Raadsvoorstel Groene Metropool Regio Arnhem-Nijmegen

RAADSVOORSTEL

Raadsvergadering: Onderwerp: Wordt behandeld door:

4 november 2021 Groene Metropool Regio Arnhem-Nijmegen Marriët Mittendorff

Voorstel 1. Kennis te nemen van de regionale agenda 2022 Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen. 2. Te besluiten deel te nemen aan de hierin opgenomen vijf opgaven. 3. Aan het college opdracht te geven om daartoe de bijgevoegde vijf concept opgaveovereenkomsten af te sluiten en te ondertekenen. Samenvatting Op 3 juni 2021 heeft uw raad een zienswijze ingediend over de concept regionale agenda 2022 van de Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen. De regio heeft de opmerkingen uit deze zienswijze, en uit de zienswijzen van de andere gemeenten, overgenomen. Op basis hiervan is er een definitieve agenda opgesteld. Deze ligt nu voor. Wij hebben in onze zienswijze de intentie uitgesproken om aan alle vijf de opgaven deel te nemen. Inleiding Eind 2020 besloten de gemeenten over de versterking van de regionale samenwerking in de regio Arnhem-Nijmegen. De raad heeft toen een besluit genomen over de nieuwevisie Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen, de regionale agenda 2021-2025 en de Gemeenschappelijke Regeling. Er is aangegeven dat in het 2e kwartaal van 2021 de concept-regionale agenda 2022 aan de gemeenten zou worden aangeboden. Op deze concept-agenda heeft u een zienswijze ingediend en de wens uitgesproken deel te nemen aan alle vijf de opgaven. Op basis van de zienswijzen is een definitieve agenda opgesteld. Een overzicht van de zienswijzen treft u in de bijlage.

Het algemeen bestuur heeft op 15 september 2021 de regionale agenda vastgesteld en biedt deze nu aan. Op basis van de regionale agenda 2022 worden de 18 gemeenten gevraagd in te tekenen op de 5 opgaven. Dit besluit is aan uw gemeenteraad. Wanneer u besluit aan alle 5 opgaven mee te doen geeft u ons college opdracht om de opgavenovereenkomsten aan te gaan (ondertekenen).

Zaak Document

: :

73230 93263

Karakter van de regionale agenda De regionale agenda Arnhem-Nijmegen 2022 hangt vanzelfsprekend sterk samen met de visie Groene Metropoolregio. De visie beschrijft de uitdagingen waar we als 18 regiogemeenten afzonderlijk en als regio gezamenlijk voor staan. Vanuit de ambitie van kwalitatieve groei zijn inde regionale agenda deze gemeentelijke uitdagingen gegroepeerd in een vijftal opgaven, die onderling met elkaar samenhangen en de basis vormen voor een krachtenbundeling van gemeenten door samenwerking: - Productieve regio - Verbonden regio - Circulaire regio - Ontspannen regio - Groene groeiregio De vijf opgaven combinerende vaste domeinen van onze overheidstaken in een balans tussen de ontwikkelingen, die zich in de gemeenten aandienen, de duurzaamheid die we nastreven en de ontspannen leef kwaliteit die we koesteren. Inde regionale agenda 2022 zijn de vijf opgaven verder uitgewerkt ten opzichte van de versie die u in het voorjaar 2021 is aangeboden ter consultatie. De speerpunten zijn naar acties door vertaald. Daarin is duidelijker uitgewerkt welke kosten en baten hiermee gemoeid zijn. De agenda gaat uit van wat de 18 gemeenten met elkaar over vijf jaar willen bereiken en maakt dit concreet voor 2022. Wettelijk kader of beleidskader De gemeenteraad heeft eind 2020 besloten tot de oprichting van de Gemeenschappelijke regeling Groene Metropoolregio.

Daarmee valt de samenwerking met de Groene Metropoolregio onder de Wet Gemeenschappelijke Regelingen (Wgr). Wat willen we bereiken (beoogd effect) De regionale agenda 2022 geeft inhoud aan de versterkte regionale samenwerking en regionale ambitie. De agenda brengt de ambities dichterbij, zoals deze zijn geformuleerd inde lokale collegeprogramma’s én in de agenda’s van provincie, rijk en Europa. Het maakt concreet wat de regio in 2022 wil doen in samenwerking met elkaar en met de partners. De agenda vormt een goede basis om de samenwerking met de provincie Gelderland en The Economic Board vorm te geven in een te sluiten bestuursakkoord. Dit akkoord krijgt concrete invulling via een (rollende) regionale investeringsagenda. Hierin wordt ook de bijdrage van de 18 samenwerkende regiogemeenten per opgave opgenomen, na besluitvorming door de 18 gemeenten over de regionale agenda 2022. Samenhang met strategische visie en effecten De ontwikkeling van de strategische visie en de regionale agenda hebben parallel plaatsgevonden. De regionale agenda is een proces met 18 gemeenten waarin ook de opgave voor o.a. de ontspannen regio een plek heeft gekregen. Bij de keuze voor de regionale agenda committeren wij als gemeente ons aan de regionale prioriteiten/opgaven en beperken daarmee onze lokale keuzevrijheid.

Voor de regionale opgaven zetten we in op meer dan alleen de uitvoering van de wettelijke taken. Gelet op het belang van de opgaven en de samenwerking in de regio adviseren wij om desalniettemin in te stemmen met de regionale agenda. De keuze voor de regionale agenda betekent ook dat we de ambtelijke capaciteit inzetten op die agenda, dat maakt dat er voor lokale beleidsinitiatieven minder capaciteit beschikbaar is. Argumenten en alternatieven 1.1 De regionale agenda geeft invulling aan de visie van de Groene metropoolregio. De regionale agenda moet de 18 regiogemeenten in staatstellen om vanuit een gezamenlijke en 2

samenhangende aanpak te werken aan grote maatschappelijke opgaven en/of delen daarvan die gebaat zijn bij een gezamenlijke, regionale aanpak. De agenda stelt colleges en raden in staat met elkaar af te spreken welke opgaven en speerpunten in de komende jaren gezamenlijk en integraal worden opgepakt. De regionale agenda is van belang voor de samenwerking met andere overheden, maatschappelijke partners zoals onder meer kennisinstellingen, het bedrijfsleven en onze inwoners. Werken met een duidelijke en gezamenlijke regionale agenda zorgt ook voor mogelijkheden ten aanzien van programma’s en fondsen in Den Haag en Brussel. Inhaken op programma’s en initiatieven van andere overheden en samenwerkingspartners, allianties sluiten met andere maatschappelijke partners op bovenlokaal niveau wordt eenvoudiger met een wervende, ambitieuze en uitnodigende agenda van samenwerkende gemeenten. Het jaar 2022, is net als het tussenjaar 2021, een opstartjaar. In de agenda is dan ook een aantal acties opgenomen met het karakter van verkenningen of opstellen van een visie. Dit is noodzakelijk om aansluitend in 2022 en 2023 concrete acties te starten. 1.2 Regionale agenda is de inhoudelijke basis voor het bestuursakkoord De Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen, de provincie Gelderland en The Economic Board hebben met elkaar afspraken gemaakt in een bestuursakkoord.

Op basis van een investeringsagenda gevende partijen aan wat zij investeren. Er dienen voortvarend (financiële) afspraken moeten komen met provincie en rijk over de uitvoering van de verschillende opgaven. Voor Heumen is dit een belangrijke meerwaarde van regionaal samenwerken. Het bestuursakkoord wordt later dit jaar ondertekend. Ondertekening door het dagelijks bestuur van de Groene Metropoolregio vindt eerst plaats nadat alle 18 gemeenteraden een besluit hebben genomen over het intekenen op de opgaven uit de regionale agenda 2022. 1.3 De regionale agenda sluit aan bij de gemeentelijke ambities van Heumen De vijf opgaven in de regionale agenda sluiten aan bij een aantal ambities van de gemeente Heumen. Daarnaast zorgt de uitvoering van de regionale agenda voor belangrijke impuls aan de ontwikkeling van de regio als geheel. Deelname aan de 5 opgaven Op basis van de uitgewerkte opgaven stellen wij voor om deel te nemen aan alle vijf de opgaven. Voor Heumen zijn er raakvlakken met alle opgaven. Wij verwachten inhoudelijke en financiële meerwaarde uit de samenwerking te halen. Daarnaast is het van belang dat we de nieuwe samenwerking in de regio in deze fase blijven ondersteunen. Kanttekeningen 2.1. Niet alle gemeenten doen mee aan alle opgaven De regionale agenda bestaat uit vijf met elkaar verweven opgaven.

Naar aanleiding van de concept regionale agenda, dat in het voorjaar in alle gemeenteraden is besproken, is een inventarisatie gemaakt van deelname. Alhoewel de meeste gemeenten aan alle opgaven meedoen, zijn er opgaven waar er iets minder deelnemers zijn. Hier is in de regionale agenda ende financiële bijdrage per opgave rekening mee gehouden. Aandachtpunt is en blijft de betrokkenheid van zoveel mogelijk gemeenten bij de opgaven en de hoogte van het ambities. Dit een bestuurlijk en inhoudelijk aandachtspunt voor de komende tijd. 2.2 De opgaven zijn vooralsnog voor 1 jaar vastgelegd De kosten voor de vijf opgaven zijn voor het jaar 2022 vastgelegd (€ 4,23). In de komende periode worden de opgaven verder uitgewerkt. Vanaf 2023 heeft de regionale agenda een meerjarig karakter.

3

Financiën De middelen zijn opgenomen in de gemeentelijke begroting voor 2022. Het raadsvoorstel van 3 juni liet een overschot zien van € 37.000 (beschikbaar budget minus verwachte kosten). In de kadernota 2022-2025 is het overschot van € 37.000 meegenomen als besparing zodat het beschikbaar budget van 2022 voor de Groene metropoolregio € 133.950 is. Dit is nagenoeg gelijk aan de verwachte kosten (zie navolgende tabel):

Communicatie en participatie Uitgebreide communicatie over de regionale agenda 2022 vindt plaats door het Regiobureau. Zoals bij het aangaan van de versterkte regionale samenwerking is afgesproken, beslissen de 18 gemeenteraden over deelname aan de opgaven, de gevraagde middelen en het mandaat dat aan de uitvoering wordt meegegeven. De 5 opgaveovereenkomsten worden vervolgens door de burgemeester worden getekend. burgemeester en wethouders

Dirk van Eeten Gemeentesecretaris

Marriët Mittendorff Burgemeester

Bijlagen: 1. Raadsvoorstel Groene Metropool Regio d.d. 3 juni 2021 (documentnummer 73233) 2. Zienswijzebrief gemeente Heumen d.d. 3 juni 2021 (documentnummer 74668) 3. Reacties van gemeenten op concept-regionale agenda 2022 (documentnummer 93921) 4. Regionale Agenda 2022, 16.09.2021 (documentnummer 93920) 5. Vijf Opgaveovereenkomsten: a. Ontspannen regio 2022, (documentnummer 93922) b. Verbonden regio 2022, (documentnummer 93923) 4

c. Productieve Regio 2022, (documentnummer 93924) d. Circulaire regio 2022 en (documentnummer 93925) e. Groene groeiregio 2022 (documentnummer 93926) 6. Raadsbesluit (documentnummer 93265)

5