Bijlage IV Totaaloverzicht zienswijzen en reacties ontwerp-BP en ontwerp-GR ODGM
Tekst van het document
Reacties zienswijzen ontwerpBedrijfsplan en ontwerp-GR ODGM
Auteur: beoogd directeur/kwartiermaker ODGM i.o. Datum: 1 oktober 2025
1
Inhoud
1.
Zienswijzen deelnemers ODRA ........................................................... 4
Gemeente Arnhem........................................................................................................................................4 Zienswijze .......................................................................................................................................................4 Reactie...............................................................................................................................................................5 Gemeente Duiven ..........................................................................................................................................6 Zienswijze .......................................................................................................................................................6 Reactie...............................................................................................................................................................6 Gemeente Doesburg ...................................................................................................................................6 Zienswijze .......................................................................................................................................................6
Reactie...............................................................................................................................................................6 Provincie Gelderland....................................................................................................................................7 Zienswijze .......................................................................................................................................................7 Reactie...............................................................................................................................................................7 Gemeente Lingewaard ...............................................................................................................................7 Zienswijze .......................................................................................................................................................7 Reactie...............................................................................................................................................................7 Gemeente Overbetuwe .............................................................................................................................8 Zienswijze
.......................................................................................................................................................8 Reactie...............................................................................................................................................................8 Gemeente Renkum .......................................................................................................................................9 Zienswijze .......................................................................................................................................................9 Reactie...............................................................................................................................................................9 Gemeente Rheden ..................................................................................................................................... 10 Zienswijze .................................................................................................................................................... 10 Reactie............................................................................................................................................................
10 Gemeente Rozendaal ............................................................................................................................... 10 Zienswijze .................................................................................................................................................... 10 Reactie............................................................................................................................................................ 11 Gemeente Westervoort .......................................................................................................................... 11 Zienswijze .................................................................................................................................................... 11 2
Reactie............................................................................................................................................................ 11 Gemeente Zevenaar ................................................................................................................................. 13 Zienswijze .................................................................................................................................................... 13 Reactie............................................................................................................................................................ 14 2. Zienswijzen deelnemers ODRN ............................................................... 17
Provincie Gelderland................................................................................................................................. 17 Zienswijze .................................................................................................................................................... 17 Reactie............................................................................................................................................................ 17 Gemeente Berg en Dal ........................................................................................................................... 17 Zienswijze .................................................................................................................................................... 17 Reactie............................................................................................................................................................ 18 Gemeente Beuningen .............................................................................................................................. 19 Zienswijze ....................................................................................................................................................
19 Reactie............................................................................................................................................................ 20 Gemeente Druten ....................................................................................................................................... 20 Zienswijze .................................................................................................................................................... 20 Reactie............................................................................................................................................................ 21 Gemeente Heumen ................................................................................................................................... 22 Zienswijze .................................................................................................................................................... 22 Reactie............................................................................................................................................................ 24 Gemeente Nijmegen.................................................................................................................................
26 Zienswijze .................................................................................................................................................... 26 Reactie............................................................................................................................................................ 27 Gemeente Wijchen .................................................................................................................................... 28 Zienswijze .................................................................................................................................................... 28 Reactie............................................................................................................................................................ 30
3
1. Zienswijzen deelnemers ODRA Gemeente Arnhem Zienswijze De Arnhemse gemeenteraad heeft met belangstelling kennisgenomen van het voorstel voor de gemeenschappelijke regeling van de nieuw op te richten Omgevingsdienst Groene Metropool. Het fuseren van de twee omgevingsdiensten ODRA en ODRN is een ingrijpende stap. Wij begrijpen de noodzaak en zien het perspectief van een grotere, steviger omgevingsdienst. Het is een goede zaak dat beide diensten anticiperen op een veranderende samenleving. Tegelijkertijd willen wij wijzen op de kwetsbaarheid die dit ook oplevert. Allereerst als het gaat om de kwaliteit en de continuïteit van de dienstverlening. Tijdens de verbouwing, blijft de winkel open. Dat betekent dat wij er van uit gaan dat bewoners en bedrijven op een goede manier geholpen worden en blijven worden. We zijn blij met de extra maatregelen die ODRA voor de dienstverlening in Arnhem heeft ingesteld en gaan er van uit dat het grotere schaalniveau niet ten koste zal gaan van de zorgvuldigheid en klantgerichtheid van de nieuwe omgevingsdienst. Wij vragen u om regelmatig te rapporteren over de kwaliteit van de dienstverlening. Ten tweede, het eigen personeel. Een fusie levert onzekerheid op voor het personeel. Wellicht ten overvloede roepen wij op om hier zorgvuldig mee om te gaan en de consequenties voor medewerkers zo beperkt mogelijk te houden.
Ten derde wijzen we u erop dat de Rekenkamer Arnhem de afgelopen twee jaar diverse onderzoeken heeft uitgevoerd naar de dienstverlening van de ODRA. Daaruit kwamen stevige conclusies. De gemeente Arnhem start binnenkort met een verkenning naar de beste plek voor de uitvoering van de Arnhemse bouwtaken. Dit betekent dat op dit moment niet zeker is of de Arnhemse bouwtaken op lange termijn bij de Omgevingsdienst blijven. We verzoeken de Omgevingsdienst in de ontwikkeling van de nieuwe organisatie rekening te houden met deze onzekerheid. Parallel aan de heroverweging over de bouwtaken, achten we het wenselijk om met andere gemeenten het gesprek te voeren over deze taken: waarom brengen gemeentes wel of juist niet hun taken in en wat kunnen we van elkaar leren over het zelfstandig dan wel gezamenlijk uitvoeren van deze taken? Ook is het voor de toekomst van de uitvoering van bouwtaken binnen de Omgevingsdienst relevant om te weten onder welke voorwaarden gemeentes zouden overwegen alsnog hun bouwtaken bij de nieuwe Omgevingsdienst onder te brengen. Gemeentes die daar wel voor kiezen, waaronder mogelijk Arnhem, kunnen in de nieuwe Omgevingsdienst wellicht meer van elkaar leren en uitdagingen beter opvangen, als de totale omvang van bouwtaken binnen de dienst groter is. Wij betrekken dit onderwerp graag bij de gesprekken over de invulling van de fusie.
4
Tot slot, de kosten. Het is lastig om vooraf alle kosten en ook de mogelijke opbrengsten bij zo’n ingrijpende bedrijfsoperatie in beeld te hebben. Het is dan ook van belang om gedurende de totale looptijd van het fusietraject de kosten en opbrengsten goed te monitoren en sturingsmogelijkheden te benutten. Het is goed om te zien dat één van de uitgangspunten bij de fusie is dat de kosten voor de dienstverlening niet mogen stijgen. Wij zien dat hierop al geanticipeerd wordt door de tarieven de komende twee jaar niet te laten stijgen als gevolg van eventuele kosten van het fusieproces. Wij gaan er daarnaast van uit dat een grotere omgevingsdienst minimaal zo efficiënt zal kunnen werken als de huidige. Wij worden graag op de hoogte gehouden van de voortgang van de fusie en wensen u alle succes met de oprichting van de Omgevingsdienst Groene Metropool. Reactie Het Algemeen Bestuur dankt de gemeenteraad van Arnhem voor de betrokken en zorgvuldige zienswijze. De zorgen en aandachtspunten met betrekking tot de kwaliteit van dienstverlening, de positie van personeel en de beheersing van kosten worden erkend en dit heeft onze volledige aandacht. Hieronder worden ze per punt verder uitgewerkt. Het continueren van de kwaliteit van dienstverlening – ook tijdens de overgangsperiode – is een leidend principe.
Zoals in het bedrijfsplan is opgenomen, blijft ODRA volledig operationeel tijdens het fusietraject om de dienstverlening aan inwoners en bedrijven te waarborgen. Binnen het fusieproces zijn maatregelen getroffen om de dienstverlening richting inwoners en bedrijven op peil te houden. Over de kwaliteit van de dienstverlening wordt via de reguliere rapportages gerapporteerd en ook wordt u bestuurlijk en ambtelijk periodiek bijgepraat. Het Algemeen Bestuur herkent en onderschrijft het belang van zorgvuldigheid bij de plaatsing van personeel. Medewerkers vormen het hart van de organisatie; het personele traject vraagt dan ook om extra aandacht. Uitgangspunt binnen het fusieproces is dat alle medewerkers overgaan naar de nieuwe organisatie, de Omgevingsdienst Groene Metropool. Om de stem van medewerkers goed te borgen is een Bijzondere Ondernemingsraad (BOR) ingesteld. Deze vertegenwoordiging wordt actief betrokken bij de voorbereiding van het plaatsingsproces en alle daaruit voortvloeiende besluiten. Het plaatsingsproces wordt zorgvuldig ingericht conform de geldende regelgeving en afspraken. Alle noodzakelijke stappen worden gezet om duidelijkheid, continuïteit en vertrouwen te bieden aan de medewerkers. Doel is om de gevolgen van de fusie voor het personeel zoveel mogelijk te beperken, met oog voor zowel individuele belangen als het collectief.
Met betrekking tot uw derde punt willen wij de gemeenteraad danken voor de geboden transparantie. Wij wensen de gemeente Arnhem veel succes met de verkenningen en geven graag aan bereid te zijn hieraan mee te werken. Als nieuwe organisatie bouwen wij aan een robuuste dienst met een duidelijke positionering van de bouwtaken. Wij zien goede mogelijkheden om uw verkenning daarbij te betrekken.
5
Met betrekking tot de kosten geldt dat monitoring en beheersing van de financiële gevolgen van de fusie actief worden opgepakt. De uitgangspunten van een kostenneutrale fusie en een efficiënte organisatie blijven daarbij leidend. Wij houden u graag op de hoogte van de voortgang.
Gemeente Duiven Zienswijze Wij staan positief tegenover een fusie tussen ODRA en ODRN en de ontwerpGemeenschappelijke Regeling, met bijbehorende toelichting, en het ontwerpBedrijfsplan. Wij verzoeken u om een zorgvuldig proces te blijven doorlopen en aandacht te blijven hebben voor de risico’s, onder meer de financiële risico’s van hogere deelnemersbijdragen (herverdelingseffecten) door verschil in financieringssystematiek en kosten en de financiële risico’s van de (eenmalige) fusiekosten die deels nog niet inzichtelijk zijn. Reactie Het Algemeen Bestuur dankt de gemeente Duiven voor de positieve houding ten aanzien van de fusie en de ontwerpstukken. De oproep tot zorgvuldigheid in het proces wordt ten volle onderschreven. De aandacht voor financiële risico’s, waaronder mogelijke herverdelingseffecten en de nog niet volledig inzichtelijke fusiekosten, is terecht. Deze punten worden meegenomen in de verdere uitwerking en besluitvorming binnen het fusietraject. Transparantie en monitoring van de financiële gevolgen blijven daarbij leidend. Gemeente Doesburg Zienswijze Op woensdag 2 juli 2025 heeft de raad besloten een positieve zienswijze te geven over de fusie tussen Omgevingsdienst Regio Arnhem en Omgevingsdienst Regio Nijmegen.
De raad verzoekt om een zorgvuldig proces te blijven doorlopen en aandacht te blijven hebben voor de kwaliteit van de dienstverlening en de risico’s van onder andere hogere deelnemersbijdrage door verschil in financieringssystematiek en kosten (herverdelingseffecten) en de financiële risico’s van de (eenmalige) fusiekosten die deels nog niet inzichtelijk zijn. Uitgangspunt is dat de kosten van de nieuwe omgevingsdienst minimaal gelijk blijven en het huidige kwaliteitsniveau geborgd blijft. Bij relevante ontwikkelingen hieromtrent wenst de raad tijdig meegenomen en geïnformeerd te worden. Reactie Het Algemeen Bestuur dankt de gemeente Doesburg voor het indienen van een positieve zienswijze op zowel de ontwerp-Gemeenschappelijke Regeling als het ontwerp-Bedrijfsplan voor de nieuwe Omgevingsdienst Groene Metropool. Deze steun onderstreept het gedeelde vertrouwen in het belang van een robuuste, toekomstbestendige ODGM.
6
De oproep tot zorgvuldigheid in het proces wordt ten volle onderschreven. De aandacht voor financiële risico’s, waaronder mogelijke herverdelingseffecten en de nog niet volledig inzichtelijke fusiekosten, is terecht. Deze punten worden meegenomen in de verdere uitwerking en besluitvorming binnen het fusietraject. Transparantie en monitoring van de financiële gevolgen blijven daarbij leidend. Provincie Gelderland Zienswijze De provincie heeft een voorkeur voor het ontstaan van een grote omgevingsdienst in Gelderland, omdat de provincie verwacht dat hierdoor de uitvoering van de VTH-taken kwalitatief verbetert. Het van start gaan van de Omgevingsdienst Veluwe vanaf 1 januari 2024 en een mogelijke fusie tussen Omgevingsdienst Regio Arnhem en Omgevingsdienst Regio Nijmegen per 1 januari 2026 zien wij dan ook als een opmaat tot een dergelijke robuuste omgevingsdienst c.q. robuust VTH-stelsel in Gelderland. Reactie Het Algemeen Bestuur dankt de Provincie Gelderland voor haar zienswijze. De ODGM is straks een van de vijf omgevingsdiensten binnen Gelderland. Daarmee is zij onderdeel van en draagt zij bij aan het hebben van een robuust VTH-stelsel. Gemeente Lingewaard Zienswijze Wij onderschrijven de meerwaarde om te komen tot een fusie tussen ODRA en ODRN.
Met een fusie verwachten wij dat expertise verstrekt kan worden, efficiency en dienstverlening kan worden verbeterd, en de organisatie een grotere innovatiekracht heeft. Dit alles kan leiden tot een toekomstbestendige robuuste organisatie. Belangrijke voorwaarde is dat kosten en kwaliteit in balans zullen moeten zijn. Wij vinden het mede daarom belangrijk om u een drietal randvoorwaarden mee te geven, namelijk dat: • •
•
de kwaliteit van de dienstverlening op het huidige niveau gecontinueerd wordt, ook tijdens de fusieperiode, direct wordt gestart met het ontwikkelen van een nieuwe financieringssystematiek want hiermee ontstaat op korte termijn helderheid in de tarifering én de bestaande diensten na de fusie volledig worden opgeheven.
Het ontwerp-bedrijfsplan en het ontwerp van de nieuwe Gemeenschappelijke Regeling geven ons geen aanleiding om opmerkingen te maken. Wij hebben waardering voor de kwaliteit van de stukken die u aan ons hebt voorgelegd. Reactie Het Algemeen Bestuur dankt de gemeente Lingewaard voor haar constructieve inbreng en het vertrouwen in het fusieproces. De meegegeven randvoorwaarden sluiten aan bij de uitgangspunten van de voorgenomen fusie.
7
Het continueren van de kwaliteit van dienstverlening – ook tijdens de overgangsperiode – is een leidend principe. Zoals in het ontwerp-bedrijfsplan is opgenomen, blijft ODRA volledig operationeel tijdens het fusietraject om de dienstverlening aan inwoners en bedrijven te waarborgen. Ten aanzien van de financieringssystematiek geldt dat in het Algemeen Bestuur van 6 mei 2025 is besloten uiterlijk op 1 januari 2028 een nieuwe systematiek te implementeren. Vanwege de benodigde voorbereidingstijd wordt op korte termijn gestart met dit traject, waarbij alle deelnemers nauw betrokken worden. Met het aangaan van de nieuwe Gemeenschappelijke Regeling Omgevingsdienst Groene Metropool worden de bestaande regelingen van ODRA en ODRN beëindigd. De formele financiële liquidatie vindt plaats in 2026, na vaststelling en accountantscontrole van de jaarrekeningen over dat jaar. In artikel 34 lid 4 GR ODRA en 34 lid 3 GR ODRN staat dat het Algemeen Bestuur ingeval van opheffing van de regeling vooraf, na overleg met de deelnemers, een liquidatieplan vaststelt. De formele opheffingsbesluiten worden genomen door de colleges van de deelnemende gemeenten en provincie. Ook zal een formeel opheffingsbesluit door het Algemeen Bestuur worden genomen, waarbij het Algemeen Bestuur vaststelt hoeveel deelnemers hebben besloten tot opheffing (conform artikel 34 lid 1 GR ODRN en GR ODRA).
Gemeente Overbetuwe Zienswijze De gemeenteraad van Overbetuwe heeft de stukken in zijn vergadering van 9 september 2025 besproken en besloten in te stemmen met de voorliggende stukken. Wij zien de samenwerking als een mooie kans om de steeds complexer wordende milieutaken ook in de toekomst hoogwaardig te blijven uitvoeren. Ten aanzien van de gemeenschappelijke regeling hebben wij geen opmerkingen. Met betrekking tot het bedrijfsplan constateren we dat deze zich vooral richt op de totstandkoming van de nieuwe dienst. Wij vragen u met klem ook in de volgende fase te werken aan een duidelijk plan gericht op de kwaliteit van dienstverlening in een sterk veranderend landschap van wetgeving. Daarnaast verzoeken wij u ook in het vervolg van het fusieproces scherp te blijven letten op kosten en kwaliteit, zodat de kosten van de nieuwe omgevingsdienst minimaal gelijk blijven en het huidig kwaliteitsniveau gewaarborgd blijft. Reactie Het Algemeen Bestuur dankt de gemeenteraad van Overbetuwe voor de positieve houding en instemming met de voorliggende stukken. Ten aanzien van het ontwerp-bedrijfsplan is terecht opgemerkt dat de focus in deze fase ligt op de inrichting van de nieuwe organisatie. Het verbeteren van de kwaliteit van de dienstverlening is een van de punten die in de volgende fase aandacht krijgt
8
en waarvoor een plan wordt opgesteld. Dit plan en de daarin voorgestelde stappen zal inspelen op de veranderende eisen vanuit wet- en regelgeving. Omgevingsdienst Groene Metropool (verder: ODGM) zal op een professionele en doelmatige manier milieu en bouwtaken uitvoeren die wezenlijk bijdragen aan de regionale opgaven en leiden tot een veilige, gezonde en leefbare leefomgeving. ODGM zal op alle fronten aan de robuustheidscriteria voldoen. De basis is op orde. Dat is waar de organisatie naar streeft. ODGM wil echter méér zijn dan een kwalitatief goede, professionele uitvoeringsorganisatie. De complexiteit van de opgaven in de fysieke leefomgeving vraagt om meer dan toetsen en handhaven. De bij ODGM aanwezige expertise is het fundament van haar organisatie. Die expertise wil (en moet) ODGM optimaal laten renderen ten behoeve van de opgaven van gemeenten en provincie. Zowel op reguliere als op innovatieve manieren. En door meer aan de voorkant van de beleidscyclus betrokken te zijn. De inrichting en werkwijzen van ODGM moeten dit faciliteren en versterken. Uw oproep om in het vervolgtraject scherp te blijven op kosten en kwaliteit wordt volledig gedeeld. In het ontwerp-bedrijfsplan zijn beheersmaatregelen opgenomen die gericht zijn op het voorkomen van kostenstijgingen en het borgen van het huidige kwaliteitsniveau.
Deze uitgangspunten blijven leidend in de verdere uitwerking en implementatie van de fusie naar de Omgevingsdienst Groene Metropool. Transparantie over kostenontwikkeling en dienstverlening zal gedurende het proces nadrukkelijk worden bewaakt en periodiek worden gedeeld met de deelnemers.
Gemeente Renkum Zienswijze Wij verwachten dat door deze fusie een robuuste, toekomstbestendige organisatie ontstaat, die de taken voor gemeenten en provincie doeltreffend kan blijven uitvoeren. Wel willen wij de volgende aandachtspunten meegeven. Op dit moment hebben wij nog onvoldoende inzicht in de fusiekosten in fase 3 (implementatie), de frictiekosten en de mogelijke schaalvoordelen. Wij verzoeken u daarom om ons, voorafgaand aan de toestemmingsprocedure, hierover meer duidelijkheid te verschaffen. Daarnaast willen wij benadrukken dat schaalvergroting niet ten koste mag gaan van de nabijheid en de kwaliteit van de dienstverlening. Reactie Het Algemeen Bestuur bedankt de gemeenteraad van Renkum voor de duidelijke en constructieve zienswijze. Wij waarderen de steun voor de fusie en de kansen die deze met zich meebrengt.
9
Met betrekking tot de financiële consequenties erkennen wij het belang van volledige transparantie en om die reden hebben wij ten behoeve van de toestemmingsfase een nadere uitwerking van de financiële implicaties bijgevoegd als separaat document. Wat betreft nabijheid geldt dat de fusie niet mag leiden tot een grotere afstand tot de deelnemers. Daarom is afgesproken dat de beide bestaande locaties in Arnhem en Nijmegen voorlopig behouden blijven, zodat de korte lijnen met de regio gewaarborgd blijven. Daarnaast zetten wij in op een herkenbare en toegankelijke organisatie, zowel in de communicatie als in de dienstverlening richting gemeenten, inwoners en bedrijven.
Gemeente Rheden Zienswijze De stukken geven geen aanleiding tot inhoudelijke opmerkingen. Wel willen wij u laten weten dat wij de proactieve houding van ODRA en haar bestuur in de zoektocht naar een toekomstbestendige omgevingsdienst waarderen. Wij verzoeken u ook in het vervolg van het fusieproces scherp te blijven letten op kosten en kwaliteit, zodat de kosten van de nieuwe omgevingsdienst minimaal gelijk blijven en het huidig kwaliteitsniveau geborgd blijft. Reactie Het Algemeen Bestuur bedankt de gemeenteraad van Rheden voor de positieve houding en de uitgesproken waardering voor de proactieve rol van ODRA en haar bestuur in het fusieproces. Uw vertrouwen in de ingezette koers wordt zeer gewaardeerd. Uw oproep om in het vervolgtraject scherp te blijven op kosten en kwaliteit wordt volledig gedeeld. In het ontwerp-bedrijfsplan zijn beheersmaatregelen opgenomen die gericht zijn op het voorkomen van kostenstijgingen en het borgen van het huidige kwaliteitsniveau. Deze uitgangspunten blijven leidend in de verdere uitwerking en implementatie van de fusie naar de Omgevingsdienst Groene Metropool. Transparantie over kostenontwikkeling en dienstverlening zal gedurende het proces nadrukkelijk worden bewaakt en periodiek worden gedeeld met de deelnemers.
Gemeente Rozendaal Zienswijze De stukken geven geen aanleiding tot inhoudelijke opmerkingen. Wel willen wij u laten weten dat wij de proactieve houding van ODRA en haar bestuur in de zoektocht naar een toekomstbestendige omgevingsdienst waarderen. Wij verzoeken u ook in het vervolg van het fusieproces scherp te blijven letten op kosten en kwaliteit, zodat de kosten van de nieuwe omgevingsdienst minimaal gelijk blijven en het huidig kwaliteitsniveau geborgd blijft.
10
Reactie Het Algemeen Bestuur dankt de gemeenteraad van Rozendaal voor de uitgesproken waardering en het vertrouwen in het fusieproces. De zienswijze wordt gezien als een belangrijke bevestiging van de gekozen koers. De aandacht voor een budget neutrale fusie en het behoud van kwaliteit wordt onderschreven. In het ontwerp-bedrijfsplan zijn beheersmaatregelen opgenomen die gericht zijn op het beperken van financiële risico’s en het waarborgen van een stabiel kwaliteitsniveau in de dienstverlening. Deze uitgangspunten blijven leidend bij de verdere inrichting van de nieuwe organisatie.
Gemeente Westervoort Zienswijze Wij ondersteunen de voorgenomen fusie van de ODRA en de ODRN. Fusies zijn meestal bedoeld om efficiënter te werken en meer slagkracht te genereren, en dat is ook onze verwachting bij deze fusie. Hoewel onze invloed op beleid en uitvoering door de fusie en de verdubbeling van het aantal deelnemende gemeenten verder zal afnemen, vertrouwen wij erop dat de fusieorganisatie, zoals wij van de ODRA al gewend zijn, haar diensten op goede en voortvarende wijze zal blijven uitvoeren. Wij willen graag een zorgpunt onder uw aandacht brengen met deze zienswijze, namelijk de financiering. De raad van Westervoort heeft zich jarenlang ingezet voor de output-financiering van de ODRA. Als kleine gemeente zijn wij zeer tevreden over deze vorm van financiering: we betalen voor wat we afnemen. De toekomstige fusieorganisatie streeft echter naar een andere wijze van financiering, die mogelijk niet in overeenstemming is het met het genoemde uitgangspunt. Wij verzoeken u dringend ervoor te zorgen dat de diensten van de fusieorganisatie betaalbaar blijven en zo veel mogelijk aansluiten bij dit uitgangspunt. Wij vragen u om zich in het verdere verloop van het fusieproces hiervoor in te zetten.
Vanwege een digitale raadsbijeenkomst eind augustus maken wij bij deze zienswijze over de ontwerp-fusiestukken het uitdrukkelijke voorbehoud deze zienswijze nader aan te vullen of te wijzigen als de bijeenkomst daar aanleiding toe geeft. Onder dit voorbehoud kunnen wij instemmen met de ontwerp-fusiestukken en wensen wij u veel succes in het verdere fusieproces. Reactie Het Algemeen Bestuur dankt de gemeenteraad van Westervoort voor het vertrouwen in de fusieorganisatie. De oproep tot zorgvuldigheid in het proces wordt ten volle onderschreven. De aandacht voor financiële risico’s, waaronder mogelijke herverdelingseffecten en de nog niet volledig inzichtelijke fusiekosten, is terecht. Deze punten worden meegenomen in de verdere uitwerking en besluitvorming binnen het fusietraject. Transparantie en monitoring van de financiële gevolgen blijven daarbij leidend.
11
Ten aanzien van de financieringssystematiek geldt dat in het Algemeen Bestuur van 6 mei 2025 is besloten uiterlijk op 1 januari 2028 een nieuwe systematiek te implementeren. Vanwege de benodigde voorbereidingstijd wordt op korte termijn gestart met dit traject, waarbij alle deelnemers nauw betrokken worden. Bij de ontwikkeling van de nieuwe financieringssystematiek wordt aangesloten bij de landelijke ontwikkelingen, waarbij is uitgesproken dat output financiering niet de meest gewenste financiering is voor de omgevingsdiensten. Zoals aangegeven vindt ontwikkeling plaats in nauw overleg met onze partners, wij kunnen nu niet aangeven wat de uitkomsten zullen zijn. Uitgangspunt voor de nieuwe organisatie blijft om de dienstverlening te leveren tegen zo laag mogelijke kosten. Aanvullend reageren we graag op een door uw raad aangenomen motie vreemd waarin u het college opdracht geeft om: • In de gesprekken over de fusie van ODRA en ODRN nadrukkelijk te pleiten voor harde kaders op kwaliteit en prijs, zeker nu het model van outputfinanciering door de fusieorganisatie wordt verlaten, met als doel dat de nieuwe organisatie op goed niveau tegen acceptabele prijs zalpresteren. • Bij de inrichting van de fusie concrete kwaliteitsdoelstellingen vast te leggen.
• De aanbevelingen uit het due dilligence rapport als uitgangspunt en inzet te nemen bij de fusie en de gemeenteraad te informeren wanneer het doorvoeren van deze aanbevelingen niet of onvoldoende lukt, of dreigt te mislukken, inclusief de maatregelen die het college dan voorstelt. • Zeker te stellen dat de dienstverlening voor inwoners en ondernemers zichtbaar en toegankelijk blijft. • De gemeenteraad periodiek te informeren over de voortgang van de fusie, inclusief de borging van kwaliteit, prijs en publieksgerichtheid. Hieronder voorzien we u van een reactie; Binnen het fusieproces geldt als uitgangspunt dat de nieuwe organisatie ten minste gelijkwaardig moet presteren aan de huidige organisaties en waar mogelijk beter. De bestuurlijke en financiële kaders zijn daarbij vastgelegd en worden actief bewaakt, met als doel de dienstverlening voor de deelnemers op een stabiel kostenniveau te waarborgen. Ten aanzien van de kaders op kwaliteit/kwaliteitsdoelstellingen kan worden gemeld dat bij de inrichting van de nieuwe organisatie concrete doelen worden geïntegreerd die aansluiten bij de landelijke VTH-ontwikkelagenda. Daarbij zal tevens rekening worden gehouden met de aanbevelingen uit het due dilligence rapport. De voortgang op deze doelen zal periodiek worden gemonitord en gerapporteerd, zodat zichtbaar is welke verbeteringen worden gerealiseerd.
Ook de toegankelijkheid en zichtbaarheid van de dienstverlening blijven nadrukkelijk speerpunten. Het Algemeen Bestuur onderstreept dat de fusie niet mag leiden tot een
12
grotere afstand tot de deelnemers. Om dit te borgen is afgesproken dat beide bestaande locaties in Arnhem en Nijmegen voorlopig behouden blijven. Daarmee blijven de korte lijnen met de regio intact. Daarnaast wordt ingezet op een herkenbare en toegankelijke organisatie, ook in de communicatie en dienstverlening richting gemeenten, inwoners en bedrijven. Verder onderkent het Algemeen Bestuur de behoefte aan periodieke informatievoorziening. Op passende momenten zullen wij updates verstrekken en blijft het onze intentie om u blijvend en tijdig te informeren over de voortgang van de fusie.
Gemeente Zevenaar Zienswijze De voorgestelde fusie is ingrijpend maar wij begrijpen de noodzaak van een robuuste omgevingsdienst. Het is goed om te constateren dat beide diensten oog hebben op een veranderende en steeds complexer wordende samenleving en hierop anticiperen. Wij gaan ervan uit dat de kwaliteit en de continuïteit van de dienstverlening door de schaalvergroting niet ten koste zal gaan van de zorgvuldigheid en klantgerichtheid van de nieuwe omgevingsdienst. Uiteraard levert de fusie ook onzekerheid op voor het personeel. Wij vragen u om hier zorgvuldig mee om te gaan. Het is goed om te zien dat één van de uitgangspunten bij de fusie is dat de kosten voor de dienstverlening niet mogen stijgen. Wij constateren dat de tarieven de komende jaren niet stijgen als gevolg van het fusieproces. Tegen de ontwerp van de Gemeenschappelijke Regeling Omgevingsdienst Groene Metropool (GR ODGM) wordt een zienswijze ingediend. De gemeenteraad van Zevenaar pleit voor harde kaders op kwaliteit en prijs, met als doel dat de nieuwe organisatie ten doel heeft om beter te presteren dan de huidige ODRA. De gemeenteraad is van oordeel dat bij de inrichting van de fusie concrete kwaliteitsdoelstellingen vastgelegd dienen te worden en dat erop toegezien moet worden dat binnen 3 jaar verbeteringen op deze doelstellingen behaald zijn.
De gemeenteraad van Zevenaar is van oordeel dat zeker gesteld moet worden dat de dienstverlening voor inwoners en ondernemers zichtbaar en toegankelijk blijft en wenst periodiek geïnformeerd te worden over de voortgang van de fusie, inclusief de borging van kwaliteit, prijs en publieksgerichtheid. Tegen de formulering van artikel 28 van het ontwerp van de Gemeenschappelijke Regeling Omgevingsdienst Groene Metropool (GR ODGM) met betrekking tot het vormen van een algemene reserve dienen wij een zienswijze in. Overeenkomstig onze Nota verbonden partijen Zevenaar 2019 dienen geen verdere reservevormingen plaats te vinden bij een gemeenschappelijke regeling en dienen positieve jaarresultaten terug te vloeien naar deelnemende gemeenten.
13
De wettelijke minimale ondergrens van 0.8% van de weerstandsratio zou als maximum van het eigen vermogen binnen de GR ODGM opgenomen moeten worden. Tot slot dienen wij een zienswijze in tegen de nieuwe naamgeving ‘Omgevingsdienst Groene Metropool’. De nieuw te vormen omgevingsdienst heeft geen bestuurlijke en inhoudelijke relatie met de bestaande Groene Metropoolregio. De gekozen naamgeving is daardoor niet wenselijk. Wij verzoeken bij de verdere besluitvorming rond de fusie rekening te houden met deze overweging en te kiezen voor een naam die geen gelijkenis vertoont met de bestaande Groene Metropool regio. Reactie Het Algemeen Bestuur dankt de gemeenteraad van Zevenaar voor de zorgvuldige zienswijze. Het continueren van de kwaliteit, zorgvuldigheid en klantgerichtheid van de nieuwe organisatie is een leidend principe. Binnen het fusieproces zijn maatregelen getroffen om de dienstverlening richting inwoners en bedrijven op peil te houden. Over de kwaliteit van de dienstverlening wordt u via de reguliere rapportages gerapporteerd en ook wordt u bestuurlijk en ambtelijk periodiek bijgepraat. Verder is een van de uitgangspunten dat de fusie niet mag leiden tot verdere afstand tot haar deelnemers. Om dit te borgen is afgesproken dat beide bestaande locaties (Arnhem en Nijmegen) voorlopig behouden blijven. Hiermee blijven de korte lijnen met deelnemers in de regio in stand.
Ook onderschrijft het Algemeen Bestuur het belang van zorgvuldigheid bij de plaatsing van personeel. Een ander uitgangspunt binnen het fusieproces is dat alle medewerkers overgaan naar de nieuwe organisatie. Om de stem van medewerkers goed te borgen is een Bijzondere Ondernemingsraad (BOR) ingesteld. Deze vertegenwoordiging wordt o.a. actief betrokken bij de voorbereiding van het plaatsingsproces en alle daaruit voortvloeiende besluiten. Het plaatsingsproces wordt zorgvuldig ingericht conform de geldende regelgeving en afspraken. Doel is om de gevolgen van de fusie voor het personeel zoveel mogelijk te beperken, met oog voor zowel individuele belangen als het collectief. Met betrekking tot de kosten geldt dat monitoring en beheersing van de financiële gevolgen van de fusie actief worden opgepakt. De uitgangspunten van een kostenneutrale fusie en een efficiënte organisatie blijven daarbij leidend. Wij houden u graag op de hoogte van de voortgang. Binnen het fusieproces geldt als uitgangspunt dat de nieuwe organisatie ten minste gelijkwaardig moet presteren aan de huidige organisaties en waar mogelijk beter. De bestuurlijke en financiële kaders zijn daarbij vastgelegd en worden actief bewaakt, met als doel de dienstverlening voor de deelnemers op een stabiel kostenniveau te waarborgen.
14
Ten aanzien van de kwaliteitsdoelstellingen kan worden gemeld dat bij de inrichting van de nieuwe organisatie concrete doelen worden geïntegreerd die aansluiten bij de landelijke VTH-ontwikkelagenda. De voortgang op deze doelen zal periodiek worden gemonitord en gerapporteerd, zodat zichtbaar is welke verbeteringen worden gerealiseerd. Ook de toegankelijkheid en zichtbaarheid van de dienstverlening blijven nadrukkelijk speerpunten. Het Algemeen Bestuur onderstreept dat de fusie niet mag leiden tot een grotere afstand tot de deelnemers. Om dit te borgen is afgesproken dat beide bestaande locaties in Arnhem en Nijmegen voorlopig behouden blijven. Daarmee blijven de korte lijnen met de regio intact. Daarnaast wordt ingezet op een herkenbare en toegankelijke organisatie, ook in de communicatie en dienstverlening richting gemeenten, inwoners en bedrijven. Verder onderkent het Algemeen Bestuur de behoefte aan periodieke informatievoorziening. Op passende momenten zullen wij updates verstrekken en blijft het onze intentie om u blijvend en tijdig te informeren over de voortgang van de fusie. Ten aanzien van de zienswijze tegen de formulering van artikel 28 van de ontwerp-GR ODGM met betrekking tot het vormen van een algemene reserve, geldt het volgende. ODGM wordt een samenwerkingsverband van 17 partners. De nota van Zevenaar geldt niet voor de overige 16 partners.
Het bestemmen van het resultaat is een aangelegenheid van het Algemeen Bestuur. Zevenaar houdt zeggenschap via het Algemeen Bestuur op de bestemming van de reserve. Bij een positief resultaat besluit het Algemeen Bestuur over de bestemming van het resultaat. Daarbij is het geen automatisme hoe een positief jaarresultaat wordt bestemd. De tekst van de gemeenschappelijke regeling wordt één keer in de zoveel jaren gewijzigd vanwege de omvangrijke procedure. Bij de totstandkoming van deze nieuwe GR is ook als uitgangspunt genomen om de regeling toekomstbestendig te schrijven. Vanuit het ministerie IenW en het programma Interbestuurlijk programma VTH ter verbetering van het VTH-stelsel zijn robuustheidscriteria opgesteld. Een van die criteria is de weerstandscapaciteit. Daarom wordt ervoor gekozen artikel 28 van de Ontwerp-GR ongewijzigd te laten staan, want als we dit niet doen moeten we waarschijnlijk binnen afzienbare tijd na de fusie een wijzigingsproces van de GR ODGM starten. Ten aanzien van de zienswijze tegen de nieuwe naamgeving ‘Omgevingsdienst Groene Metropool’, geldt het volgende. Onder de medewerkers van ODRA en ODRN is een uitvraag gedaan naar namen voor de nieuwe fusieorganisatie. Uit de inzendingen zijn enkele namen geselecteerd waarop medewerkers hun stem konden uitbrengen. De top 2 die daaruit naar voren kwam is voorgelegd aan de Stuurgroep.
De Stuurgroep heeft vervolgens een definitief besluit genomen over de naam en gekozen voor Omgevingsdienst Groene Metropool. Hoewel juist is dat de nieuwe fusieorganisatie geen formele bestuurlijke en inhoudelijke relatie heeft met de bestaande Groene Metropoolregio, is er natuurlijk wel enige verwantschap tussen het samenwerkingsverband Groene Metropoolregio en de nieuwe fusieorganisatie. De
15
deelnemende gemeenten zijn immers hetzelfde, behoudens dat Mook en Middelaar wel deelneemt aan het bestaande samenwerkingsverband Groene Metropoolregio, maar niet aan de nieuwe fusieorganisatie. Nu er geen nadelige gevolgen bestaan voor het kiezen van een naam die gelijkenissen vertoont met het bestaande samenwerkingsverband Groene Metropoolregio en een beperkt aantal deelnemers van ODRA en ODRN een zienswijze tegen de naamgeving hebben ingediend, blijft de naam Omgevingsdienst Groene Metropool staan. Overigens goed om te vermelden dat over deze naamgeving goedkeuring is gevraagd aan de voorzitter van de Groene Metropoolregio.
16
2. Zienswijzen deelnemers ODRN Provincie Gelderland Zienswijze De provincie heeft een voorkeur voor het ontstaan van een grote omgevingsdienst in Gelderland, omdat de provincie verwacht dat hierdoor de uitvoering van de VTH-taken kwalitatief verbetert. Het van start gaan van de Omgevingsdienst Veluwe vanaf 1 januari 2024 en een mogelijke fusie tussen Omgevingsdienst Regio Arnhem en Omgevingsdienst Regio Nijmegen per 1 januari 2026 zien wij dan ook als een opmaat tot een dergelijke robuuste omgevingsdienst c.q. robuust VTH-stelsel in Gelderland. Reactie Het Algemeen Bestuur dankt Provincie Gelderland voor haar zienswijze. De ODGM is straks een van de vijf omgevingsdiensten binnen Gelderland. Daarmee is zij onderdeel van en draagt zij bij aan het hebben van een robuust VTH-stelsel. Gemeente Berg en Dal Zienswijze Dienstverlening De voorgenomen fusie tussen ODRA en ODRN is een ingrijpende stap. Wij begrijpen de noodzaak en erkennen het perspectief dat een grotere en krachtigere omgevingsdienst biedt. Het is positief dat beide organisaties anticiperen op maatschappelijke veranderingen. Tegelijkertijd willen wij aandacht vragen voor de kwetsbaarheden die deze overgang met zich mee kan brengen. De gemeente Berg en Dal hecht veel waarde aan de kwaliteit en continuïteit van de dienstverlening.
U geeft zelf al aan: tijdens de fusie blijft de ‘winkel’ open; wij gaan er dan ook van uit dat inwoners en bedrijven goed geholpen worden én blijven worden. Wij verzoeken u om periodiek te rapporteren over de kwaliteit van de dienstverlening en vooraf afspraken met ons te maken over de onderwerpen, frequentie en wijze waarop gerapporteerd zal worden. Daarnaast vinden wij dat inwoners en bedrijven in het fusietraject onvoldoende centraal staan. De omgevingsdienst bestaat uiteindelijk bij de gratie van haar dienstverlening aan deze groepen. Dit uitgangspunt verdient expliciete aandacht. Wij verwachten daarom dat u in het bedrijfsplan een afzonderlijke paragraaf opneemt over de manier waarop de nieuwe omgevingsdienst inwoners en bedrijven centraal stelt in haar dienstverlening, communicatie en bereikbaarheid. Voorleggen documenten aan gemeenteraad Gezien het grote belang dat wij hechten aan betrokkenheid van de deelnemende gemeenteraden bij deze gemeenschappelijke regeling verzoeken wij u aan de
17
ontwerpregeling ODGM in artikel 14 lid 3 toe te voegen dat zowel het nog op te stellen informatieprotocol, de kadernota, de periodieke evaluatie, een van de regeling afwijkende uittredingsregeling en de te ontwikkelen financieringssystematiek die per 2028 in werking moet treden voor zienswijze aan de raden voorgelegd worden. In overeenstemming met voorgaande tekst ‘hoofdstuk 6 Informatie en verantwoording, artikel 22 Algemeen en Dagelijks Bestuur ten opzichte van de gemeenteraden en Provinciale Staten’ aan te passen. Kosten Bij een dergelijke organisatieverandering is het lastig om vooraf alle kosten en baten volledig in beeld te krijgen. Daarom is het van belang om gedurende het hele fusieproces de financiële ontwikkelingen nauwgezet te monitoren en actief te sturen waar nodig. Wij vinden het positief dat als uitgangspunt geldt dat de kosten voor de dienstverlening niet mogen stijgen. Het besluit om de tarieven de komende twee jaar niet te verhogen vanwege fusiekosten sluit daar goed op aan. Wij gaan ervan uit dat de nieuwe omgevingsdienst minimaal zo efficiënt zal functioneren als de huidige organisatie. Wellicht ten overvloede wijzen wij erop dat, voordat toestemming wordt verleend, de financiële gevolgen verder uitgewerkt moeten zijn. Alleen dan kunnen wij beoordelen of er sprake is van een verantwoord financieel traject.
Reactie Het Algemeen Bestuur dankt de gemeenteraad van Berg en Dal voor de zorgvuldige zienswijze. Het behouden van de kwaliteit en continuïteit van dienstverlening is, ook tijdens de overgangsperiode, een leidend principe. Zoals ook in het bedrijfsplan is opgenomen, blijft ODRN volledig operationeel tijdens het fusietraject om de dienstverlening aan inwoners en bedrijven te waarborgen. Binnen het fusieproces zijn maatregelen getroffen om de dienstverlening richting inwoners en bedrijven op peil te houden. Over de kwaliteit van de dienstverlening wordt u via de reguliere rapportages gerapporteerd en ook wordt u bestuurlijk en ambtelijk periodiek bijgepraat. Wij waarderen de ingediende zienswijze en het onderstreepte belang van goede dienstverlening, communicatie en bereikbaarheid. Het uitgangspunt dat inwoners en bedrijven in de uitvoering van taken te maken krijgen met de omgevingsdienst, en dat dit vraagt om zorgvuldige communicatie en benaderbaarheid, wordt door ons erkend. We nemen uw verzoek mee in de verdere inrichting van de organisatie en hebben ook een aanvullende paragraaf hierover opgenomen in het bedrijfsplan. In het belang van het vooraf in beeld krijgen van de kosten en baten, hebben wij een notitie bijgevoegd die ingaat op de financiële consequenties van de fusie.
Verder zullen wij gedurende het fusieproces de financiële ontwikkelingen nauwgezet monitoren en actief sturen waar nodig. In het ontwerp-bedrijfsplan zijn verder beheersmaatregelen opgenomen die gericht zijn op het voorkomen van kostenstijgingen en het borgen van het huidige kwaliteitsniveau. Deze uitgangspunten blijven leidend in de uitwerking en
18
implementatie van de fusie naar de Omgevingsdienst Groene Metropool. Transparantie over kostenontwikkeling en dienstverlening zal gedurende het proces nadrukkelijk worden bewaakt en periodiek worden gedeeld met de deelnemers. Tot slot erkent het Algemeen Bestuur het belang dat de raad hecht aan een stevige informatiepositie van gemeenteraden en Provinciale Staten. In de ontwerp-GR is daarom vastgelegd in artikel 14 lid 3 dat het Algemeen Bestuur kan besluiten om raden en Provinciale Staten bij besluiten van groot politiek en financieel belang om een zienswijze te vragen. Daarmee is er ruimte om in te spelen op de zorgen zoals verwoord in uw zienswijze. Uw verzoek om dit nader te specificeren en enkele onderwerpen expliciet te benoemen wordt goed begrepen. Het Algemeen Bestuur onderschrijft dat raden en Provinciale Staten hun kaderstellende en controlerende rol alleen goed kunnen uitoefenen met een heldere en transparante informatievoorziening. Tegelijkertijd is het van belang een zorgvuldige balans te vinden tussen de inzet die een zienswijzeprocedure vraagt van het ambtelijk apparaat en het gewicht van de betreffende stukken. Door het Algemeen Bestuur de ruimte te laten om hierin een afweging te maken, blijft zowel de mogelijkheid om zienswijzen te vragen als een doelmatige inzet van capaciteit gewaarborgd.
In de verdere uitwerking van de informatieprotocollen voor de ODGM zal de door u gevraagde zorgvuldige betrokkenheid nadrukkelijk worden meegenomen. Daarbij wordt gestreefd naar een duidelijke specificatie waar nodig, maar ook naar voldoende flexibiliteit om te kunnen inspelen op onvoorziene situaties en bestuurlijke actualiteit. Wanneer het informatieprotocol aan het Algemeen Bestuur wordt voorgelegd, zal het advies worden meegenomen om dit protocol tevens voor zienswijzen aan de raden en Provinciale Staten voor te leggen (daarbij gebruikmakend artikel 14 lid 3 van de nieuwe GR). Gemeente Beuningen Zienswijze Wij onderschrijven de noodzaak én het perspectief van een grotere, krachtigere omgevingsdienst. Gezien de gedeelde beleidsambities binnen de Groene Metropool Regio en de al bestaande samenwerking, achten wij de fusie tussen ODRN en ODRA een logische en kansrijke stap. De voorgestelde uitgangspunten vormen een degelijk fundament voor een zorgvuldige financiële afwikkeling van beide regelingen. Op basis van de voorgelegde documenten zien wij op dit moment geen aanleiding voor inhoudelijke opmerkingen. Wel willen wij u twee aandachtspunten meegeven voor het vervolg: 1. Financiële consequenties nog onvoldoende in beeld De kosten voor implementatie, frictie, liquidatie en mogelijke schaalvoordelen zijn nu nog niet volledig inzichtelijk.
Voordat wij toestemming kunnen verlenen, dienen de financiële gevolgen verder uitgewerkt te zijn.
19
2. Behoud van nabijheid en dienstverlening Bij de inrichting van ODGM vragen wij nadrukkelijk aandacht voor de bereikbaarheid en herkenbaarheid van de organisatie. Gelderland koos in 2013 bewust voor kleinschalige diensten vanwege de directe lijnen met gemeenten, inwoners en bedrijven. Schaalvergroting mag niet ten koste gaan van die nabijheid en de kwaliteit van de dienstverlening. Reactie Het Algemeen Bestuur dankt de gemeenteraad van Beuningen voor de duidelijke en constructieve zienswijze. De steun voor de fusie en het vertrouwen in het voorgestelde fundament wordt gewaardeerd. Met betrekking tot de financiële consequenties erkennen wij het belang van volledige transparantie en om die reden hebben wij ten behoeve van de toestemmingsfase een nadere uitwerking van de financiële implicaties bijgevoegd als separaat document. Ten aanzien van nabijheid is het uitgangspunt dat de fusie niet mag leiden tot verdere afstand tot haar deelnemers. Om dit te borgen, is afgesproken dat beide bestaande locaties (Arnhem en Nijmegen) voorlopig behouden blijven. Hiermee blijven de korte lijnen met deelnemers in de regio in stand. Daarnaast wordt ingezet op een herkenbare en toegankelijke organisatie, ook in de communicatie en dienstverlening richting gemeenten, inwoners en bedrijven. Het belang van goede dienstverlening wordt onderstreept.
Het uitgangspunt dat inwoners en bedrijven in de uitvoering van taken te maken krijgen met de omgevingsdienst, en dat dit vraagt om zorgvuldige communicatie en benaderbaarheid, wordt door ons erkend. We nemen uw verzoek mee in de verdere inrichting van de organisatie en hebben ook een aanvullende paragraaf hierover opgenomen in het bedrijfsplan. Gemeente Druten Zienswijze Allereerst danken wij u voor uw inzet en bijdragen om te komen tot een fusie tussen ODRA en ODRN. Wij onderschrijven de noodzaak én het perspectief van een grotere, krachtigere omgevingsdienst. Gezien de gedeelde beleidsambities binnen de Groene Metropool Regio en de al bestaande samenwerking, achten wij de fusie tussen ODRN en ODRA een logische en kansrijke stap. De voorgestelde uitgangspunten vormen een degelijk fundament voor een zorgvuldige financiële afwikkeling van beide regelingen. Op basis van de voorgelegde documenten zien wij op dit moment aanleiding voor onderstaande zienswijze en inhoudelijke opmerkingen. Zienswijze Ontwerp Gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst Groene Metropool 1.
Gezien het grote belang dat wij hechten aan betrokkenheid van de deelnemende gemeenteraden bij deze gemeenschappelijke regeling, verzoeken wij u aan de ontwerpregeling ODGM toe te voegen dat zowel het nog op te stellen informatieprotocol, de kadernota, de periodieke evaluatie, een van de regeling afwijkende uittredingsregeling en de te ontwikkelen financieringssystematiek die
20
per 2028 in werking moet treden voor zienswijze aan de raden voorgelegd worden. 2. In lijn met bovenstaande, ‘Hoofdstuk 6 Informatie en verantwoording, artikel 22. Algemeen en Dagelijks Bestuur ten opzichte van de gemeenteraden en Provinciale Staten’ aan te passen. Wij u twee aandachtspunten meegeven voor het vervolg: 1. Financiële consequenties nog onvoldoende in beeld De kosten voor implementatie, frictie, liquidatie en mogelijke schaalvoordelen zijn nu nog niet inzichtelijk. Voordat wij toestemming kunnen verlenen, moeten de financiële gevolgen verder uitgewerkt zijn. Alleen dan kunnen wij beoordelen of er sprake is van een verantwoord financieel traject. 2. Behoud van nabijheid en dienstverlening Bij de inrichting van ODGM vragen wij nadrukkelijk aandacht voor de bereikbaarheid en herkenbaarheid van de organisatie. Gelderland koos in 2013 bewust voor kleinschalige diensten vanwege de directe lijnen met gemeenten, inwoners en bedrijven. Schaalvergroting mag niet ten koste gaan van die nabijheid en de kwaliteit van de dienstverlening. Wij danken u hartelijk voor alle voorbereidende werkzaamheden en opgeleverde producten in het kader van het fusietraject ODRA-ODRN en vertrouwen erop dat u onze zienswijzen meeneemt in uw besluit. Reactie Het Algemeen Bestuur dankt de gemeenteraad van Druten voor de zienswijze.
De steun voor de fusie en het vertrouwen in het voorgestelde fundament wordt gewaardeerd. Met betrekking tot de financiële consequenties erkennen wij het belang van volledige transparantie en om die reden hebben wij ten behoeve van de toestemmingsfase een nadere uitwerking van de financiële implicaties bijgevoegd als separaat document. De aandacht voor financiële risico’s, waaronder mogelijke herverdelingseffecten en de nog niet volledig inzichtelijke fusiekosten, is terecht. Deze punten worden meegenomen in de verdere uitwerking en besluitvorming binnen het fusietraject. Transparantie en monitoring van de financiële gevolgen blijven daarbij leidend. Ten aanzien van nabijheid is het uitgangspunt dat de fusie niet mag leiden tot verdere afstand tot haar deelnemers. Om dit te borgen, is afgesproken dat beide bestaande locaties (Arnhem en Nijmegen) voorlopig behouden blijven. Hiermee blijven de korte lijnen met deelnemers in de regio in stand. Daarnaast wordt ingezet op een herkenbare en toegankelijke organisatie, ook in de communicatie en dienstverlening richting gemeenten, inwoners en bedrijven.
21
Tot slot erkent het Algemeen Bestuur het belang dat de raad hecht aan een stevige informatiepositie van gemeenteraden en Provinciale Staten. In de ontwerp-GR is daarom vastgelegd in artikel 14 lid 3 dat het Algemeen Bestuur kan besluiten om raden en Provinciale Staten bij besluiten van groot politiek en financieel belang om een zienswijze te vragen. Daarmee is er ruimte om in te spelen op de zorgen zoals verwoord in uw zienswijze. Uw verzoek om dit nader te specificeren en enkele onderwerpen expliciet te benoemen wordt goed begrepen. Het Algemeen Bestuur onderschrijft dat raden en Provinciale Staten hun kaderstellende en controlerende rol alleen goed kunnen uitoefenen met een heldere en transparante informatievoorziening. Tegelijkertijd is het van belang een zorgvuldige balans te vinden tussen de inzet die een zienswijzeprocedure vraagt van het ambtelijk apparaat en het gewicht van de betreffende stukken. Door het Algemeen Bestuur de ruimte te laten om hierin een afweging te maken, blijft zowel de mogelijkheid om zienswijzen te vragen als een doelmatige inzet van capaciteit gewaarborgd. In de verdere uitwerking van de informatieprotocollen voor de ODGM zal de door u gevraagde zorgvuldige betrokkenheid nadrukkelijk worden meegenomen.
Daarbij wordt gestreefd naar een duidelijke specificatie waar nodig, maar ook naar voldoende flexibiliteit om te kunnen inspelen op onvoorziene situaties en bestuurlijke actualiteit. Wanneer het informatieprotocol aan het Algemeen Bestuur wordt voorgelegd, zal het advies worden meegenomen om dit protocol tevens voor zienswijzen aan de raden en Provinciale Staten voor te leggen (daarbij gebruikmakend artikel 14 lid 3 van de nieuwe GR). Gemeente Heumen Zienswijze Wij begrijpen de noodzaak van de voorgenomen fusie tussen ODRA en ODRN. Het is positief dat beide organisaties anticiperen op maatschappelijke veranderingen en daarom de samenwerking hebben gezocht om te komen tot een grotere en krachtigere omgevingsdienst. De ontwerp GR, het ontwerp Bedrijfsplan en uitgangspunten voor liquidatie die u aan ons voorlegt, vormen wat ons betreft een degelijke basis voor de financiële afwikkeling van beide regelingen en voor een nieuwe gemeenschappelijke regeling. Wij zien daarom om dit moment geen aanleiding voor inhoudelijke opmerkingen over die documenten. Tegelijkertijd willen wij u een aantal aandachtspunten meegeven voor het vervolgproces en voor de nieuw op te richten omgevingsdienst. Ten aanzien van het vervolgproces: •
De financiële consequenties zijn nog onvoldoende in beeld
22
De kosten voor implementatie, frictie, liquidatie en mogelijke schaalvoordelen zijn nu nog niet inzichtelijk. Voordat wij toestemming kunnen verlenen, moeten de financiële gevolgen verder uitgewerkt zijn. Alleen dan kunnen wij beoordelen of er sprake is van een verantwoord financieel traject. •
Behoud dienstverlening tijdens fusietraject
Een fusie is een grote wijziging voor een organisatie, waarin veel wordt gevraagd van de flexibiliteit van de werknemers en gemeentelijke en provinciale opdrachtgevers. Om die reden is één van de bestuurlijke uitgangspunten voor de fusie dat het fusietraject niet ten koste mag gaan van de dienstverlening. Tijdens het traject loopt die dienstverlening gewoon door en we verwachten van u dat onze inwoners en bedrijven in die periode goed geholpen blijven worden. •
Oog voor kosten
Bij een organisatieverandering zoals een fusie is het lastig om vooraf alle kosten en baten volledig in beeld te krijgen. Daarom is het van belang om gedurende het hele fusieproces de financiële ontwikkelingen nauwgezet te monitoren en actief te sturen waar nodig. Het is goed dat als uitgangspunt is bepaald dat de kosten voor de dienstverlening niet mogen stijgen. Het besluit om de tarieven de komende twee jaar niet te verhogen vanwege fusiekosten sluit daar goed op aan. Wij gaan ervan uit dat de nieuwe omgevingsdienst minimaal zo efficiënt zal functioneren als de huidige organisaties. •
Belang van nabijheid en dienstverlening in de nieuwe organisatie
Gelderland koos in 2013 bewust voor kleinschalige diensten vanwege de directe lijnen met gemeenten, inwoners en bedrijven. Schaalvergroting mag niet ten koste gaan van die nabijheid en de kwaliteit van de dienstverlening. Gemeente Heumen hecht veel waarde aan de nabijheid. Zo heeft de gemeente er in het verleden voor gekozen om een eigen balie te behouden, en dat zal ook na de fusie zo blijven. Daarnaast heeft het werken met units door de ODRN sinds 1 januari 2025 positief bijgedragen aan een groter gevoel van nabijheid. Het is wenselijk dat die werkwijze ook een plaats krijgt in de nieuw te vormen omgevingsdienst. Daarnaast vinden wij dat inwoners en bedrijven in het fusietraject onvoldoende centraal staan. De omgevingsdienst bestaat uiteindelijk bij de gratie van haar dienstverlening aan deze groepen. Dit uitgangspunt verdient expliciete aandacht. Wij verwachten daarom dat u in het bedrijfsplan een afzonderlijke paragraaf opneemt over de manier waarop de nieuwe omgevingsdienst inwoners en bedrijven centraal stelt in haar dienstverlening, communicatie en bereikbaarheid. •