Presentatie online criminaliteit Hillegom 28.5 RISV.pdf

Presentatie online criminaliteit Beeldvormende raadscommissie Hillegom

28 mei 2026 Tim Schraa, ketenregisseur online criminaliteit

Regionaal Samenwerkinsgverband Integrale Veiligheid • Samenwerkingsverband tussen 27 gemeenten, OM, politie & zorg/veiligheidspartners • Drie thema's ⚬ Online criminaliteit ⚬ Mensenhandel ⚬ Maatschappelijk ongenoegen

Agenda 1. Opening 2. Wat is online criminaliteit? 3. Doelgroepen 4. Handelingskader en rol gemeente 5. Vragen en afsluiting

Wat is online criminaliteit?

In 2025 2,5 miljoen slachtoffers van online criminaliteit → Meer dan 6.500 per dag

Gevolgen en slachtofferschap • In ZH ervaart 23,6% emotionele, psychische en/of financiëleschade • Bedreiging en intimidatie → Emotioneel/psychisch • Online fraude en hacken → Financieel

Urgentie: waarom vraagt dit onderwerp (bestuurlijke) aandacht? • Grote impact op veiligheid en welzijn • Soms weinig bekend en veel onzichtbaar • Zichtbare, ingrijpende gevolgen • Organisaties zoekend naar rol, prioritering en handelingsperspectief • Snelle ontwikkelingen (AI)

Kwetsbare doelgroepen

Minder digitaal vaardigen • 7 op de 10 ouderen bang om slachtoffer te worden

Risicogroep • Minder digitaal vaardig • Sneller van vertrouwen • Mensen met een LVB (geldezels) • Risico's: WhatsApp-fraude, bankhelpdeskfraude, nepagenten & cryptoscams

Ondernemers (MKB) • Cyberaanvallen sterk gestegen (31% → 80%). • 1 op de 5 bedrijven krijgt te maken met cybercrime. • 1 op de 3 neemt geen actie op het thema.

Risicogroep • Weinig middelen/urgentie • Slecht bereikbaar • Risico’s: phishing, malware, ransomware.

Jongeren Jongeren 15-25 • 5,5 uur schermtijd per dag • Grootste slachtoffer én dadergroep • Vooral jongeren slachtoffer van online misbruik

Risicogroep • Leven is online • Offline en online verweven • Veel gebeurt onzichtbaar voor ouders en professionals

Online risico's, trends en fenomenen onder jongeren

Gevolgen samenleving Hoe raakt het de gemeentelijke taken? • 60% van de Nederlandse jongeren geeft aan dat hun mentale gezondheid leidt onder Sociale Media → stijging jeugdhulp • Klarna, finfluencers en online gokken zorgt voor financiële problemen → meer schuldhulpverlening • Het verspreiden van shamingfilmpjes waardoor jongeren niet meer naar school willen → VSV

Gevolgen samenleving Hoe raakt het de gemeentelijke taken? • Nederlandse VO leerlingen scoren onder basisniveau digitale geletterdheid → beperkte kansen arbeidsmarkt • Toenemende conflicten en online criminaliteit vragen om extra capaciteit van politie en handhaving en heeft gevolgen voor de openbare orde

Waar ligt de rol van de gemeente?

Wat doet de gemeente al?

Handelingskader voor gemeenten • Algemene preventie en bewustwording rondom digitale veiligheid. • Ondersteuning van inwoners en ondernemers bij (dreigend) slachtofferschap. • Duidelijke verwijzing naar hulpvoorzieningen

Rol van het RSIV • Ondersteunend en faciliterend richting gemeenten. • Regionaal kennis- en ondersteuningsplatform • Ontwikkelen en uitvoeren van: ⚬ Voorlichtingen & interventies ⚬ Campagnes (ENV, ''Is jouw kind online veilig?'')

• Ondersteuning bij: ⚬ Inbedding

IVP

cyberburgemeester) ⚬ Verdere beleidsontwikkeling

(raadsbrief

Afsluiting en vragen

Contactgegevens Tim Schraa Ketenregisseur online criminaliteit (RSIV) t.s.schraa@zoetermeer.nl 06 - 48 26 08 13