Raadsvoorstel Zienswijze Kaderbrief 2026 Veiligheidsregio Gelderland-Zuid

RAADSVOORSTEL

Raadsvergadering: Onderwerp: Wordt behandeld door:

30 januari 2025 Zienswijze Kaderbrief 2026 Veiligheidsregio Gelderland-Zuid Joerie Minses

Voorstel 1. Een zienswijze in te dienen op de Kaderbrief 2026 van de Veiligheidsregio Gelderland-Zuid en de zienswijzebrief vast te stellen. 2. De zienswijzebrief te versturen aan het Dagelijks Bestuur van de Veiligheidsregio GelderlandZuid. Inleiding De gemeente Heumen is deelnemer van de Veiligheidsregio Gelderland-Zuid (hierna: VRGZ). De VRGZ is een organisatie voor brandweerzorg, geneeskundige hulpverlening en voorbereiding en coördinatie op het gebied van rampenbestrijding en crisisbeheersing. In dit regionale samenwerkingsverband werken 14 gemeenten samen, gebaseerd op de Wet gemeenschappelijke regelingen en de Wet Veiligheidsregio’s. In de Kaderbrief, verstuurd op 15 november 2024, worden de gemeenteraden in kennis gesteld over de ontwikkelingen, het beleid en verwachte financiële consequenties voor de begroting 2026. Met deze Kaderbrief worden de gemeenteraden in staat gesteld om voor 1 februari 2025 hun zienswijze kenbaar te maken aan het Dagelijks Bestuur (hierna: DB) van de VRGZ. Beoogd effect Met bijgaand raadsvoorstel geeft de gemeenteraad zijn zienswijze weer op de Kaderbrief 2026 inclusief de aandachtspunten voor de op te stellen begroting 2026 van de VRGZ. De zienswijze is één van de gemeentelijke sturingsinstrumenten richting de Gemeenschappelijke Regelingen (hierna: GR).

Met het sturen van een zienswijze geven we het Algemeen Bestuur (hierna: AB) de Heumense input over de Kaderbrief mee, zodat het AB die samen met de input van andere gemeenten kan verwerken. Het lange termijn doel van de Kaderbrief en onze zienswijze is dat onze gemeente een goed werkende GR heeft, die bijdraagt aan een veilige regio waarbij rampen en crises zo goed mogelijk worden voorkomen en bestreden. Argumenten 1.1 De zienswijze is afgestemd met de 14 deelnemende gemeenten. De zienswijzebrief is, met behulp van een werkgroep bestaande uit adviseurs openbare orde en veiligheid en financieel adviseurs, afgestemd met de 14 deelnemende gemeenten.

Zaak Document

: :

244136 244180

1.2 In de zienswijzebrief benadrukken wij de financiële onzekerheid van gemeenten en Veiligheidsregio’s. De Nederlandse gemeenten staan de komende jaren voor een grote financiële uitdaging. Het Rijk heeft eenzijdig besloten om de manier waarop gemeenten worden gefinancierd met ingang van 2024 te herzien. Ook worden Veiligheidsregio’s mogelijk gekort op de Brede Doeluitkering Rampenbestrijding (BDuR). Dit brengt financiële onzekerheid met zich mee. De VRGZ heeft aangegeven bij het opstellen van de Kaderbrief rekening te houden met deze financiële druk. In de zienswijzebrief geven wij aan dit op prijs te stellen. 1.3 Door een scheiding inzichtelijk te maken tussen wettelijk verplichte taken en optionele taken weet het AB waarmee zij rekening moet houden bij het opstellen van de bezuinigingsvoorstellen. In de Kaderbrief beschrijft de VRGZ dat zij genoodzaakt zijn om te gaan snijden in dienstverlening. Dit heeft gevolgen voor crisisbeheersing en de brandweer en daarmee voor de veiligheid van de samenleving. In de zienswijzebrief roepen wij daarom op om een scheiding aan te brengen tussen wettelijk verplichte taken en optionele taken. We vragen daarbij om de bijkomende consequenties en risico’s van de bezuinigingsvoorstellen in kaart te brengen. 1.4 Met de zienswijzebrief maken we inzichtelijk dat de VRGZ onder druk staat.

Er wordt een steeds groter beroep gedaan op de Veiligheidsregio’s vanwege onder andere de Landelijke Agenda Crisisbeheersing 2024-2029. De Landelijke Agenda is opgesteld door het Rijk en door Veiligheidsregio’s waar de koers voor crisisbeheersing tot 2029 is uitgezet. Tegelijkertijd worden Veiligheidsregio’s mogelijk gekort op de beschikbare middelen hiervoor. Dit is niet in balans. We vragen daarom in de zienswijzebrief aan de VRGZ om dit regionaal en landelijk te monitoren en onder de aandacht te blijven brengen. 1.5 In de zienswijzebrief benadrukken we ook het belang van (preventieve) ondersteuning aan personeel en het proces daaromheen. De assertiviteit en agressiviteit richting hulpverleners neemt toe. Het is daarom belangrijk om preventief goede ondersteuning te bieden aan het personeel. Het is goed dat de VRGZ daarom betrokken is bij diverse ontwikkelingen over PTSS. In de zienswijzebrief vragen wij daarbij aandacht voor het efficiënter en effectiever inzetten en benutten van alle middelen rondom dit proces. 1.6 De gemeenteraad kan middels zijn bevoegdheid om een zienswijze vast te stellen, zijn kaderstellende rol vervullen. De gemeenteraad kan in zijn zienswijze een reactie op de Kaderbrief geven, waarna de VRGZ deze reactie kan verwerken in haar plannen.

De VRGZ benoemt in haar Kaderbrief dat de gemeenteraden de mogelijkheid krijgen om een zienswijze in te dienen en in de Gemeenschappelijke Regeling staat beschreven dat de gemeenteraad deze bevoegdheid heeft.

2

2.1 Door het versturen van de zienswijzebrief kan het DB de procedure voortzetten. De zienswijzebrief dient gericht te zijn aan het DB van de VRGZ. Het DB geeft een reactie op de zienswijze. Dit wordt voorgelegd aan het AB, die uiteindelijk de kaderbrief vaststelt, waarmee de procedure wordt afgerond. Kanttekeningen 1.1 Een zienswijzebrief biedt geen garantie dat het bestuur onze input opvolgt in de ontwerpbegroting 2026. Met een zienswijzebrief geven wij een reactie op de Kaderbrief 2026. Het DB en het AB neemt deze input mee om te verwerken in de ontwerpbegroting 2026. Het is mogelijk dat de VRGZ door de huidige ontwikkelingen en activiteiten haar taken niet binnen de reguliere begroting kan opvangen. Een voorbeeld is het huidige onderzoek naar het vastgoed. Mogelijk leidt dit tot een hogere bijdrage in de ontwerpbegroting 2026. Een kanttekening hierbij is dat deze bijdrage wel moet voldoen aan de kaders die het AB op 19 april 2018 heeft vastgesteld. Op dit moment is daar nog onvoldoende zicht op. De gemeenteraad heeft bij de ontwerpbegroting 2026 ook de mogelijkheid om een zienswijze in te dienen. 1.2 Het is nog niet duidelijk of de bezuinigingsvoorstellen in de ontwerpbegroting 2026 nodig zijn en wat zij gaan inhouden. De bezuinigingsvoorstellen worden zo concreet mogelijk in de ontwerpbegroting 2026 opgenomen en financieel vertaald.

Tegelijkertijd heeft het Rijk nog geen uitsluitsel gegeven of de korting op de BDuR definitief is. Verder wordt er beoogd om structurele keuzes te maken. Het is niet duidelijk wat deze keuzes dan gaan zijn. Wel geven wij in onze zienswijzebrief richting aan deze keuzes waar het bestuur van de VRGZ mee aan de slag kan gaan.

3

Financiën De Kaderbrief 2026 is de eerste aanzet van de VRGZ om tot een conceptbegroting te komen en bevat geen financiële vertaalslag. Er wordt een aantal ontwikkelingen en risico’s geschetst die in de conceptbegroting 2026 van de VRGZ zouden kunnen leiden tot kostenuitzettingen. De financiële vertaalslag wordt gemaakt in de conceptbegroting 2026. De gemeenteraad krijgt de mogelijkheid om ook hierop een zienswijze in te dienen.

burgemeester en wethouders

mr. J. de Graaf Gemeentesecretaris

mr. J.W.M.S. Minses Burgemeester

Bijlagen 1. Concept raadsbesluit (nr. 244225) 2. Concept zienswijzebrief (nr. 244222) 3. Kaderbrief VRGZ 2026 (nr. 244137)

4