De verwevenheid tussen cultuur en gemeenschap is letterlijk ons cultureel erfgoed te noemen. Het verdient daarom niet alleen erkenning maar ook de nodige actieve ondersteuning. De minimale aandacht die cultuur nu krijgt in het coalitieakkoord vind ik ronduit ontluisterend.

coalitieakkoord onder ‘Een vitale samenleving’.

Cultuur is niet zomaar een onder de mat te vegen leukigheidje. Het heeft bewezen waarde voor leefbaarheid, verbinding, welzijn en identiteit. Bovendien is het wetenschappelijk aangetoond dat een muzikale opvoeding een merkbare positieve invloed heeft op de ontwikkeling van kinderen. Gemeenschappen die hun cultuur koesteren komen en blijven in bloei. Gemeenschappen die het laten versloffen verliezen iets dat moeilijk terug te halen is. Hilvarenbeek verdient een visie die recht doet aan haar culturele hart en erkent dat cultuur geen wegwerpvoorwerp is maar een waardevol fundament. Ik hoop dan ook dat dit akkoord alsnog ruimte biedt om cultuur de plek te geven die het verdient, niet alleen op papier maar vooral in beleid, middelen en aandacht. 53

In het coalitieakkoord is het onderdeel Cultuur en Cultuurbeleid welgeteld 0 keer aan bod gekomen.

Dank voor de vraag. Cultuur vinden wij belangrijk. Wij hebben veel reacties gehad over het ontbreken

74

Dit bevreemdt mij, aangezien Hilvarenbeek van oudsher een gemeenschap is waar cultuur centraal staat. Daarnaast draagt cultuur in positieve bij aan de verbinding binnen de Hilvarenbeekse gemeenschap, zowel voor cultuurmakers alsmede voor cultuurbezoekers.

van cultuur. Ons antwoord daarop staat bij input nummer 33. Deze reactie leidt wel tot een aanpassing van het coalitieakkoord onder ‘Een vitale samenleving’.

Ik uit deze zorgen op persoonlijk vlak namens mijzelf en mijn gezin, maar ook als bestuurslid van Stichting Elckerlyc. Ik hoop derhalve dat het coalitieakkoord op dit belangrijke punt kan worden gaan bijgesteld. 54

Esbeek heeft een parkeerprobleem (Mostaert), dat nu weliswaar tijdelijk niet zichtbaar is, maar wel bestaat. Of er nu door de grondeigenaar wat woningen gebouwd mogen worden (=weg parkeercapaciteit) of niet (=weer op slot gooien parkeerterrein = weg parkeercapaciteit). Een van die twee situaties zullen zich waarschijnlijk op overzichtelijke termijn gaan voordoen. Schuttershof, het hart en de huiskamer van het dorp, gaat daar onder lijden. Omwonenden gaan te maken krijgen met parkeeroverlast. Dit moet opgelost worden. Belanghebbenden hebben een plan gemaakt waar voor alle belanghebbenden (dorpsbelang, omwonenden, grondeigenaar) voldoende in zit. Maar er is geen serieuze beweging, behalve ten aanzien van het thans populairdere thema woningbouw. Parkeren/verkeer is een gemeentetaak. De politiek moet een keuze maken (niet blijven hangen in zalvende positieve woorden, maar vervolgens geen capaciteit of middelen ter

We zijn bekend met de parkeerproblematiek in het centrum van Esbeek en de effecten van de parkeerproblematiek op Esbeek zelf. We hebben goed contact met de dorpscoöperatie van Esbeek en daarbij herkennen we de signalen die u hier in uw input verwoordt. Dit blijft onze aandacht houden. Wat betreft AI zien wij ook de kansen in het versnellen van processen en efficiënter werken. Echter, hierover is nog niets in het concept-coalitieakkoord over opgenomen. We voegen daarom het integreren van AI toe. Deze reactie leidt deels tot aanpassing van het coalitieakkoord onder ‘Een daadkrachtige gemeente die meedenkt’.

75

beschikking willen stellen - en durf dat dan ook op te schrijven in het coalitieakkoord) en vervolgens ook laten uitvoeren. Het voortslepende dossier Mostaert zit aan de zijde van de gemeente muurvast en dat leidt tot frustratie en ontmoediging bij alle betrokkenen. Er valt qua kwaliteit en efficiëntie een wereld te winnen door binnen de gemeente AI toe te passen. Geen ChatGPT/genereren kattenplaatjes, maar serieus aanpakken. De hele commerciële wereld, juist ook waar het gaat om bureauwerk, is hier volop mee bezig en plukt hier de vruchten van. Overheden gaan op IT gebied vaak trager/conservatiever, en er zijn ongetwijfeld allerlei technische/IT obstakels te overwinnen, maar hierin ligt een enorme kans om de uitvoering op het gemeentehuis sneller, doelmatiger, en kwalitatief hoogwaardiger te krijgen en het zelfstandige voortbestaan van deze gemeente te kunnen veiligstellen. In beide gevallen is het wel noodzakelijk om er ook budget voor vrij te maken en intrinsieke committent op te hebben. Het conceptakkoord ademt begrotingsdiscipline/hand op de knip, dus ook hier moet een keuze gemaakt worden. 55

Namens het bestuur van CC Elckerlyc, wil ik graag onze zorgen uiten vanwege het feit dat er geen enkele aandacht binnen het coalitieakkoord is, voor de cultuur binnen de gemeente Hilvarenbeek.

Dank voor de vraag. Cultuur vinden wij belangrijk. Wij hebben veel reacties gehad over het ontbreken van cultuur. Ons antwoord daarop staat bij input nummer 33. Deze reactie leidt wel tot een aanpassing van het

76

coalitieakkoord onder ‘Een vitale samenleving’. 56

HOI Werkt

Veel kansen, welke keuzes? Zienswijze HOI Werkt op het concept-coalitieakkoord van VVD en CDA HOI Werkt is de verkiezingen ingegaan met de slogan ‘En nu door’. Wij willen doorbouwen op de koers die de afgelopen jaren samen is ingezet. De VVD en het CDA hebben de keuze gemaakt een brede samenwerking niet verder te onderzoeken maar samen een coalitie te vormen. Nu ligt het concept-coalitieakkoord ‘Echte keuzes, nieuwe kansen’ er en kan iedereen reageren. Een belangrijk inspraakmoment, en ook HOI Werkt maakt daar graag gebruik van. Wij onderschrijven de doelstellingen van het akkoord (p. 1 en 2). Ze komen overeen met de doelstellingen waar HOI Werkt de afgelopen 8 jaren aan heeft gewerkt. Maar in de verdere uitwerking missen we wat de concrete plannen zijn om die doelstellingen te bereiken. We roepen de nieuwe coalitie op met onderstaande punten het coalitieakkoord bij te sturen. · HOI Werkt is blij om te lezen dat het merendeel aan bestaand beleid wordt voortgezet. Denk bijvoorbeeld aan positieve gezondheid, het nieuwe cultuurbeleid, geen betaald parkeren en het Biks Model van inwonerparticipatie. Het coalitieakkoord heet ‘Echte keuzes, nieuwe kansen’. Ook voor HOI Werkt is het maken van keuzes belangrijk. Financieel komen er verschillende uitdagingen samen (jeugdzorg, ravijnjaar, etc.), waardoor keuzes noodzakelijk zijn. In het coalitieakkoord ontbreken deze

We waarderen de gegeven input vanuit HOI Werkt en dat er vanuit de partij gebruik is gemaakt van het inspraakmoment. -​

-​

-​

Beleid dat niet in het akkoord is opgenomen, zijn we niet voornemens aan te passen. Veel beleid waar de afgelopen jaren veel discussie over is geweest, varen we een andere koers welke is te lezen in het akkoord. Hierover zijn echte politieke keuzes gemaakt. Zie voor de financiën de tabel ‘Eigen wijzigingen door coalitiepartijen’. Door de late en beperkte informatieverstrekking bij de Voorjaarsnota en de mogelijkheden binnen de ambtelijke organisatie is het op dit moment niet mogelijk voor een complete doorrekening te maken. De Wet Versterking Regie Volkshuisvesting gaat inderdaad uit van 30% sociale huur bij nieuwbouw. Dat sluit niet uit dat er mogelijkheden zijn om binnen de regio hier afspraken over te maken. Verder is van belang dat deze eis niet hoeft te gelden per project of kern, maar voor de gemeente als geheel. Er blijft dus wel flexibiliteit over. Dat gezondheid voorop staat, is voor de Hilvarenbeekse VVD en het CDA

77

·

·

noodzakelijke keuzes. Zo zijn bezuinigingen volgens de partijen ‘onontkoombaar’ (pag. 5), maar lezen we niet waarop wordt bezuinigd. Verder wordt de ambitie uitgesproken om de afhankelijkheid van externe inhuur terug te dringen (pag. 3), maar lezen we tegelijk dat er veel onderzoeken nodig zijn. Hoe willen VVD en CDA dit gaan doen zonder extra kosten te maken, of zonder externe inhuur? We zijn benieuwd naar hoe de toekomstige coalitie het ‘hoofdlijnenakkoord’ concreet gaat maken. Veel ambities zijn nog niet getoetst op haalbaarheid en dus zullen sommige niet uitvoerbaar blijken. Denk daarbij aan het afschaffen van de voorrang voor statushouders bij sociale huurwoningen. Dat is nou eenmaal wettelijk door het Rijk zo geregeld. En de verplichte norm van 30% sociale huur wordt binnenkort verankerd in een nieuwe wet. Wij staan positief tegenover het verminderen van regeldruk, maar zijn benieuwd of de coalitie van plan is de nieuwbouw van woningen onder de meldingsplicht te laten vallen (p. 4). Dit lijkt ons onuitvoerbaar. We hebben in september 2025 als gemeenteraad met meerderheid van stemmen een ambitieuze Omgevingsvisie vastgesteld. We zijn het met VVD en CDA eens dat er balans moet komen in het buitengebied. Ook wij vinden dat die op dit moment ontbreekt. Voor HOI Werkt staat

-​

Hilvarenbeek vanzelfsprekend. Dat geldt niet alleen voor het buitengebied, maar vanzelfsprekend ook voor de kernen. Tegelijkertijd betekent dit niet dat gewasbeschermingsmiddelen, die na een strenge wettelijke toetsing zijn toegestaan, zoals HOI Werkt voorstelt, over de hele linie verboden zouden moeten worden. Een dergelijke benadering doet geen recht aan de complexiteit van de werkelijkheid. Juist de agrarische sector werkt voortdurend aan slimme en innovatieve oplossingen om het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen verder te beperken en deze steeds gerichter en efficiënter in te zetten. De Hilvarenbeekse VVD en het CDA Hilvarenbeek volgen hierin de landelijke ontwikkelingen en zien geen aanleiding om in Hilvarenbeek eigen lokale regels boven op landelijke en provinciale regels toe te voegen. Zie voor het antwoord op de doorrekening de eerste reactie op jullie input.

78

gezondheid voorop bij toekomstige ontwikkelingen in het buitengebied. Daarvoor moeten scherpe keuzes gemaakt worden en die lezen we niet. We vragen de coalitiepartijen om in hun coalitieakkoord op te nemen dat zij gezondheid centraal stellen bij de uitwerking van het omgevingsprogramma ‘gezondheid in het buitengebied’. · We missen een doorrekening van het coalitieakkoord en kunnen de financiële haalbaarheid dan ook niet beoordelen. We lezen veel nieuwe ambities en onderzoeken en tegelijk mag de OZB niet (zonder concreet doel) worden verhoogd en moet de externe inhuur worden teruggebracht. Wij maken ons zorgen over hoe de coalitie deze beloftes gaat waarmaken. HOI Werkt wil doorbouwen op de koers die de afgelopen jaren (voor meer dan 90% raadsbreed) is ingezet. We zien alleen dat het coalitieakkoord nog te veel open laat en dat keuzes ontbreken. Ambities worden benoemd, maar concrete prioritering, financiële onderbouwing en uitvoerbaarheid zijn onvoldoende uitgewerkt. Dat wringt, zeker in een tijd van grote financiële druk en wettelijke kaders die we niet kunnen negeren. We roepen VVD en CDA op om bij de verdere uitwerking transparant te zijn over de keuzes en prioriteiten die worden gemaakt. Dat is wat de inwoners van onze gemeente verdienen. 57

Aan de fracties van Hilvarenbeekse VVD en CDA Hilvarenbeek,

We danken u voor de ondersteuning van het coalitieakkoord en kijken uit naar de samenwerking.

79

Namens ZLTO afdeling De Hilver danken wij u voor de mogelijkheid om te reageren op uw concept-coalitieakkoord. Deze reactie leidt niet tot een aanpassing van het Wij waarderen de positieve grondtoon van het akkoord en coalitieakkoord. herkennen ons in de wens om te werken aan een daadkrachtige gemeente, minder stapeling van regels en een buitengebied waarin verschillende functies in balans samenkomen (p.1-2). Voor ZLTO afdeling De Hilver is het belangrijk dat “buitengebied in balans” niet alleen een algemene ambitie blijft, maar ook concreet wordt vertaald naar bescherming van bestaande agrarische functies en praktische uitvoerbaarheid (p.2 en p.11-12). Nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen kunnen waardevol zijn, maar mogen niet leiden tot onevenredige beperkingen voor bestaande agrarische bedrijven. Wat ons betreft hoort daarbij het uitgangspunt dat effecten van nieuwe plannen zoveel mogelijk binnen het eigen plangebied worden opgelost. Wij ondersteunen de lijn dat er geen extra lokale regels worden gestapeld bovenop landelijke en provinciale regelgeving (p.2 en p.4). Daarbij vragen wij u om niet alleen naar formele regelgeving te kijken, maar ook naar nationale en regionale convenanten die de komende periode op agrarische ondernemers afkomen. Ook zulke afspraken kunnen in de praktijk leiden tot extra opgaven en druk op bedrijven.

Wij vragen u daarom om deze mee te wegen bij het uitgangspunt om opgaven niet verder te stapelen. Dat vraagt ook om een actieve inzet om knelpunten in vergunningverlening voor agrarische bedrijven weg te nemen, zodat ontwikkelruimte niet alleen op papier, maar ook in de praktijk ontstaat.

80

Wij waarderen dat in het akkoord aandacht is voor agrarische verduurzaming en innovatie en dat mestverwerking daarbij specifiek wordt benoemd (p.11). Tegelijk vragen wij u om de blik breed te houden en ook andere vormen van verduurzaming en innovatie ruimte te blijven geven. Verduurzaming kent meerdere routes. Denk bijvoorbeeld aan emissie reducerende technieken, teeltondersteunende voorzieningen, nieuwe stalsystemen, kringlooplandbouw, water- en bodemmaatregelen en samenwerking tussen bedrijven. Juist door niet één oplossing centraal te stellen, maar met duidelijke kaders en maatwerk ruimte te bieden, kunnen ondernemers investeren in een toekomstbestendig bedrijf. Ook bij woningbouw, de huisvesting van bijzondere doelgroepen en hergebruik van vrijkomende agrarische bebouwing vragen wij om zorgvuldigheid (p.5-7). Wij begrijpen de behoefte om ruimte te zoeken voor maatschappelijke opgaven, maar nieuwe functies mogen niet leiden tot extra milieugevoeligheid of beperkingen voor omliggende agrarische bedrijven. Maatwerk per locatie verdient daarbij de voorkeur, met oog voor zowel leefbaarheid als de ontwikkelruimte van bestaande bedrijven. Positief vinden wij dat u aangeeft dat agrariërs en grondeigenaren vanaf het begin betrokken worden bij gebiedsontwikkelingen (p.12).

Dat sluit aan bij onze overtuiging dat goede plannen alleen ontstaan wanneer de praktijkkennis van ondernemers vroegtijdig wordt benut. Daarbij is het belangrijk dat vrijwilligheid, uitvoerbaarheid en financiële haalbaarheid vooraf goed zijn geborgd. Ook vragen wij u om te voorkomen dat ruimtelijke, milieukundige

81

of waterhuishoudkundige maatregelen worden afgewenteld op omliggende agrarische bedrijven. Ten aanzien van spuitvrije zones waarderen wij de keuze voor maatwerk (p.12). Wij vragen u om in de afwegingsnotitie alle oplossingsrichtingen zorgvuldig te betrekken en als uitgangspunt te hanteren dat geen eenzijdige lasten bij agrariërs worden neergelegd. Een evenwichtige aanpak vraagt om oplossingen die juridisch houdbaar, praktisch uitvoerbaar en financieel redelijk zijn. Tot slot vragen wij aandacht voor infrastructuur en water (p.10). Landbouwverkeer moet expliciet worden meegenomen bij infrastructurele keuzes, zodat wegen veilig en werkbaar blijven voor alle gebruikers. Maatregelen op het gebied van water, natuur en klimaatadaptatie zijn belangrijk, maar mogen niet leiden tot onevenredige schade voor agrarische bedrijven. Ook hier denken wij graag mee over oplossingen die bijdragen aan de gemeentelijke doelen én passen bij de praktijk in het buitengebied. Wij zien in uw conceptakkoord duidelijke aanknopingspunten voor verdere samenwerking. Met bovenstaande punten hopen wij bij te dragen aan een akkoord dat niet alleen richting geeft, maar ook uitvoerbaar blijft voor de agrarische ondernemers in Hilvarenbeek. ZLTO afdeling De Hilver denkt graag constructief mee over de verdere uitwerking en, waar mogelijk, aanscherping van het coalitieakkoord.

Met vriendelijke groet, ZLTO afdeling De Hilver

82

58

De coalitiepartijen delen de visie dat de komende bestuursperiode fundamentele keuzes gemaakt moeten worden. Wetgeving op provinciaal, landelijk Graag maken we gebruik van de geboden gelegenheid om te en Europees niveau zullen we uiteraard volgen, maar we kiezen er nadrukkelijk niet voor om daar reageren op het concept coalitieakkoord 2026–2030. We gaan een belangrijke bestuursperiode tegemoet omdat op tal ook nog gemeentelijke regels bovenop te zetten. De door ons beoogde ‘balans’ in het buitengebied van terreinen fundamentele keuzes gemaakt moeten zal nadrukkelijk in samenspraak met alle worden. De voorwaarden voor deze keuzes worden echter betrokkenen worden gezocht: inwoners, natuur- en niet alleen lokaal bepaald maar ook op provinciaal, landelijk milieuorganisaties en agrarische, toeristische en en Europees niveau. Het coalitieakkoord beperkt zich andere ondernemers. weliswaar gedetailleerd tot hoofdlijnen, maar dat neemt niet Deze reactie leidt niet tot een aanpassing van het weg dat een bespiegeling op beleid inzake natuur, milieu en coalitieakkoord. biodiversiteit van hogere overheden niet zou mogen Geachte raadsfracties,

ontbreken. Verder missen we een verwijzing naar beleidsinitiatieven op het gebied van natuur, milieu en biodiversiteit die in de vorige raadsperiode zijn vastgesteld. We zijn in het bijzonder benieuwd naar de invulling van het thema ‘Buitengebied in Balans’, zoals benoemd in het concept coalitieakkoord. Op grond van internationaal, nationaal en provinciaal onderzoek stellen we vast dat waar het gaat om de biodiversiteit er sprake is van een negatieve balans. Een beperkt overzicht van Europese, nationale en provinciale beleidsplannen: ●

De Europese Natuurherstelverordening (ook bekend als de Natuurherstelwet) kent als doelstelling om uiterlijk over 24 jaar de natuur, en meer algemeen de ecosystemen, te herstellen. Ook landbouworganisatie

83

LTO erkent nu dat de natuur er slecht voorstaat. ●​ Uiterlijk in september 2026 moet Nederland een concept-Natuurplan inleveren in Brussel, als uitwerking van die Europese verordening. Enkele doelstellingen waar het gaat om natuurherstel: 30 procent in 2030, oplopend tot zo mogelijk 100 procent in 2050. Ook Hilvarenbeek zal, net als andere gemeenten, zijn steentje moeten bijdragen. ●​ Naar verwachting komt eind deze week het kabinet met voorstellen om de stikstofcrisis aan te pakken. Dit als onderdeel van het klimaatbeleid, dat harde doelstellingen kent. Dat zal ook lokaal grote impact hebben. ●​ In Den Haag wordt momenteel met de landbouwsector gewerkt aan een bindend convenant over gewasbeschermingsmiddelen, waarbij het uitgangspunt is om het gebruik van chemische middelen terug te dringen. Dat beperkt de mogelijkheden voor lokaal beleid. ●​ Per 1 januari 2027 gaat de Europese Kaderrichtlijn Water in. Waterschap De Dommel is druk bezig om zich daarop voor te bereiden. Zie Actieplan Biodiversiteit Waterschap De Dommel 2026–2032. Al het oppervlaktewater, zoals beken, en het grondwater moeten schoon zijn. Ook Hilvarenbeek krijgt hiermee te maken. ●​ De nationale Omgevingswet heeft onder andere als doel het bereiken en in stand houden van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving en een goede omgevingskwaliteit, mede vanwege de intrinsieke

84

waarde van de natuur. Een eventuele aanpassing van de Beekse Omgevingsvisie zal hieraan getoetst moeten worden. ●​ In de Omgevingsvisie van de provincie Noord-Brabant staan duurzaamheid, klimaatbestendigheid en landschapskwaliteit centraal. Nieuwe ontwikkelingen in het buitengebied moeten gepaard gaan met kwaliteitsverbetering van het landschap. ●​ Landelijk en provinciaal wordt gesproken over het inrichten van buffers of overgangsgebieden bij Natura 2000-gebieden. De gemeente Hilvarenbeek kent maar liefst drie Natura 2000-gebieden: de Roovertsche Heide, landgoed De Utrecht en een deel van de Reusel. Dit heeft (vergaande) consequenties voor agrarische bedrijvigheid in deze zones. ●​ De provincie heeft als staand beleid om de zogeheten groenblauwe dooradering (combinatie van waterlopen en groen) uit te breiden, omdat dit onder andere bijdraagt aan versterking van de biodiversiteit. Hilvarenbeek heeft hier ook mee te maken. In het concept coalitieakkoord ontbreekt een verwijzing naar vastgesteld lokaal beleid zoals: ●​ Het Groenbeleidsplan (januari 2026); ●​ Basis Kwaliteit Natuur (vastgelegd in een Brabants convenant, maart 2026); ●​ Natuurinclusief bouwen (gezamenlijk rapport van VNMH en B-team; motie om dit te bevorderen op 29

85

september 2022 met algemene stemmen aangenomen); ●​ Momenteel is BENG (Bijna Energieneutraal Gebouw) staand gemeentelijk beleid. Per 2030 is de Europese norm voor nieuwbouw ZEB (Zero Emission Building). Daar zal op geanticipeerd moeten worden. In zijn algemeenheid missen we een stevige ambitie om natuur en biodiversiteit structureel te verbeteren, hoewel tal van beleidsplannen van hogere overheden dat aangeven. Nu stappen terugzetten betekent tijdverlies dat we ons, gezien de urgentie van de klimaatproblematiek (zie de recordtemperaturen dezer dagen), niet kunnen veroorloven. Met vriendelijke groet, Namens het bestuur van de VNMH/B-team [naam], [functie] [naam], [functie]

86

Eigen wijzigingen door de coalitiepartijen Naast de wijzigingen op basis van de input die gegeven is op het concept-coalitieakkoord, zijn er ook eigen wijzigingen opgenomen door de coalitiepartijen. Deze zijn hieronder weergegeven. Paragraaf financiën

Bij de paragraaf financiën is de volgende tekst opgenomen: “Enkele weken voor het sluiten van het akkoord werd duidelijk hoe onze gemeentefinanciën er voorstaan. Alleen al de autonome ontwikkelingen laten een tekort zien dat oploopt van circa €600.000 tot bijna €1,1 miljoen per jaar. Inclusief de zogenoemde B-lijst (de nog niet financieel vertaalde risico’s en projecten) loopt dit tekort op tot ongeveer €2,1 miljoen tot €2,5 miljoen per jaar. De ambities van dit coalitieakkoord op hoofdlijnen zijn hierin nog niet vertaald. De ambtelijke organisatie had in de korte periode tot het sluiten van het akkoord niet de mogelijkheid gehad om de ambities in dit coalitieakkoord op hoofdlijnen te vertalen naar concreet uitgewerkte maatregelen met bijbehorende bedragen. Daar is een zorgvuldiger en uitgebreider traject voor nodig wat zal volgen richting de begroting van 2027. Met onderstaande uitgangspunten willen we zorgen voor gezonde gemeentefinanciën en een stabiele financiële basis.”

Paragraaf financiën

Bij het een na laatste punt over structureel sluitende jaarschijven in de begroting is de volgende zin weggelaten: “Voor de tussenliggende jaarschijven geldt dat deze een negatief saldo mogen vertonen, zolang dit niet verder oploopt dan het niveau dat in de Voorjaarsnota 2026 is vastgesteld.”

Titel

Er zijn veel reacties op het akkoord op hoofdlijnen ontvangen. Dat is belangrijk, omdat het laat zien dat het document leeft in de samenleving en daadwerkelijk aanleiding geeft tot betrokkenheid en gesprek. Tegelijkertijd willen we nadrukkelijk blijven besturen op hoofdlijnen; in de praktijk blijkt dat discussies vaak verstranden in detailniveau.

87

Daarnaast was het niet voor iedereen direct duidelijk dat het om een akkoord op hoofdlijnen ging. Om dit karakter beter te benadrukken, passen we daarom de titel van het document aan, zodat deze duidelijker weergeeft dat het gaat om een akkoord op hoofdlijnen. Inleiding

In de inleiding is het onderstaande stuk tekst toegevoegd over het gelopen proces: “Op 18 maart 2026 hebben de inwoners van Hilvarenbeek een nieuwe gemeenteraad gekozen. De Hilvarenbeekse VVD heeft als winnaar van de verkiezingen het voortouw genomen bij de informatie en mevrouw Tanja Klip-Martin aangezocht als informateur. Haar opdracht was om een advies uit te brengen over een coalitie die het beste perspectief biedt op een stabiel en slagvaardig bestuur van onze gemeente in de komende vier jaar en het meest recht doet aan de verkiezingsuitslag. Op 6 mei 2026 heeft mevrouw Klip haar advies uitgebracht, te weten een meerderheidscoalitie met VVD en CDA te onderzoeken. De raad heeft op 6 mei 2026 dat advies overgenomen en mevrouw Klip benoemd tot formateur. Zij heeft het formatieproces zorgvuldig geleid. Het concept coalitieakkoord 'Echte keuzes, nieuwe kansen' werd op 17 juni 2026 openbaar gemaakt en lag van 17 tot en met 23 juni 2026 ter inzage. Inwoners, ondernemers, verenigingen en maatschappelijke organisaties konden in deze periode reageren. In totaal ontvingen wij 58 reacties, waarvan een deel heeft geleid tot aanpassingen en aanvullingen in het definitieve coalitieakkoord. Andere waardevolle suggesties nemen wij mee in de verdere uitwerking van beleid.

Met de verwerking van de ontvangen reacties ligt er nu een aangescherpt coalitieakkoord dat de gezamenlijke ambities van de Hilvarenbeekse VVD en het CDA weerspiegelt én is verrijkt met de inbreng uit de samenleving. Op 20 juni 2026 maakten de Hilvarenbeekse VVD en het CDA ook de beoogde samenstelling van het nieuwe college bekend. Namens de VVD zijn Wouter Bollen en Sjoerd Maillé voorgedragen als wethouder, namens het CDA Cathy Noordergraaf.”

88