Bijlage B Beleidskader_5.pdf

BIJLAGE B BELEIDSKADER

Klimaatakkoord Nederland heeft het Klimaatakkoord van Parijs ondertekend, waarin wordt beloofd om de opwarming van de aarde te beperken tot 1,5 ⁰ graad Celsius in 2050. Om deze doelstelling van 2050 te halen moet wereldwijd de uitstoot van CO2 aanzienlijk worden beperkt. Schoon water kan daar aan bijdragen. Een pilot in gemeente Voorschoten wijst uit dat een watergang met goede waterkwaliteit minder uitstoot geeft dan een vervuilde watergang.

Deltaprogramma Ruimtelijke adaptatie Het Rijk heeft het Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie (DPRA) opgesteld, waarin waterschappen, gemeenten, provincies en het Rijk concreet aan de slag gaan om hittestress, droogte en de gevolgen wateroverlast en overstromingen te beperken. Dit plan van de Rijksoverheid (2018) heeft als ambitie dat alle Nederlandse gemeenten in 2050 klimaatbestendig en waterrobuust zijn ingericht. Om deze doelstelling in 2050 te bereiken zijn er 7 ambities benoemd, zie figuur 1.

Figuur 1, ambities voor een waterrobuuste en klimaatbestendige inrichting

De gemeenten hebben in 2019 de kwetsbaarheden in beeld gebracht (stap 1). In 2020 hebben we de met stakeholders en bewoner enquête de risicodialoog gehouden (stap 2). Met het opstellen van dit plan geven we invulling aan stap 3, 4 meekoppelkansen) en 5 (reguleren en borgen) van klimaatadaptatie in ons beleid en in onze projecten. Handelen bij calamiteiten doet de gemeente in samenwerking met de Veiligheidsregio Hollands Midden en het hoogheemraadschap. De kwetsbare infrastructuur die beschermd moet worden bij overlast is in kaart gebracht. Laatste ambitie Stimuleren en faciliteren moet nader worden uitgewerkt. Eén van de ambities daarbij is dat alle betrokkenen hun kennis, instrumenten en ervaringen zoveel mogelijk met elkaar delen. De kennis die we opdoen bij de uitvoering PWKA gaan we delen.

Omgevingswet De Omgevingswet is een toekomstige beleidsontwikkeling die het noodzakelijk maakt om de invulling van beheer aan te passen. Binnen de Omgevingswet komen de lokale ambities en strategieën ten aanzien van alle sectoren te staan in de omgevingsvisie. Voor iedere sector worden ambities bepaalt, die uiteindelijk als aparte ‘bouwsteen’ een plek moeten krijgen in de Omgevingsvisie en daarin met elkaar verbonden moeten worden. De gemeente heeft waterzorgplichten die onder te verdelen zijn in drie verschillende soorten taken. Het gaat om taken op het gebeid van: afvalwater, hemelwater en grondwater. Per sub taakgebied volgt een beknopte beschrijving van de gemeentelijke plichten. 1. Afvalwater. De doelmatige inzameling en het transport van het stedelijke afvalwater (huishoudelijk afvalwater, bedrijfsafvalwater, eventueel gemengd met hemelwater en/of grondwater), dat vrijkomt bij de binnen het grondgebied van de gemeente gelegen percelen; 2. Hemelwater. De doelmatige inzameling en verwerking van afvloeiend hemelwater; 3. Grondwater. Het in openbaar gebied treffen van doelmatige maatregelen om structureel nadelige gevolgen van de grondwaterstand voor de aan de grond gegeven bestemming te voorkomen of te beperken.

De taken zijn ook beschreven in onze rioleringsplannen verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (vGRP, Hillegom) en integraal Afvalwaterketenplan (iAWKP, Lisse en Teylingen). Het inzamelen en verwerking van afvloeiend hemelwater is onderdeel van dit PWKA. Als gevolg van de Omgevingswet (per 01-01-2024) verdwijnt de planverplichting voor het opstellen van een rioleringsplan. Gemeenten stellen na invoering van de omgevingswet verplicht een Omgevingsvisie op, waar water onderdeel van uitmaakt. Op het gebied van water dient in de Omgevingsvisie ten minste de visie op de gemeentelijke watertaken beschreven te worden, waarbij het goed mogelijk is dat er verschillen zijn in de visie op (huishoudelijk en/of bedrijfs-) afvalwater, hemelwater en grondwater. De uitvoering wordt concreet gemaakt in het Uitvoeringsprogramma, terwijl in het Omgevingsplan alle relevante gemeentelijke verordeningen samengevoegd worden. Samengevat wordt de inhoud van het huidige watertaken in de toekomst als volgt ondergebracht: Op nationaal niveau zijn overkoepelende plannen gemaakt zoals het Klimaatakkoord en Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie (DPRA) welke weliswaar (nog) niet wettelijk zijn verankerd, maar wel verplichtingen voor gemeenten met zich meebrengen. In DPRA staat dat in 2050 heel Nederland ingericht moet zijn om bestand te zijn tegen extreme weersomstandigheden.

Kortgezegd moet Nederland en dus ook de HLT-gemeenten klimaatbestendig en water robuust zijn. Het DPRA is één van de overkoepelende kaders waarbinnen de HLT-gemeenten kan bijdragen aan klimaatadaptatie. Ter verduidelijking geeft figuur f2 een overzicht.

Figuur 2, (vGRP) de verantwoordelijkheden vanuit rioleringsplan vGRP Hillegom, voor Lisse en Teylingen is dit het Integraal Afvalwaterketenplan (iAKWP).

Development Goals In 2015 werden door de Verenigde Naties de 17 Global Goals (of Sustainable Development Goals, duurzame ontwikkelingsdoelen) aangenomen voor de periode tot 2030. De 17 mondiale doelen raken direct aan maatschappelijke opgaven van de gemeenten zoals het terugdringen van ongelijkheid, maatschappelijke integratie, kwaliteit van de leefomgeving, energie en klimaat en transparant, effectief en participatief bestuur. De SDG’s hebben een people-planet-profit benadering waardoor duurzame ontwikkeling uiteindelijk ook menselijk welzijn realiseert. Op klimaatadaptatie en biodiversiteit zijn 4 SDG’s van directe toepassing (zie figuur 3). De 4 doelen vormen tevens de basis van de overige SDG-doelen gemeente Teylingen heeft zich als gemeente al gecommitteerd aan deze doelen. Bijlage C geeft een verdiepende toelichting op de SDG’s.

Figuur 3, 4 SDG’s doelen met betrekking tot klimaatadaptatie

De Global Goals bieden een uitstekend kader om de samenhang tussen bestaande uitdagingen zichtbaar te maken en de inzet voor verduurzaming te versterken. Als gemeente kunnen wij een belangrijke bijdrage leveren aan het behalen van de Global Goals vanuit onze rol als beleidsmaker, investeerder, verbinder, facilitator en katalysator voor duurzaam gedrag bij burgers, bedrijven en instellingen.