D06 ISD, Evaluatie Individuele inkomenstoeslag.pdf

RD

tt

Z

O o

Hobahostraat 92 Postbus 255 - 2160 AG Lisse

Aan het college van de gemeente Hillegom Postbus 32 2180 AA HILLEGOM

Uw brief/kenmerk Ons kenmerk Bijlagen Inlichtingen Doorkiesnummer Onderwerp

Tel. alg.:

(0800) 95 67 000

E-mail:

infc);o isdbollcnstrcek.nl

Fax:

(0252) 345 077

Website:

www.)sdbollenstreek.nl

lüAN:

NL50U.NG110285099914

Lisse, 28 december 2022 Verzonden: 28 december 2022

1 Sharon Heenk

Evaluatie Individuele inkomenstoeslag

Geacht college,

Ik stuur u hierbij namens het dagelijks bestuur van de ISD Bollenstreek de evaluatie van de Individuele inkomenstoeslag Participatiewet, lOAW, lOAZ 2020. Wilt u deze via de gebruikelijke weg doorgeleiden naar uw gemeenteraad.

Korte toelichting De verordening minimabeleid en activering is per 1 oktober 2020 ingetrokken en voor de gemeente Hillegom vervangen door de Verordening individuele inkomenstoeslag Participatiewet, lOAW, lOAZ 2020 (basisvariant). In de bijlage vindt u de evaluatie over de periode 1 oktober 2020 tot 1 oktober 2022. Vanwege Jurisprudentie stellen we voor de huidige verordening op één artikel aan te passen. In de praktijk werken we al conform deze Jurisprudentie. Voor Hillegom is een aanpassing van de verordening niet meer nodig, omdat de raad op 15 december 2022 heeft besloten om ook voor Hillegom de plusvariant in te voeren. In de verordening die de raad op 15 december 2022 heeft vastgesteld is dat artikel al aangepast.

Bij deze brief ontvangt u: • De notitie van het dagelijks bestuur inclusief de evaluatiebevindingen. Voorstel 1. Kennis te nemen van de evaluatie. Ik vertrouw erop u hiermee voldoende geïnformeerd te hebben. Voor vragen kunt u terecht bij de beleidsmedewerker, mevrouw S. (Sharon) Heenk, telefonisch bereikbaar op (0252) 251 634 en per mail via s.heenk@isdbollenstreek.nl. Met vriendelijke groet. Het dagelijks bestuur van de ISD Bprtènsteek, namens deze,

< (Robert) ;t Jong “ei

•■Xv''-

*

RD Aan Van Onderwerp Datum Ter

NOTITIE

: Dagelijks Bestuur : Afdeling Beleid : Evaluatie individuele inkomenstoeslag : 7 november 2022 : Kennisneming en besluitvorming

De verordening minimabeleid en activering is per 1 oktober 2020 ingetrokken en vervangen door twee Verordeningen Individuele inkomenstoeslag, voor de gemeenten Teylingen en Lisse de plus-verordening, en voor de gemeenten Noordwijk en Hillegom de basis- verordening. In deze notitie leest u de resultaten uit de evaluatie over de periode 1 oktober 2020 t/m 1 oktober 2022. Voorstel U wordt gevraagd:

om deze evaluatie/notitie ter kennisname aan te nemen; om in te stemmen met de voorgestelde wijzigingen in de Verordening Individuele inkomenstoeslag (basis en plus variant); om de stukken via de gebruikelijke route ter besluitvorming door te geleiden naar de gemeenteraden. Cliëntenraad: deze notitie is ter advisering/kennisname aan de cliëntenraad gestuurd. Tijdens de cliëntenraadvergadering van 21 november 2022 is de evaluatie besproken en waren geen opmerkingen.

Inleiding Voor inwoners die al langere tijd moeten rondkomen van een laag inkomen en geen uitzicht hebben op inkomensverbetering, heeft de wetgever de individuele inkomenstoeslag (voorheen genaamd langdurigheidstoeslag) in het leven geroepen. Dit is een extra toelage dat jaarlijks kan worden aangevraagd en waarmee het inkomen wordt aangevuld. Voor 1 oktober 2020 was de individuele inkomenstoeslag ondergebracht in de Verordening minimabeleid en activering 2015. Binnen de verordening waren twee regelingen: het persoonsondersteunend budget (POB) en de inspanningspremie (IP). Samen vormden beide regelingen het minimabeleid en activering: enerzijds het stimuleren van inwoners om aan het werk te gaan en anderzijds inwoners die dat niet kunnen extra financieel te ondersteunen. De achtergrond van de wijziging volgt uit de evaluatie van de Verordening minimabeleid en activering 2015. Hier uit bleek dat er behoefte was aan één verordening met één regeling. De praktijk heeft aangegeven voorkeur te hebben voor één regeling omdat beide instrumenten (POB en IP) nogal eens verward werden. Dit kwam mede omdat de wetstechnische redenen de leeftijd waarop men in aanmerking kan komen voor POB (21 jaar en ouder) dan wel IP (27 jaar en ouder) verschillen.

Het komt ook omdat bijvoorbeeld beide instrumenten niet/onvoldoende op elkaar aansluiten (als men geen recht meer heeft op IP (bijvoorbeeld door ontheffing van de arbeidsverplichting) moet men eerst 12 maanden “wachten” voordat men weer recht kan hebben op POB. Om bovengenoemd onderscheid weg te nemen is de Verordening Individuele Inkomenstoeslag (basis en plus variant) voorgesteld. Het ongebruikelijke gegeven dat uit twee verordeningen kan worden gekozen is voortgekomen uit het overleg dat gevoerd is met de beleidsambtenaren van HLT gemeenten en Noordwijk over dit onderwerp. Met hen is afgesproken dat de bestuurders/gemeenten op basis van het eigen gemeentelijke (minima)beleid en de financiële middelen een keus kunnen maken uit één van de twee voorgestelde verordeningen.

J;.

nii

NOTITIE Notitie 1.

Reikwijdte individuele inkomenstoeslag

In artikel 36 Participatiewet (Pw) is omschreven wie in aanmerking kunnen komen voor de individuele inkomenstoeslag:

• • •

personen van 21 jaar of ouder, maar jonger dan de pensioengerechtigde leeftijd; die langdurig een laag inkomen en geen in aanmerking te nemen vermogen hebben; en die geen uitzicht op inkomensverbetering hebben.

Een individuele beoordeling vindt plaats naar de omstandigheden van de persoon, waarbij in aanmerking wordt genomen: • de krachten en bekwaamheden van de persoon; en • de inspanningen die de persoon heeft verricht om tot inkomensverbetering te komen Deze criteria zijn nader uitgewerkt in de verordening.

1.2 Eén regeling, maar wel twee nieuwe verordeningen per 1 oktober 2020 In beide verordeningen wordt geen onderscheid meer gemaakt tussen POB en IP en wordt de doelgroep uitgebreid met bijstandsgerechtigde jongeren vanaf 21 jaar tot 27 jaar met een arbeidsverplichting. Ook is de hoogte van de financiële bijdrage gelijk in beide verordeningen. In de plus-verordening is de financiële bijdrage nu ook opengesteld voor pensioengerechtigden (op basis van de Gemeentewet) en de doelgroep is uitgebreid naar de inkomensgroep tot 120% (i.p.v. 110%). In de basis-verordening is nieuw dat de referteperiode 24 maanden bedraagt (i.p.v. 12 maanden) maar de financiële bijdrage staat niet open voor pensioengerechtigden en de inkomensgrens blijft 110%.

Beleidsaspect

Basis variant

Plus variant

Referteperiode

24 maanden

12 maanden

Inkomensgrens

110%

120%

Leeftijdsgrens

21 tot AOW leeftijd

21 Inclusief AOW gerechtigden

1.3 Overgangsperiode In de periode van 1 oktober 2020 tot en met 1 december 2021 is sprake van een overgangsperiode. Aanvragen POB en IP werden in deze periode nog afgehandeld.

Pagina 2 van 9

NOTITIE 2.

Evaluatie: kwantitatief

Om een juiste vergelijking in de aantallen te maken, worden gelijkwaardige periodes met elkaar vergeleken. Er zijn drie jaarlijkse overzichten vanaf 1 oktober tot en met 30 september. Het algemene uitgangspunt van de wijzigingen in de Verordeningen was dat de regeling eenvoudiger moest worden voor zowel de inwoner als de uitvoering, De inwoners moesten er in ieder geval niet ‘slechter’ van worden.

Voor de plus verordening werd de doelgroep uitgebreid en de inkomensgrens werd verruimd waardoor een toestroom was te verwachten. Met de basisvariant was de verwachting dat het aantal aanvragen gelijk bleef. De cijfers bevestigen in de grote lijn deze verwachtingen. Daar waar het afwijkt, wordt dit in de evaluatie toegelicht. Ter aanvulling zijn in bijlage 1 de cijfers per periode weergegeven. Cijfers toekenningen en afwijzingen per gemeente weergegeven Toekenningen 583

Afwijzingen

Uitgaven

29

€ 103.850

177

31

€ 99.450

174

36

€ 96.250

Lisse (plus verordening)

Toekenningen

Afwijzingen

Uitgaven

Oude verordening POB en IP Periode 1 oktober 2019 - 30 september 2020 Start nieuwe verordening Periode 1 oktober 2020 - 30 september 2021 * Huidige situatie Periode 1 oktober 2021 - 30 september 2022

162

23

€ 90.900

183

19

€ 105.700

227

18

€ 126.500

Teylingen (plus verordening)

Toekenningen

Afwijzingen

Uitgaven

Oude verordening POB en IP Periode 1 oktober 2019-30 september 2020 Start nieuwe verordening Periode 1 oktober 2020 - 30 september 2021* Huidige situatie Periode 1 oktober 2021 - 30 september 2022

193

39

€ 108.650

238

22

€ 134.150

281

35

€ 156.350

Noordwijk (basis verordening)

Toekenningen

Afwijzingen

Uitgaven

Oude verordening POB en IP Periode 1 oktober 2019- 30 september 2020 Start nieuwe verordening Periode 1 oktober 2020 - 30 september 2021* Huidige situatie Periode 1 oktober 2021 - 30 september 2022

303

28

€ 168.650

290

55

€ 163.650

325

54

€ 179.250

Hülegom (basis verordening)

Oude verordening POB en IP Periode 1 oktober 2019- 30 september 2020 Start nieuwe verordening Periode 1 oktober 2020 - 30 september 2021* Huidige situatie Periode 1 oktober 2021 - 30 september 2022

* (overgangsperiode 1 oktober t/m 31 januari 2020)

k Pagina 3 van 9

•iW.t

NOTITIE 2.1 Procentuele stijging / daling

Als de periode met de oude regeling (POB en IP) wordt afgezet tegen een gelijkwaardige periode met de nieuwe regeling^ kan een goede vergelijking worden gemaakt in een toename dan wel afname van het aantal aanvragen.

Lisse en Teylingen (plus- verordening) Lisse en Teylingen hebben gekozen voor de plus verordening. De verwachting was dan ook dat er een toename in het aantal toekenningen zou plaatsvinden. In Lisse is er een toename van 40% en in Teylingen is er zelfs een toename van 45,6%. Het aantal afwijzingen is licht gedaald in beide gemeenten. Er kan in zijn algemeenheid geconcludeerd worden dat de plus-verordening een grotere doelgroep bereikt en er minder wordt afgewezen. Hillegom (basis- verordening) Er is in Hillegom sprake van een lichte daling in het aantal toekenningen (- 4,9%). Hiernaast is er een toename in het aantal afwijzingen op te merken. Hier kunnen geen grote conclusies aan worden verbonden. De grondslag van de afwijzing ligt in het vastgestelde beleid. Wel heeft Hillegom vooruitlopend gekozen om zo snel mogelijk (naar verwachting per 1 januari 2023) de plus- verordening in werking te laten treden. Naar verwachting zal dit een aantal toekenningen doen stijgen en het aantal afwijzingen doen dalen, net zoals Lisse en Teylingen laten zien.

Noordwijk (basis- verordening) Noordwijk heeft ook gekozen voor de basis- verordening. Het aantal toekenningen is toegenomen met 7,2%, maar hiernaast is het aantal afwijzingen bijna verdubbeld. Dat het aantal afwijzingen is toegenomen heeft deels te maken met de stijging in het aantal aanvragen. Hiernaast liggen de afwijzingsgronden in het vastgestelde beleid. Dit signaal is ook in Hillegom aanwezig. Het is wel positief dat binnen Noordwijk meer bekendheid is rondom het aanvragen van de IIT. Vermoedelijk komt dit grotere bereik ook door alle andere initiatieven vanuit het armoedebeleid en diverse preventie akkoorden binnen de gemeente Noordwijk. Inwoners worden hierbij ook gewezen op de regelingen bij de ISD. 2.2 Aanvullende cijfers Het aantal toekenningen en afwijzingen is een betrouwbare graadmeter, maar dit zegt niet alles. Hieronder volgen aanvullende cijfers ISD Breed. Wel klant / geen klant

Het aantal toekenningen van zowel klanten als geen klanten is gestegen. De stijging van het aantal toekenningen van geen klanten is wel hoger. Dit is verklaarbaar door de verruiming van de inkomensgrenzen in Lisse en Teylingen.

Periode

Klant

Geen klant

Totaal

Periode 1 oktober 2019-30 september 2020 Periode 1 oktober 2020 - 30 september 2021 Periode 1 oktober 2021 - 30 september 2022

238(POB) 602(IP) 813 889

185 (POB) 244 3Ï8

1025 1057 1207

I

Digitale aanvragen

r

:W'

Het aantal digitale aanvragen is het afgelopen jaar enorm gestegen. Waarschijnlijk is dit mede het gevolg van corona waarin veel digitaal geregeld moest worden. Het is een goede ontwikkeling dat de inwoners de digitale weg weten te vinden. In een periode van 2 jaar is het aantal digitale aanvragen vijf keer zo veel geworden (van 101 naar 533 digitale aanvragen).

Periode 1 oktober 2019 tot en met 30 september 2020 ten opzichte van periode 1 oktober 2021 tot en met 30 september 2022 Pagina 4 van 9

NOTITIE Leeftijdscategorieën

Periode 1 okt 2021 t/m 30 sept 2022

Periode 1 okt 2020 t/m 30 sept 2021

Periode 1 okt 2019 t/m 30 sept 2022

. 23 t/m 26

■ 27 t/m 35

« 36 t/m 45

■ 46 t/m 55 ■ 56 t/m 65 ■ 66 en ouder

In al de periodes zijn er kleine verschuivingen in de aantallen/percentages per leeftijdsgroep weer te geven. Maar dit ligt dicht bij elkaar. Wel is te zien dat vanaf de invoering van de nieuwe verordeningen meer jonge mensen, 21 jaar en ouder, in aanmerking zijn gekomen voor de UT Dit is een positieve ontwikkeling en één van de verwachte uitkomsten van de nieuwe verordeningen. Vanwege de verruiming doelgroep met AOW-ers wordt ingezoomd op de leeftijdsgroep 66+. Dit overzicht geeft het aantal toekenningen weer. Leeftijdscategorie 66-«Gemeente

Hillegom

Periode 1 oktober 201930 september 2020 9

Periode 1 oktober 2020 30 september 2021 9

Periode I oktober 2021 30 september 2022 II

Lisse (pus)

31

31 en 15 AOW-ers

38 en 20 AOW-ers

Teylingen (plus)

29

29 en 9 AOW-ers)

39 en 16 AOW-ers

Noordwijk

26

26

22

Er is een aparte financiering voor de toegekende aanvragen voor de AOW-ers. Dit wordt namelijk bekostigd vanuit de Gemeentewet. De cijfers laten zien dat het aantal aanvragen van AOW-ers minimaal is. Het aantal afwijzingen in deze leeftijdscategorie is nagenoeg gelijk gebleven in al de periodes. Het lijkt erop dat de doelgroep AOW-gerechtigden (nog) beter kan worden geïnformeerd over het bestaan van de UT.

3.

Evaluatie: kwalitatief

Gelet op signalen uit de praktijk en jurisprudentie is het nodig om een aantal onderdelen van de individuele inkomenstoeslag (IIT) nader te onderzoeken. Een aantal onderdelen hebben enkel invloed op de werking in de praktijk, maar een onderdeel vraagt om aanpassing/actualisering in de Verordening. Hieronder volgt per onderdeel een toelichting. 3.1 Geen recht op IfT bij schending aibeidsverplichtingen Als de arbeidsverplichting wordt geschonden, wordt door de consulent een maatregel beoordeeld en mogelijk opgelegd. Als wordt gekeken naar de verordening, is er geen recht op IIT bij een opgelegde maatregel (art. 3 lid 1 sub b Verordening individuele inkomenstoeslag basis en plus). De grondslag van de afwijzing ligt er in dat een maatregel aangeeft dat een klant zich onvoldoende heeft ingespannen om te komen tot inkomensverbetering. Er is dan ook “geen uitzicht op inkomensverbetering”.

Pagina 5 van 9

*

NOTITIE Echter zijn er een aantal uitspraken^ geweest waarbij het enkele feit van een opgelegde maatregel niet voldoende is om de aanvraag af te wijzen. Er moet een individuele beoordeling plaatsvinden. In de praktijk wordt wel al conform de jurisprudentie gewerkt. Een maatregel kan gebruikt worden als indicatie, maar wel moeten de individuele omstandigheden worden meegewogen. Om deze reden wordt voorgesteld om dit artikel aan te passen in de verordening. Zie hiervoor bijlage 2. Omdat Hillegom tussentijds heeft besloten de plus-verordening In werking te laten treden, is deze wijziging reeds in de versie van Hillegom verwerkt. 3.2 Geen concreet zicht op inkomensverbetering

In het verlengde van bovenstaande, moet de beoordeling of er concreet uitzicht is op inkomensverbetering ook gemaakt worden als er geen maatregel is opgelegd. Deze beoordeling is lastig te maken. Het gaat over een periode in het verleden waarover weinig ‘bewijs’ is van klanten. De omstandigheden of er uitzicht is op inkomensverbetering kan in ieder geval liggen in: • de krachten en bekwaamheden van de persoon

Te denken valt aan: opleidingsniveau, werkervaring, medische, psychische en psychosociale omstandigheden, wordt een traject gericht op arbeidsinschakeling gevolgd (of is dit net opgestart, afgerond). •

de inspanning die de persoon heeft verricht om tot inkomensverbetering te komen.

Een opgelegde maatregel kan wel invloed hebben op deze beoordeling {maar zie opmerking hierboven). De levensfase waarin iemand zich bevindt. Ook kan een schuldensituatie van invloed zijn.

Dit verschilt dus heel erg per persoon en een individuele beoordeling moet altijd worden gemaakt. Vanuit de praktijk wordt deze beoordeling als erg lastig ervaren. Om een voorbeeld te geven: iemand die parttime werkt, kan meer gaan werken en is er dus zicht op inkomensverbetering. Maar dit kan ook anders liggen. De klant kan een goede motivatie hebben waarom part- time werken het hoogst haalbare is.

De wens vanuit de praktijk is dan ook om deze beoordeling eenvoudiger in te steken. Omdat deze beoordeling vanuit de wet verplicht is, kan hier geen ander beleid op worden toegepast. Hierbij proberen we in de werkinstructie intern wel voldoende handvaten te bieden om tot deze beoordeling te komen. 3.3 Hoogte toeslag Vanuit de wetgever is er geen richtlijn gegeven voor de hoogte van de individuele inkomenstoeslag. De gemeenteraad bepaalt de hoogte van de toeslag en dit houdt meestal verband met de minimaregelingen in de gemeente. Sinds de start van de individuele inkomenstoeslag gelden de huidige bedragen; € 500,- voor een alleenstaande en € 800,- voor een echtpaar. In de huidige tijden waarin inflatie veel invloed heeft op het besteedbare inkomen van de inwoners, hebben we de hoogte van de individuele inkomenstoeslag vergeleken met omliggende gemeenten. Als gekeken wordt naar de gemeenten Katwijk, Leiden, Kaag en Braasem dan verstrekt de ISD Bollenstreek een gelijk of een hoger bedrag. Het verschilt veel hoe gemeenten omgaan met de beoordeling van de bedragen; een percentage van de bijstandsnorm of verschillende bedragen voor meerdere doelgroepen (alleenstaanden, alleenstaande ouders, echtparen, jongeren etc ). De conclusie is dat de hoogte van de individuele inkomenstoeslag niet onder doet ten opzichte van de andere (omliggende) gemeenten en zelfs ruim te noemen is.

2 ECLI:NL:CRVB:2016:3023, Centrale Raad van Beroep, 14/5653 WWB (rechtspraak.nl) ECLI:NL:CRVB:2018:3379. Centrale Raad van Beroep, 17/499 PW (rechtspraak.nl) ECLI:NL:CRVB:2018:3418. Centrale Raad van Beroep, 17/2307 PW (rechtspraak.nl)

Pagina 6 van 9

NOTITIE 3.4 Referteperiode

Het begrip ‘langdurig’ moet worden ingevuld in een verordening. De periode die als langdurig wordt aangemerkt, wordt de referteperiode genoemd. Er zit verschil in de referteperiode voor de plus en de basisverordening. De referteperiode in de basis- verordening is verhoogd naar 24 maanden. De referteperiode in de plusverordening is 12 maanden gebleven. Uit het kwalitatief onderzoek is gebleken dat er meer afwijzingen zijn op basis van de basis- verordening. Vermoedelijk ligt dat in de verlengde referteperiode.

De referteperiode hebben wij ook vergeleken met de eerder genoemde gemeenten. Alle gemeenten geven een gelijke of langere periode dan 12 maanden aan als de referteperiode, sommige gemeenten zelfs 60 maanden. Hierin lopen we niet uit de pas en is de referteperiode van 12 maanden en 24 maanden zelfs kort te noemen. Voor de basis- verordening houdt dit wel in dat een aanvrager pas voor het eerst in aanmerking kan komen als diegene 23 jaar is, bij de plusverordening is dit 22 jaar. Hierna kan wel eens per 12 maanden recht bestaan op de individuele inkomenstoeslag. Overigens kan in de verordening worden besloten de referteperiode te laten lopen vanaf 18 jaar (in onze situatie vanaf 19 of 20 jaar). Ook kan ervoor worden gekozen om de referteperiode te laten lopen vanaf 21 jaar. Dit is een ondergrens en kan zelfs hoger worden vastgesteld. Aangezien de ISD Bollenstreek in beide verordeningen korte referteperiodes hanteren, is ervoor gekozen om aan te sluiten bij het laatste. Dit is ook conform jurisprudentie juist^.

3.5 Inkomensgrens en leeftijdsgrens

De inkomensgrens voor de plus-verordening is verruimd van 110% naar 120% van de toepasselijke bijstandsnorm. Voor de basis- verordening is dit gehouden op 110%. Naar verwachting zal het aantal toekenningen op basis van de plus-verordening stijgen en dit is ook gebeurd. Dit is zichtbaar in de het kwalitatief onderzoek.

De leeftijdsgrens is naar beneden bijgesteld als gekeken wordt naar de voorgaande verordening en de IP. Dit houdt ook in dat er een stijging was te verwachten in de leeftijdscategorie 21 plus. Dit is ook zichtbaar in het kwalitatief onderzoek. Hiernaast hebben AOW-ers op basis van de plus-verordening recht op de IIT. Zoals aangegeven in het kwalitatief onderzoek zijn er niet veel aanvragen van AOW-ers en kan mogelijk meer bekendheid van de regeling onder deze doelgroep worden gecreëerd. 3.6 Praktijk ervaringen

De consulenten die de IIT beoordelen vinden het proces makkelijker geworden ten opzichte van de POB en IP. Het enige wat af en toe lastig is, is het verschil in de verordeningen per gemeente. Hiernaast zijn er soms signalen van klanten die het oneerlijk vinden dat zij slechter af zijn (en soms geen recht hebben) vanwege de langere referteperiode of een lagere inkomensgrens. De ISD Bollenstreek wordt dan gezien als geheel en het verschil in de verordeningen wordt dan niet altijd als rechtvaardig ervaren. Vanuit de praktijk wordt aangegeven dat de twee meest voorkomende afwijzingsgronden zijn: - inkomen boven de grens; en - niet voldoen aan de referteperiode.

Hiernaast komt het regelmatig voor dat aanvragers vermogen in hun woning hebben. In de vermogenstoets wordt dit vermogen wel meegenomen. Vaak is er dan geen recht op de IIT, het vermogen is te hoog. Hier zit dan ook gelijk de moeilijkheid van deze beoordeling. Feitelijk kunnen zij niet over dit vermogen beschikken en verhuizen is in deze tijd geen realistische optie. Er moet immers weer een (duur) huis voor worden teruggekocht en er is nog steeds een behoorlijk woningtekort. Maar tegelijkertijd is het wel vermogen dat wordt opgebouwd dat misschien op een later moment ten gelde kan worden

I

pi

® ECLI:NL:CRVB:2012:BX8803. voorheen LJN BX8803, Centrale Raad van Beroep, 10-5811 WWB (rechtspraak.nl)

Pagina 7 van 9

fc

fair:

NOTITIE gemaakt. Dit ‘ probleem’ is ook aanwezig bij de beoordeling bijzondere bijstand. Maatwerk is in deze situaties wel mogelijk en blijft dan ook belangrijk. Er is hier in geen duidelijke stelregel voor te maken, iedere situatie is namelijk anders.

4.

Conclusie en advies

Plus- verordening De resultaten in Lisse en Teylingen laten een stijging in het aantal toekenningen zien en een stijging in het aantal aanvragen van (niet) klanten. Hiernaast is er een daling in het aantal afwijzingen. De oorzaken liggen in het feit dat de leeftijdsgrens naar beneden is bijgesteld en de inkomensgrens is verruimd. De toename van de aanvragen AOW-ers is gering. Hier kan mogelijk meer aandacht aan worden besteed zodat dit kenbaar wordt bij de doelgroep. De plus-verordening voldoet aan de verwachting dat meer mensen in aanmerking komen voor de regeling.

Basis- verordening In Hillegom is er een daling in het aantal toekenningen op te merken, in Noordwijk een stijging. Omdat voor zowel Hillegom en Noordwijk sprake is van een toename in het aantal afwijzingen, ligt de oorzaak hiervan vermoedelijk in de referteperiode die van 12 maanden naar 24 maanden is uitgebreid. Echter is de referteperiode van 24 maanden nog steeds vrij kort als gekeken wordt naar omliggende gemeenten. Ten tijde van het voorleggen van de verordeningen was dit een wijziging waarvan de verwachting was dat er minder mensen in aanmerking zouden komen voor de regeling. Maar in totaal zal dit ‘wegvallen’ tegen de uitbreiding van de leeftijdsgrens. In Hillegom is deze verwachting niet uitgekomen, maar in Noordwijk wel (wat vermoedelijk ook samenhangt met het eigen minimabeleid en het kenbaar maken van de regeling). Hiernaast volgt vanuit de praktijk dat veel afwijzingen zijn vanwege de inkomensgrens. In vergelijking met de plus-verordening is dit lager wat automatisch tot gevolg heeft dat meer inwoners niet in aanmerking komen. Vooruitlopend op de uitkomst van de evaluatie heeft Hillegom ervoor gekozen om de plus-verordening in werking te laten treden {per 21 december 2022 - is de dag na publicatie verordening). Advies

Naar aanleiding van het kwantitatief onderzoek wordt voorgesteld om één artikel in beide verordeningen aan te passen m.b.t. de beoordeling 'onvoldoende inspanning om te komen tot inkomensverbetering’. Deze voorgestelde wijziging volgt vanuit jurisprudentie. De praktijk werkt al conform deze jurisprudentie. Wij adviseren dan ook om de verordeningen op dit punt te wijzigen/actualiseren (deze wijziging is al meegenomen In de Verordening voor Hillegom).

Hiernaast blijft het een politieke keuze voor welke verordening wordt gekozen, wat mede afhankelijk is van het eigen minimabeleid binnen de gemeente. 5. Financiën Eerder benoemd in de overzichten. De gemeenten Lisse en Teylingen waar de plus-verordening geldt laat een stijging in de kosten zien, in Hillegom is sprake van een daling in de kosten. Noordwijk heeft een lichte stijging in de kosten.

6. Privacy Er zijn geen bijzondere aandachtspunten in het licht van de Avg. 7. Communicatie Nvt.

Bijlagen Bijlage 1 - Cijfers per periode Hillegom heeft in de raadsvergadering van 15 december 2022 de plus-verordening inclusief de voorgestelde wijziging in deze evaluatie vastgesteld.

Pagina 8 van 9

*

NOTITIE Bijlage 1 - Cijfers per periode Cijfers onder oude regeiing (POB en IP) Periode 1 oktober 2019-30 september 2020

Gemeente Hillegom

Lisse Teylingen Noordwijk

Totaal

Afwijzingen

Toekenningen

29 23 39 28 119

783

Uitgaven €103.850

€90.900 €108.650 € 168.850 €472.250

162 193 303

84Ï

Start nieuwe verordeningen Periode 1 oktober 2020 - 30 september 2021 (overgangsperiode 1 oktober t/m 31 januari 2020)

Gemeente____ Hillegom

Afwijzingen 31

Toekenningen 177

Uitgaven € 99.450

Lisse (plus)

79

Teylingen (plus)

22 55 127

183 238 290

■w

€ 105.700 € 134.150 € 163.650 €502.950

Noordwijk

Totaal

Huidige situatie Periode 1 oktober 2021 - 30 september 2022

Gemeente Hillegom

Afwijzingen 36

Toekenningen 174

Uitgaven € 96.250

Lisse (plus)

18

227

€ 126.500

281 3^

€ 156.350

1007

€ 558.350

Teylingen (plus) Noordwijk

54 143

Totaal

€179.250

Overzicht toekenningen 400 300

303

200

193 183 « 162 ”

290' — -230----18^^^ Hl

—325 —' -Ml .—^-1 —W4

100 0

okt 2019 - sept 2020 •—— Hillegom

okt 2020 - sept 2021

—Lisse

Teylingen

okt 2021-sept 2022 Noordwijk

Pagina 9 van 9