Woordelijk verslag bijzondere raadsvergadering 20 mei 2021

Woordelijk verslag

Bijzondere raadsvergadering: Onderwerp:

Voorzitter:

20 mei 2021 Woordelijk verslag bijzondere raadsvergadering Heumen

G.M. Mittendorff

Raadsgriffier: M.J.H.N. Collombon Raadsleden:

R.G. de Graaf (CDA), S. Meij (CDA), J.M.M. van der Burgt (CDA), L.A. Jansen (DGH), T.C.M. Noy (DGH), H. Dikkers (DGH), R. Hunse (DGH), V.F.G. Arts (DGH), B. Smelik (D66), G.P. Laenen (D66), I.A. Gijsenbergh (GroenLinks), M. Glastra (GroenLinks), J.S.J.M. Witsiers (PvdA), E.W.J.A. Claassen (VVD), H.J.J.M. Smeets (VVD), A.J.B. Coppens (VVD)

College:

M.F.M. Schoenaker, J.H.W.T. Stunnenberg, R.J.M. Waas, D.C. van Eeten (gemeentesecretaris)

Genodigden:

J.C.G.M Berends (Commissaris van de Koning) en D. Oosterom (Chef Kabinet)

Afwezig:

S. Tuinder (GroenLinks)

1. Opening en mededelingen De voorzitter: “Welkom! Welkom aan iedereen van de Raad, het College en de toehoorders. Iedereen. Maar, natuurlijk een speciaal welkom voor onze Commissaris van de Koning, John Berends. En dat is iemand die we eigenlijk heel goed kennen, want hij heeft ook de vorige procedure gedaan. Sommige mensen zullen hem nog wel heel goed kennen - denk ik - zeker degenen die in de vertrouwenscommissie zaten. Didier Oosterom, ook welkom. En we hebben natuurlijk een hele speciale avond, vanavond, want we gaan voor de allerbeste burgemeester van Heumen - de allermooiste gemeente van Gelderland natuurlijk - vanavond de profielschets aanbieden. En dat vinden we natuurlijk heel erg leuk om te doen. Er is al ontzettend veel voorwerk geleverd en dat is leuk om dat – dat voorwerk dat er al ligt – alvast te delen en openbaar te maken, zodat vervolgens ook de mensen die daar echt interesse in hebben, dat heel goed kunnen doen. Nou, ik ben al bijna buiten adem, maar we gaan even door. Vanwege de coronamaatregelen hebben we deze zaalopstelling. Geen mensen erbij. Dat mag helaas niet. Maar, straks wel weer en nu is het allemaal goed te beluisteren. Dus, dat is heel prima. Alleen mevrouw Tuinder kan er helaas niet bij zijn.

We hebben ‘n heel eenvoudige agenda, maar eerst … Ik denk dat het heel erg leuk werk is, hè, om zo’n profiel op te halen?” Commissaris Berends: “Ja, het is niet de eerste profielschets die ik ophaal.”

1

De voorzitter: “Nee, maar het moet wel een van de leukste klusjes zijn.” Commissaris Berends: “Ja, het mooie ervan is dat je de couleur locale proeft, zo noem ik het dan maar, hè. Uw burgemeester vroeg of het heel bijzonder is. En dat ìs het ook. Dan denkt u misschien: “Dat zegt hij maar.” Nee, dat is niet het geval. Want, ù geeft hiermee te kennen wat ù van belang acht voor uw nieuwe burgemeester. En ik noem het net al even als de ‘couleur locale’ en dat probeer ik er ook altijd uit te halen: wat maakt de burgemeester van Heumen de burgemeester van Heumen? En dat … Nou, ik ben dus ook erg benieuwd! Ik heb natuurlijk al wel even inzage gehad. Zo is het ook nog ‘n keer. Maar, meestal geeft u zelf ook nog wat kleur aan het verhaal door degene die de profielschets straks aan mij gaat overhandigen. Die geeft dan waarschijnlijk een korte inleiding. Daar ga ik even vanuit. En daarna mag ik ook reageren en ga ik u een aantal vragen stellen en zo. Dus, daar ga ik maar even vanuit. Daarna komt er waarschijnlijk nóg meer naar boven. En ik kan u verzekeren – en dan zal ik nu even afronden … Ik kan u verzekeren dat na deze vergadering de sollicitanten zeker gaan kijken … Want, onze ervaring is, dat datgene wat u ook vanavond zegt – natuurlijk in combinatie met het profiel – echt wel ter harte wordt genomen. En wij bevragen ze daar ook wel op.” De voorzitter: “Ja, heel mooi, heel mooi.

Dank je wel.

2. Vaststellen agenda We hebben maar één punt op de agenda, dat is het aanbieden van die profielschets natuurlijk en het vaststellen daarvan. Ik neem aan, dat iedereen met deze agenda wel uit de voeten kan. Daar ga ik vanuit. Besluit: De agenda wordt ongewijzigd vastgesteld.

3. Vaststellen profielschets burgemeester Nou, hoe gaan we dat doen? D’r is veel voorwerk verricht, is al een vertrouwenscommissie benoemd. Dus, dat is allemaal al klaar. Dat is niet altijd zo, maar hier wel. Nou, we hebben dan de belangrijke taak om met de Commissaris en met de heer Oosterom, de Chef Kabinet, die nieuwe burgemeester te selecteren. De vertrouwenscommissie heeft uit haar midden een voorzitter gekozen, de heer Jansen. Hij gaat straks de profielschets aanbieden. Dan gaan we op het laatst ook nog de besluitvorming over de profielschets doen. En ja, er wordt een woordelijk verslag van deze vergadering gemaakt en dat is natuurlijk ook om … Als er mensen zijn, hè, die het willen weten en het nog eens goed willen nalezen: “Wat voor burgemeester wilt u nou precies hebben?” En eerlijk gezegd, wordt het ook míjn burgemeester, dus ik ben hartstikke nieuwsgierig naar wie dat gaat worden! (Lacht) Maar, dat moet de allerbeste zijn natuurlijk. Ik wil allereerst heel graag het woord geven aan de heer Jansen, die als voorzitter van de vertrouwenscommissie de inleiding houdt op de profielschets. De heer Jansen.” De heer Jansen: “Dank je, voorzitter. Welkom Commissaris in de raadszaal van onze mooie gemeente Heumen. En goedenavond u allen, zo ook de heer van Oosterom, de Chef Kabinet, en vooral onze luisteraars.

2

Commissaris, vanavond bent u aanwezig bij een bijzondere raadsvergadering om een profielschets op te halen van onze nieuwe burgemeester. Dit is uw eerste bezoek aan de gemeenteraad van Heumen. Maar, we hebben begrepen van de burgemeester dat u al eerder op werkbezoek bent geweest bij het College en een bedrijf heeft bezocht in onze gemeente. We willen u graag nog een keer uitnodigen om wat uitgebreider kennis te maken met de gemeenteraad en dan spreken we ook over welke wensen wij nog meer hebben dan alleen een nieuwe burgemeester. (Lacht) Onze huidige burgemeester, mevrouw Mittendorff, heeft aangegeven dat ze gaat stoppen, als zij in maart volgend jaar zeventig jaar wordt. Je zou het niet zeggen als je haar zo ziet zitten als burgemeester. Zij heeft haar functie meer dan vijf jaar naar volle tevredenheid als burgermoeder en als burgemeester, ook in de regio uitgevoerd. Zij laat de gemeente achter, die weer een nieuwe burgemeester verdient. Deze kan een nieuwe start maken met de nieuwe gemeenteraad en het nieuwe College in maart 2022. Deze wens heeft zij uitgesproken in het najaar van 2020 waarna de eerste gesprekken zijn opgestart met u en uw Chef Kabinet. Dit heeft ertoe geleid dat u nu hier bent. Nu wil ik iets vertellen over het proces. Als voorzitter van de vertrouwenscommissie neem ik u graag mee in de wijze waarop deze profielschets tot stand is gekomen en met wie.

In april jongstleden zijn de leden van de vertrouwenscommissie benoemd en is de Verordening op de Vertrouwenscommissie vastgesteld. De vertrouwenscommissie bestaat uit de personen die hier zitten. Dat is meneer Claassen, mevrouw Gijsenbergh, mevrouw Smelik, meneer Witsiers en meneer De Graaf. Dat zijn de fractievoorzitters van deze raad en ondergetekende, waarvan ik de voorzitter mag zijn. Als adviseur, is de heer Waas, vanuit het College benoemd. De commissie wordt ondersteund door de griffier, net als haar plaatsvervangend secretaris. De adviseur en de ondersteuners zitten zonder stemrecht in deze commissie. We hebben in onze eerste bijeenkomst, eind maart, gesproken over proces en de manier waarop wij onze inwoners willen betrekken. Voor ons stond voorop, dat onze inwoners, ondernemers en maatschappelijke partners inbreng kunnen leveren en hun wensen voor de profielschets kenbaar kunnen maken. Omdat wij het opstellen van de profielschets heel zorgvuldig en goed met elkaar willen doen, hebben wij ons laten begeleiden door een extern bureau voor het opstellen van de profielschets. Via een digitale enquête hebben wij onze inwoners gevraagd waar onze burgemeester zich op moet richten en welke eigenschappen hij of zij moet hebben. De zeven meest in het oog springende quotes hebben wij verwerkt in onze profielschets. Er zijn in totaal 264 reacties op die enquête ontvangen.

Een samenvatting hiervan vindt u in de profielschets die ik u zo meteen als voorzitter van de vertrouwenscommissie ga overhandigen. Ook is de inbreng van onze samenwerkende partners en buurgemeenten verwerkt. Aan het College is de concept-profielschets voorgelegd, voor wensen en bedenkingen, en deze waren er niet. De totstandkoming van de profielschets was een constructief en positief proces voor ons, waarin wij op onderdelen met elkaar best wel discussie hadden, maar altijd in een goede sfeer. Wij zijn ook eensgezind over de profielschets en denken dat u hiermee goed uit de voeten kunt bij het zoeken naar geschikte kandidaten. Nu de profielschets zelf. De gemeente Heumen is een mooie, bosrijke, groene gemeente, met vier kernen, met elk hun eigen cultuur en identiteit. We hebben een rijke historie en een bloeiend verenigingsleven. En wij hebben een sterke traditie om onze inwoners te betrekken. Onze gemeente is ambitieus en staat voor de komende jaren voor belangrijke uitdagingen op het gebied van woningbouw en het handhaven van het voorzieningenniveau. Bestuurlijke slagkracht en

3

strategisch goed communiceren / positioneren, is van essentieel belang om als zelfstandige gemeente onder de rook van Nijmegen te blijven bestaan. De burgemeester die we zoeken, moet ‘verbindend’ zijn - dit is ook vaak benoemd door onze inwoners - zichtbaar aanwezig en benaderbaar voor alle inwoners, met een luisterend oor en inlevingsvermogen voor álle inwoners; een betrokken persoon die zich mengt in het verenigingsleven en op de hoogte is van het reilen en zeilen van onze gemeenschap. In regionaal verband weet onze burgemeester op een constructieve manier zichtbaar aanwezig te zijn en vertegenwoordigt de regionale en lokale belangen. Daarbij weet hij of zij van de hoed en de rand, zet haar of zijn netwerk in om kansen voor de gemeente te vinden en weet deze te verzilveren in gesprekken met de gemeenteraad. Als voorzitter van de raad is onafhankelijkheid belangrijk. Onze voorzitter geeft ruimte aan het debat en weet op de juiste momenten een goede besluitvorming op een prettige manier te bevorderen. Zowel binnen de raad als binnen het College zorgt hij of zij voor een goede, collegiale sfeer.

We zoeken zoals een van onze inwoners het zo mooi samengevat heeft in een quote: “Een burgemeester die klaarstaat voor elke Heumenaar.” Ik wil iedereen bedanken, en zeker onze inwoners, voor de inbreng en de inzet die is gepleegd om deze mooie profielschets nu aan u te kunnen overhandigen. Met trots overhandig ik namens de gemeente Heumen aan u, als zijnde Commissaris van de Koning, de profielschets. Dank u.” Overhandiging van de profielschets aan Commissaris Berends door de heer Jansen. De voorzitter: “Ik denk dat er best wel ‘n paar vragen zijn over deze mooie inleiding van onze voorzitter van de vertrouwenscommissie.” Commissaris Berends: “Dat gaan we doen, dank u wel. Ben ik goed te verstaan voor iedereen zo? Ja, dank u wel. Nou, dit noem ik dan maar even de glossy versie. Ik had een eerste kopie gekregen, maar hij ziet er werkelijk sowieso … Nou, laten we zeggen, zeer uitnodigend uit, voor potentiële burgemeesters van uw prachtige gemeente Heumen. Ik vind trouwens de titel “beste burgemeester voor gemeente Heumen” ook wel mooi gekozen, hoor. Ik heb nog niet eerder deze titel gehad. Ik kijk nog even voor de zekerheid naar de kabinetschef. In ieder geval niet in die twee jaar dat ik bij hem het ambt mag vervullen.

Wat zegt u?” De heer Graaf: “Ja, ‘de beste burgemeester van de gemeente Heumen’ zul je niet vaak tegenkomen.” Commissaris Berends: “Nee, nee, maar ook niet ‘Dé beste burgemeester’. Ze vinden allemaal een andere slogan! Dan zou ik hier nog even een andere gemeente invullen. Maar, u heeft natuurlijk gelijk. Ja, wat ik al zei, ik heb al even in mogen kijken. Allereerst nogmaals complimenten alvast van de lay-out en hoe het wordt gepresenteerd, voor de informatie die erin staat - die heb ik natuurlijk tot mij genomen - en ook de leesbaarheid. Dat is ook altijd erg belangrijk. En hij is gewoon erg pakkend. Een pakkende profielschets, waar je je toe uitgenodigd voelt – om zo maar te zeggen – van: “Hey, het is interessant om ...” als je zomaar burgemeester zou willen worden, om hierop te gaan solliciteren. U refereerde er al aan, meneer Jansen, tegenwoordig is het echt het gebruik om de inwoners van een gemeente – dus, ook nu van de gemeente Heumen – actief te betrekken bij het profiel. Dat heeft u dus ook gedaan Als ik het goed begreep, 264 personen, hoorde ik net.”

4

De heer Jansen: “264 personen. Ja.” Commissaris Berends: “Ja, oké. En daarnaast nog, noem het maar organisaties en bedrijven. U heeft zelf nog even het College geconsulteerd. Geen zienswijze is ingediend.” De heer Jansen: “Buurgemeenten.” Commissaris Berends: “Wat zegt u?” De heer Jansen: “En buurgemeenten.” Commissaris Berends: “Ja, en buurgemeenten. Heel belangrijk. Dat komt straks ook nog terug in de vragen trouwens. Kortom, er ligt gewoon een voldragen profiel, om zo maar even te zeggen. D’r was ooit een periode … En dat is niet om welke reden dan ook dat ik dat zeg, maar ik doe het wel even: waarin het alleen de gemeenteraad was. Natuurlijk bent u het vertegenwoordigend orgaan van de gemeente, maar het is mooi dat door deze participatie … En u gaf het ook aan: hoe gaat u óm met uw inwoners, participatie – de inwoners hierbij worden betrekken. Dat heeft u dus ook gedaan bij de vooruitgeschoven posten in de gemeente. Lees daarvoor: de burgemeester. Wat u ook aangaf: uw gemeente toont ambitie. Ik heb hier een citaat: “En vooral ook ambitie in de regionale samenwerking. Regionale opgaven”. Ik citeer, dat staat hierin: “... zien we als onze eigen opgave en wij leveren hieraan ook onze bijdrage.” Maar, u toont ook uw bijdrage met maatschappelijke uitdagingen en die heb ik ook tot mij genomen: hetgeen waar de gemeente voor staat.

En zoals ik het heb gelezen: betaalbare zorg, veiligheid, duurzaamheid en het verminderen van de tweedeling tussen mensen op sociaaleconomische gronden. U heeft dus als gemeente ook duidelijk een sociaal hart dat u naar voren brengt. Het thema en dat is mij opgevallen - springt echt in het oog in uw profiel. En dit komt namelijk ook herhaaldelijk voor. U zoekt een burgemeester – zoals ik het nogmaals heb gelezen - die zichtbaar is en betrokken is bij de inwoners. En u verwoordde net ook al even: “deelneemt aan het verenigingsleven.” Misschien kunt u straks nog even zeggen wat hij of zij dan zou moeten doen om deel te nemen aan het verenigingsleven? Maar het allerbelangrijkste, naast die verbinding, is natuurlijk ook, dat hij of zij – dat moet ik steeds zeggen – zich laat zien en gewoon tússen de mensen van uw gemeente staat en daarnaast ook de juiste bestuurlijke aansturing geeft aan uw gemeenteraad. Of misschien nog wel wat breder. De vragen die ik heb, zijn mogelijk de volgende: in uw profiel noemt u een viertal ambities c.q. hoofdopgaven: de inclusieve samenleving, betaalbare zorg, duurzaamheid en veiligheid. U geeft aan dat de belangrijke dossiers onder andere de regionale energiestrategie zijn, afgekort als RES, de Omgevingswet en wonen zijn.

U geeft dus aan, dat dit de belangrijkste dossiers zijn en deze worden getoetst op deze hoofdopgave, die ik ook zo-even heb genoemd. Kunt u, en dat is mijn vraag, kunt u daar een voorbeeld van geven en iets meer vertellen wat u verwacht en wat de specifieke rol van de burgemeester daarin is, met betrekking tot die ambities en met die dossiers. En welke rol verwacht u daarin van de burgemeester die u zoekt?” De voorzitter: “Dat lijkt me een hele mooie vraag.” Commissaris Berends: “Ik heb er nog vijf.” (Lacht)

5

De voorzitter: “Oké, dat is prima. Maar, dat is …” De heer Jansen: “Misschien mogelijk dat als u de vragen stelt, dat u deze aan één van mijn collega’s voorlegt en dat u dan daarna de tweede vraag stelt? Mag dat?” Commissaris Berends: “Tuurlijk! Doen we de vragen één voor één. Uiteraard.” De voorzitter: “Maar, dan wil ik graag het woord … Dit lijkt me echt een mooie vraag voor de heer Witsiers.” De heer Witsiers: “Dank u wel, voorzitter. Dank u wel voor de vraag, heer Commissaris. Ik denk inderdaad dat de ambities die u net al benoemde, dat die een lokale invulling hebben, maar niet specifiek de ambities van ònze gemeente zijn. Ik denk dat die regionaal gedragen worden en Heumen is geen eiland. Dat realiseren wij ons. En daarom vinden wij het belangrijk om de samenwerking te zoeken, ook met andere buurgemeenten.

We denken dat de rol die een burgemeester daarin zou kunnen vervullen, er eentje is, die daarin een verbinder kan zijn en misschien iemand die door het opbouwen van een goed netwerk snel in staat is om het college, de gemeenteraad, de juiste weg te wijzen om die samenwerking te optimaliseren, zeg maar.” Commissaris Berends: “Zitten er op dit moment in de samenwerking specifieke aandachtpunten, in uw ogen? Laat ik het zo maar verwoorden.” De heer Witsiers: “In de regionale samenwerking?” Commissaris Berends: “Ja, Ja, misschien loopt u ergens tegenaan?” De heer Witsiers: “Dan kijk ik even naar mijn buurman, die helemaal in de regionale samenwerking zit. De voorzitter: “De heer De Graaf is inderdaad heel erg bezig met dat soort zaken. Dus, ik geef hem graag het woord als u dat goed vindt.” De heer De Graaf: “Dank u wel, mevrouw de voorzitter. Dan haak ik … Wat ik denk, wat een aandachtspunt is voor de komende burgemeester … En dat wil niet zeggen dat ik ontevreden ben over de werkwijze van de huidige burgemeester, die dat punt uitvoert ... Het is, dat als je samenwerkt in een regio, dan betekent het soms geven en soms nemen, waarbij je soms ook uit je eigen schaduw moet stappen en bereid moet zijn om omwille van het regionaal belang bepaalde stappen te zetten. Misschien zou je er zelf niet in eerste instantie aan denken als je puur alleen naar je eigen omgeving kijkt.

Maar, het spiegelen van de context richting het college, de gemeenteraad, misschien ook wel naar de samenwerkingspartners in de regio – ik denk dat dat een hele belangrijke is … en ook het benadrukken van het algemene belang van de regio, voor ons. Dat is ook een hele belangrijke.” Commissaris Berends: “Het is een beetje ‘n politieke vraag die ik nu stel, hoor, maar het algemene belang mag dus prevaleren boven het – noem het maar even – het gemeentelijk belang? Als daar de juiste argumentatie onderligt, natuurlijk, van …”

6

De heer De Graaf: “Dat ben ik van mening. Dat is een politieke vraag. Daar hadden wij eigenlijk onze afspraken over gemaakt! (Lacht). Als ik zo vrij mag zijn, collega’s, dan denk ik dat wij met z’n allen het erover eens zijn dat het algemene belang van de regio prevaleert boven – laten we zeggen – puur ons eigen belang.” Commissaris Berends: “Oké, dank u wel. Ik kan me ook voorstellen dat daar natuurlijk spanning op zit, hè. Het komt natuurlijk ook uit de politiek voort, laat ik het zo maar even zeggen. Dus, ik snap dat, hoor.” De heer De Graaf: “Op elementen zal het inderdaad natuurlijk wel eens bijten. Ik bedoel, als je kijkt bijvoorbeeld naar de door u aangehaalde RES, de regionale energiestrategie, dan moeten wij bijvoorbeeld ook compenseren, bijvoorbeeld voor de uitstoot van Nijmegen. Nou, kijk, dat kan natuurlijk wel eens ‘n beetje vervelend zijn voor een kleine gemeente, omdat je denkt: “Ja, zo’n grote gemeente als Nijmegen kan het ook zelf.” Nou moeten wij soms een stapje extra zetten. Dat zijn soms zaken die een beetje ‘schuren’.” Commissie Berends:” Ja, dank u wel. Maar, u gaat in ieder geval wel de discussie erover aan, dat is wel wat ik hoor. Ja, dat hoor ik ook, dat zie ik ook. Dank u wel. Mijn tweede vraag, mevrouw de voorzitter?” De voorzitter: “Ja, gaat uw gang.” Commissaris Berends: “Ja, dank u wel. Even over de regionale opgave, hè.

Aan welke regionale opgave moet een sollicitant bijvoorbeeld gaan denken in uw ogen? Wat speelt er regionaal? En wat is de bijdrage van Heumen? En wat is daar dan weer de rol burgemeester van de burgemeester in?” De voorzitter: “Ja, dat gaat toch weer een vraag richting de heer De Graaf worden.” De heer De Graaf: “Ja, dank u wel.” Commissaris Berends: “Hierna heb ik geen regionale vragen meer, hoor.” De heer De Graaf: “Nee, oké. (Lacht) Ik praat graag, hoor. Welke regionale opgave, denk ik, dat de komende jaren extra aandacht verdient? Dat is de zojuist genoemde regionale energiestrategie.” Commissaris Berends: “Ja, de RES. Ja.” De heer De Graaf: “En dan met name … ja, soms het lastige waar wij – maar, ik denk dat iedere gemeente daarmee te maken krijgt, is als je bepaalde initiatieven of zaken wilt realiseren, dat je ook te maken hebt met een deel van de bevolking dat daar huiverig voor is. Dus, dat is - denk ik – ‘n belangrijke. Maar, wat momenteel natuurlijk ook actueel is, is de groene metropoolregio, die zich op een aantal pijlers richt. En ik denk dat daar ook nog wel behoorlijk wat werk is verzet.”

7

Commissaris Berends: “U mag best weten, dat zijn ook zaken … Wij bevragen natuurlijk de kandidaten die solliciteren op heel veel aspecten. Maar, dit zijn wel belangrijke aspecten voor de toekomstige burgemeester van uw gemeente, om te weten gewoon, hè. En dat gaan we gewoon bevragen. Dat zult u als vertrouwenscommissie misschien ook doen, maar dat is aan u natuurlijk. De derde vraag, mevrouw de voorzitter?” De voorzitter: “Derde vraag, ja, gaat uw gang. Het gaat goed.” Commissaris Berends: “Wat moet een kandidaat nog weten - dat is een beetje ‘n ondeugende vraag - over uw gemeente, misschien wel over uw bedrijfscultuur, wat niet vermeld staat in de profielschets?” De voorzitter: “Ik denk dat mevrouw Smelik daar misschien wel op kan antwoorden.” Mevrouw Smelik: “Ja, dank u wel. Er staat natuurlijk al redelijk wat in de profielschets over de bestuursstijl binnen deze gemeente. Een van de opmerkingen is, dat hier ook korte afstanden bestaan en dat is, dat er een hele goede balans is, binnen deze gemeente. En die willen we ook écht nastreven. Dus, aan de ene kant het volgen van allerlei afspraken, procedures en dergelijke. Maar, dat we wel graag de goede connecties hebben tussen de personen. Dus, dat we op een goede en respectvolle manier met elkaar omgaan, dat we elkaar snel vinden als er een probleem is.

Dat als iemand boos is, dat er dan niet meteen een of andere motie wordt ingediend, maar dat je direct naar de persoon toegaat en zegt: “Wij willen dit eerst eens even bespreken met elkaar.” Scherp op de inhoud …” Commissaris Berends: “... maar zacht op de relatie.” Mevrouw Smelik: “... maar zacht op de relatie, ja. De burgemeester moet daar ook écht voor waken, mevrouw Mittendorff doet dat heel goed, dat … En dan hopen we dat de opvolger dat minstens zo goed doet. Want, als we respect voor elkaar hebben, dan kunnen we ook hard op de inhoud discussiëren. En daar zitten we hier uiteindelijk voor.” Commissaris Berends: “Ja, mooi. Straalt bijna een collegiaal bestuur uit, hè.” Mevrouw Smelik: “Ja, voor een deel wel, natuurlijk. Maar, juist omdat we op de inhoud heel goed en flink kunnen discussiëren, is er collegialiteit tussen personen aanwezig. Maar daar hebben we ook altijd zoiets, van: we willen uiteindelijk het beste voor deze gemeente bereiken. En dan moet je heel soms, echt door discussiëren, bekijken: “Wat is nou het beste?” En af en toe zijn we het gewoon niet met elkaar eens, maar dat hoort erbij.” Commissaris Berends: “Maar, wat zijn in uw ogen politiek de meest gevoelige dossiers?” Mevrouw Smelik: “Nou, d’r is er daarnet al een genoemd: de regionale energietransitie is natuurlijk een zeer gevoelig dossier.

Aan de andere kant zijn we het op andere, hele belangrijke dossiers eens met elkaar dat er iets moet gebeuren, zoals woningbouw. Maar de meningen kunnen soms wel verschillen in de wijze waarop dat dan vorm moet krijgen.” Commissaris Berends: “De volgende vraag, mevrouw de voorzitter?”

8

De voorzitter: “Jazeker, gaat uw gang.” Commissaris Berends: “U vraagt verschillende vaardigheden en competenties van de burgemeester. Ik noem er maar ‘n paar, hoor, zoals: empathisch, betrokken, verbindend, integer, authentiek, communicatief, daadkrachtig, diplomatiek en initiatiefrijk. Dat is nogal wat, natuurlijk. Ik zou het boeiend vinden, mevrouw de voorzitter, om iedere fractie één van dit soort competenties te horen noemen.” De voorzitter: “Ja, laten we dan bij de heer Claassen beginnen.” De heer Claassen: “Ik heb persoonlijk ... Ook mijn fractie … verbinder als woord. Maar, eigenlijk stroomt dat ook in het profiel heel sterk naar voren. Wij zijn op zoek naar een verbinder en een verbinder zowel in de regio, als lokaal. Dus, als je kijkt, lokaal: het verbinden van inwoners met het gemeentelijk apparaat / de ambtenaren, het College en de gemeenteraad. Iemand die daartussen staat, die daarin de schakel vormt. Maar ook in de regio, dus ook tussen alle andere gemeenten met andere burgemeesters, met organisaties die regiobreed opereren. Ja, dat zoeken wij in ieder geval zeker.” De voorzitter: “Dan gaan we naar mevrouw Gijsenbergh.” Mevrouw Gijsenbergh: “Wat mij het eerste invalt, is sensitiviteit, in de breedste zin van het woord. Dus, zowel bestuurlijk, als contextueel, als op menselijk vlak.

Ik zou eronder willen verstaan: het aanvoelen wat er speelt, wat er nodig is, wat de gevolgen zijn van beleidsbeslissingen, het invoelen van wat mensen beweegt, daarmee ook contact maken met mensen. Sensitief aanvoelen, dus dat niet altijd alles uitgelegd hoeft te worden. Dàt.” Mevrouw Smelik: “Integriteit. Iemand die niet integer is, kan geen burgemeester zijn. Zo hard wil ik het wel stellen. Je móét integer zijn. Er is – helaas – ook in deze gemeente drugscriminaliteit. Daarnaast speelt integriteit op veel meer vlakken. Dat er niet snel even van alles geregeld kan worden. Dat wil je niet in een gemeente en de burgemeester bewaakt de integriteit. Daarom moet een burgemeester zelf ook integer zijn.” De heer Jansen: “Wat als eerste in mij opkwam: een luisterend oor en een troostende schouder. In tijd van calamiteiten, een burgemeester die voorop moet rennen en regelen, moet ook – op dat moment – als het nodig is, ook de burgemeester zijn, die eventueel een troostend woord heeft of een troostende schouder is.” Commissaris Berends: “De burgervader, burgermoeder – zeg maar – die rol.” De heer Witsiers: “Voor mij is communicatie erg belangrijk.

Iemand die doet wat ‘ie zegt en zegt wat ‘ie doet en vanuit een open, transparante communicatie de mensen meeneemt in de denkstappen, die zij of hij zet.” De heer De Graaf: “Er is natuurlijk al behoorlijk wat gras voor mijn voeten weggemaaid, maar ik zou graag daadkracht gericht op de context naar voren halen. Met name gekoppeld aan het woord/begrip ‘integriteit’. Als er zaken spelen in onze gemeente, die – laten we zeggen – het daglicht niet

9

verdragen of die gewoon écht een stevige interventie behoeven, dat de burgemeester daar ook voor staat en ook naar zal handelen. Nu is het natuurlijk soms lastig om als ‘hoge boom’, die toch relatief alleen staat, dat te moeten doen, maar ik denk wel dat wij, als gemeenteraad en College, de burgemeester daarin zullen steunen. Ik zoek echt iemand die daadkracht toont.” De voorzitter: “Dat was ‘n heel rijtje.” Commissaris Berends: “Dank u wel, dat u dat zo openhartig kenbaar maakt. Een andere vraag die ik heb, is ook naar aanleiding van de vacaturetekst die uitgaat. U doet verder in de profielschets geen uitspraak over leeftijd, vrouw/man, politieke voorkeur of religieuze oriëntatie. Dat is in dit tijdsgewricht in ieder geval heel gebruikelijk om dat niet te doen. Dan ga ik er ook vanuit dat het verder ook geen rol meer zal spelen in de selectieprocedure. Ik wil even horen hoe u daar tegenover staat.” Mevrouw Gijsenbergh: “We hadden vragen over leeftijd en man/vrouw keuze. Daar hebben we inderdaad over gesproken. Op zich, speelt leeftijd geen rol, maar wel dat we ervoor kiezen om de intentie van de kandidaat te bevragen om twee termijnen, minimaal, hier burgemeester te willen blijven. Dat impliceert natuurlijk wel, dat iemand de leeftijd moet hebben, waarbij dat mogelijk is om die termijnen vol te maken. De reden waarom we dat willen, is dat we continuïteit willen.

Het kost tijd om zich in te werken in de gemeente en in de regio, om goed inzicht in alle dossiers te krijgen, een goed netwerk op te bouwen, om goede contacten met de inwoners op te bouwen. Dat kost gewoon tijd en het zou heel erg zonde zijn, als dat binnen korte tijd alweer afgebroken wordt en dat iemand weer opnieuw moet beginnen. Daarom vragen we iemand die zich voor langere tijd wil verbinden aan onze mooie gemeente en hier ook zo snel mogelijk komt wonen. Wat man/vrouw betreft: we hebben daar – inderdaad – over gesproken, maar we hebben toch besloten om niet bij voorbaat een keuze te maken en iedereen gelijke kansen te geven. Uiteindelijk willen we de beste burgemeester. Kwaliteit staat voorop. De kandidaat die het beste voldoet aan onze verwachtingen, dìè wordt het. We hopen wel – en daar gaan we ook wel vanuit – dat u zowel vrouwen, als mannen zult selecteren. Belangrijk om te weten – dat kunt u ook zien – we bestaan als vertrouwenscommissie uit twee vrouwen en vier mannen, dus voor een derde uit vrouwen en we voelen ons ook in staat om, zonder vooroordelen, die selectie te maken.” Commissaris Berends: “Dank u wel. Ik denk, dat twee termijnen … Iemand wil misschien wel drie termijnen blijven.

Maar het kan best wel zijn – u gaat er natuurlijk op bevragen en dat vind ik ook logisch – dat sollicitanten zeggen: “Ik teken sowieso voor een termijn, voor zes jaar” en de tweede termijn, dat ze dan misschien niet actief gaan solliciteren, maar een zekere vorm van ‘ontvankelijkheid’ hebben. Ik zou zeggen: “Bereid u zich daarop voor.” In hoeverre dat een harde eis is of niet. Het zou zomaar kunnen dat iemand zegt: “Niets liever dan dat.” De heer Jansen: “We zien het niet als een harde eis. We leggen het er wel neer. Dat is gewoon onze wens. Maar als het straks anders uitpakt, dan zullen we daar ook naar moeten kijken.” Commissaris Berends: “Het is aan u. Ik spiegel alleen maar.”

10

De heer Jansen: “Ik begrijp wat u bedoelt. Er kan iemand solliciteren, die een beetje ambitiegericht is, en een halve termijn zit en misschien weer weg is. Commissaris Berends: Een halve termijn is wel kort. Dat durf ik me ook te permitteren om dat te zeggen. ‘Vertrouwen komt te voet’, om het zo maar even te zeggen. Wat u ook terecht zegt: “Dat moet je opbouwen.” Ik geef even aan de ervaring die wij daarbij hebben. Voor de rest, was het dit wel, voorzitter. Aan de sollicitanten zelf heb ik ook twee vragen. Dat is dus niet aan u, maar aan degene die gaan solliciteren en deze vergadering – via het gesproken woord – zal beluisteren. “Wat is uw visie op de manier waarop Heumen een bijdrage kan leveren aan de regionale samenwerking en wat is uw rol daarin?” Daar zal ik hen op bevragen. Dan weten ze dat alvast. En, wat ook altijd wel belangrijk is, omdat u natuurlijk een mooi, stevig profiel heeft neergezet, er zullen altijd ontwikkelpunten zijn. Die kunt u nog niet aangeven, maar ik vraag het wel aan de kandidaten: “Wat zijn uw ontwikkelpunten?” En een derde, waar ik altijd naar de sollicitanten toe zwaar op inzoom, is het veiligheidsdossier. U weet dat het eigenlijk één van dé taken is van de burgemeester: openbare orde en veiligheid. Zeker in de tijdsgeest waarin we nu leven, met Covid-19, maakt u daar ook weer van alles in mee.

Dus, dat zal zeker een derde punt zijn.” De voorzitter: “Het is misschien ook wel goed, dat daar ook iets over gezegd wordt. Dat is nog niet zo aan de orde geweest. Dan wil ik de heer Claassen daarover nog even het woord geven.” De heer Claassen: “Er is al heel veel gezegd over wat wij zoeken in een nieuwe kandidaat, als het gaat om een nieuwe burgemeester. Maar, wat we belangrijk vinden, met name in een crisissituatie, is iemand die het hoofd koel houdt, maar die er wel stààt en een luisterend oor heeft voor onze inwoners. Onze inwoners zijn heel betrokken mensen. Mensen die de weg kennen, maar ook willen weten hoe de gemeente opereert, hoe het in zijn werking gaat. We vinden het belangrijk dat de nieuwe burgemeester daar open voor staat. Dat is belangrijk en vooral op dit dossier.” Commissaris Berends: “Het viel mij op, in hetgeen u zoeven heeft verwoord, dat u – ik schreef het voor mijzelf ook al even kort op – een burgemeester zoekt, die eigenlijk midden tussen u in staat. Dan bedoelt u de totale gemeenschap, zowel naar de raad, collegialiteit. Aan de andere kant vraagt u ook aan deze burgemeester stevigheid en zelfs positionering. Daadkracht, zou je ook kunnen zeggen. Eigenlijk is dat de bandbreedte, waarop u, qua bestuursstijl, qua persoonlijkheid zoekt. Dus: ertussen in, maar wel positie durven pakken.” De heer Claasen: “Als ik mag aanvullen.

Iemand die … We zijn met z’n allen trots op deze gemeente. We zijn een kleine gemeente in een mooi stukje Gelderland. Dit is een mooi gedeelte van Gelderland. Maar, we zijn trots op deze gemeente en die burgemeester moet dat ook uitstralen. Ook uitstralen, niet alleen ín de gemeente, maar ook naar buiten, ook in de regio.” De voorzitter: “Ik kijk even of er nog vragen zijn aan Commissaris Berends? De heer Witsiers heeft nog een vraag.” De heer Witsiers: “We hebben nu gesproken over hoe wij onze burgemeester zien. U kent onze gemeente van buitenaf, zeg maar, Zijn er misschien dingen, waarvan u zegt: “Ik denk dat dit belangrijk is voor een burgemeester van de gemeente Heumen?”

11

Commissaris Berends: “Ik vind, dat u eigenlijk wel de hoofdaccenten heeft aangestipt en deze verder heeft geduid. Het is niet voor niets, dat ik net even zei: “Wat voor burgemeester zoekt u?” Midden tussen u in en positionerend: dat is wel een belangrijke eigenschap en zeker omdat u van uw burgemeester vraagt, om ook vooral in die samenleving te acteren. Dat is wat ik zie. Dat is meer in Heumen zelf. Aan de andere kant, als u het niet had gezegd, dan had ik in ieder geval de regionalisering genoemd. Want, u bent een gemeente die de eigen identiteit, zelfbewust uitdraagt – dat hoor ik u ook duidelijk zeggen – maar tegelijkertijd moet de samenwerking worden gezocht. Dat geldt niet alleen voor een burgemeester, hoor. Laat ik me even bij het dagelijks bestuur houden, naar de wethouders toe. Maar, daar ga ik natuurlijk helemaal niet over. Dat is de kracht, want “alleen ga je sneller, maar samen kom je wel verder”. ‘Samen’ is wel het woord in bestuurlijk Nederland.” De voorzitter: “Is het allemaal helder en is alles gezegd wat er gezegd moest worden?” De heer Jansen: “Ik geloof wel, dat we verder weinig hebben toe te voegen.” De voorzitter: “Dan geef ik het woord weer aan u, want u wilt nog iets verder vertellen. Over hoe pakken we het aan?” Commissaris Berends: “Precies. Misschien vindt de griffier het leuk om dit te doen. Oh, pardon ik bedoel de Chef kabinet.

Je zit heel veel in een vergadersetting en degene die altijd naast me zit, is de griffier. De Chef Kabinet zit nooit naast me, maar alleen bij dit soort belangrijke momenten.” De heer Oosterom: “We gaan met elkaar op pad. Volgende week, 26 mei is het verslag af en wordt de vacature in de Staatscourant gepubliceerd en daarmee opengesteld. Hij zal open zijn en blijven tot 16 juni 2021. Kandidaten kunnen hun sollicitatiebrief richten aan Zijne Majesteit de Koning, geadresseerd aan de Commissaris van de Koning in Gelderland of mailen via kabinet@gelderland.nl Ook belangrijk om te vermelden, is dat wij justitiële inlichtingen inwinnen van de kandidaten, die solliciteren. Later in de procedure, als de gerede kandidaat naar voren komt, zal er ook een AIVDscreening plaatsvinden. Alles komt boven tafel, zullen we het daarop houden? Mensen die iets op hun kerfstok hebben, kunnen zich de moeite besparen om te solliciteren. Dat komt wel naar boven. Mocht er iets naar boven komen, iets van een jeugddelict of wat dan ook, het komt naar boven en het komt ter sprake. Dan weet u dat, dat wij daar goed op screenen. Hetzelfde geldt natuurlijk ook voor heel veel informatie gedurende de procedure. Dan wilt u waarschijnlijk ook meer informatie achterhalen. Dat kunt u via ons doen, het Kabinet, om de zorgvuldigheid en vertrouwelijkheid te waarborgen, dat het via een kanaal gebeurt.

We zullen later, als u bij ons komt, en de kandidaten bekend zijn, dan zullen we alle kandidaten bespreken. Dan zullen we ook wel nader met u bespreken hoe we dat aanpakken. Ik gaf het al aan: wij ontvangen de brieven. De Commissaris en ik zullen - afzonderlijk van elkaar alle brieven lezen. Daarna komen we bij elkaar om de bevindingen met elkaar te delen en bepalen wie we uitnodigen voor een gesprek. We zullen niet iedereen uitnodigen voor een gesprek. We kennen een aantal kandidaten al uit andere procedures. Andere kandidaten kwalificeren zich niet per brief en cv en heel wat kandidaten zullen we wél uitnodigen. Meestal een derde, ongeveer, in de procedure. U, de vertrouwenscommissie, krijgt, als u bij ons komt, het korte cv van alle kandidaten. We bespreken ook alle kandidaten met u en geven een bespiegeling wat wij van de kandidaten vinden. U

12

zult vast en zeker ook nog wat kandidaten kennen. We zullen u ook uitnodigen om ook daar uw beelden tegenaan te zetten, zodat we gezamenlijk een volledig beeld van de kandidaten krijgen en dan, gezamenlijk, tot een gedragen lijst komen waar u vervolgens mee verder gaat. En ja, uiteindelijk gaat u met de kandidaten aan de slag. Met de griffier zullen we de nadere procedure nog wel even bespreken. Het is ook goed voor de kandidaten om te weten – dat is even een vraag van mijn kant – of jullie ook een assessmentmogelijkheid hebben aan het eind van de procedure? Ja. Dat is ook goed voor de kandidaten om te weten. Daarbij geven wij wel het advies om niet het stuur uit handen te geven, maar om dus een gedeeld assessment te doen op de onderdelen waar u nog vragen over heeft om nader uit te zoeken. Zoals ik net al aangaf, uiteindelijk komt daar een aanbeveling uit naar voren. De griffier en de voorzitter van de vertrouwenscommissie komen bij ons langs om dat toe te lichten. Op basis daarvan gaat u later de raadsvergadering in en daar komt een kandidaat, een naam naar buiten en die persoon wordt uw nieuwe burgemeester. Hopelijk is dat de beste voor de gemeente Heumen. Gedurende de hele procedure zijn wij beschikbaar voor u. Liever een keer te vaak gebeld, dan een keer te weinig. Zorgvuldigheid is wel van belang. Er ligt vertrouwelijkheid op deze procedure.

Deze vertrouwelijkheid geldt voor 75 jaar en is strafrechtelijk vervolgbaar. Dus, laten we het zorgvuldig voor de kandidaten doen, opdat we het zorgvuldig en vertrouwelijk met elkaar doorlopen.” De heer Jansen: “Mag ik een vraag stellen, voorzitter? Begrijp ik het nu goed, dat u al kandidaten uitnodigt bij u op het Provinciehuis?” De heer Oosterom: “De Commissaris en ik zullen een briefselectie doen en op basis daarvan nodigen wij kandidaten uit en op basis daarvan zorgen wij dat wij een volledig beeld hebben van alle kandidaten, of ze zich kwalificeren. Vervolgens komt u, als vertrouwenscommissie, langs en zullen wij àlle kandidaten met u bespreken en wat onze bevindingen van hen zijn. Dat is een heel breed palet en mijn ervaring is, dat als u eenmaal aan tafel zit en de namen ziet en ook kunt vergelijken, dat u nog beter weet welke burgemeester en wat voor burgemeester u wilt hebben.” Commissaris Berends: “Een kleine aanvulling.

Ik heb begrepen dat u vraagt of wij nu al kandidaten hebben voor de functie.” De heer Jansen: “Nee, nee, mijn vraag was: als de sollicitatiebrieven bij u binnenkomen, dan hebt u al een sollicitatieronde gehad met kandidaten, waarvan u denkt dat deze geschikt zijn.” De heer Oosterom: “Ja, maar daar kunnen ook kandidaten bij zitten, die wij niet oproepen en die wij al voldoende kennen en waarvan wij al voldoende kunnen zeggen of ze zich kwalificeren of niet.” De voorzitter: “Geen vragen meer. Alles is helder. De procedure is helder, de toelichting op het profiel. Het is allemaal heel duidelijk.” De heer Jansen: “Ik wil nog wel iets zeggen. Ik vond het fijn, dat de Commissaris zei dat de profielschets zo duidelijk was en zo helder. Dan is ons werk toch beloond.” Commissaris Berends: “U gaat wel een stevige periode tegemoet, met de gesprekken die u gaat voeren, om uiteindelijk met de beslissing naar buiten te komen, wie dan de beste burgemeester is

13

voor de gemeente Heumen. Dat is onze ervaring wel, het is een intensief traject. Daarom staan wij tot beschikking, als daar vragen over zijn, aan de griffier. Dat geldt voor de Chef Kabinet en ondergetekende.” De voorzitter: “Ja, ik denk dat de vertrouwenscommissie al een heel intensief traject achter de rug heeft om dit mooie boekwerk te maken met dit duidelijke profiel. Fijn dat u daar complimenten voor gaf en ik weet dat ze heel hard gewerkt hebben. Maar, dat doen ze hier eigenlijk altijd, hoor. Nu we dit mooie profiel hier hebben liggen, schriftelijk, maar ook nog toegelicht, gaat het er natuurlijk toch wel om – de andere leden van de raad dachten al: “Doen we ook nog mee?” Ja, want het gaat er nu nog even om, dat wij zorgen dat die profielschets – Ik hamer nooit. Dus, die ligt er wel, maar ik gebruik geen hamer. Anders had ik nu een mooie klap kunnen geven. – Maar, misschien ga ik dat nou maar eens doen. Dit is hét moment dat ik eens een keer hamer. Want we moeten nog besluiten over die profielschets, met alles wat we er nu bij hebben gezegd. Is er nog behoefte aan het afleggen van een stemverklaring? Ik kijk even rond en het blijft hartstikke stil, dus iedereen is het er heel erg eens en dan ga ik hem afhameren. Besloten.” Besluit: De profielschets burgemeester gemeente Heumen vast te stellen, op basis waarvan de nieuwe burgemeester wordt geworven

4. Sluiting De voorzitter: “Dat is mooi gedaan. Dan hebben we eigenlijk niet zo heel veel meer te doen, dan af te sluiten. We zijn aan het einde van een bijzondere raadsvergadering. Ik wil graag iedereen bedanken, maar zeker ook degenen die ontzettend veel voorwerk hebben verricht, de voorbereidingen, de personen die hun uiterste best doen, altijd, om voor ons de dingen klaar te hebben, zodat we die allerbeste burgemeester ook kunnen zoeken. Ik weet dat de begeleiding daarvan – die heb ik al meegemaakt van de andere kant, van de sollicitantenkant – ik kan wel zeggen dat het heel prettig is verlopen, indertijd. Daarmee gaat vast ook alles goed. Ik ga er nog iets aan toevoegen. De gemeente Heumen is echt een fijne gemeente, écht een fijne gemeente. Een hele fijne gemeente om te wonen en te werken. Er heerst hier een goede sfeer: de inwoners, de mensen hebben het goed met elkaar en gunnen elkaar wat. Er zijn tal van initiatieven. Het is heerlijk om daartussen te vertoeven. We hebben het platteland, hier is het al ‘n beetje stad. We zijn omringd door gemeenten waar we echt heel goed mee kunnen samenwerken. In de raad en college heerst echt een plezierige sfeer. Dat wil niet zeggen dat we geen pittig debat hebben, af en toe – dat is al gezegd – maar altijd op basis van constructiviteit. Het is eigenlijk gewoon een voorrecht om hier burgemeester te mogen zijn.

Als burgemeester heb ik hier fijn gewerkt. Het is echt een plek waar je als burgemeester wilt werken. Dat wil ik graag nog even meegeven. Ik wil tegen iedereen dank je wel zeggen, die een bijdrage heeft geleverd. De luisteraars, maar ook de raad, het college, de griffiers en al die ondersteunende mensen die her en der rondlopen en zeker ook onze gasten die alleen maar op afstand kunnen meeluisteren, maar zeker ook de Commissaris en de Chef Kabinet. Hartelijk dank voor uw komst. Ik hoop dat we er ‘n beetje een leuke vergadering van hebben kunnen maken, want dat proberen we, met respect voor elkaar, altijd. Dat was het.

14

Ik sluit deze vergadering.” De vergadering wordt om 19.45 uur gesloten.

Aldus besloten door de raad van de gemeente Heumen, In zijn openbare vergadering van 3 juni 2021

Nicole Collombon Griffier

Marriët Mittendorff Voorzitter

15