C07.1 ISD Bollenstreek, bijlage jaarstukken 2024.pdf
Tekst van het document
Jaarstukken 2024
Inhoudsopgave Voorwoord ........................................................................................................................................... 3 2 Jaarverslag ................................................................................................................................. 5 2.1 Inleiding ............................................................................................................................... 5 2.1.1 Algemeen en dagelijks bestuur ...................................................................................... 5 2.1.2 Visie en missie ............................................................................................................... 5 2.1.3 Taken ............................................................................................................................. 6 2.1.3.1 Participatie ..................................................................................................................... 6 2.1.3.2 Zorg ................................................................................................................................ 8 2.1.4 Bezwaar-, klaag- en beroepschriften en Woo verzoeken .............................................. 8 2.1.5 Personeel en organisatie ...............................................................................................
9 2.1.6 Dienstverlening en communicatie ................................................................................ 10 2.1.7 Beveiliging informatievoorzieningen ............................................................................ 12 2.1.8 Interne Controle ........................................................................................................... 13 3 Programmaverantwoording ...................................................................................................... 14 3.1 Participatie ........................................................................................................................ 14 3.2 Zorg ................................................................................................................................... 18 3.3 Overhead .......................................................................................................................... 20 3.4 Algemene dekkingsmiddelen ............................................................................................ 23 3.5 Vennootschapsbelasting ................................................................................................... 23 3.6 Onvoorzien ........................................................................................................................
23 4 Paragrafen ................................................................................................................................ 24 4.1 Lokale heffingen ................................................................................................................ 24 4.2 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ...................................................................... 24 4.3 Onderhoud kapitaalgoederen ........................................................................................... 27 4.4 Financiering ....................................................................................................................... 28 4.4.1 Financiering ................................................................................................................. 28 4.4.2 EMU-saldo ................................................................................................................... 29 4.4.3 Schatkistbankieren ....................................................................................................... 30 4.4.4 Renterisiconorm ........................................................................................................... 31 4.4.5 Liquiditeitsplanning en financieringsbehoefte ..............................................................
31 4.4.6 Rentevisie .................................................................................................................... 31 4.4.7 Rentekosten/opbrengsten ............................................................................................ 31 4.5 Bedrijfsvoering .................................................................................................................. 32 4.6 Verbonden partijen ............................................................................................................ 32 4.7 Grondbeleid ....................................................................................................................... 32 4.8 Wet open overheid ............................................................................................................ 32 4.9 Formatieoverzicht.............................................................................................................. 33 5 Jaarrekening 2024 .................................................................................................................... 34 5.1 Balans 2024 ...................................................................................................................... 34 5.2 Overzicht van baten en lasten ..........................................................................................
36 5.3 Toelichtingen ..................................................................................................................... 36 5.3.1 Inleiding ........................................................................................................................ 36 5.3.2 Algemene grondslagen voor het opstellen van de jaarrekening ................................. 36 5.3.3 Algemene grondslagen voor de rechtmatigheids-verantwoording .............................. 37 5.3.4 Balans .......................................................................................................................... 38 5.3.5 Overzicht van baten en lasten ..................................................................................... 38 5.3.6 Toelichting op de balans .............................................................................................. 39 5.3.7 Toelichting op het overzicht van baten en lasten ........................................................ 43 5.3.8 Rechtmatigheidsverantwoording ................................................................................. 46 5.3.9 WNT ............................................................................................................................. 47 5.4 Sisa-bijlage ........................................................................................................................
48 5.5 Overzicht van de gerealiseerde baten en lasten per taakveld .......................................... 50 6 Overige gegevens .................................................................................................................... 52 6.1 Controleverklaring van de onafhankelijke accountant ...................................................... 52 7 Bijlage I ISD Bollenstreek in cijfers .......................................................................................... 53 7.1 Participatie ........................................................................................................................ 53 7.2 Zorg ................................................................................................................................... 57 8 Bijlage II Overzicht begrotingswijzigingen ................................................................................ 61 9 Bijlage III Berekening bijdrage per gemeente .......................................................................... 62 9.1 Participatie .............................................................................................................................. 63 9.2 Zorg ........................................................................................................................................
65 9.3 Overhead ................................................................................................................................ 65 9.4 Gehandicaptenparkeerkaart ................................................................................................... 65 10. Bijlage IV Verdeling van de kosten per gemeente ................................................................... 66 Lijst van afkortingen .......................................................................................................................... 69
Jaarstukken 2024 ISD Bollenstreek april 2025
2
Voorwoord Voor u ligt het jaarverslag 2024. In dit jaarverslag vindt u informatie over de uitkeringen en voorzieningen die wij aan de inwoners van de ISD-gemeenten hebben verstrekt en de financiële resultaten over het afgelopen jaar. Bij de toekenning van de uitkeringen en de voorzieningen heeft de hulpvraag van de inwoners centraal gestaan. We zijn dit jaar binnen de totale begroting gebleven. Er zijn wel grote verschillen tussen de programma’s. Vanwege de gewijzigde arbeidsmarkt en het fors gestegen aantal aanvragen in de afgelopen jaren is een formatieonderzoek uitgevoerd om te bepalen of de bestaande formatie nog toereikend was voor de taken die we doen. Dit heeft geleid tot aanbevelingen inzake formatie-uitbreiding en aanpassing van de managementaansturing. In 2024 zijn deze aanbevelingen verder uitgewerkt en is ook besloten de organisatiestructuur aan te passen om meer per gemeente te kunnen werken. Om alle belangen van onze (vaak kwetsbare) inwoners ook in de toekomst te kunnen waarborgen, moet de organisatie op alle onderdelen op orde zijn. De breed gedragen politieke wens om maximaal maatwerk te leveren kost niet alleen vaak meer geld, maar ook meer tijd. Het hoge personeelsverloop waar de ISD Bollenstreek de afgelopen jaren mee werd geconfronteerd stabiliseerde, waardoor er het afgelopen jaar ruimte was om de nieuwe organisatiestructuur uit te werken.
Om de kosten van de Wmo beheersbaar te houden is in 2024 een besluit genomen over een aantal maatregelen die tot doel hebben de uitgaven op de Wmo terug te dringen. Het betreft hier voorstellen voor lagere indicaties begeleiding en dagbesteding. De maatregelen voor individuele begeleiding en dagbesteding zijn een effectief middel om aanzienlijke besparingen te realiseren. Het is essentieel om de invoering van deze maatregel te ondersteunen met voldoende toegang tot algemene voorzieningen. Bij de voorziening Hulp bij het huishouden wordt steeds vaker “Hulp bij het huishouden light” (Hbh light) geïndiceerd. Hbh light is een voorziening met een lager aantal uur per maand dan ‘Schoon en leefbaar’ en is aanzienlijk goedkoper. In 2024 is gestart met het aanbestedingstraject voor het leveren van de maatwerkvoorziening Hulp bij het huishouden. In de toekomstige situatie wenst de ISD Bollenstreek alle voorzieningen via de inspanningsgerichte variant op basis bekostiging per uur (pxq) te laten verlopen. De verwachte ingangsdatum van de nieuwe contracten is 1 augustus 2025. De uitgaven van het programma Participatie zijn hoger dan begroot. Deze overschrijding is met name terug te vinden bij de uitkeringen Participatiewet en Loonkostensubsidie Participatiewet. De begroting 2024 is gebaseerd op de bijstandsnormen die bekend waren bij het opstellen van de begroting in april 2023.
Dat waren de bijstandsbedragen van 1 januari 2023. De bijstandsnormen per 1 juli 2024 zijn ruim 9,4% hoger dan waar in de begroting mee is gerekend. Hier staat echter tegenover dat de BUIG budgetten fors zijn verhoogd. Het BUIG-budget heeft geen invloed op de begroting van de ISD Bollenstreek, maar wel op de begroting van de gemeenten. Het toegekend BUIG budget is ruim voldoende om de toegenomen kosten te dekken.
April 2025 Dagelijks Bestuur ISD Bollenstreek
R.J. ’t Jong
Jaarstukken 2024 ISD Bollenstreek april 2025
D.T.C. Salman
3
Tabel 1 Vogelvlucht x€ Participatie Uitkeringen Loonkostensubsidie Medisch onderzoek Tozo Wet Inburgering Inkomensondersteunende voorzieningen Energietoeslag Leefgeld Oekraïne Schuldregelingen Exploitatiekosten Totaal programma Participatie Zorg Wmo Maatschappelijke Zorg Jeugd Exploitatiekosten Totaal programma Zorg
Begroot 2024 20.320.250 1.880.000 40.000 -150.000 800.000 2.370.000 1.903.500 830.000 -50.000 5.777.987 33.721.738
Realisatie 2024 21.714.431 2.157.069 69.979 -12.685 513.694 2.521.698 1.600.593 482.618 -19.945 5.277.990 34.305.443
27.209.670 3.354.000 2.867.363 2.632.800
25.716.068 3.043.384 2.673.252 2.400.872 36.063.832
33.833.576
Overhead
3.552.940
3.217.536
Totaal ISD Bollenstreek
73.338.509
71.356.554
Jaarstukken 2024 ISD Bollenstreek april 2025
4
2 Jaarverslag 2.1
Inleiding
2.1.1 Algemeen en dagelijks bestuur Het algemeen bestuur van de Intergemeentelijke Sociale Dienst Bollenstreek (ISD Bollenstreek) bestond eind 2024 uit de volgende personen: Tabel 2 Algemeen Bestuur lid lid lid lid voorzitter lid lid lid secretaris
J. A. van Rijn A. de Jong J.A.C. Langeveld H. Austie-Ziengs D.T.C. Salman P. van Strien E.W.A. Koek R.G.E. Wietsma R.J. ’t Jong
Hillegom (tevens DB) Hillegom Lisse (tevens DB) Lisse Noordwijk (tevens DB) Noordwijk Teylingen (tevens DB) Teylingen ISD (tevens DB)
Het dagelijks bestuur heeft in 2024 acht keer vergaderd. Het algemeen bestuur is in 2024 twee keer bijeen geweest. Het algemeen bestuur heeft onder andere tot taak de begroting (inclusief begrotingswijziging) en de jaarrekening vast te stellen.
2.1.2 Visie en missie Missie van de ISD Bollenstreek: • De ISD Bollenstreek is een servicegerichte organisatie die werkzaam is voor de opdrachtgevende gemeenten (Hillegom, Lisse, Noordwijk en Teylingen). De ISD Bollenstreek doet dit met betrokken en klantgerichte medewerkers. • De ISD Bollenstreek ontwikkelt gemeentelijk beleid op het gebied van werk, inkomen en zorg. Na besluitvorming door de gemeenten zorgt de ISD Bollenstreek voor de uitvoering. • Het beleid maakt het mogelijk dat de inwoners van de deelnemende gemeenten zelfstandig kunnen deelnemen aan de (lokale) samenleving. Dit is mogelijk, doordat inwoners beschikken over adequate middelen van bestaan, waarbij het verrichten van werk een voorwaardelijke factor vormt en/of beschikken over fysieke hulpmiddelen/voorzieningen die gericht zijn op het zelfstandig leven, wonen en bewegen. Mission statement De mission statement is een samenvatting van de missie en is als volgt geformuleerd: ”De ISD Bollenstreek zorgt voor zelfstandige burgers.” Visie van de ISD Bollenstreek In de visie staat weergegeven hoe de ISD Bollenstreek zichzelf ziet in relatie tot haar maatschappelijke omgeving en hoe zij daarin optimaal kan functioneren. De visie is: • De ISD Bollenstreek is van en voor de ISD Bollenstreek gemeenten. • De ISD Bollenstreek staat voor maximale zelfstandigheid van de burgers op het gebied van arbeid, inkomen en zorg.
• De ISD Bollenstreek is klantgericht, resultaatgericht en levert, in samenwerking met partners, maatwerk. • De ISD Bollenstreek voert de opgedragen taken uit met betrokken, professioneel en kwalitatief goed personeel. • De ISD Bollenstreek heeft de ambitie een transparante, kwalitatief hoogwaardige serviceorganisatie voor de regio Duin- en Bollenstreek te zijn.
Jaarstukken 2024 ISD Bollenstreek april 2025
5
2.1.3 Taken De ISD Bollenstreek is een samenwerkingsverband van de gemeenten Hillegom, Lisse, Noordwijk en Teylingen. De ISD Bollenstreek voert voor deze gemeenten de taken uit op het gebied van de sociale zekerheid en een deel van de Wet maatschappelijke ondersteuning en Jeugdzorg.
2.1.3.1
Participatie
Participatiewet (PW) De ISD Bollenstreek voert de PW uit en voorziet in een (minimum)inkomen voor iedereen die rechtmatig in Nederland verblijft en onvoldoende middelen heeft om in de noodzakelijke bestaanskosten te voorzien. De bijstandsuitkering overbrugt de periode totdat iemand weer aan het werk gaat en/of zelf inkomen verwerft. Binnen de wetgeving en de kaders van de gemeenten passen we waar mogelijk maatwerk toe en staat de menselijke maat centraal. Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers (IOAW) De IOAW is een inkomensvoorziening voor oudere werkloze werknemers geboren vóór 1 januari 1965. Zij kunnen in aanmerking komen voor een IOAW-uitkering als de werkloze werknemer na zijn/haar 50e jaar werkloos is geworden en de uitkering op basis van de Werkloosheidswet (WW) is doorlopen. De IOAW-uitkering zorgt voor een inkomen op (tenminste) het bijstandsniveau. Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen (IOAZ) De IOAZ is een uitkering voor ouderen van 55 jaar of ouder die gestopt zijn met hun werk als zelfstandige. De IOAZ-uitkering vult het (gezins-)inkomen aan tot het sociaal minimum. De uitkering gaat in nadat het bedrijf of beroep beëindigd is en eindigt uiterlijk op de AOW-gerechtigde leeftijd.
Besluit bijstandverlening zelfstandigen (Bbz) De Bbz is is een sociaal vangnet dat ervoor zorgt dat ondernemers niet in de bijstand terecht komen en is bestemd voor zowel startende, gevestigde als beëindigende ondernemers. Er zijn verschillende vormen van financiering. Zoals een tijdelijke aanvulling op het inkomen of een bedrijfskapitaal. Vaak is dit een (renteloze) lening. Loonkostensubsidie (LKS) Het instrument loonkostensubsidie wordt ingezet voor mensen met een beperkt arbeidsvermogen die niet het wettelijk minimumloon kunnen verdienen. De loonkostensubsidie vergoedt het verschil tussen de loonwaarde (wat kan iemand maximaal aan werk verrichten en daarmee verdienen) en het minimumloon. Dit is met name geregeld in artikel 10d van de Participatiewet. Dit instrument loonkostensubsidie kunnen we structureel inzetten. De financiering vindt plaats uit het BUIG-budget. Het Rijk heeft hiervoor extra middelen beschikbaar gesteld. Medisch onderzoek Bij een aanvraag voor een PW-uitkering begint direct het re-integratietraject. Dit traject is bedoeld om klanten weer aan werk te helpen. Provalu helpt bij het vinden van werk en kan waar nodig ondersteuning bieden. Provalu en de ISD Bollenstreek hebben regelmatig contact over de voortgang.
De beoordeling van de arbeidsverplichting wordt door middel van een medisch onderzoek bepaald indien de klant aangeeft dat er medische belemmeringen zijn om te werken. Wet inburgering De gemeenten en de ISD Bollenstreek ondersteunen mensen die inburgeringsplichtig zijn. Het doel is inburgeringsplichtigen zo snel mogelijk in de samenleving te laten participeren, integreren en activeren met als bijkomend einddoel hen economisch zelfstandig te laten zijn. Inkomensondersteunende voorziening Het minimabeleid binnen de PW kent de volgende voorzieningen: • De individuele inkomenstoeslag • De collectieve aanvullende zorgverzekering • De individuele bijzondere bijstand • De individuele studietoeslag
Jaarstukken 2024 ISD Bollenstreek april 2025
6
Energietoeslag De energietoeslag is de toeslag die de regering heeft toegezegd aan huishoudens met een laag inkomen. Deze toeslag is bedoeld om de stijgende energielasten te betalen. Bij de toekenning van het budget is het Rijk uitgegaan van de doelgroep 120% van het sociaal minimum. Op basis van de (verwachte) uitputting van de budgetten heeft het dagelijks bestuur besloten om de doelgroep uit te breiden van 120% naar 130% van het sociaal minimum en is er een maatwerkbudget beschikbaar gesteld. In 2023 is de regeling voortgezet en (tijdelijk) ingebed in de PW. De ISD Bollenstreek heeft de energietoeslag 2023 in twee delen gesplitst: Energietoeslag 2023 deel 1 vroegtijdig aan het begin van het jaar en Energietoeslag 2023 deel 2 aan het einde van het jaar 2023 met een uitloop tot 1 juli 2024. De reden hiervan is dat de Wet energietoeslag 2023 later dan gepland en pas in oktober 2023 is vastgesteld. Leefgeld Oekraïne Om de vluchtelingen uit Oekraïne te helpen, is in maart 2022 de Regeling Opvang Ontheemden Oekraïne (ROOO) ingegaan. Een deel daarvan betreft een uitkering voor de noodzakelijke kosten van het bestaan; ook wel ‘leefgeld’ genoemd. De ISD Bollenstreek verzorgt, onder verleend mandaat, de administratieve afhandeling van de uitbetaling leefgeld Oekraïne.
Vluchtelingen uit Oekraïne met een baan of eigen inkomsten moeten maandelijks meebetalen aan hun opvang in een gemeente. Vluchtelingen die een eigen bijdrage betalen, houden minimaal hetzelfde bedrag over als vluchtelingen die alleen leefgeld krijgen. Handhaving Verplichtingen, naleving en handhaving zijn belangrijk in het sociale zekerheidsstelsel. De toeslagenaffaire leert ons dat de nuance daarbij belangrijk is. De ISD Bollenstreek maakt geen gebruik van algoritmen bij de handhaving en doet ook geen onderzoek naar bepaalde groepen. We blijven wel alert op fraude en doen onderzoek bij serieuze aanwijzingen/signalen die daar op duiden. Sociale Recherche Sociale Recherche (SR) speelt een belangrijke rol bij het actief onderzoeken van mogelijke fraude. Het is belangrijk dat de SR zichtbaar is vanwege de preventieve werking die ervan uitgaat. De ISD Bollenstreek geeft vooraf aan dat gegevens achteraf (steekproefsgewijs) gecontroleerd worden. Daarnaast houdt de SR zich bezig met signalen over mogelijke zorgfraude en ondersteunen ze gemeenten bij ondermijning. De SR werkt samen met ketenpartners. Schulddienstverlening Schulddienstverlening (SDV) is de ondersteuning die de ISD Bollenstreek biedt aan mensen met schulden. Bij het proces SDV kijkt de ISD Bollenstreek ook wat de klant zelf kan doen om zijn schulden op te lossen.
Ondersteuningsmogelijkheden zijn: informatie en advies, budgetcoaching, betalingsregeling, herfinanciering, het minnelijk schuldregelingtraject met eventueel budgetbeheer en de Wet Schuldsanering Natuurlijke Personen (WSNP).
Jaarstukken 2024 ISD Bollenstreek april 2025
7
2.1.3.2
Zorg
Wmo De ISD Bollenstreek kijkt samen met de klant welke problemen deze ondervindt als gevolg van beperkingen. Met de klant onderzoeken we in welke mate deze in staat is om zelf oplossingen te vinden voor die problemen. Dit kan door het inschakelen van het eigen netwerk (familie, vrienden, kennissen, kerk, vereniging etc.) en algemene voorzieningen die in de omgeving aanwezig zijn. Is de conclusie dat deze problemen niet zelf op te lossen zijn, dan onderzoeken we of een maatwerkvoorziening de oplossing is. De ondersteuning vanuit de ISD Bollenstreek is gericht op zelfredzaamheid en participatie van personen met een beperking of met chronische psychische of psychosociale problemen, om zolang mogelijk in de eigen leefomgeving te kunnen blijven wonen en functioneren. De ISD Bollenstreek biedt ondersteuning bij: • Het voeren van een huishouden • Maatschappelijke opvang • Begeleiding bij de zelfredzaamheid • Verplaatsen in en om de woning • Woonvoorzieningen • Wonen met ondersteuning • Lokaal verplaatsen per vervoersmiddel Jeugd De ISD Bollenstreek verwerkt de PGB aanvragen voor de Jeugdwet. Sinds 1 juli 2016 is de ISD Bollenstreek belast met de administratieve afhandeling van de persoonsgebonden budgetten voor Jeugd. De jeugd- en gezinsteams van Voor ieder 1 blijven verantwoordelijk voor de indicatiestelling.
Na de indicatiestelling neemt de ISD Bollenstreek het administratieve proces over en dat heeft verder geen invloed op de gestelde indicaties.
2.1.4 Bezwaar-, klaag- en beroepschriften en Woo verzoeken De voltallige samenstelling van de externe bezwaarschriftencommissie is per 1 april 2024 gewijzigd in verband met het verstrijken van de maximale benoemingstermijn van de commissieleden. Er zijn vijf nieuwe commissieleden aangesteld, waarvan één commissielid per 1 december 2024 is afgetreden. De externe bezwaarschriftencommissie is -met uitzondering van juli en augustusmaandelijks bij elkaar gekomen. Per commissieavond werden drie bezwaarzaken gepland. Onder andere zijn aan bod gekomen, zaken met een terugvordering hoger dan € 10.000,-, politiekgevoelige zaken, Jeugdwet-zaken, en bezwaarzaken waarbij tevens klachten tegen medewerkers zijn ingediend. Desalniettemin werden de meeste bezwaarschriften door de ambtelijke commissie behandeld. Opvallend is dat veel bezwaarschriften werden ingediend door bewindvoerders vanwege afwijzingen voor aanvragen van bijzondere bijstand voor de (maandelijkse) kosten van bewindvoering in verband met draagkracht. Ook is opvallend dat veel bewindvoerders werden bijgestaan door gemachtigden. De bezwaarschriften zijn daardoor uitvoeriger, waardoor de behandeling van het bezwaar en het opstellen van het commissieadvies meer tijd vergt. In maart 2024 is een nieuw juridisch medewerker gestart.
Daarnaast is er tussen januari 2024 en juni 2024 voor maximaal 2 dagen per week extra ondersteuning ingehuurd, onder andere voor het inwerken van de nieuwe medewerker en het wegwerken van de werkvoorraad. Het jaarverslag Juridische Zaken wordt in het voorjaar van 2025 gepresenteerd, met daarin alle cijfers en bevindingen van de juristen van de ISD Bollenstreek en de ambtelijke en externe bezwaarschriftencommissies met betrekking tot bezwaarschriften, klachten, beroep rechtbank, hoger beroep, dwangsommen en Woo-verzoeken. Het verslag wordt via de colleges ter informatie naar de raden gestuurd.
Jaarstukken 2024 ISD Bollenstreek april 2025
8
2.1.5 Personeel en organisatie Medewerkers Op 31 december 2024 had de ISD Bollenstreek 127 werknemer in dienst. Er zijn in totaal 19 nieuwe werknemers gestart in 2024. Van 20 collega’s is afscheid genomen; 15 werknemers hebben een andere baan gevonden, 3 werknemers zijn met (vervroegd) pensioen gegaan en van 2 werknemers is het contract niet verlengd. Er zijn acht werknemers die intern zijn doorgestroomd naar andere functies. De gemiddelde leeftijd is 45 jaar. De jongste werknemer is 24 jaar en de oudste werknemer is 66 jaar. Ziekteverzuim In 2024 was het ziekteverzuim bij de ISD Bollenstreek 6,05 %. Het verzuim is ten opzichte van 2023 gedaald, het percentage in 2023 was 7,55 %. In de loop van het jaar is het verzuim steeds verder gedaald met een kleine stijging in oktober. Opleidingen/trainingen In 2024 hebben veel vakgerichte opleidingen plaatsgevonden. Dit komt omdat er veel nieuwe werknemers zijn gestart bij de ISD Bollenstreek. Hierdoor zijn er met name veel basisopleidingen PW en WMO ingezet. Ook hebben er op kleine schaal ontwikkelingsgerichte opleidingen plaatsgevonden.
Onderstaande trainingen/cursussen hebben incompany plaatsgevonden: • PW basiscursussen • BHV training • Omgaan met emotie en agressie • Timemanagement • Team coaching Lekker bezig In 2024 heeft de ISD Bollenstreek, in het kader van duurzame inzetbaarheid en vitaliteit, het budget voor ‘lekker bezig’ voortgezet. Werknemers kunnen een vrij besteedbaar budget van € 500 inzetten voor allerlei trainingen, cursussen, workshops en coachingsgesprekken. Deze zijn gericht op de volgende onderwerpen: • Loopbaan en mobiliteit • Leren en ontwikkelen • Gezondheid • Werk & privé Integriteitsbeleid Integriteit is en blijft een belangrijk onderwerp bij de ISD Bollensteek. Alle nieuwe werknemers moeten een recente verklaring omtrent gedrag overleggen. Daarnaast verklaren ze schriftelijk via de eed of de belofte akkoord te gaan met het integriteitsbeleid van de ISD Bollenstreek. Daarnaast leggen alle nieuwe werknemers de eed of de belofte ook nog mondeling af tijdens een bijeenkomst met de directeur. Deze bijeenkomst heeft in 2024 eenmalig plaatsgevonden. ARBO In 2024 zijn er voor een aantal werknemers met fysieke klachten extra hulpmiddelen aangeschaft, zoals voetenbankjes, speciale muizen en toetsenborden. Alle werknemers kunnen te allen tijden een werkplekonderzoek aanvragen en daarnaast krijgen alle nieuwe werknemers een werkplekonderzoek aangeboden.
De mogelijkheid voor het aanvragen van een werkplekonderzoek wordt elk jaar onder de aandacht gebracht. Medewerkers met een ergotherapie-achtergrond worden gevraagd of ze werkplekonderzoeken intern willen verrichten. Daarnaast zijn er ruime mogelijkheden voor het aanvragen van een beeldschermbril en hier wordt goed gebruik van gemaakt. In 2024 hebben 17 werknemers een beeldschermbril aangeschaft.
Jaarstukken 2024 ISD Bollenstreek april 2025
9
2.1.6 Dienstverlening en communicatie Communicatie Via onze website, de socials, ISD Bollenstreek rubrieken, de gemeentepagina, folders, flyers, animaties, filmpjes en formulieren informeren we inwoners over onze dienstverlening en de mogelijkheden die wij als organisatie bieden. De uitvoering doen we allemaal in eigen beheer. Via onze socials voeren we bij vacatures een eigen campagne om nieuwe medewerkers te werven. De praktijk leert dat deze campagnes succesvol zijn.
Naast die algemene informatie informeren we de klanten die een voorziening van de ISD Bollenstreek hebben via persoonlijke brieven over de wijzigingen en de eventuele individuele consequenties. Vooral het persoonlijk informeren van onze klanten blijven we belangrijk vinden. We sturen regelmatig een nieuwsbrief naar klanten/ketenpartners. In deze nieuwsbrief besteden we aandacht aan de Participatiewet, Schulddienstverlening, de Wet maatschappelijke ondersteuning en aan de doelgroep ondernemers. Vanaf 2024 staan er ook tips van de Cliëntenraad in deze nieuwsbrief. Via onze website kunnen geïnteresseerden zich aan- en afmelden voor deze nieuwsbrief. We hebben ruim 600 aanmeldingen voor deze nieuwsbrief.
Niet alleen de externe communicatie, maar ook de interne communicatie is belangrijk. Doordat medewerkers 50% van hun werktijd thuis mogen werken vraagt de interne communicatie extra aandacht. Het aantal informele/spontane momenten op kantoor is minder dan jaren terug. We hebben medewerkers zowel schriftelijk als mondeling/digitaal regelmatig geïnformeerd, zodat de medewerkers goed op de hoogte zijn van de ontwikkelingen en de vragen van klanten kunnen beantwoorden. We hebben voor de college- en raadsleden twee keer een nieuwsbrief gemaakt met daarbij de managementinformatie over: de afhandelingstermijnen van de afgehandelde aanvragen, bezwaar en beroep, het aantal bijstandsuitkeringen en schulddienstverlening. Naast deze nieuwsbrief hebben we over de stand van zaken en besluiten over de zorguitgaven beheersbaar houden, Jaarverslag Juridische Zaken, reflectie ISD Bollenstreek op het rapport van de Nationale Ombudsman Vroegsignalering, Basisdienstverlening Schuldhulpverlening en Convenant Lokale Overheid en de resultaten Cliëntervaringsonderzoek Wmo de raden via brieven/raadsmemo’s geïnformeerd. Jaarstukken 2024 ISD Bollenstreek april 2025
10
Ondernemingsraad Door het vertrek van twee leden heeft in november 2024 een tussentijdse verkiezing plaatsgevonden. De nieuwe ondernemingsraad bestaat weer uit zeven leden en een reservelid. De ondernemingsraad bestaat uit een mix van ervaren en nieuwe leden. Bestuurder heeft iedere zes weken een formeel overleg met de ondernemingsraad gehad. Naast de formele agendapunten zijn toekomstige ontwikkelingen een vast agendapunt geweest. Het contact en het overleg tussen bestuurder en ondernemingsraad is goed en er is sprake van een open en eerlijke communicatie.
Cliëntervaringsonderzoek Wmo Afgelopen jaar is alleen het verplicht Cliëntervaringsonderzoek voor de Wmo over 2023 uitgevoerd. Het uitgebreide klanttevredenheidsonderzoek voeren we één keer per twee jaar uit. Ipsos I&O heeft net als voorgaande jaren dit onderzoek onder bijna 1000 klanten met een Wmo voorziening uitgevoerd. Het responsepercentage was met 45% hoog en daarmee is het onderzoek representatief. Het rapport is eind 2024 ter informatie naar de raden gestuurd. Uit het onderzoek blijkt dat:
Jaarstukken 2024 ISD Bollenstreek april 2025
11
2.1.7 Beveiliging informatievoorzieningen Informatiebeveiliging Informatiebeveiliging is het treffen en onderhouden van een samenhangend pakket van maatregelen om de betrouwbaarheid van de informatievoorziening aantoonbaar te waarborgen. Kernpunten daarbij zijn beschikbaarheid, integriteit (juistheid) en vertrouwelijkheid van (persoons)gegevens en andere informatie (de zogenaamde classificatiematrix of BIV-codering). Gegevensbescherming Bij de omgang met persoonsgegevens van inwoners en personeel heeft de ISD Bollenstreek een grote verantwoordelijkheid. Privacy en de daarbij horende gegevensbescherming is een essentieel en complex vraagstuk. Dit komt onder andere door de toenemende digitalisering van de samenleving en dienstverlening van gemeenten, de decentralisatie van overheidstaken naar gemeenten, de gegevensuitwisseling met (keten)partners, de technische mogelijkheden en veranderende wetgeving. Gegevensbescherming raakt de hele organisatie en verdient, samen met informatiebeveiliging, continu aandacht. De inwoners moeten erop kunnen vertrouwen dat de ISD Bollenstreek zorgvuldig en veilig met persoonsgegevens omgaat. Beleid Het bijbehorende informatiebeveiligings- en privacybeleid is aan het eind van 2023 door het dagelijks bestuur vastgesteld en in 2024 ter bekrachtiging aan de deelnemende colleges voorgelegd.
Uitvoering De ISD Bollenstreek heeft zich beziggehouden met diverse vragen uit de organisatie en incidenten binnen de ISD Bollenstreek op het gebied van informatiebeveiliging en privacy. Hierbij wordt nauw samengewerkt met de afdeling ICT van HLTsamen aangezien de ICT taak bij hen is ondergebracht. Jaarstukken 2024 ISD Bollenstreek april 2025
12
Audits De gemeenten leggen verantwoording af over de informatieveiligheid door middel van ENSIA (Eenduidige Normatiek Single Information Audit). De ISD Bollenstreek ondersteunt de gemeenten hierin voor wat betreft het gebruik van Suwinet-Inkijk-GSD (Gemeentelijke Sociale Dienst). Hiervoor heeft de audit bij de ISD plaatsgevonden. De audit is positief afgerond en via een zogenaamde Third Party Mededeling (TPM) aan de deelnemende gemeenten afgegeven. De TPM is ondersteunend voor de invulling van de ENSIA door de gemeenten. Daarnaast zijn in 2024 de DigiD, de IT-audit en de Wet Politiegegevens (Wpg) audit uitgevoerd. Deze audits zijn in 2025 afgerond. Privacy Uit het jaarverslag van de Functionaris Gegevensbescherming (FG) blijkt dat ISD Bollenstreek ook in dit jaar weer een kleine vooruitgang heeft geboekt om de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) verder te implementeren en te optimaliseren. Voor het beoordelen van de voortgang op het gebied van privacy en informatieveiligheid is er gebruik gemaakt van het document ‘Het borgen van de Algemene Verordening Gegevensbescherming in de gemeentelijke organisatie’ van de Informatiebeveiligingsdienst. Uit dit model blijkt dat het gemiddelde van alle thema’s bij de ISD Bollenstreek 83% is. Dit komt overeen met een volwassenheidsniveau 4 van 5.
Bij een dergelijk volwassenheidsniveau zijn de grootste risico’s in beeld en kunnen die worden beheerst. Voor wat betreft de Wpg is eveneens een kleine vooruitgang geboekt, met name in de opzet van de stukken. Voor het beoordelen van de voortgang is er gebruik gemaakt van de NOREA (Nederlandse Orde van Register EDP-Auditors) Handreiking Privacy audit Wpg voor boa’s, versie 2024’. Data Protection Impact Analyse (DPIA) De ISD Bollenstreek heeft in 2024 risico inventarisaties privacy en informatiebeveiliging (DPIA’s) uitgevoerd of opgestart. Hiermee brengt zij in kaart welke risico’s zij loopt met de verwerking van persoonsgegevens. Het is de bedoeling dat op (langere) termijn voor alle uit te voeren processen een DPIA is uitgevoerd. Datalekken Meldingen van datalekken worden intern geregistreerd en beoordeeld. Datalekken die niet direct tot een melding aan de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) leiden, worden eens per maand besproken in het managementteam. De Functionaris Gegevensbescherming ontvangt dit overzicht ook en kan opmerkingen maken over de afhandeling. In 2024 zijn 25 meldingen van mogelijke datalekken ontvangen. Daarvan zijn 7 niet als datalek aangemerkt en 1 die bij een andere organisatie thuishoort. In 3 gevallen heeft de ISD Bollenstreek een melding bij de AP gedaan.
Bij de overige meldingen is het onwaarschijnlijk dat de inbreuk een risico inhoudt voor de rechten en vrijheden van betrokkenen. Op basis van de wetgeving zijn waar nodig de betrokkenen geïnformeerd over het datalek. Rechten van betrokkenen In 2024 zijn er 7 inzageverzoeken in de verwerking van persoonsgegevens ingediend. Eén inzageverzoek is door belanghebbende ingetrokken. Twee verzoeken zijn (gedeeltelijk) toegekend. De overige vier verzoeken zijn niet in behandeling genomen, omdat betrokkene niet heeft gereageerd op het verzoek om meer informatie te verstrekken.
2.1.8 Interne Controle Het dagelijks bestuur van de ISD Bollenstreek legt in de jaarrekening verantwoording af over de rechtmatigheid aan het algemeen bestuur. Dit doen zij door een rechtmatigheidsverantwoording op te stellen. Vanaf het verslagjaar 2023 legt het dagelijks bestuur van de ISD Bollenstreek in de jaarrekening verantwoording af over de rechtmatigheid aan het algemeen bestuur. Dit doen zij door een rechtmatigheidsverantwoording op te stellen. Deze rechtmatigheidsverantwoording is gebaseerd op de onderzoeksresultaten van de afdeling Interne Controle. De afdeling Interne Controle onderzoekt de rechtmatigheid van de uitgaven van de ISD Bollenstreek. De resultaten geven aan dat de uitgaven in 2024 rechtmatig zijn geweest en dat financiële fouten (maximaal 1%) en onduidelijkheden (maximaal 3%) binnen de vastgestelde marges zijn gebleven.
Jaarstukken 2024 ISD Bollenstreek april 2025
13
3 Programmaverantwoording 3.1
Participatie
Wat wilden we bereiken? Bij de ISD Bollenstreek staat werk voorop. Wie kan werken, moet werken. De ISD Bollenstreek ondersteunt bij het vinden van werk in samenwerking met Provalu, die in opdracht van de ISD Bollenstreek de trajecten uitvoert. Niet iedereen slaagt erin om werk te vinden. Iemand die geen werk kan vinden en/of niet zelf in zijn levensonderhoud kan voorzien, kan bij de ISD Bollenstreek terecht voor hulp. Dit kan een uitkering (PW, IOAW, IOAZ of Bbz) zijn. Maar belangrijker is de hulp die we bieden om klanten weer aan het werk te helpen. Een primaire taak van de ISD Bollensteek is samen mét de klant ervoor te zorgen dat de klant zelf in zijn/haar levensonderhoud kan voorzien.
Wat hebben we daarvoor gedaan en wat hebben we bereikt? Participatiewet (PW) Afgelopen jaar (2024) zijn er 391 aanvragen ingediend door inwoners die in aanmerking wilden komen voor een bijstandsuitkering. Dat is een stijging van 15% ten opzichte van het jaar daarvoor. Dit gegeven staat haaks op de vraag naar en dus het tekort aan personeel bij veel werkgevers. Een reden hiervan is dat de klanten die een aanvraag hebben ingediend om allerlei redenen niet kunnen werken. Wij merken dat veel klanten zich melden voor een uitkering die te maken hebben met meerdere problematieken. Veel van onze klanten hebben psychische of fysieke belemmeringen, vaak in combinatie met schulden. Dit brengt onze klanten in problemen en maakt de casuïstiek voor onze consulenten lastiger en vergt meer maatwerk. Loonkostensubsidie Veel werkgevers staan open voor het in dienst nemen van medewerkers met een afstand tot de arbeidsmarkt. Voor wie niet zelfstandig het minimumloon kan verdienen, kan loonkostensubsidie worden aangevraagd. Dat kan zowel de werkgever als de werknemer doen bij de ISD Bollenstreek. De loonkostensubsidie vergoedt het verschil tussen de loonwaarde (wat kan iemand maximaal aan werk verrichten en daarmee verdienen) en het minimumloon. Het afgelopen jaar is het aantal subsidieverstrekkingen gestegen naar totaal 356.
Dit is een positieve ontwikkeling, omdat zo meer mensen mee kunnen doen aan het arbeidsproces. Wet inburgering De ISD Bollenstreek heeft onder deze wet diverse taken die voornamelijk strekken tot aanmelding voor taallessen en begeleiding van inburgeringsplichtigen en registratie daarvan. Het doel is om zo snel mogelijk te participeren in de maatschappij en in te burgeren, uiterlijk binnen 3 jaar. In 2024 hadden taalaanbieders opnieuw te maken met een tekort aan docenten en was het vinden van leslocaties lastig. Dit is een landelijk probleem. Daardoor konden veel mensen pas (veel) later starten met hun inburgeringsonderwijs, omdat de taallessen een betaalschema kennen van 2 tot 3 jaar. De kosten schuiven dan eveneens door. Bbz-uitkering (Besluit bijstandsverlening zelfstandigen) Ook de aanvragen voor een Bbz-uitkering laten een aanzienlijke verhoging zien. In 2024 werden 24 aanvragen afgehandeld ten opzichte van slechts 9 gedurende het jaar 2023. Zelfstandigen met financiële problemen kunnen op deze manier ondersteuning in de vorm van bijstand krijgen. Voordat klanten een aanvraagformulier voor een Bbz-uitkering mee krijgen, vindt er een gesprek plaats met een Bbz-consulent en een adviseur van het Ondernemersklankbord tijdens het spreekuur voor zelfstandig ondernemers.
Klanten die een bijstandsuitkering hebben, maar wellicht willen starten als zelfstandig ondernemer kunnen zich ook laten adviseren. Bijzondere Bijstand Gedurende het jaar 2024 zijn er door de inwoners 1.016 aanvragen bijzondere bijstand ingediend. Ten opzichte van het jaar 2023 betekent dit een stijging van 12%. Inwoners kunnen een aanvraag indienen voor bijzondere noodzakelijke kosten. Bijzondere noodzakelijke kosten zijn bijvoorbeeld Jaarstukken 2024 ISD Bollenstreek april 2025
14
bewindvoerderkosten of gerechtskosten. Om hiervoor in aanmerking te komen, wordt ook het inkomen en vermogen bekeken. Individuele Inkomenstoeslag (IIT) De individuele inkomens toeslag wordt toegekend aan inwoners die geen of weinig inkomen en vermogen hebben en geen of weinig kans hebben om hun inkomenspositie te verbeteren. Tegenprestatie naar vermogen Aan inwoners die een uitkering ontvangen, mag de ISD Bollenstreek vragen een tegenprestatie te verrichten. De tegenprestatie bestaat uit onbetaalde activiteiten die nuttig zijn voor de samenleving en voor die burger zelf. Zo ontmoeten zij andere mensen en op deze manier worden vaardigheden ontwikkeld. Gedurende het jaar 2024 zijn 663 uitkeringsgerechtigden opgeroepen om te beoordelen of zij daadwerkelijk een tegenprestatie konden verrichten. Een aantal van deze mensen heeft ook deelgenomen aan een “Lekker Fit traject”. Gedurende dit traject werken deelnemers aan hun werknemersvaardigheden en doen aan beweging met een coach. Na dit traject zijn zij welkom om deel te nemen aan verschillende activiteiten of cursussen in het zogenaamde werkatelier. De bedoeling is om de deelnemers vervolgens door te laten stromen naar ons re-integratiebedrijf Provalu. Provalu probeert vervolgens deze inwoners aan een betaalde baan te helpen. Energietoeslag De energietoeslag voor 2023 was totaal € 1.300,-.
De ISD Bollenstreek heeft de energietoeslag gesplitst in 2023 deel 1 en 2023 deel 2. Deel 1 was € 500,- en kon tot 1 mei 2023 aangevraagd worden. Deel 2 was € 800,- en bestond uit vier termijnen van € 200,-. Deel 2 kon pas aangevraagd en betaald worden als de formele Wet energietoeslag 2023 bekend was. Deze wet kwam veel later en werd pas in oktober 2023 bekend. Daardoor kon de betaling en het aanvraagproces van deel 2 pas in het 4e kwartaal plaatsvinden en kunnen inwoners op basis van deze wet tot 1 juli 2024 de energietoeslag 2023 deel 2 nog aanvragen. Daardoor is een deel van het budget meegenomen naar 2024. In 2024 konden kunnen inwoners van de gemeente Teylingen met een laag inkomen die eerder niet in aanmerking kwamen voor de landelijke energietoeslag € 250 euro energiecompensatie krijgen. Deze regeling was bestemd voor mensen met een inkomen hoger dan 130% tot maximaal 150% van het sociaal minimum en weinig vermogen. Leefgeld Oekraïners In 2024 is aan 338 deelnemers leefgeld uitgekeerd. Hiervan waren 71 ondergebracht bij particuliere opvang. De burgemeesters van onze gemeenten zijn verantwoordelijk voor de opvang en het uitbetalen van geld voor voedsel, kleding en wonen aan ontheemden uit Oekraïne. De ISD Bollenstreek is gemandateerd voor de uitvoering van het financiële gedeelte van deze regeling.
Regelingen in mandaat worden door de ISD Bollenstreek niet opgenomen in de Sisa-verantwoording en rechtmatigheidsverantwoording, hoewel op dit onderdeel door ons geen onrechtmatigheden zijn geconstateerd. Aan de regeling leefgeld Oekraïne is in 2024 een bedrag van € 482.618 besteed. Schulddienstverlening Het beleidsplan schuldhulpverlening is ingegaan per 2022 en loopt tot en met 2025. In dit beleidsplan zijn verschillende ambities uitgewerkt die te maken hebben met het vergroten van het bereik en het doorontwikkelen van de dienstverlening. • In 2024 is de laagdrempelige toegang verder geprofessionaliseerd en uitgebreid. Klanten kunnen zich melden en worden uitgenodigd voor een meldingsgesprek. Dit gesprek vindt binnen 10 dagen plaats. Voor het gesprek worden geen financiële gegevens gevraagd. Een identiteitsbewijs is voldoende. Van deze mogelijkheid wordt goed gebruik gemaakt. • Het Budgetinformatiepunt is per 1 juli 2024 vervallen. Er werd weinig gebruik van gemaakt. Door de korte tijd tussen melding en eerste gesprek is de noodzaak van het Budgetinformatiepunt vervallen. • De Vroegsignalering en het onderdeel Vroeg Eropaf! is in 2024 binnen het gehele team belegd, zodat elke consulent deze taak op zich neemt. Vroegsignalering wordt een steeds belangrijker item binnen de schuldhulpverlening.
Bij Vroegsignalering wordt bijvoorbeeld een huurachterstand in een vroeg stadium gemeld. Hierdoor wordt geprobeerd om schulden klein
Jaarstukken 2024 ISD Bollenstreek april 2025
15
•
•
•
te houden. In 2024 zijn door de ISD Bollenstreek maandelijks brieven gestuurd en huisbezoeken afgelegd. Regelmatig heeft dit geleid tot een aanmelding schulddienstverlening of doorverwijzing naar een ketenpartner. Ook zijn mensen gewezen op het minimabeleid en de mogelijkheden voor extra financiële ondersteuning Sinds 2023 verstrekt de ISD Bollenstreek (via de Kredietbank Nederland) saneringskredieten aan inwoners in een problematische schuldsituatie. Het doel is om inwoners op korte termijn perspectief te bieden. Door het saneringskrediet worden de schulden conform het voorstel afgelost en heeft de klant nog maar één schuldeiser over. De eerste saneringskredieten zijn verstrekt en de ervaringen met de saneringskredieten zijn positief. Vanaf 1 juli 2024 is het mogelijk om bij klanten die geen afloscapaciteit hebben, een nulaanbod aan schuldeisers te doen. Dit houdt in dat er geen uitdeling aan de schuldeisers plaatsvindt. Bij een nulaanbod hoort financiele begeleiding van de klant. Op deze manier wordt voorkomen dat klant opnieuw in de schulden komt. Door te werken met het nulaanbod, volgt de ISD Bollenstreek de richtlijnen van de NVVK (Nederlandse Vereniging voor Volkskrediet) . In 2024 is de basisdienstverlening schuldhulpverlening ingevoerd.
De basisdienstverlening bevat een aantal elementen die gefaseerd ingevoerd worden met als doel de schuldhulpverlening in alle gemeente te uniformeren en te verbeteren. De eerste elementen zijn inmiddels door de ISD Bollenstreek ingevoerd (of waren al ingevoerd). Bij de basisdienstverlening schuldhulpverlening staat financiële begeleiding van de klant voorop. Dit wordt in 2025 verder uitgewerkt.
Inkomsten Schuldregelingen We brengen bij de schuldeisers 9% kosten in rekening voor het regelen van de schuld. Op het moment dat er bedragen worden gereserveerd voor de schuldeisers, dan wordt 9% van het geld gereserveerd voor de diensten die de ISD Bollenstreek uitvoert.
Wat heeft het gekost? Tabel 3 Overzicht kosten Participatie x€
Realisatie 2023 Begroting 2024 Realisatie 2024
Lasten PW
20.469.420
20.820.250
22.205.539
Loonkostensubsidie
1.759.349
1.900.000
2.166.295
Medisch onderzoek
57.114
40.000
71.674
Tozo
-7.913
-
-7.787
176.379
800.000
513.694
Inkomensondersteunende voorzieningen
2.507.597
2.500.000
2.731.754
Energietoeslag
3.946.500
1.903.500
1.600.593
Wet Inburgering
Leefgeld Oekraïne
697.460
830.000
482.618
29.605.906
28.793.750
29.764.380
Debiteurenontvangsten PW
-342.124
-500.000
-491.109
Debiteurenontvangsten loonkostensubsidie
-29.751
-20.000
-9.225
Debiteurenontvangsten Medisch onderzoek
-813
-
-1.694
Debiteurenontvangsten Tozo
-46.023
-150.000
-4.898
Debiteurenontvangsten schuldregelingen
-26.514
-50.000
-19.945
Debiteuren ontvangsten inkomensondersteunende voorzieningen
-104.352
-130.000
-210.056
Totaal baten
-549.575
-850.000
-736.927
Exploitatiekosten
5.288.920
5.777.987
5.277.990
Totaal Participatie
34.345.251
33.721.738
34.305.443
Totaal lasten Baten
Jaarstukken 2024 ISD Bollenstreek april 2025
16
Op de posten PW en Loonkostensubsidie is overschrijding ten opzichte van het budget te zien. Deze posten worden echter gedekt vanuit het BUIG-budget. BUIG-budget Het ministerie van SZW heeft op 1 oktober 2024 de definitieve budgetten 2024 voor de uitkeringen Participatiewet en Loonkostensubsidie Participatiewet bekend gemaakt. Het definitief budget voor de ISD gemeenten bedraagt totaal € 27,1 miljoen. De kosten die hier tegenover staan bedragen, inclusief debiteurenontvangsten, totaal € 23,9 miljoen. Een overschot van € 3,2 miljoen. Het BUIGbudget heeft geen invloed op de begroting van de ISD Bollenstreek, maar wel op de begroting van de gemeenten. Het toegekend budget is ruim voldoende om de kosten te dekken. De begroting 2024 van deze posten in bovenstaand overzicht is gebaseerd op de bijstandsnormen die bekend waren bij het opstellen van de begroting in april 2023. Dat waren de bijstandsbedragen van 1 januari 2023. De bijstandsnormen per 1 juli 2024 zijn ruim 9,4% hoger dan waar in de begroting mee is gerekend.
Tabel 4 Beleidsindicatoren Participatie Personen met een bijstandsuitkering
Jaarstukken 2024 ISD Bollenstreek april 2025
99,69 per 10.000 inwoners
17
3.2
Zorg
Wat wilden we bereiken? De ISD Bollenstreek wil ervoor zorgen dat iedere bewoner uit de ISD-gemeenten de voorziening krijgt waar hij of zij recht op heeft. Dat is mogelijk als blijkt dat de oplossing niet geboden kan worden vanuit de eigen kracht, het sociale netwerk of voorliggende voorzieningen. Dat willen we snel en efficiënt doen. Het is een continu proces om de doorlooptijden verder naar beneden te krijgen, de administratieve rompslomp te beperken en de klantvriendelijkheid verder te vergroten. Het is onze ambitie om ook bij dit programma onze klanten zo goed mogelijk van dienst te zijn. Ook hier geldt dat maatwerk en de menselijke maat voorop staat.
Wat hebben we daarvoor gedaan en wat hebben we bereikt? Hulp bij het Huishouden (Hbh) In 2024 is het aantal voorzieningen Hbh in totaal 3.491. Dat is in vergelijking met 2023 een lichte stijging van 58. In het jaarverslag van vorig jaar is aangegeven dat het in veel gevallen lang duurde voordat klanten werden geholpen. Er waren personeelstekorten bij aanbieders, de hoeveelheid klachten nam toe en er ontstonden achterstanden. Om dit tegen te gaan zijn maatregelen getroffen. Een van deze maatregelen was dat de ISD Bollenstreek eind 2023 is gestart met een andere manier van verdeling van aanvragen. We zijn in 2024 toe gaan werken naar het werken per gemeente. Dat wil zeggen dat consulenten meer gemeentegericht zijn gaan werken. Dit heeft diverse voordelen. Allereerst is de sociale kaart beter bekend waardoor oplossingen in het voorliggende veld makkelijker vindbaar zijn. Ook leren we onze ketenpartners en aanbieders beter kennen en weten we elkaar makkelijker te vinden. Daarnaast is het voordeel dat klanten bij dezelfde consulent komen bij een herindicatie. Voor de klant een bekend gezicht en voor de consulent ook makkelijker om te refereren aan de eerder gestelde indicatie en gemaakte afspraken. Daarnaast geeft het efficiëntie in de planning. De ingezette maatregelen zorgden er voor dat halverwege 2024 de achterstanden waren ingelopen en weg waren.
Door uiteenlopende redenen hadden we te maken met wisseling in personeel. Invulling van vacatures in de huidige arbeidsmarkt is niet eenvoudig. Hierdoor zijn achterstanden weer iets opgelopen. De gerealiseerde kosten blijven ruim binnen de begroting. Dit is grotendeels het gevolg van scherper indiceren (minder uur) door het strikter toepassen van het normenkader en de ingezette beheersmaatregel “Hbh light”. Aan het eind van 2024 waren er 345 voorzieningen “Hbh light”, deze voorziening is per maand € 138,51 goedkoper dan “Schoon en leefbaar” en heeft over het hele jaar een kostenbesparing van circa € 424.000 opgeleverd. Begeleiding Het aantal voorzieningen voor individuele begeleiding en dagbesteding laat ten opzichte van 2023 een lichte daling zien naar totaal 2.029 voorzieningen in 2024. Een daling van 14 voorzieningen. De daling is minimaal en te gering om daar direct conclusies aan te verbinden. Toch is de hoop dat de lichte daling een gevolg is van het toewerken naar gemeentegericht werken en een opmaat naar beter inzetten van voorzieningen uit het voorliggende veld, vinden van en samenwerken met ketenpartners, efficiëntere planning en betere kennis van de situatie van de individuele klant. Bij het opstellen van de begroting was gerekend met een lichte groei in het aantal voorzieningen, waardoor ook op deze post de kosten binnen de begroting blijven.
Het dagelijks bestuur heeft in 2024 besluiten genomen om de kosten van begeleiding en dagbesteding beheersbaar te houden. Deze maatregel is ontworpen met een 'tenzij' regeling, wat betekent dat er belangrijke uitzonderingen zijn voor specifieke groepen zoals klanten met multiproblematiek, veiligheidssituaties, en speciale doelgroepen die extra ondersteuning nodig hebben. Voorbeelden hiervan zijn klanten met complexe problemen die meer dan de standaard twee dagdelen dagbesteding nodig hebben, en situaties waarin de veiligheid van de klant of omgeving in het geding is. Het financiële effect van deze maatregelen heeft een doorlooptijd van een aantal jaar, waardoor in de voorliggende jaarrekening op deze onderdelen slechts beperkt resultaat is geboekt. Hulpmiddelen Het aantal hulpmiddelen dat werd geïndiceerd, laat een kleine daling zien. Dit varieert van kleine aanpassingen, zoals het plaatsen van drempelhulpen tot grote verbouwingen om bijvoorbeeld een woning rolstoel gebruiksvriendelijk te maken. Opvallend bij de vervoersvoorzieningen is dat meer aangepaste fietsen zijn geïndiceerd dan scootmobielen. Klanten willen liever actief en in beweging Jaarstukken 2024 ISD Bollenstreek april 2025
18
blijven. Dat maakt dat zij ook vaak de voorkeur hebben voor een (aangepaste) fiets boven een scootmobiel. Vanuit gezondheid geredeneerd is dit ook een goed invoelbare wens. Een nadeel is dat een aangepaste fiets duurder is dan een scootmobiel. Als een scootmobiel voldoet moet gekozen worden voor de goedkoopst compenserende voorziening. Maatschappelijke Zorg Vanaf 2023 is de Maatschappelijke Zorg vanuit de centrumgemeenten overgedragen aan de gemeenten. Onder de Maatschappelijke Zorg vallen Wonen met ondersteuning (o.a. Beschermd wonen) en Maatschappelijke Opvang. Dit zijn maatwerkvoorzieningen. De aanloop in 2023 heeft wat opstartproblemen gekend. In 2024 werd gaandeweg meer duidelijk wat wel/niet hoorde bij deze indicaties. We leerden de klanten beter kennen en de samenwerking met aanbieders liep soepeler. De ISD Bollenstreek is middels een opdracht gemandateerd voor de uitvoering van deze regeling. Regelingen in mandaat vallen buiten de rechtmatigheidsverantwoording van de ISD Bollenstreek. Op dit onderdeel zijn door ons geen onrechtmatigheden zijn geconstateerd. Het hiermee gemoeide bedrag bedraagt € 3.043.384.
Wat heeft het gekost? Tabel 5 overzicht kosten Zorg x€ Zorg - totaal
Realisatie 2023
Begroting 2024
Realisatie 2024
Wmo - Hbh ZIN
10.261.395
10.836.100
10.243.778
Wmo - Hbh PGB
324.733
385.211
324.189
Wmo - begeleiding ZIN
10.741.837
11.071.750
10.885.191
Wmo - begeleiding PGB
775.439
904.270
753.822
Wmo - rolstoelen
796.800
803.554
794.105
Wmo - collectief vervoer
872.203
915.814
967.908
1.331.785
1.496.066
1.420.439
Wmo - woonvoorzieningen
979.061
1.515.751
1.068.289
Wmo - meerkosten
20.771
-
-
Wmo - advieskosten GPK
89.704
93.472
134.737
Wmo - medisch onderzoek
23.644
31.471
40.529
26.217.373
28.053.459
26.632.987
2.830.218
3.203.000
2.912.396
126.130
151.000
130.988
Lasten
Wmo - overige vervoersvoorzieningen
Subtotaal lasten Maatschappelijke Zorg Beschermd Wonen Maatschappelijke Opvang Jeugd PGB jeugd
2.570.404
2.867.363
2.673.252
Totaal lasten
31.744.124
34.274.822
32.349.624
-833.445
-844.801
-916.919
Baten Wmo - eigen bijdrage Debiteurenontvangsten
-
1.012
-
Totaal baten
-833.445
-843.789
-916.919
Exploitatiekosten
2.155.661
2.632.800
2.400.872
Totaal Zorg
33.066.341
36.063.833
33.833.576
Tabel 6 Beleidsindicatoren Zorg Cliënten met een maatwerkarrangement Wmo
Jaarstukken 2024 ISD Bollenstreek april 2025
654,93 per 10.000 inwoners
19
3.3
Overhead
Tabel 7 Overzicht kosten overhead x€
Realisatie 2023 Begroting 2024 Realisatie 2024
Salariskosten ISD
7.769.416
9.263.337
8.379.067
Personeelsvergoedingen ISD
101.972
85.214
103.164
Overige personeelskosten
289.167
250.000
221.874
Huur kantoorpand
454.234
434.564
438.274
Automatisering
477.641
510.000
587.330
Reclame- en promotiekosten
33.827
16.863
20.522
Vakliteratuur
2.090
3.797
5.332
Huisvestingskosten
77.125
70.988
75.784
Kantoorkosten
249.014
229.168
203.643
Accountantskosten
61.800
51.940
71.850
Advieskosten
64.147
86.259
227.527
Inhuur en uitzendkrachten
398.072
297.151
142.228
Uitbestedingen HLT
385.732
335.269
332.448
Uitvoeringskosten
78.200
55.941
62.100
Algemene kosten
94.003
87.803
66.935
-201.665
-100.000
-347.084
Afschrijving kantoormeubilair
20.289
30.000
19.136
Uitvoeringskosten Tozo
200.000
25.000
25.000
Uitvoeringskosten energietoeslag
115.067
28.933
59.766
Uitvoeringskosten leefgeld Oekraïne
38.500
41.500
41.500
-
150.000
150.000
Kosten saneringskredieten
10.000
10.000
10.000
Incidentele baten en lasten
-
-
-
Subtotaal
10.718.632
11.963.727
10.896.397
Toerekening Participatie
-5.288.920
-5.777.987
-5.277.990
Toerekening Zorg
-2.155.661
-2.632.800
-2.400.872
Overhead
3.274.050
3.552.940
3.217.536
Bank- en Rentekosten
Uitvoeringskosten Maatschappelijke Zorg
Tabel 8 Beleidsindicatoren Overhead Formatie
0,89 fte per 1.000 inwoners
Apparaatskosten
84,40 per inwoner
Externe inhuur
1,70 % van de totale loonkosten
De kosten van bedrijfsvoering (exploitatiekosten) worden toegerekend aan de programma’s Participatie, Zorg en Overhead. De kosten die direct zijn toe te rekenen aan de programma’s bestaan voor een groot deel uit de personeelskosten van de medewerkers, kosten van automatisering en inhuur personeel. Deze toerekening is gebaseerd op een procentuele verdeelsleutel van het aantal FTE per programma, zoals opgenomen in de begroting 2024: • Overhead 21,53% • Participatie 54,61% • Zorg 23,86%
Jaarstukken 2024 ISD Bollenstreek april 2025
20
Salariskosten De salariskosten blijven binnen de begroting. De begroting is gebaseerd op de toegestane formatie, maar niet de gehele formatie is het hele jaar ingevuld vanwege verloop en openstaande vacatures. De toegestane formatie is als gevolg van de aanbevelingen uit een formatieonderzoek in 2024 uitgebreid met 2,5 fte. Personeelsvergoedingen Dit omvat onder andere de reis- en verblijfskosten en kosten woon-werkverkeer. De begroting is opgesteld op basis van de realisatie 2022. Dat jaar was onderdeel van de coronaperiode waarin minder reisbewegingen werden gemaakt. De kosten 2024 liggen in lijn met de kosten van 2023. Overige personeelskosten De kosten omvatten opleiding, vorming en training, werving en selectie van personeel, arbozorg, kosten ondernemingsraad, personeelsvereniging, teambuilding, kerstpakketten etc. Het budget voor opleidingen is gebaseerd op 2% van de salarissom. Huur kantoorpand Dit betreft huurkosten voor het kantoorpand aan de Hobahostraat 92 in Lisse. Het huidige huurcontract loopt af per 31 oktober 2025. In 2024 hebben onderhandelingen plaatsgevonden over de verlenging. Er is een nieuwe huurovereenkomst afgesloten voor een periode van 10 jaar tot 1 november 2035. Automatisering De post automatisering bestaat uit de kosten van hard- en software, licenties en ondersteuning. Deze post overschrijdt fors de begroting.
Met name de kosten van software (extra modules, updates, cloud-toepassingen) nemen jaarlijks toe. Reclame- en promotiekosten Onder deze post worden de socials (Facebook/LinkedIn) en de campagnes voor nieuw personeel geboekt. Ook de kosten van legitimatiepasjes, visitekaartjes en kosten drukwerk (enveloppen) vallen onder deze rubriek. Vakliteratuur De kosten van vakliteratuur zijn ten opzichte van vorig jaar toegenomen. Dit vanwege een nieuw afgesloten abonnement bij het Nibud ten behoeve van de afdeling schulddienstverlening. Huisvestingskosten Dit betreft met name de kosten van schoonmaak en onderhoud. Kantoorkosten Onder de post kantoorkosten vallen de kosten van koffie, telefonie, porti en de multifunctionals (kopieerapparaten). Met name de portokosten zijn in 2024 lager dan begroot. Accountantskosten De accountant van de ISD Bollenstreek is Verstegen Accountants. In de cijfers van 2024 is een bedrag verwerkt als gevolg van meerwerk van de jaarrekeningcontrole 2023. Advieskosten De advieskosten van 2024 zijn hoger dan begroot en de realisatie vorig jaar. Er heeft een aantal grote (advies)trajecten plaatsgevonden. In 2024 is een aanbestedingstraject gestart voor het leveren van de maatwerkvoorziening ‘Hulp bij het Huishouden’. De ISD Bollenstreek is hierbij begeleid voor de kostprijsbepaling en juridische ondersteuning.