RV Regionaal Programma Werklocaties 2025-2028

RAADSVOORSTEL

Raadsvergadering: Onderwerp: Wordt behandeld door:

5 juni 2025 Regionaal Programma Werklocaties 2025-2028 Vincent Arts

Voorstel Niet in te stemmen met het Regionaal Programma Werklocaties 2025-2028 omdat op basis van dit RPW een compensatie voor de transformatie van bedrijventerreinen Taaiendijk kan worden opgelegd. Inleiding Met het Regionaal Programma Werklocaties (RPW) maken 16 gemeenten in de Groene Metropoolregio (GMR) elke vier jaar afspraken over de programmering van werklocaties (bedrijventerreinen, kantoren en detailhandel). In het nieuwe RPW worden hier afspraken over campussen aan toegevoegd. Elke 2 jaar is er een tussentijdse monitoring. Hiermee worden de volgende doelen nagestreefd: - Met regionale afspraken voorzien in passende, toekomstbestendige werklocaties en zo bij te dragen aan een sterke regionale economie. - Het optimaliseren en intensiveren van bestaande en nieuwe werklocaties op een duurzame manier. - Bestaande werklocaties in de GMR zo optimaal mogelijk benutten. Dat betekent streven naar het juiste bedrijf op de juiste plek. - Waar mogelijk en passend; intensiever ruimtegebruik. Inbreng gemeente Heumen betreffende het RPW Het RPW stelt voorwaarden aan de transformatie van bedrijventerreinen voor woningbouw. Een dergelijke transformatie kan alleen als het aantal hectares dat verloren gaat voor bedrijvigheid een op een wordt gecompenseerd.

In de laatste versie van het RPW is er voor een vijftal transformaties in een vergevorderd stadium waaronder Taaiendijk een overgangsrecht toegekend. Voor deze terreinen geldt een inspanningsverplichting en maatwerk. De gemeente heeft op meerdere momenten bestuurlijk en ambtelijk met de GMR en provincie besproken dat Taaiendijk vrijgesteld zou moeten worden van compensatie. Formeel in het RPW proces is dat op de volgende momenten gebeurd: Zienswijze gemeenteraad op uitgangspunten RPW, d.d. 17 oktober 2024 1. In de uitgangspunten van het nieuwe RPW moet rekening worden gehouden met transformaties die al voor 2024 zijn gestart en in een vergevorderd stadium verkeren. 2. Als lokaal geen oplossing voorhanden is om te voldoen aan de voorwaarden voor transformatie, de regio samen met de betreffende gemeente de regie pakt om ervoor te zorgen dat het totale areaal bedrijventerrein in stand blijft in de regio. Zie bijlage 5 voor de zienswijze en reactie. Brief college B&W aan bestuur GMR met afschrift aan GS, d.d. 13 maart 2025 De gemeente onderbouwt in deze brief waarom zij niet wil en kan compenseren en vraagt in het algemene belang dat hier snel duidelijkheid over komt zodat het woningbouwproject Kanaalzone geen onnodige vertraging zal oplopen (zie bijlage 6).

Zaak Document

: :

259194 259220

De reactie van de GMR op de brief van de gemeente Heumen was opgenomen in de agenda van het AB van de GMR op 2 april: zie bijlage. Burgmeester Minses heeft in de AB vergadering aangegeven een voorbehoud te moeten maken met betrekking tot instemming met het RPW. In de vergadering is in lijn met de (concept) reactie van de GMR op de brief van de gemeente Heumen aangegeven dat van Heumen niet het onmogelijke zal worden gevraagd maar wel een inspanningsverplichting (zie bijlage 7). Beoogd effect De gemeente Heumen wil met dit besluit duidelijk kenbaar maken niet open te staan voor een compensatie voor de transformatie van Taaiendijk. Argumenten 1. De gemeente kan en wil niet voldoen aan een compensatie voor Taaiendijk Onze belangen zijn groot gelet op de Kanaalzone en het daarvoor te transformeren bedrijventerrein Taaiendijk. Met medeweten en medewerking van Rijk en provincie heeft de gemeente een forse investering gedaan voor het project Kanaalzone door Taaiendijk aan te kopen. Dit maakt het proces van transformatie van dit bedrijventerrein gelet op de omvang van de investering onomkeerbaar. De gemeente Heumen heeft deze stap gezet zonder op de hoogte te zijn (gebracht) van en nog voordat de provinciale omgevingsverordening van kracht werd waar nu de bepalingen van het RPW met betrekking tot compensatie op zijn gebaseerd. De spelregels zijn daarmee gedurende de rit gewijzigd.

De gemeente Heumen is van mening dat er daarom niet achteraf compensatieverplichtingen kunnen worden opgelegd. 2. Maatwerk voor de transformatie van Taaiendijk kan compensatie inhouden Een van de uitgangspunten van het RPW is dat voor bedrijventerreinen die getransformeerd worden naar een woonbestemming er een compensatieplicht geldt. Voor een vijftal bedrijventerreinen die al vergevorderde transformatieplannen hebben waaronder Taaiendijk in de gemeente Heumen, is in het RPW opgenomen dat hiervoor overgangsrecht geldt. Voor deze te transformeren terreinen zal er sprake zijn van maatwerk. De uitkomst van het maatwerk is echter ongewis. De gemeente Heumen ziet geen mogelijkheden om het verlies van 9 ha hoge milieucategorie bedrijventerrein in welke mate dan ook met nieuwe uitleg te compenseren. De gemeente heeft de GMR en de provincie recentelijk expliciet laten weten niet te willen en kunnen compenseren. Door in te stemmen met het RPW zou de gemeente impliciet aangeven open te staan voor een maatwerkoplossing die compensatie kan inhouden. Kanttekeningen 1. Het RPW zoals dat nu is uitgewerkt, is een waardevol en noodzakelijk instrument om te komen tot voldoende passende en toekomstbestendige werklocaties in de Groene Metropoolregio.

Ook de gemeente Heumen heeft eerder al aangegeven achter de uitganspunten te staan van dit RPW, maar dat er wel rekening zou moeten worden gehouden met transformaties die al in een vergevorderd stadium zijn zoals Taaiendijk. De kans lijkt echter erg klein dat met het niet instemmen van de gemeente Heumen, dit RPW niet door een meerderheid van de gemeenten wordt gesteund. Mocht dit toch het geval zijn en de provincie de regie overneemt, dan zal dit wellicht niet leiden tot grote wijzigingen. De provincie is namelijk nauw betrokken geweest bij het hele voortraject en is gebaat bij draagvlak. 2. Het niet instemmen met het RPW zou invloed kunnen hebben op de positie van Heumen bij het overleg over de transformatie van Taaiendijk. 2

De opstelling van Heumen kan als niet constructief worden ervaren. Hier staat tegenover dat de gemeente Heumen al meerdere malen heeft aangeven niet te willen en kunnen compenseren. Het niet instemmen met het RPW is in lijn hiermee en kan dan ook geen verrassing zijn. Financiën Het RPW is een verplichting vanuit de verordening van de provincie Gelderland. Alle gemeenten binnen de GMR zijn daarom verplicht deel te nemen aan het RPW en daar financieel aan bij te dragen. De financiering is al voorzien in het budget van de opgave Productieve Regio van de regionale agenda 2025-2028 van de Groene Metropoolregio. Participatie - Het gehele proces is doorlopen in nauwe samenwerking met de regiogemeenten. Zo zijn de keuzes die gemaakt zijn in dit RPW tot stand gekomen in het ambtelijk en bestuurlijk platform van de Productieve regio van de GMR. Ook is er ruimte geweest voor participatie. In dat kader hebben we gesproken met VNO/NCW, ondernemersverenigingen, parkmanagers, marktpartijen, The Economic Board. Input van de stakeholders is verwerkt in het RPW. - Voor raadsleden zijn er meerdere bijeenkomsten geweest. Op 27 november 2023 was er een presentatie bij de Regio Agendacommissie over wat het RPW inhoudt en waarom dit van belang is voor onze regio en de regiogemeenten.

Op 24 mei 2024 zijn de raadsleden uitgenodigd voor een werkbezoek aan Duiven waarbij (naast de nieuwe regionale agenda) ook het RPW gespreksonderwerp was. - Daarna is er een Uitgangspuntennotitie geformuleerd met de belangrijkste koers van het RPW. Deze Uitgangspuntennotitie is in de zomerperiode tot half oktober in de raden behandeld en daarop zijn zienswijzen ingediend. De reacties zijn verwerkt in de Zienswijzenotitie (zie Bijlagenrapport) en waar nodig meegenomen in de uitwerking van de Uitgangspuntennotitie naar het definitieve RPW. - Op 24 februari 2025 was er een webinar met toelichting op het definitieve RPW en mogelijkheid tot vragen. Tijdens de gehele periode hebben er ook meerdere integrale sessies plaatsgevonden voor een integrale (ruimtelijke) afstemming. - Alle input, inclusief de zienswijzen van de raden, vormden input voor de uitwerking van het uiteindelijke RPW. Alle relevante onderliggende rapporten en documenten zijn samengevoegd in bijgaande Bijlagenrapport. Wanneer daar behoefte aan is de GMR bereid een toelichting verzorgen tijdens de behandeling in commissie of raad. Communicatie Voor de communicatie rondom het vaststellen van het Regionaal Programma Werklocaties wordt een mix van middelen ingezet om verschillende doelgroepen te informeren en betrekken.

• Document RPW: Het officiële document met alle inhoudelijke en beleidsmatige informatie is beschikbaar voor raadsleden, stakeholders en geïnteresseerden. Dit wordt gedeeld via de gemeentelijke website en rechtstreeks met relevante partijen. • Animatie: Een korte en toegankelijke animatie legt de kern van het RPW uit. Dit helpt om de belangrijkste uitgangspunten en effecten op een visuele en begrijpelijke manier over te brengen. • Social media: Via LinkedIn wordt het RPW onder de aandacht gebracht, met kernboodschappen en een link naar verdere informatie (website, animatie). Dit zorgt voor een breder bereik en stimuleert interactie. • Website: Op de website van de GMR komt een projectpagina over het RPW met het document, de animatie en aanvullende achtergrondinformatie. Hier kunnen belanghebbenden zich verdiepen in het programma en vragen stellen. 3

Risico’s Het RPW wordt door de individuele raden vastgesteld. Wanneer een minderheid van de raden het RPW vaststellen dan is de provincie gemachtigd om het RPW over te nemen en zelf een RPW te maken. Vervolg 1. Planning Collegevoorstel Regionaal Programma Werklocaties 2025-2028 De GMR heeft de gemeenten verzocht hun besluit uiterlijk op 9 juni 2024 kenbaar te maken. Op 12 juni biedt de GMR het RPW dan aan bij de Gedeputeerde Staten (GS) van de provincie Gelderland. Het streven van de provincie is om voor het zomerreces besluitvorming door GS af te ronden. burgemeester en wethouders

mr. J. de Graaf Gemeentesecretaris

mr. J.W.M.S. Minses Burgemeester

Bijlagen: 1. Aanbiedingsbrief RPW 2025-2028 2. Het RPW 2025-2028 3. Bijlagenrapport RPW 4. Filmpje 5 stappenplan RPW; https://vimeo.com/956010595?share=copy 5. Zienswijzennotitie uitgangspunten RPW 6. Brief gemeente Heumen d.d. 13 maart 2025 7. Reactie GMR op brief gemeente Heumen d.d. 3 april 2025

4