Db02.1 Bijlage Evaluatie VUP 2022.pdf

Evaluatie Vergunningverlening Uitvoering Programma Hillegom 2022

maart 2023

Evaluatie vergunningverlening Uitvoering Programma Hillegom 2022

Samenvatting Voor u ligt de evaluatie van het Vergunningen Uitvoering Programma (VUP) Hillegom 2022. Het VUP is een nadere jaarlijkse uitwerking van het VTH-beleidsplan gemeente Hillegom 2020-2024. (VTH = Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving). Beleidsmatige keuzes uit het VTH beleidsplan worden in het VUP vertaald naar uitvoeringsniveau. Het VTH beleidsplan is tot stand gekomen in nauwe samenspraak tussen de teams Vergunningen (Publieksservice) en Toezicht en Handhaving (Buitenruimte). Waarom dit Vergunningen Uitvoering Programma (VUP) Hillegom 2022? De gemeente Hillegom is verplicht om jaarlijks een uitvoeringsprogramma op te stellen met betrekking tot de vergunningverlenende, toezichthoudende en handhavende activiteiten in het kader van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo). De Wabo vergunningverleningstaken en de vergunningverleningstaken volgend uit de Algemene Plaatselijke Verordening (APV) en de Bijzondere Wetten (BW) hebben echter veel raakvlakken. Ook worden de vergunningstaken als geheel door hetzelfde team van HLTsamen uitgevoerd. Om deze redenen zijn zowel in het VTH-beleidsplan als in het VUP ook de taken volgend uit de APV/BW meegenomen. De Omgevingsdienst West-Holland (ODWH) voert op mandaatbasis de milieu gerelateerde vergunning- en handhavingstaken voor de gemeente Hillegom uit.

De taken op het gebied van vergunningverlening en toezicht/handhaving zijn omwille van transparantie en objectiviteit organisatorisch gescheiden. De toezicht en handhavingstaken maken daarom geen onderdeel uit van het uitvoeringsprogramma VUP. Deze taken zijn ondergebracht in het Handhaving Uitvoering Programma (HUP). Het VTH-beleid wordt periodiek (jaarlijks) uitgewerkt en achtereenvolgens geëvalueerd, voorliggend de evaluatie over 2022, onderdeel VUP. Hierin staan specifiek de uitvoeringsactiviteiten genoemd welke het college voornemens was in 2022 uit te voeren. Bij het opstellen van het VUP voor 2024 wordt rekening gehouden met de evaluatieresultaten. Het uitvoeringsprogramma vloeit voort uit het VTH-beleidsplan 2020-2024 en dient de daarin opgenomen beleidsdoelstellingen. De evaluatie van het uitvoeringsprogramma wordt door B&W vastgesteld en bekend gemaakt aan de gemeenteraad. Kaders en ontwikkelingen Voor de behandeling van een aanvraag om een omgevingsvergunning enerzijds en de handhavende taken anderzijds zijn diverse wettelijke regelingen van belang die de procesgang bepalen en de rechtsmiddelen beschrijven. De wettelijke regelingen en beleidskaders welke van toepassing waren, worden in dit hoofdstuk van de evaluatie over 2022 op hoofdlijnen beschreven.

Eveneens worden de ontwikkelingen (Omgevingswet, Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb)) toegelicht welke op het VUP 2022 van invloed waren. Realisatie In dit hoofdstuk worden de gerealiseerde kernactiviteiten weergegeven. Het gaat hierbij met name over vergunningverlening t.a.v. de taakvelden Wabo en APV/Bijzondere Wetten. Het grootse deel van de gerealiseerde werkzaamheden bestaat uit reguliere werkzaamheden. Aandacht wordt gegeven aan het verwerkte aanbod en de verwachtingen. Verder zijn de activiteiten welke voortvloeien uit de beleidsdoelstellingen van het VTH-beleidsplan geëvalueerd. Dit is de voorbereiding op de Omgevingswet/Wkb, waaronder het uitvoeren van de VTH taken volgens het serviceformule-concept. De vergunningverlenende en daaraan gerelateerde werkzaamheden worden voor de HLT-gemeenten volgens dezelfde processen en door hetzelfde team afgehandeld, echter onder toepassing van het geldende gemeentespecifieke beleid. Met betrekking tot aantallen van aanvragen en werkzaamheden wordt er daarom voor de taakuitvoering per gemeente geen onderscheid gemaakt. In deze evaluatie wordt daarom uitgegaan van de aantallen van HLT als geheel, met daarnaast aandacht voor de aantallen specifiek voor Hillegom. Borging uitvoering Om de vergunning-taken adequaat te kunnen uitvoeren moet aan een aantal aspecten worden voldaan.

Het gaat hierbij om de borging van de financiën, de borging van de kritieke massa (personeelsformatie), het maken van

Pagina 2 van 24

Evaluatie vergunningverlening Uitvoering Programma Hillegom 2022

procesafspraken en de samenwerking met externe partijen. In deze evaluatie van het VUP 2022 wordt hieraan aandacht besteed. VTH-beleidscyclus In het eerste kwartaal van 2024 wordt opnieuw geëvalueerd hoe de uitvoering, zoals in het uitvoeringsplan 2023 beschreven, gerealiseerd is. In het opvolgende VUP wordt rekening gehouden met de evaluatie en waar nodig worden zaken bijgestuurd. Bijlagen In de bijlagen 1, 2 en 3 wordt achtereenvolgens een nadere toelichting gegeven op de wettelijke en beleidsmatige kaders, de van invloed zijnde ontwikkelingen en het organogram van het deel van de organisatie dat verantwoordelijk is voor de uitvoering van de VTH taken.

Pagina 3 van 24

Evaluatie vergunningverlening Uitvoering Programma Hillegom 2022

Inhoud Samenvatting ............................................................................................................................... 2 1. Inleiding ................................................................................................................................... 6 2. Kaders en ontwikkelingen ......................................................................................................... 7 2.1 Wettelijk kader (op hoofdlijn) ....................................................................................................... 7 2.2 Beleidskader (op hoofdlijn) ........................................................................................................... 7 2.3 Ontwikkelingen (op hoofdlijn) ....................................................................................................... 7 3. Realisatie ................................................................................................................................. 8 3.1 Kernactiviteiten, reguliere werkzaamheden ................................................................................. 8 3.1.1 Taakveld Wabo ....................................................................................................................... 8 3.1.2.

Taakveld APV/BW ................................................................................................................ 10 3.2 Voorbereiding Omgevingswet / Wkb .......................................................................................... 11 3.2.1 Inrichten Rx.Mission ............................................................................................................. 12 3.2.2 Herschrijven sjablonen SquitXo naar Rx.Mission ................................................................. 12 3.2.3 Vragenbomen toepasbare regels in DSO ............................................................................. 12 3.2.4 Verfijnen proces intake aanvragen....................................................................................... 13 3.2.5 Intake- en omgevingstafels in lijnproces brengen ............................................................... 13 3.2.6 Wkb proces inrichten ........................................................................................................... 13 3.2.7 Herinrichten adviseringsprocessen ...................................................................................... 14 3.2.8 Opleiden en trainen..............................................................................................................

14 3.3 Activiteiten vanuit beleidsdoelstellingen VTH beleidsplan ......................................................... 15 3.3.1 Het uitvoeren van de VTH taken volgens het serviceformule-concept. .............................. 15 4. Borging uitvoering .................................................................................................................. 17 4.1 Inleiding ....................................................................................................................................... 17 4.2 Financiële borging uitvoering ...................................................................................................... 17 4.3 Kritieke massa ............................................................................................................................. 17 4.3.1 Personeelsformatie .............................................................................................................. 17 4.3.2 Vastgelegde werkwijzen ....................................................................................................... 17 4.4 Borging beschikbaarheid samenwerkingspartners ..................................................................... 17 5. VTH-beleidscyclus ...................................................................................................................

19 5.1 Inleiding ....................................................................................................................................... 19 5.2 Evaluatie ...................................................................................................................................... 19 Bijlage 1 Kaders .......................................................................................................................... 20 1.1 Wettelijk kader (op hoofdlijnen) .................................................................................................. 20 1.2 Beleidskader (op hoofdlijnen) ...................................................................................................... 21 Bijlage 2 Ontwikkelingen ............................................................................................................ 22 Pagina 4 van 24

Evaluatie vergunningverlening Uitvoering Programma Hillegom 2022

2.1 Omgevingswet ............................................................................................................................. 22 2.2 Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) .......................................................................... 23 Bijlage 3 VTH taken organogram ................................................................................................. 24

Pagina 5 van 24

Evaluatie vergunningverlening Uitvoering Programma Hillegom 2022

1. Inleiding Voor u ligt de evaluatie van het Vergunningen Uitvoering Programma (VUP) Hillegom 2022. Het VUP is een nadere jaarlijkse uitwerking van het VTH-beleidsplan gemeente Hillegom 2020-2024. (VTH = Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving). Beleidsmatige keuzes uit het VTH beleidsplan worden in het VUP vertaald naar uitvoeringsniveau. Op grond van de Wet VTH en het Besluit omgevingsrecht (Bor) is de gemeente Hillegom verplicht om jaarlijks een uitvoeringsprogramma op te stellen met betrekking tot de vergunningverlenende, toezichthoudende en handhavende activiteiten in het kader van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo). De Wabo vergunningverleningstaken en de vergunningverleningstaken volgend uit de Algemene Plaatselijke Verordening (APV) en de Bijzondere Wetten (BW) hebben echter veel raakvlakken. Ook worden de vergunningstaken als geheel door hetzelfde team van HLTsamen uitgevoerd. Om deze redenen zijn zowel in het VTH-beleidsplan als in het VUP ook de taken volgend uit de APV/BW meegenomen. De vergunningverlenende en daaraan gerelateerde werkzaamheden worden voor de HLT-gemeenten volgens dezelfde processen en door hetzelfde team afgehandeld, echter onder toepassing van het geldende gemeentespecifieke beleid. Met betrekking tot aantallen van aanvragen en werkzaamheden wordt er daarom voor de taakuitvoering per gemeente geen onderscheid gemaakt.

In deze evaluatie worden daarom de aantallen voor HLTsamen als geheel genoemd, met daarnaast aandacht voor de aantallen specifiek voor Hillegom. De taken op het gebied van vergunningverlening en toezicht/handhaving zijn omwille van transparantie en objectiviteit organisatorisch gescheiden. De toezicht en handhavingstaken maken daarom geen onderdeel uit van het VUP. Deze taken zijn ondergebracht in het Handhaving Uitvoering Programma (HUP), dat wordt namens het college opgesteld door het domein Buitenruimte. De VTH-beleidscyclus betreft een gesloten cyclus. In deze cyclische aanpak zijn de strategische en operationele cyclus met elkaar verbonden. Dit is planmatig geborgd door deze telkens te monitoren en aan te passen. Op deze wijze wordt constante verbetering en continuering bewerkstelligd. Daarbij wordt zoveel mogelijk aangesloten bij de bestaande gemeentelijke planning- en control-cyclus. Binnen de VTH-beleidscyclus staan drie documenten centraal: het integraal beleid, de uitvoeringsprogramma’s (VUP/HUP) en het evaluatieverslag. Het VTH-beleid wordt dus periodiek (jaarlijks) uitgewerkt en achtereenvolgens geëvalueerd, voorliggend de evaluatie over 2022, onderdeel VUP. Hierin staan specifiek de uitvoeringsactiviteiten genoemd welke het college voornemens was in deze betreffende periode uit te voeren.

Bij het opstellen van het VUP voor 2024 wordt rekening gehouden met de evaluatieresultaten. Waar nodig worden zaken bijgestuurd. Het college evalueert welke activiteiten feitelijk zijn uitgevoerd. Deze evaluatie wordt vastgelegd in dit evaluatieverslag. De evaluatie van het VUP is daarmee een onderdeel van de gehele beleidscyclus fysieke leefomgeving en dient de daarin opgenomen beleidsdoelstellingen. Het uitvoeringsprogramma en de evaluatie worden door B&W vastgesteld en bekend gemaakt aan de gemeenteraad. In het kader van het Inter Bestuurlijk Toezicht wordt hiervan melding gedaan aan de provincie Zuid Holland. De Omgevingsdienst West-Holland (ODWH) voert op mandaatbasis de milieu gerelateerde vergunning- en handhavingstaken voor de gemeente Hillegom uit. Over de uitvoering van deze taken doet de ODWH zelf jaarlijks verslag. De wet VTH wordt, als onderdeel van de Wabo, via de Invoeringswet Omgevingswet onder de Omgevingswet gebracht. De huidige beleidscyclus wordt daarmee onder de Omgevingswet gecontinueerd.

Pagina 6 van 24

Evaluatie vergunningverlening Uitvoering Programma Hillegom 2022

2. Kaders en ontwikkelingen De realisatie van het VUP 2022 vindt zijn basis in wettelijke- en beleidskaders. Deze kaders zijn onder 2.1 en 2.2 beschreven. Verder zijn hierop de onder 2.3 genoemde ontwikkelingen van invloed geweest.

2.1 Wettelijk kader (op hoofdlijn) In het VUP 2022 is een overzicht gegeven van het wettelijk kader. In deze evaluatie van het VUP wordt het wettelijk kader daarom beperkt tot de Wet Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving (Wet VTH), de basis van de gehele beleidscyclus. Om deze evaluatie als geheel inclusief de kaders te kunnen overzien, is het overige deel van het kader in bijlage 1 opgenomen. Wet Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving (Wet VTH). Het doel van deze wet is een veilige en gezonde leefomgeving, door het bevorderen van de kwaliteit en samenwerking bij de uitvoering van het omgevingsrecht. De wet is een invulling van de Wabo, formaliseert de Omgevingsdiensten en regelt de randvoorwaarden voor gemeenten en provincies om tot een hogere kwaliteit te komen. Zo werd het basistakenpakket van de omgevingsdiensten wettelijk vastgelegd en werden gemeenten verplicht een verordening kwaliteit VTH te hebben. In deze verordening heeft de gemeenteraad de kaders vast gelegd waaraan de uitvoering van de taken minimaal moet voldoen.

2.2 Beleidskader (op hoofdlijn) Ook hiervoor geldt dat slechts het basiskader wordt genoemd; de Verordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving omgevingsrecht Hillegom. Het overige deel van het beleidskader is in bijlage 1 opgenomen. Verordening VTH. De gemeenteraad heeft de Verordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving omgevingsrecht Hillegom vastgesteld. In deze verordening heeft de gemeenteraad de doelen gesteld waarop de kwaliteit van de VTH uitvoeringstaken in elk geval betrekking moet hebben. Deze doelen zijn (kwaliteit van) dienstverlening, de uitvoeringskwaliteit van producten en diensten en (beschikbaarheid van) financiën. Op grond van het Besluit omgevingsrecht en met in acht name van de door de gemeenteraad gestelde doelen, is het college van burgemeester en wethouders als het bevoegde gezag, verplicht VTH beleid te formuleren.

2.3 Ontwikkelingen (op hoofdlijn) In het VUP 2022 zijn allereerst de kernactiviteiten benoemd. Verder zijn er voorgenomen activiteiten, welke voortvloeien uit op stapel staande ontwikkelingen. Deze ontwikkelingen zijn in het VUP beschreven en worden hieronder benoemd. Om deze evaluatie als geheel, inclusief de ontwikkelingen te kunnen overzien, wordt in bijlage 2 wordt wat dieper ingegaan op deze ontwikkelingen. Omgevingswet. De Omgevingswet is de basis voor een nieuw regelgevingsstelsel voor de fysieke leefomgeving en behelst een grootschalige transitie van het Omgevingsrecht. Vanzelfsprekend zal het team vergunningverlening zich goed moeten voorbereiden op de komende veranderingen. Wet kwaliteitsborging voor het bouwen. In het wetsvoorstel ‘kwaliteitsborging voor het bouwen’ (Wkb) is het nieuwe stelsel van kwaliteitsborging in de bouw geïntroduceerd. Met dit nieuwe stelsel wordt beoogd meer verantwoording bij marktpartijen neer te leggen. De rol van de gemeente als bevoegd gezag verandert door het nieuwe stelsel van kwaliteitsborging in de bouw.

Pagina 7 van 24

Evaluatie vergunningverlening Uitvoering Programma Hillegom 2022

3. Realisatie In dit hoofdstuk zijn de voorgenomen activiteiten uit het VUP 2022 geëvalueerd. Het grootse deel van de werkzaamheden bestaat uit de reguliere werkzaamheden. Verder waren er activiteiten welke voort vloeien uit de beleidsdoelstellingen van het VTH-beleidsplan en ontwikkelingen.

3.1 Kernactiviteiten, reguliere werkzaamheden Het grootse deel van de werkzaamheden van team Vergunningen, onderdeel van HLTsamen, bestaat (uiteraard) uit het behandelen van aanvragen om vergunningen/ontheffingen. Het gaat hierbij om de taakvelden Wabo en APV/Bijzondere Wetten. Deze werkzaamheden zijn dus direct aan een specifieke aanvraag of melding te relateren. Naast deze directe werkzaamheden zijn er ook taken die betrekking hebben op hetzelfde taakveld, maar waar geen aanvraag of melding aan ten grondslag ligt. Het gaat hierbij hoofdzakelijk om de volgende werkzaamheden: • • • • • • • • •

behandeling van principeverzoeken/conceptaanvragen; beantwoording van telefonische vragen; behandeling/beantwoording van email en brieven; informatieverstrekking, bezoekers op afspraak; applicatiebeheer; overige aanvragen, bijvoorbeeld verhuur leegstaande woningen, parkeerontheffingen, etc; deelname aan interne projectgroepen, voorbereiding op nieuwe ontwikkelingen; ondersteuning andere teams, bijvoorbeeld meelezen van (concept)stukken etc.; verstrekken van documenten uit het bouwarchief.

Genoemde werkzaamheden worden voor de HLT-gemeenten volgens dezelfde processen afgehandeld, echter onder toepassing van het geldende gemeente-specifieke beleid. Met betrekking tot aantallen van aanvragen en werkzaamheden wordt er daarom voor de taakuitvoering per gemeente geen onderscheid gemaakt. Daarom wordt voor de werkuitvoering uitgegaan van de aantallen van HLT als geheel.

3.1.1 Taakveld Wabo Er is een grote diversiteit aan Wabo aanvragen mogelijk. Dit varieert tussen beperkt van omvang en invloed (bijvoorbeeld een dakkapel) tot complex (bijvoorbeeld een groot woongebouw met aanverwante bijeenkomsten zorgfuncties). Daarnaast zijn er binnen het proces van de omgevingsvergunningen ook grote verschillen mogelijk. Volgt de juridische procedure de kortst mogelijke weg, of wordt er via bezwaar en beroep tot en met de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State doorgeprocedeerd? Dit is voor zowel eenvoudige als complexe plannen mogelijk. In tabel 1 is het aantal ontvangen en afgehandelde aanvragen van 2022 voor HLTsamen weergeven. Dit zijn zowel aanvragen om een omgevingsvergunning als principeverzoeken (conceptaanvragen). Ontvangen en afgehandeld HLTsamen

Tabel 1 De wettelijke termijn voor de afhandeling van een reguliere aanvraag om een omgevingsvergunning is 56 dagen. De wet biedt echter mogelijkheden de beslistermijn te verdagen. In overleg met een aanvrager kan een

Pagina 8 van 24

Evaluatie vergunningverlening Uitvoering Programma Hillegom 2022

termijn ook opgeschort worden. Daarnaast zijn er de uitgebreide procedures, met een afhandelingstermijn van 26 weken. In tabel 2 zijn de gemiddelde doorlooptijden voor HLTsamen per maand van aanvragen om een omgevingsvergunning weergegeven. Overschrijding van de doorlooptijden betekent niet dat hier vergunningen van rechtswege zijn ontstaan. Gemiddelde doorlooptijd in dagen Wabo

Tabel 2 Het aantal aanvragen om een omgevingsvergunning is de laatste jaren toegenomen. Dit is een landelijke tendens waar verschillende invloeden een rol lijken te spelen. Dit zijn bijvoorbeeld de krapte op de huidige woningmarkt, ouderen blijven langer thuis wonen, de conjunctuur, de lage rente en het thuiswerken dat voor velen steeds normaler is geworden. Voor 2024 moet er rekening mee worden gehouden, dat het aantal aanvragen hoog zal blijven. In tabel 3 is het aantal aanvragen voor heel HLTsamen van de laatste 5 jaar in beeld gebracht. In tabel 4 is het aantal ontvangen aanvragen van de laatste 5 jaar voor Hillegom weergegeven. Wabo ontvangen aanvragen HLTsamen

Tabel 3

Pagina 9 van 24

Evaluatie vergunningverlening Uitvoering Programma Hillegom 2022

Wabo ontvangen aanvragen Hillegom

Tabel 4

Aktie voor 2024 naar aanleiding van deze evaluatie: Rekening houden met aanbod Wabo aanvragen als 2021/2022.

3.1.2. Taakveld APV/BW Ook bij APV/Bijzondere Wetten geldt dat er een grote diversiteit aan aanvragen mogelijk is, waarbij het proces, bijvoorbeeld onder invloed van bezwaren, volgens verschillende juridische scenario’s kan verlopen. In tabel 5 is het aantal ontvangen aanvragen APV/Bijzondere Wetten van de laatste 5 jaar weergeven. APV/BW ontvangen aanvragen HLTsamen

Tabel 5 De procedurele termijnen voor de afhandeling van aanvragen en ontheffingen APV/Bijzondere Wetten zijn divers. Dit kunnen wettelijke of beleidsmatig bepaalde termijnen zijn. Daarom kan hiervoor geen standaard norm worden genoemd. De doorlooptijden worden met name bepaald door het type aanvragen die in die specifieke periode behandeld zijn. In tabel 6 zijn de gemiddelde doorlooptijden per maand van de aanvragen en ontheffingen APV/Bijzondere Wetten weergegeven.

Pagina 10 van 24

Evaluatie vergunningverlening Uitvoering Programma Hillegom 2022

Gemiddelde doorlooptijd in dagen APV/BW

Tabel 6 Opvallend is dat er in 2021 en 2022 minder aanvragen en meldingen zijn gedaan dan de jaren daarvoor. Dit verschil is vooral verklaarbaar door de Corona pandemie. Het betreft hier met name de aanvragen voor evenementen en aanverwante zaken. Ook de oorlog in Oekraïne, met de daaruit volgende prijsstijgingen, heeft zijn invloed gehad op het aantal aanvragen. Daarvoor in de plaats is echter door de medewerkers veel tijd besteed aan voorlichting, met name omdat er veel vragen binnen kwamen naar aanleiding van de continue veranderende situatie op grond van bijvoorbeeld de noodverordeningen en beperkingen. Gebleken is dat het continue aanpassen van de maatregelen door de rijksoverheid steeds veel vragen opriep bij burgers, organisatoren en ondernemers (m.n. horeca en winkeliers). Aktie voor 2024 naar aanleiding van deze evaluatie: Het werkaanbod heeft een sterke relatie met de situatie als gevolg van de Corona pandemie en de prijsstijgingen als gevolg van de oorlog in Oekraïne en de inflatie. Wanneer de pandemie verder stabiliseert en afneemt en de inflatie beperkt blijft, zal het aantal aanvragen APV/Bijzondere Wetten naar verwachting weer toenemen, wellicht vergelijkbaar met 2018/2019. Indien de pandemie aanhoudt en inflatie hoog blijft, zal het werk vooral betrekking hebben op voorlichting en ondersteuning.

3.2 Voorbereiding Omgevingswet / Wkb Zoals in hoofdstuk 2 aangegeven staan er grote veranderingen op stapel. Deze veranderingen hebben ook grote impact op de wijze van vergunningverlening. Flexibiliteit in benadering en contact worden onder invloed van de Omgevingswet nog belangrijker. Wij moeten kunnen inspelen op maatwerk vraagstukken (burgerinitiatieven, cocreatie en meervoudige, complexe vragen). Daarnaast zal onder invloed van de Wkb juist het technische deel van de werkzaamheden (vooralsnog gedeeltelijk) meer naar de achtergrond verdwijnen. Er vindt dus een verschuiving plaats waarbij het meer om de ruimtelijke- en omgevingsaspecten gaat dan om de technische uitvoering van een bouwwerk. Voor dat laatste onderdeel wordt de bouwende partij zelf verantwoordelijk. Vanzelfsprekend zal het team vergunningverlening zich goed moeten voorbereiden op de komende veranderingen. Aanvankelijk, tijdens het opstellen van het VUP 2022, werd er nog van uitgegaan dat de Omgevingswet op 1 januari 2023 in werking zou treden. Later werd dit 1 juli 2023 en inmiddels is dit 1 januari 2024. Dit maakte het lastig om bepaalde zaken, zoals bijvoorbeeld aanpassingen en trainingen in te plannen. Een training is namelijk veel minder effectief als er daarna voor langere tijd niets meer mee gedaan wordt. Opgedane kennis blijft dan niet hangen.

Het zwaartepunt van het organiseren van vakinhoudelijke trainingen is daarom uitgesteld naar 2023. Aktie voor 2024 naar aanleiding van deze evaluatie: Het aanvraagproces omgevingsvergunningen zal opnieuw ingericht worden en afgestemd met andere teams. Applicaties zullen hierop ingeregeld moeten worden, met aangepaste sjablonen. Medewerkers moeten trainingen volgen en bekend worden met de nieuwe regelgeving en software. Dit zal vooral in 2023 opgepakt

Pagina 11 van 24

Evaluatie vergunningverlening Uitvoering Programma Hillegom 2022

worden, maar als er in 2024 mee gewerkt wordt, zal dit ongetwijfeld nog inzet vragen op het gebied van verdere inrichting, afstemming, verbetering en het oplossen van kinderziekten.

3.2.1 Inrichten Rx.Mission Voor het registreren en afhandelen van de aanvragen om vergunningen wordt in de huidige situatie gebruik gemaakt van de applicatie SquitXo. Deze applicatie is niet geschikt voor de aanvragen die na invoering van de Omgevingswet worden ingediend. De vervanger van SquitXo heet Rx.Mission. Om Rx.Mission op 1 januari 2024 operationeel te hebben is er gedurende 2022 (en 2023) projectmatig vol ingezet op de inrichting van deze applicatie. SquitXo is in de loop der jaren zo efficiënt ingericht, dat we daar maximaal profijt uit weten te halen. We kunnen er niet vanuit gaan dat we Rx.Mission op 1 januari 2024 ook al zo functioneel hebben ingericht als SquitXo nu, maar we kunnen er wel naar streven om dit zoveel als mogelijk te benaderen. Daarnaast moeten de medewerkers zich het nieuwe systeem ook eigen maken. Een complicerende factor is hierbij dat de Omgevingswet in 2022 wederom is uitgesteld. En de technische ondersteuning vanuit de leverancier van SquitXO stopt. Het is niet zo dat deze software niet meer gebruikt kan worden, maar bij grote storingen zou dit een probleem kunnen worden.

Er is daarom gekozen voor de tussenoplossing om Rx.Mission ook in te richten voor de Wabo, want alle aanvragen die voor 1 januari 2024 binnenkomen moeten volgens de oude regels behandeld worden En deze oude processen lopen dus ook na 1 januari 2024 nog geruime tijd door (in SquitXo), naast de aanvragen op basis van de Omgevingswet. Alles wat op 1 januari 2024 en daarna binnenkomt, moet volgens het nieuwe regiem worden afgehandeld in RX-Mission. Gezien de ervaring met doorlooptijden, zullen wij er van uit moeten gaan dat wij vanaf 1 januari 2024 zeker nog wel een jaar volgens zowel het oude als nieuwe proces moeten werken. Het streven is om Rx.Mission op 1 mei 2023 voor de Wabo ingericht te hebben en nieuwe aanvragen vanaf dat moment hierin te registreren. Aktie voor 2024 naar aanleiding van deze evaluatie: De inrichting van Rx.Mission voor zowel de Omgevingswet als de Wabo loopt door uitstel van de Omgevingswet door in 2023. Bij de werkplanning van de betrokken medewerkers moet hier rekening mee worden gehouden. In 2024 zal de nadruk vooral liggen op verdere inrichting en afstemming.

3.2.2 Herschrijven sjablonen SquitXo naar Rx.Mission Om maximaal profijt te hebben van Rx.Mission is het van belang dat we alle briefsjablonen welke we nu in SquitXo hebben voor Wabo en APV zowel technisch als juridisch aan passen aan de Omgevingswet. Dit is in de loop van 2022 in gang gezet. Aktie voor 2024 naar aanleiding van deze evaluatie: De omzetting van de sjablonen naar Rx.Mission voor zowel de Omgevingswet als tijdelijk voor de Wabo loopt door in 2023. Bij de werkplanning van de betrokken medewerkers moet hier rekening mee worden gehouden. In 2024 zal de nadruk liggen op onderhoud aan de sjablonen en inspelen op wets- en proceswijzigingen.

3.2.3 Vragenbomen toepasbare regels in DSO Er is in 2021 gestart met het inrichten van het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO) en dit is in 2022 voortgezet. Hoeveel tijd hier vanuit de organisatie nog aan besteed moet worden in 2023 is momenteel nog niet duidelijk, omdat het DSO nog in ontwikkeling is en wij ook afhankelijk zijn van wat er vanuit andere partijen zoals Rijk, Provincie en Hoogheemraadschap van Rijnland beschikbaar komt. Er moet rekening gehouden worden met het feit dat de gemeente straks zelf voor een groot deel verantwoordelijk is voor de inhoud van het DSO. Iedere beleidswijziging zal dus ook in het DSO verwerkt moeten worden. Nog niet duidelijk is waar straks de organisatorische verantwoordelijkheid voor het DSO komt te liggen. Aktie voor 2024 naar aanleiding van deze evaluatie: De inrichting van het DSO loopt verder door in 2023. Bij de toedeling van werk van de betrokken medewerkers moet hier rekening mee worden gehouden. Verder moet nog bepaald worden waar de organisatorische verantwoordelijkheid voor de inhoud, met name de toepasbare regels, komt te liggen. Als de keuze voor de verantwoordelijkheid gemaakt is, zal hiermee in het VUP van 2024 zo nodig rekening worden gehouden.

Pagina 12 van 24

Evaluatie vergunningverlening Uitvoering Programma Hillegom 2022

3.2.4 Verfijnen proces intake aanvragen Inmiddels wordt al een tijd proefgedraaid met de Intake- en Omgevingstafels. In het begin werd er voor een deel van de aanvragen gebruik gemaakt van deze methode, maar met name in 2022 hebben we gemerkt dat er steeds meer en goed gebruik gemaakt wordt van de tafels. Inmiddels lopen alle initiatieven die daarvoor in aanmerking komen via de intaketafel. Deze ervaringen hebben wij nodig om de processen goed te kunnen verfijnen en inrichten. We zijn begin 2022 gestart met een proef om alle aanvragen die binnenkomen te laten beoordelen door een Intakemanager. Die bepaalt in samenspraak met een collega van RO of een ingediend verzoek richting Intaketafel kan of dat we deze op voorhand terug verwijzen naar de tekentafel. Plannen welke onvoldoende informatie bevatten, echt niet haalbaar zijn of niet op de juiste manier zijn ingediend worden er aan de voorkant uitgepakt en gaan dus niet meer de lijn in. Ook beoordeelt een Intakemanager of de ingediende aanvraag regulier c.q. complex is en koppelt hier vervolgens de juiste medewerker aan. Wij willen hiermee voorkomen dat de organisatie wordt belast met initiatieven die onvoldoende onderbouwd zijn of haaks staan op ingezette ontwikkelingen. Ook wordt zo voorkomen dat reguliere initiatieven opgehouden worden omdat de aandacht te veel uitgaat naar complexe en onvolledige zaken.

Zie ook paragraaf 3.3.1. Aktie voor 2024 naar aanleiding van deze evaluatie: In 2023 zal het inzetten van de Intake- en omgevingstafel worden voortgezet. Hiermee wordt er steeds meer routine opgebouwd en weten de medewerkers steeds beter wat er verwacht wordt. Ook zullen er op basis van de ervaring specifieke rollen worden toebedeeld. Zie ook 3.2.5. In 2024 zal geëvalueerd worden hoe dit in de praktijk loopt en of eventueel bijstelling noodzakelijk is.

3.2.5 Intake- en omgevingstafels in lijnproces brengen De Intake- en Omgevingstafel moet nog in de lijn geborgd worden, omdat dit gestart is als een leerproces. In 2022 is het proces helemaal in kaart gebracht. In 2023 zullen aan dit proces rollen en competenties worden gekoppeld. Op basis hiervan kan samen met de medewerkers worden beoordeeld welke rol het beste bij ieder past. Hiermee wordt dan duidelijk hoe dit in de lijn geborgd kan worden. Aktie voor 2024 naar aanleiding van deze evaluatie: In 2024 zullen de medewerkers één of meer rollen hebben in het vergunningverleningsproces. Omdat dan ook de Omgevingswet in werking is getreden, zal dan na verloop van tijd geëvalueerd worden hoe dit in de praktijk loopt en of eventueel bijstelling noodzakelijk is.

3.2.6 Wkb proces inrichten Met de invoering van de Omgevingswet wordt ook de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) ingevoerd. De Wkb heeft als doel de (borging van) bouwkwaliteit en het bouwtoezicht te verbeteren door het invoeren van een nieuw stelsel van kwaliteitsborging. De nieuwe wet zal gefaseerd in werking treden. Er wordt gelijktijdig met de invoering van de Omgevingswet gestart met eenvoudige bouwwerken (gevolgklasse 1). Vanaf 2027 volgen na evaluatie eventueel de complexe bouwwerken. Als gevolg van de Wkb zal de huidige omgevingsvergunning voor het bouwen in twee activiteiten worden opgesplitst, een bouwactiviteit en een omgevingsplanactiviteit. Zie navolgend schema.

Pagina 13 van 24

Evaluatie vergunningverlening Uitvoering Programma Hillegom 2022

Bron afbeelding: Rijksoverheid, Aandeslagmetdeomgevingswet / Helpdesk Bouwregelgeving.

Afhankelijk van de activiteit zal een initiatief een bepaald proces doorlopen. Deze processen zullen opnieuw ingericht en afgestemd moeten worden. Aktie voor 2024 naar aanleiding van deze evaluatie: In 2023 zullen de werkprocessen worden afgestemd op de Omgevingswet en de Wkb. Werken met een private kwaliteitsborger is niet alleen nieuw voor onze organisatie maar ook voor de initiatiefnemers en de uitvoerende partijen. Dit nieuwe proces zal gedurende 2024 in de praktijk getest worden. Zo nodig kan het werkproces worden bijgesteld.

3.2.7 Herinrichten adviseringsprocessen Om een aanvraag te kunnen beoordelen moeten er afhankelijk van het initiatief interne en/of externe adviezen worden gevraagd. De inzet is om de diverse disciplines zoveel als praktisch mogelijk aan de omgevingstafel te krijgen. Het kan hierbij bijvoorbeeld gaan om de disciplines erfgoed/welstand, flora en fauna, brandveiligheid etc. Niet ieder initiatief hoeft echter naar de omgevingstafel. De adviseringsprocessen zullen opnieuw ingericht en uitgelijnd moeten worden, samen met onze partners en aansluitend op de processen van de intake- en omgevingstafel. Aktie voor 2024 naar aanleiding van deze evaluatie: Zie ook 3.2.4 en 3.2.5. In 2023 zal de uitlijning en inrichting van de processen verder worden uitgewerkt. Het adviseringsproces is daar een onderdeel van, de adviseurs zitten ook aan de tafels. In 2024 zal geëvalueerd worden hoe dit in de praktijk loopt en of eventueel bijstelling noodzakelijk is.

3.2.8 Opleiden en trainen Naast het op orde brengen van alle processen en applicaties is het noodzakelijk dat medewerkers de tijd krijgen om zich goed voor te bereiden op de Omgevingswet. Hiervoor is opleiden/trainen van groot belang. Vaste medewerkers moeten hiervoor voldoende ruimte krijgen. In 2022 is hiervoor een eerste aanzet gegeven en hebben de medewerkers een basiscursus Omgevingswet gevolgd. Aktie voor 2024 naar aanleiding van deze evaluatie: In de loop 2023 wordt een inhoudelijke training georganiseerd, waarin m.n. de praktijk van vergunningverlening onder de Omgevingswet verder wordt uitgediept. In 2024, wanneer de Omgevingswet in werking is getreden, wordt duidelijk of en wat er verder nog nodig is om de medewerkers te trainen. Daar zal dan op geanticipeerd worden.

Pagina 14 van 24

Evaluatie vergunningverlening Uitvoering Programma Hillegom 2022

3.3 Activiteiten vanuit beleidsdoelstellingen VTH beleidsplan In de Verordening Kwaliteit Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving Omgevingsrecht gemeente Hillegom heeft de gemeenteraad doelen gesteld waarop de kwaliteit van het VTH-beleid in elk geval betrekking moeten hebben. Deze doelen zijn de kwaliteit van dienstverlening (conform dienstverleningsconcept), de uitvoeringskwaliteit van diensten en producten en (beschikbaarheid van) financiën. Op grond van het Besluit omgevingsrecht en met in acht name van de door de gemeenteraad gestelde doelen moet het college van burgemeester en wethouders als bevoegd gezag beleid voeren t.a.v. de uitvoering van de VTH taken. Dit beleid omvat onder andere het stellen van uitvoeringsdoelen en het beschrijven van de activiteiten om deze doelen te realiseren. In het VUP wordt benoemd hoe hier uitvoering aan wordt gegeven In de volgende paragraaf wordt de resterende uitvoeringsdoelstelling volgend uit het VTH beleidsplan en zoals beschreven in het VUP 2022 geëvalueerd.

3.3.1 Het uitvoeren van de VTH taken volgens het serviceformule-concept. Onze inwoners en ondernemers kunnen verschillende rollen hebben als zij op VTH gebied contact met de gemeente hebben. Daardoor kan de relatie die wij met de klant hebben per geval verschillend zijn. De ene keer gaat het bijvoorbeeld om het leveren van een vergunning en de andere keer om een handhavingszaak. Maar het kan ook gaan over het ontwikkelen van beleid naar aanleiding van een initiatief van een inwoner. Het werken met de Omgevingswet vraagt een andere manier van werken. Daarom is in 2016 in opdracht van het Rijk en in samenwerking met de VNG onderzocht hoe overheden de dienstverlening kunnen optimaliseren. Door middel van klantreizen in de bestaande dienstverlening is geanalyseerd hoe diverse VTH processen verlopen. Dit heeft geresulteerd in serviceformules; de snelserviceformule, de ontwerpformule, de ontwikkelformule en de toezichtformule. Zo staat bijvoorbeeld de snelserviceformule voor eenvoudige plannen en de ontwerpformule voor complexe initiatieven. In een serviceformule wordt de dienstverlening gezien als een samenhangend geheel; de gehele keten inclusief de externe ketenpartners, de kanalen, de beleving van de inwoner/ondernemer, alsook de hieraan gekoppelde bedrijfsvoering. De formules zijn bedacht vanuit de rol die de inwoner/ondernemer op dat moment heeft.

In het VTH beleidsplan heeft het college de hogere beleidsdoelstelling bepaald dat gewerkt gaat worden volgens het serviceformule concept. De serviceformules, en dan met name de snelserviceformule, gaan uit van het ideaalplaatje dat initiatieven en aanvragen van te voren strikt onder te verdelen zijn in een categorie. In de praktijk blijkt echter dat het van te voren lastig in te schatten is hoe een aanvraagproces gaat verlopen. Zo kan ook een aanvraag voor een dakkapel na een langdurig en complex proces uiteindelijk eindigen met een besluit van de rechter. En dat is van te voren niet te voorzien. Ook zijn de meeste typen bouwwerken welke qua omvang voor snelservice in aanmerking zouden kunnen komen, in de loop der tijd inmiddels vergunningsvrij geworden. Er is daarom gekozen om te werken in de geest en volgens de bedoeling van de serviceformules. Alle initiatieven die binnenkomen worden beoordeeld door een intakemanager. Die bepaalt (eventueel in samenspraak met een collega van RO) of een ingediend initiatief richting Intaketafel kan. Aan de intaketafel zitten de behandelaar van het initiatief en de betrokken adviseurs in een vroegtijdig stadium aan tafel. Besproken worden bijvoorbeeld de maatschappelijke waarde, de verbetering voor inwoners en/of ondernemers en of dit initiatief binnen de visie en strategie van de overheid past.

Zo komt een initiatiefnemer snel te weten of het zinvol is een plan verder uit te werken. Of dat het initiatief zonder meer realiseerbaar is zoals ingediend. Ook de behandelaar van het initiatief weet dan precies hoe dit moet worden aangepakt en dat komt de procesdoorloop ten goede. Initiatieven worden niet strikt van te voren onderverdeeld, maar behandeld op de intake- en zo nodig later op de omgevingstafel.

Pagina 15 van 24

Evaluatie vergunningverlening Uitvoering Programma Hillegom 2022

Bron afbeelding: Rijksoverheid, Aandeslagmetdeomgevingswet.

Aktie voor 2024 naar aanleiding van deze evaluatie: De benadering met de intake- en omgevingstafel kan betekenen dat er een organisatorische verschuiving plaats moet vinden om dit concept efficiënt te kunnen inrichten. De rol vergunningverlener/ruimtelijk adviseur schuift meer naar elkaar toe en er gaan overlappingen plaats vinden. Hoe dit er precies uit komt te zien wordt in 2023 verder doorontwikkeld. Zie ook paragraaf 3.2.4. en 3.2.5. In 2024 zal geëvalueerd worden hoe dit in de praktijk dan onder de Omgevingswet loopt en of eventueel bijstelling noodzakelijk is.

Pagina 16 van 24

Evaluatie vergunningverlening Uitvoering Programma Hillegom 2022

4. Borging uitvoering 4.1 Inleiding In dit hoofdstuk is uiteengezet hoe de uitvoering in 2022 was geborgd.

4.2 Financiële borging uitvoering In de HLT begroting zijn de uitvoeringskosten van de reguliere VTH taken structureel opgenomen. Daarnaast wordt naar aanleiding van politieke keuzes en prioritering eventueel ook incidenteel geld ingezet om bepaalde knelpunten aan te pakken. Een voorbeeld hiervan is de projectmatige handhaving in het buitengebied (Bollen5gemeenten/GOM). De financiële borging van de uitvoering van de reguliere VTH taken is reeds opgenomen in de (meer)jaarlijkse begrotingscyclus.

4.3 Kritieke massa Hillegom beschikt over een (kwaliteits)verordening VTH; de Verordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving omgevingsrecht Hillegom. In deze verordening is vastgelegd dat de VTH taken worden uitgevoerd overeenkomstig de kwaliteitscriteria 2.2, deze criteria zijn gebaseerd op de afspraken zoals gemaakt tussen het Rijk, het IPO en de VNG . Hiermee is het kwaliteitsniveau op het gebied van kennis, kunde en capaciteit voor kwaliteit en inzet van de medewerkers geborgd.

4.3.1 Personeelsformatie Het organogram van de VTH-taakuitvoering is als bijlage 3 toegevoegd. Hieronder is per functie de structurele Vergunningen formatie 2021 weergegeven.

Functie Juridisch medewerker omgevingsrecht Vergunningverlening Wabo Vergunningverlener APV/BW Administratief medewerker Wabo/APV

Bruto formatie in fte* 2,58 9,36 3,64 1,78

* Voor 1 fte wordt gerekend met 1629 werkbare uren. Hiervan gaat 10% (163 uur) af voor teamoverleg, organisatiebijeenkomsten, studie etc. Van de resterende 1466 uur is 1319 uur beschikbaar voor productie en 10% (147 uur) aangemerkt als onvoorzien.

4.3.2 Vastgelegde werkwijzen Op de afdeling vergunningverlening zijn verschillende werkwijzen vastgelegd om de kwaliteit te waarborgen en de uitvoering sturing en uniformiteit te geven. Er is o.a. een procesbeschrijving vastgesteld voor: vergunningverlening uitgebreide procedure; vergunningverlening reguliere procedure; afhandelen melding (slopen en gebruik); Genoemde procesbeschrijvingen zijn vastgelegd in het VTH-Beleidsplan Gemeente Hillegom 2020-2024. Daarnaast zijn de overige werkafspraken vastgelegd in het Handboek Wabo vergunningverlening.

4.4 Borging beschikbaarheid samenwerkingspartners Om het VUP 2022 te realiseren was de samenwerking met externe partijen essentieel. Bij het opstellen van het VTH-Beleidsplan Gemeente Hillegom 2020-2024 is de wijze van samenwerking met externe partijen eerder beschreven.

Pagina 17 van 24

Evaluatie vergunningverlening Uitvoering Programma Hillegom 2022

Samenwerking externe partijen Doel De omgevingsdienst adviseert Omgevingsdienst Westvergunningverlening afhankelijk Holland (ODWH)

Hoe Schriftelijk advies.

van het project op het gebied van milieuaspecten. Daarnaast adviseert de omgevingsdienst over ontheffingen in het kader van de Wet natuurbescherming.

Commissie Ruimtelijke Kwaliteit en Erfgoedcommissie

Deze commissies zijn belast met de advisering t.a.v. redelijke eisen van welstand en volgend uit de monumentenstatus.

Schriftelijk advies.

Rijksdienst cultureel erfgoed (RCE)

Afhankelijk van de impact van een initiatief adviseert RCE over het behoud van het cultureel erfgoed.

Provincie Zuid-Holland

Bij ruimtelijke afwegingen die vallen onder de uitgebreide vergunningen procedure dient afstemming gezocht te worden. Bij ruimtelijke afwegingen die vallen onder de uitgebreide vergunningen procedure en die van invloed zijn op het oppervlaktewater of de wijze hoe omgegaan wordt met de afvoer naar het oppervlaktewater dient afstemming gezocht te worden. Advisering, bijvoorbeeld in het kader van antecedentenonderzoek.

Deze adviesplicht vloeit voort uit de Wabo. Hierover zijn werkafspraken gemaakt. Betreffende aanvragen worden doorgestuurd ter advisering. Het betreft een schriftelijk advies. Schriftelijk advies.

Hoogheemraadschap van Rijnland

Politie en Openbaar Ministerie

Met het Hoogheemraadschap zijn werkafspraken gemaakt. Eventuele adviezen worden opgevraagd in het daarvoor ingestelde watertoetsoverleg

Schriftelijk advies. Convenant met politie en OM waardoor gegevensoverdracht tussen deze partijen mogelijk wordt gemaakt.

Brandweer

De brandweer adviseert op het gebied van brandveiligheid.

Schriftelijk advies.

Diverse Constructiebureaus

De constructiebureaus controleren de ingediende constructiegegevens van de aanvraag.

Schriftelijk advies.

Pagina 18 van 24

Evaluatie vergunningverlening Uitvoering Programma Hillegom 2022

5. VTH-beleidscyclus 5.1 Inleiding De VTH-beleidscyclus betreft een gesloten cyclus. In deze cyclische aanpak zijn de strategische en operationele cyclus met elkaar verbonden. Dit is planmatig geborgd door deze telkens te monitoren en aan te passen. Op deze wijze wordt constante verbetering bewerkstelligd. Daarbij wordt zoveel mogelijk aangesloten bij de bestaande gemeentelijke planning- en control-cyclus. Binnen de VTH-beleidscyclus staan drie documenten centraal: het integraal beleid, het uitvoeringsprogramma en het evaluatieverslag. Het VTH-beleid wordt periodiek uitgewerkt in een uitvoeringsprogramma. In het uitvoeringsprogramma staat concreet weergegeven welke uitvoeringsactiviteiten het college voornemens is in de betreffende periode uit te voeren. Hierbij wordt rekening gehouden met de evaluatieresultaten van het voorafgaande jaar en met de doelen in het beleid. Ten slotte evalueert het college periodiek welke activiteiten feitelijk zijn uitgevoerd en in hoeverre deze activiteiten hebben bijgedragen aan het bereiken van de in het VTH-beleid geformuleerde doelen. Deze evaluatie, in dit geval van 2022, wordt vastgelegd in een evaluatieverslag (jaarverslag).

5.2 Evaluatie In het eerste kwartaal van 2024 wordt weer geëvalueerd hoe de uitvoering zoals in het uitvoeringsprogramma 2023 beschreven gerealiseerd is. In het opvolgende vergunningverlening Uitvoering Programma wordt rekening gehouden met deze evaluatie en waar nodig worden zaken bijgestuurd. Het Vergunningverlening Uitvoering Programma is daarmee een onderdeel van de gehele beleidscyclus fysieke leefomgeving.

Bron afbeelding: Rijksoverheid, Aandeslagmetdeomgevingswet.

Pagina 19 van 24

Evaluatie vergunningverlening Uitvoering Programma Hillegom 2022

Bijlage 1 Kaders Aan (de evaluatie van) het VUP 2022 ligt de onderstaande wetgeving en beleid ten grondslag.

1.1 Wettelijk kader (op hoofdlijnen) Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo). De Wabo regelt onder andere het verbod om zonder omgevingsvergunning bepaalde activiteiten uit te voeren. Daarnaast is vastgelegd welk toetsingskader voor een aanvraag geldt en wanneer een aanvraag omgevingsvergunning dan ook moet worden geweigerd. Er wordt duidelijkheid gegeven over welke soort procedure (regulier of uitgebreid) en welke bijbehorende beslistermijn van toepassing is. Wet Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving (Wet VTH). Het doel van deze wet is een veilige en gezonde leefomgeving, door het bevorderen van de kwaliteit en samenwerking bij de uitvoering van het omgevingsrecht. De wet is een invulling van de Wabo, formaliseert de Omgevingsdiensten en regelt de randvoorwaarden voor gemeenten en provincies om tot een hogere kwaliteit te komen. Zo werd het basistakenpakket van de omgevingsdiensten wettelijk vastgelegd en werden gemeenten verplicht een verordening kwaliteit VTH te hebben. In deze verordening heeft de gemeenteraad de kaders vast gelegd waaraan de uitvoering van de taken minimaal moet voldoen. De wet VTH wordt, als onderdeel van de Wabo, via de Invoeringswet Omgevingswet onder de Omgevingswet gebracht. Ook de hierna genoemde AMvB (Bor) wordt verwerkt in het Invoeringsbesluit Omgevingswet. De beleidscyclus (procescriteria) staat in het Bor.

De beleidscyclus wordt dus ook onder de Omgevingswet gecontinueerd. Ministeriele regeling omgevingsrecht (Mor). De Mor regelt de indieningsvereisten voor een aanvraag omgevingsvergunning per activiteit en regelt ook welke documenten op een later tijdstip mogen worden aangeleverd. Besluit omgevingsrecht (Bor). Het Bor regelt onder andere in welke situaties een omgevingsvergunning brandveilig gebruik moet worden ingediend. Verder regelt het Bor de verplichting tot het opstellen van een beleidsplan in combinatie met een uitvoeringsplan en welke specifieke onderdelen in dit beleid dienen te worden benoemd. De bijlagen van het Bor bevatten verder de (1) vergunningsvrije criteria voor die gevallen waarin geen omgevingsvergunning benodigd is, (2) de mogelijkheden om in afwijking van een bestemmingsplan medewerking te kunnen verlenen aan een aanvraag omgevingsvergunning; AMvB VTH. Naast de wet VTH is er ook de AMvB VTH (Besluit tot wijziging van het Besluit omgevingsrecht (verbetering vergunningverlening, toezicht en handhaving)), welke op 1 juli 2017 in werking is getreden. In deze AMvB wordt de wet VTH vertaald naar het Bor. Ook zijn procescriteria opgenomen voor vergunningverlening; Bouwbesluit 2012. Het Bouwbesluit bevat de bouwtechnische voorschriften waaraan zowel de bestaande bouwwerken alsmede de nieuw te realiseren bouwwerken dienen te voldoen.

Tevens wordt in het Bouwbesluit de verplichting tot het indienen van een sloopmelding dan wel een melding brandveilig gebruik geregeld en welke procedure beide meldingen dienen te doorlopen; Algemene wet bestuursrecht (Awb). De Awb bevat de algemene regels van het bestuursrecht met betrekking tot de verhouding tussen de overheid enerzijds en de burgers, bedrijven en overige instanties anderzijds alsmede de diverse overheidsorganen onderling. Verder regelt de Awb de bevoegdheden van bestuursorganen tot het nemen van besluiten, hoe de besluiten moeten worden voorbereid, gemotiveerd, bekendgemaakt en ook het recht tot het maken van bezwaar en het instellen van beroep. Wet op kansspelen. Kansspelen worden gereguleerd door deze wet. In veel gevallen is een vergunning nodig om kansspelen te organiseren.

Pagina 20 van 24

Evaluatie vergunningverlening Uitvoering Programma Hillegom 2022

Alcoholwet (voorheen Drank en Horecawet). Deze wet geeft gemeenten de verantwoordelijkheid over vergunningverlening, toezicht en handhaving met betrekking tot drank en horeca. Het stelt gemeenten verplicht om een preventie- en handhavingsplan alcohol vast te stellen.

1.2 Beleidskader (op hoofdlijnen) Verordening VTH. De gemeenteraad heeft de Verordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving omgevingsrecht Hillegom vastgesteld. In deze verordening heeft de gemeenteraad de doelen gesteld waarop de kwaliteit van de VTH uitvoeringstaken in elk geval betrekking moet hebben. Deze doelen zijn (kwaliteit van) dienstverlening, de uitvoeringskwaliteit van producten en diensten en (beschikbaarheid van) financiën. Op grond van het Besluit omgevingsrecht en met in acht name van de door de gemeenteraad gestelde doelen, is het college van burgemeester en wethouders als het bevoegde gezag, verplicht VTH beleid te formuleren. VTH-Beleidsplan Gemeente Hillegom 2020-2024. In het VTH beleidsplan gemeente Hillegom 2020-2024 is op strategisch niveau beschreven hoe de taken op het gebied van Vergunningen, Toezicht en Handhaving (VTH) gedurende vier jaar worden opgepakt. Het gaat hierbij om taken op het gebied van bouwen, ruimtelijke ordening, milieu, Algemene Plaatselijke Verordening (APV) en bijzondere wetten. Algemene plaatselijke verordening (APV). In de APV staat de gemeentelijke regelgeving op het gebied van openbare orde en veiligheid. Elke gemeente heeft een eigen APV en deze geldt voor iedereen binnen de gemeente. Uit de regels van de APV blijkt of ergens een vergunning of melding voor nodig is.

Voorbeelden van onderwerpen in de APV zijn: evenementen, horeca, vuurwerk, parkeren, geluidshinder, prostitutie, etc.

Pagina 21 van 24

Evaluatie vergunningverlening Uitvoering Programma Hillegom 2022

Bijlage 2 Ontwikkelingen Aan (de evaluatie van) het VUP 2022 liggen de onderstaande ontwikkelingen ten grondslag.

2.1 Omgevingswet De Omgevingswet is de basis voor een nieuw regelgevingsstelsel voor de fysieke leefomgeving en behelst een grootschalige transitie van het Omgevingsrecht. Op 1 januari 2024 treedt de Omgevingswet volgens de huidige stand van zaken in werking. Het kabinet wil met de Omgevingswet het aantal regels verminderen, bereiken dat de verschillende plannen voor ruimtelijke ordening, milieu en natuur beter op elkaar worden afgestemd en dat duurzame projecten gestimuleerd worden. Tevens wil men meer ruimte geven aan gemeenten, provincies en waterschappen, zodat zij hun omgevingsbeleid kunnen afstemmen op hun eigen behoeften en doelstellingen. De Omgevingswet zal voor de vergunningverlening en de handhaving verandering brengen. Zo kunnen er onder invloed van het omgevingsplan (in plaats van bestemmingsplannen) meer mogelijkheden komen voor vergunningsvrije activiteiten. Bron afbeelding: Rijksoverheid, Aandeslagmetdeomgevingswet.

Naast het leveren van (digitale) producten en diensten zal de faciliterende, adviserende, informerende en controlerende rol van de gemeente in samenwerking met haar inwoners en ondernemers toenemen. Flexibiliteit in benadering en contact is dus belangrijk. Wij moeten kunnen inspelen op maatwerk vraagstukken (burgerinitiatieven, co-creatie en meervoudige, complexe vragen). Meer maatwerk ontstaat doordat de participatie-samenleving steeds meer gestalte krijgt; de wijk gaat (meer) bepalen wat er in de wijk gebeurt. Onze inwoners en ondernemers worden vaker samenwerkingspartners. De nieuwe wetgeving vraagt een hierbij passende, andere dienstverlening. Hiermee wordt het onder invloed van de Omgevingswet voor inwoners en ondernemers gemakkelijker om hun wensen voor de fysieke omgeving in te brengen en te realiseren. De dienstverlening zal gegroepeerd worden rond de initiatiefnemer; samen met hem en zijn omgeving worden initiatieven vormgegeven. Het gaat niet alleen om co-creatie, maar ook om eenvoud, gemak en inleving. Aangezien de invoering van de Omgevingswet de organisatie voor een breed scala aan ontwikkelopgaven stelt, is er voor gekozen om de implementatie van de Omgevingswet volgens een programmastructuur uit te voeren. We werken met drie programmalijnen, waarbinnen een aantal deelprojecten zijn gedefinieerd.

We houden de drie programmalijnen aan die ook landelijk zijn voorgesteld. (Vanuit het VNG programma "aan de slag met de omgevingswet".) 1. Programmalijn Omgevingswet en instrumenten. Deze programmalijn omvat het opstellen van de kerninstrumenten zoals voorbeeld de Omgevingsvisies en Omgevingsplannen. 2. Programmalijn Anders werken. Deze programmalijn omvat de deelprojecten Serviceformules, Cultuurverandering en Organisatie-inrichting. 3. Programmalijn Digitaal Stelsel Omgevingswet. Deze programmalijn omvat diverse ondersteunende projecten ( aanschaf en integreren nieuwe applicaties) die de lijnen 1 en 2 faciliteren en er voor zorgen dat we tijdig kunnen aansluiten op de Landelijke voorziening van het digitale stelsel Omgevingswet. De uitwerking van de programmalijnen wordt door de organisatie projectmatig aangepakt. De drie programmalijnen zijn verbonden én werken deels aan de ontwikkeling/invulling van een aantal andere thema’s die ook in de HLT-samen organisatie-agenda zijn opgenomen. Het gemeenschappelijk doel van de programma’s

Pagina 22 van 24

Evaluatie vergunningverlening Uitvoering Programma Hillegom 2022

is het realiseren van een organisatie die Omgevingswet-proof is. Daarin wordt ook nadrukkelijk de uitvoering en borging van de VTH taken meegenomen, met name daar waar het de programmalijn Anders werken betreft.

2.2 Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) In het wetsvoorstel ‘kwaliteitsborging voor het bouwen’ (Wkb) is het nieuwe stelsel van kwaliteitsborging in de bouw geïntroduceerd. Met dit nieuwe stelsel wordt beoogd meer verantwoording bij marktpartijen neer te leggen. De rol van de gemeente als bevoegd gezag verandert door het nieuwe stelsel van kwaliteitsborging in de bouw. De bouwtechnische toets en het toezicht tijdens de bouw zullen in het nieuwe stelsel van kwaliteitsborging in de bouw uitgevoerd worden door een marktpartij en niet meer door de gemeente. De gemeente behoudt wel haar taak voor de planologische beoordeling, welstandstoets en toetsing van de omgevingsveiligheid. Ook blijft de gemeente verantwoordelijk voor (toezicht op) welstand, monumenten, bestaande bouw (minimumeisen bestaande bouw en gebruikseisen). Het uitgangspunt is dat de Wkb tegelijk met de Omgevingswet (1 januari 2024) in werking zal treden. Begonnen wordt met bouwwerken die vallen onder de gevolgklasse 1 (eenvoudigere bouwwerken zoals grondgebonden woningen). Het bouwtechnische gedeelte van het werk valt daarmee deels weg bij de gemeente. Na drie jaar wordt de werking van de Wkb door de minister geëvalueerd. Afhankelijk van de evaluatie volgt mogelijk uitbreiding van het systeem naar andere meer complexe bouwwerken die vallen onder de gevolgklasse 2 en 3.

Dit is echter niet meer in de wet meegenomen en wordt een nieuw traject.

Pagina 23 van 24

Evaluatie vergunningverlening Uitvoering Programma Hillegom 2022

Bijlage 3 VTH taken organogram

Pagina 24 van 24