Raadsvoorstel Transitievisie warmte
Tekst van het document
RAADSVOORSTEL
Raadsvergadering: Onderwerp: Wordt behandeld door:
3 februari 2022 Transitievisie warmte Maarten Schoenaker
Voorstel 1. De Transitievisie warmte (TVW) vast te stellen; 2. Een bedrag van € 135.000 uit de bestemmingsreserve Klimaatmiddelen (groot € 237.097) beschikbaar te stellen voor de uitvoering van de TVW. Inleiding In 2019 publiceerde het kabinet de Nederlandse uitwerking van de internationale klimaatafspraken van Parijs: het Klimaatakkoord. Het doel hiervan is de CO2-uitstoot verminderen, met als tussendoel in 2030 40% CO2-reductie ten opzichte van 1990. Eén van de ambities uit het Klimaatakkoord is 100% duurzame warmte in de gebouwde omgeving in 2050. Deze wordt op gemeentelijk niveau ingevuld door middel van de Transitievisie Warmte (TVW). In de TVW geeft de gemeente aan wat de alternatieven voor aardgas zijn. Daarnaast wordt aangegeven wanneer welke wijken aardgasvrij gemaakt gaan worden en op welke manier. Wanneer in de TVW verkenningswijken worden opgenomen die voor 2030 van het gas afgaan, moet er voor deze wijken een wijkuitvoeringsplan (WUP) opgesteld worden. Uitgangspunten Het college heeft op 25 mei 2021 besloten dat maatregelen voor woningen in het kader van de TVW haalbaar, betaalbaar en ruimtelijk inpasbaar moeten zijn. De volgende aanvullende uitgangspunten zijn door uw raad vastgesteld op 4 november 2021: 1. Realistisch en betaalbaar voor iedereen: toegankelijke oplossingen met de laagst maatschappelijke kosten; 2.
Starten met besparen: adviseren gebouweigenaren over energiebesparende maatregelen; 3. Beschikbaar en betrouwbaar richting de toekomst: inzicht in betrouwbare duurzame warmtebronnen; 4. Samenwerken binnen de eigen organisatie en in de regio: actieve rol van professionele stakeholders. De gemeente in beeld In onderstaande tabel zijn de kenmerken van de wijken en kernen aangegeven, welke relevant zijn voor het bepalen van de kansrijkste warmtestrategie. Dorp en/of wijk
Malden - Centrum - Hoogenhof - Jachthuis - Maldensveld, Boskant Zaak Document
: :
52221 102325
Aantal Totale kleinverbruik warmtevraag aansluitingen
Corporatiebezit Geschiktheid all-electric strategie
520 1.148 808 1.381
23% 26% 19% 16%
23.510 GJ 55.014 GJ 38.812 GJ 70.927 GJ
50% 80% 50% 50%
- Randwijk, Molenwijk, Kroonwijk Heumen Nederasselt Overasselt Buitengebied
1235
72.605 GJ
14%
50%
520 255 799 1.179
27.521 GJ 13.793 GJ 48.300 GJ 98.199 GJ
13% 22% 11% 7%
60-70% 60% 60% >80%
Aardgasvrije warmteoplossing Voor het buitengebied is een individuele all-electric oplossing technisch en financieel (laagste maatschappelijke kosten) gezien de voorkeursoplossing. Een warmtenet is gezien de lage dichtheid van de bebouwing (warmtevraag) geen oplossing. De woningen in het buitengebied kunnen nu al wel starten met isoleren naar schillabel B. Voor de woonkernen Malden, Heumen, Nederasselt en Overasselt is zowel een individueel allelectric oplossing een optie als een collectief warmtenet met een laagtemperatuur (LT) bron. Isoleren naar minimaal schillabel D is raadzaam voor het comfortniveau van de woning. Afhankelijk van de toe te passen warmteoplossing kan schillabel B benodigd zijn. Van alle beschikbare bronnen blijken er acht potentieel bruikbaar te zijn voor een LT-warmtenet, in de vorm van: - Aquathermie dorpskernen Heumen, Malden, Nederasselt en Overasselt; - Restwarmte van bedrijven in Malden; - Restwarmte rioolgemaal dorpskernen Heumen, Malden, Nederasselt en Overasselt. Een overzicht van alle beschikbare bronnen en de weging daarvan is terug te vinden in bijlage 3 van de TVW. We maken nu nog geen definitieve keuze voor de warmteoplossing in de kernen, maar starten met isoleren. Afhankelijk van de warmtestrategie die per wijk gekozen wordt, is het namelijk wenselijk om de woningen beter te isoleren. Het isoleren van een gebouw is een no-regret maatregel.
Welke alternatieve warmtebron er ook komt, het is altijd nuttig en positief voor de energierekening, omdat er een energievraagreductie wordt gerealiseerd. Hoe beter de isolatie van een gebouw, hoe minder warmteverlies. Hoe lager de warmtevraag van woningen, hoe meer woningen er verwarmd kunnen worden vanuit dezelfde warmtebron. Daarnaast zorgt isoleren voor een lagere piekvraag, wat voordelig is voor de energie-infrastructuur. Met goede isolatie worden huizen ook minder warm in de zomer. Isolatie is daarom ook belangrijk in relatie tot de groeiende koeltebehoefte op warme zomerdagen. In de wijkuitvoeringsplannen gaan we met de wijken en kernen kijken naar welke warmteoplossing gewenst en mogelijk is. We leren van initiatieven die er nu al spelen in de wijken, zoals het project ‘Toekomst Malden Noordoost’ en de activiteiten van de Energiecoöperatie Heumen.
Wijk Buitengebied Malden
Minimaal Meest kansrijke benodigd schillabel woningen warmteoplossing B Individueel all-electric D Individueel all-electric of warmtenet met LT-bron
2
Heumen, Nederasselt en Overasselt. D
Individueel all-electric of warmtenet met LT-bron
Reacties van stakeholders en inwoners De concept-visie heeft van 8 november tot en met 26 november2021 ter inzage gelegen. Vier inwoners hebben gereageerd. Ook twee stakeholders, Liander en Energiecoöperatie Heumen, hebben een reactie gestuurd. De reacties zijn waar mogelijk verwerkt in de TVW. Het gaat met name om tekstuele aanpassingen of een wat uitgebreidere toelichting bij onderdelen. Beoogd effect Het vaststellen van een TVW waarmee we uitvoering geven aan het Klimaatakkoord, en op basis waarvan wijkuitvoeringsplannen kunnen worden opgesteld die voor inwoners duidelijk maken welke koers de gemeente Heumen vaart ten aanzien van de warmtetransitie. Argumenten 1.1 De TVW is realistisch en uitvoerbaar voor een gemeente van onze grootte. Voor een gemeente van onze omvang lijkt het, het meest verstandig om een meer afwachtende houding aan te nemen in de warmtetransitie. Technieken zijn soms nog niet voldoende bewezen en met het ontbreken van alternatieve warmtebronnen in onze gemeente lijkt het vooralsnog onmogelijk om wijken al snel van het gas af te halen met maatregelen die zichzelf terugverdienen. Om die reden steken we in eerste instantie in op no-regret maatregelen zoals isoleren. 1.2 De TVW sluit aan bij de Strategische Visie van de gemeente Heumen. Uitgangspunten van de visie zijn haalbaarheid en betaalbaarheid.
Daardoor wordt de transitie op het gebied van warmte op den duur mogelijk voor iedereen, hetgeen aansluit bij de inclusiviteit die de Strategische visie van de gemeente Heumen voorstaat. 2.1 Voor de uitvoering van de TWV is voor de periode 2022-2023 een bedrag van € 135.000 nodig. Om uitvoering te kunnen geven aan de Transitievisie Warmte (uitvoering warmtetransitie in de verkenningswijken) is additionele ondersteuning in de vorm van inhuur van een warmteregisseur en ondersteuning op het gebied van het participatieproces met bewoners en stakeholders nodig. Naar verwachting is hiervoor 2022 een budget van € 50.000 (start 2e kwartaal) en voor 2023 een budget van € 65.000 nodig. Daarnaast stellen wij voor om een stelpost van €10.000 per jaar op te nemen voor out of pocket kosten. Het totaal voor de periode 2022-2023 komt hiermee op € 135.000. 2.2 De middelen uit de decembercirculaire 2019 zijn beschikbaar gesteld voor de energietransitie. Om gemeenten te ondersteunen bij het opstellen van de Transitievisie Warmte en uitvoeren van de warmtetransitie heeft het rijk in de decembercirculaire 2019 een bedrag beschikbaar gesteld van €237.097. Deze is destijds toegevoegd aan de bestemmingsreserve Klimaatmiddelen. We stellen voor de benodigde middelen te dekken uit deze bestemmingsreserve. Indien nodig zijn daarbinnen nog extra middelen beschikbaar voor aanvullende werkzaamheden.
Kanttekeningen A. Het vaststellen van de Transitievisie Warmte is belangrijk, maar biedt geen garantie voor het halen van de doelstelling. We zijn ook afhankelijk van samenwerkingen, van innovaties, van de economische situatie, van bewustwording en gedragsverandering van inwoners en bedrijven en zo zijn er nog andere componenten te doen. De huidige Transitievisie Warmte biedt een goede basis voor vervolgstappen. B. Er is een risico dat de Transitievisie Warmte snel achterhaald is, indien er nieuwe ontwikkelingen komen op korte termijn die nu nog niet bekend waren en dus nu niet meegenomen zijn. Hiervoor 3
plannen we een tussenevaluatie van de Transitievisie Warmte over twee jaar. Dan kunnen we dus weer bekijken wat actuele ontwikkelingen zijn, hoe we ervoor staan en welke aanpassingen er nodig zijn. Een meer uitgebreide herziening van de Transitievisie Warmte staat gepland voor over vijf jaar.
burgemeester en wethouders
Dirk van Eeten Gemeentesecretaris
Marriët Mittendorff Burgemeester
Bijlagen: Raadsbesluit Transitievisie warmte Transitievisie Warmte gemeente Heumen
4