Bijlage III Voorlopige jaarrekening 2020 MGR

Jaarstukken 2020 MGR Rijk van Nijmegen ,

18/03/2020

Inhoud Jaarverslag..................................................................... 3

Jaarrekening .............................................................. 40

Bijlagen............................................................................ 86

Samenvatting......................................................... 4 MGR. . ........................................................................ 7 WerkBedrijf. . ........................................................... 8 De cijfers: mensen aan het werk in 2020......... 9 WerkBedrijf: het verhaal achter de cijfers....... 12 Regionale projecten. . ........................................... 15 SW: de cijfers. . ...................................................... 17 Sociale werkvoorziening........................................17 ICT Rijk van Nijmegen.............................................19

1. Balans per 31-12-2020........................................ 41 2. Het overzicht van baten en lasten over het begrotingsjaar...................................................... 42 3. Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling. . ............................................................... 48 4 Toelichting balans per 31 december 2020........51 5 Gebeurtenissen na balansdatum ...................... 65 6 Niet uit de balans blijkende langlopende financiële verplichtingen .. .................................. 66 7 Toelichting op overzicht baten en lasten . . ....... 68 8 Publicatie Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector . . .................................................................. 81 9 Taakvelden gemeenten....................................... 83 10 Controleverklaring van de onafhankelijke accountant............................................................ 84

Berg en Dal................................................................ 87 Beuningen.................................................................. 90 Druten......................................................................... 92 Heumen.......................................................................94 Mook en Middelaar.................................................. 97 Nijmegen.................................................................... 99 Wijchen..................................................................... 102 West Maas en Waal............................................... 105

Paragrafen.................................................................... 23 Weerstandsvermogen en risicobeheersing.....24 Financiering.......................................................... 28 Bedrijfsvoering. . ................................................... 31 Onderhoud kapitaalgoederen ........................... 36 Verbonden partijen.............................................. 36 Verklaring van toepasselijkheid........................ 37

Bijlage 2 Verantwoording I-deel deelnemende gemeenten................................................. 106 Bijlage 3 Overzicht gemeentelijke deelafrekeningen............................................. 107 Bijlage 4 Verdeling risico-inventarisatie per gemeente.................................................... 109 Bijlage 5 Consolidatieoverzicht..............................110 Bijlage 6 Toelichting begroting voor en na wijziging.......................................................112 Bijlage 7 Overheadpercentages.............................115 Bijlage 8 Open source producten...........................116

Jaarstukken 2020 MGR Rijk van Nijmegen

2

Jaarverslag

Jaarstukken 2020 MGR Rijk van Nijmegen

3

Samenvatting MGR De Modulaire Gemeenschappelijke Regeling Rijk van Nijmegen (MGR) is een uitvoeringsorganisatie én een platform voor regionale afstemming. In 2020 heeft de MGR twee raadsbijeenkomsten georganiseerd. Ook werd de informatievoorziening verbeterd door het nieuwe Informatieprotocol, een nieuwe website (nog in ontwikkeling) en raadsbijeenkomsten waarin wij onze jaarstukken kunnen toelichten. Tot slot is in 2020 de aangepaste juridische regeling vastgesteld in de raden. Financieel zijn er geen bijzonderheden ten aanzien van de MGR. Bij het onderdeel bestuursondersteuning zijn de activiteiten conform begroting gerealiseerd. In de begroting is geen post onvoorzien opgenomen en de MGR beschikt ook niet over reserves. Er hebben dan ook geen structurele of incidentele onttrekkingen of toevoegingen aan het eigen vermogen plaatsgevonden.

WerkBedrijf WerkBedrijf bemiddelt, ontwikkelt en begeleidt werkzoekenden met een kwetsbare positie op de arbeidsmarkt naar en op een werkplek. Ondanks de uitdagingen door corona hebben we mooie resultaten bereikt. In een korte tijd zetten we onze dienstverlening digitaal op. We (video)

belden met ondernemers en kandidaten, gaven online trainingen, bemiddelden kandidaten ook via online banenmarkten en begeleidden kandidaten die (thuis) aan het werk waren. De kansen op de arbeidsmarkt en behoefte van ondernemers veranderde snel en we speelden daarop in. Zo konden we helpen bij de groeiende vraag naar toezichthouders (voor winkels) en verkeersregelaars (voor teststraten). In de zorg is ook veel vraag, maar vooral naar opgeleid personeel. Onze opleidingstrajecten in de zorg hebben we tijdens corona door kunnen zetten.

Een aantal aanbieders van Op Weg Naar Werk (voorheen arbeidsmatige dagbesteding) moesten door corona hun locatie (tijdelijk) sluiten. Inmiddels heeft een deel van de aanbieders de activiteiten weer in een creatieve of hybride vorm opgestart. Afgelopen jaar zijn 435 kandidaten actief geweest in een Op Weg Naar Werk-traject. Ons doel was 475. De uitgaven zijn in 2020 lager doordat een deel van de kandidaten van minder dagdelen gebruik maakt en minder kandidaten startten met een OWNW-traject. Dit resulteert erin dat gemeenten € 406.300 terug ontvangen.

Ondernemers ervaren meer onzekerheid door corona en zijn voorzichtig in het aannemen van personeel. We informeren hen over de (landelijke) regelingen en zetten onze instrumenten nuttig in. Ook denken we mee in het verlengen van plaatsingen om werkbehoud te realiseren. We zien dat detacheren een manier is om risico’s (en daarmee een drempel) weg te nemen voor ondernemers. In 2020 startten we daarom met het 100 banenplan: een groepsdetachering van 100 kandidaten. Detachering biedt kansen: het sluit aan op de ondernemersbehoefte, kandidaten vinden werk en door detachering behouden we (schaars) werk in onze regio dat passend is voor onze kandidaten. In 2021 gaan we het detacheren van kandidaten verder uitrollen.

Afgelopen jaar plaatsten we in totaal 1.485 kandidaten met een bijstandsuitkering op werk. Dit zijn 750 plaatsingen op parttime werk (doel was 900) en 735 plaatsingen op fulltime werk (meer dan 28 uur per week). Eind 2020 zijn in onze regio 524 kandidaten met een arbeidsbeperking aan het werk (geweest). Ons doel was 400. In de eerste coronagolf meldden veel jongeren zich bij ons die een 0-uren contract hadden en opeens zonder werk zaten. We hebben daarom afgelopen jaar extra capaciteit ingezet op bemiddeling van jongeren naar banen in andere branches. En een toolkit opgezet met praktische handvatten om werk te vinden. We plaatsten afgelopen jaar 482 jongeren met een bijstandsuitkering op werk. Ons doel was 450.

Jaarstukken 2020 MGR Rijk van Nijmegen

4

In 2020 stroomden 861 kandidaten uit de uitkering omdat zij werk vonden dat voldoende inkomsten bood. Onze doelstelling was 1.100. We plaatsen afgelopen jaar minder kandidaten. Dit leidt ook tot minder uitgaven van middelen uit de september- en decembercirculaire en wettelijke loonkostensubsidies. Dit resulteert erin dat gemeenten € 776.600 Participatiebudget en € 560.300 t.b.v. wettelijke loonkostensubsidies terug ontvangen. WerkBedrijf voorziet de komende jaren een na-ijleffect van corona. We moeten inspelen op de risico’s die ondernemers ervaren in het aannemen van personeel en aansluiten op hun behoefte. Bijvoorbeeld door het ontwikkelen van detacheringsmogelijkheden. Kwetsbare kandidaten zullen, meer als voorheen, concurreren met recent werklozen. Zij hebben (blijvende) ondersteuning nodig om in de veranderde arbeidsmarkt hun plek te vinden en te behouden. We willen verdere jeugd(werkloosheid) voorkomen en bestrijden. En we verwachten een groep zelfstandigen die zich zal moeten heroriënteren op de arbeidsmarkt omdat hun sector te langzaam herstelt. Het Rijk heeft vanwege corona aanvullende middelen voor reintegratie beschikbaar gesteld. In de decembercirculaire 2020 is daarvoor € 1 miljoen toegekend. Deze middelen worden verdeeld over 2021 en 2022.

Daarnaast hevelt WerkBedrijf € 900.000 budget van 2020 over naar 2021. Daarmee willen we de komende jaren anticiperen op het na-ijleffect van corona.

Sociale werkvoorziening Ook binnen de SW was de impact van corona groot. Een deel van de SW-medewerkers kon tijdens de eerste coronagolf tijdelijk niet werken omdat de opdrachtgever minder werk had of geen coronaproof werkplek kon bieden. Op de Boekweitweg kozen we ervoor om redelijk snel (tijdens de eerste coronagolf) SW-medewerkers weer (in kleine groepen) te laten werken. Dit deden we vanwege het welzijn van SW-medewerkers. Thuiszitten had veel impact op hen. De structuur viel weg en eenzaamheid en een isolement lagen op de loer. Door weer (gedeeltelijk) te kunnen werken boden we perspectief, ritme, sociale contacten en voldoening. We zagen het gemiddeld ziekteverzuim dalen naar 17,3% (doelstelling 17,4%). We zetten ons in voor een laag verzuim, maar een andere verklaring hiervoor is dat SW-medewerkers zich niet ziekmelden wanneer zij niet aan het werk zijn. Op de Boekweitweg nam BlueView per 1 april de productieverantwoordelijkheid over. Vanwege de coronasituatie hadden we tot 1 juli aangepaste

contractafspraken. Om alle SW-medewerkers van de Boekweitweg een veilige werkplek te kunnen bieden huren we sinds medio 2020 een extra locatie. Op die manier kan iedereen, met inachtneming van de RIVM maatregelen, weer werken. De beschutte SW-medewerkers werken nu gedetacheerd via BlueView. Daarmee werkt 92% van onze SW-medewerkers gedetacheerd, met begeleiding van WerkBedrijf. We realiseren daarmee onze ambitie om zoveel mogelijk SW-medewerkers bij een ondernemer te laten werken. De overige 8% is (gedeeltelijk) niet aan het werk vanwege langdurige ziekte, een leeftijdsregeling waardoor men minder werkt of omdat we een geschikte detacheringsplaats zoeken. SW-medewerkers gingen sneller aan het werk dan verwacht en we spraken betere tarieven af met ondernemers. Daardoor realiseerden we een betere omzet dan we in de tussenrapportage verwachtten. De toegevoegde waarde is € 6.734. Onze doelstelling was € 7.489. De SW laat een voordelig resultaat zien van € 583.100, terwijl we een tekort van € 882.000 verwachtten. Het voordelig resultaat wordt met name veroorzaakt door een voordeel op de salarislasten SW, lagere overheadkosten en een betere omzet dan verwacht. De overige baten laten een voordeel zien door de transitievergoeding SW dat uitbetaald wordt

Jaarstukken 2020 MGR Rijk van Nijmegen

5

door UWV. Hier staat een gelijk bedrag aan lasten tegenover. De kostprijs per subsidie-eenheid (SE) is € 29.473. Dit is lager dan begroot (€ 30.529). Voor 2020 is de begrote bijdrage van de gemeenten toereikend geweest. De extra middelen die we via de NOW aangevraagd hebben (€ 3,4 miljoen) zijn terugbetaald. Daarnaast hebben we geen beroep hoeven te doen op de extra middelen die gemeenten ontvingen voor de SW in het kader van corona. In totaal was dit voor 2020 € 2,8 miljoen voor onze regio. Als we vooruitblikken dan zijn we in 2021 beter voorbereid op de te verwachten effecten van corona. We hebben afgelopen jaar veel geleerd, zijn in staat snel te schakelen naar kansrijke beroepen en zien kansen in het detacheren (zowel individueel als groepsgewijs) van kandidaten. Ondanks de veranderde arbeidsmarkt handhaven we daarom onze uitstroomdoelstelling in 2021 op 1.100. De invloed van corona op onze (SW) omzet zal beperkter zijn dan in 2020. Hoewel corona voor een onzekere periode zorgt verwachten we in 2021 binnen de gestelde kaders van de begroting 2021 te blijven. We informeren gemeenten met tussentijdse rapportages over de voortgang en ontwikkelingen.

iRvN ICT Rijk van Nijmegen (iRvN) beheert, exploiteert en ontwikkelt de technische ICT-infrastructuur (inclusief telefonie) van en voor de gemeenten in de regio Rijk van Nijmegen, ODRN en de MGR. Daarnaast verzorgen we voor Gemeente Nijmegen, WerkBedrijf en de Omgevingsdienst Regio Nijmegen het functionele applicatiebeheer van alle informatiesystemen. In toenemende mate doen we dit ook voor (primaire proces) applicaties van de overige deelnemende gemeenten. In 2020 is de stabiliteit en continuïteit van de ICT-infrastructuur verder vergroot. Zo is de tweede iRvN-computerzaal (stadhuis Nijmegen) verbouwd en aangepast aan de huidige eisen en is de redundantie verbeterd. Door corona zijn de meeste werkplekken versneld gerealiseerd volgens het 100% mobiel-concept. Bovendien zijn alle gemeenten gemigreerd naar Microsoft365 en Teams voor digitaal vergaderen, beeldbellen. Indien gewenst wordt het ook ingezet als samenwerkingsplatform voor documenten-, informatie- en kennisdeling. Afgelopen jaar zijn ook een aantal informatieveiligheidsbeheermaatregelen in het kader van de

invoering van de BIO beschreven en waar nodig aangepast en geïmplementeerd. We waren in 2020 nauw betrokken bij landelijke aanbestedingen. Na GT-Mobiel, GT-Vast en Gemeentelijke Gemeenschappelijke Infrastructuur (GGI) en GGI-Veilig hebben we in 2020, namens onze deelnemers, meegedaan aan de (landelijke) aanbestedingen GT-Connect en GT-Print. We participeren actief in de ontwikkeling van de landelijke digitale gemeentelijke infrastructuur door deelname aan de GGI-adviesraad en de GGI-stuurgroep. In 2020 is een start gemaakt met het onderzoek ‘Evaluatie iRvN en de regionale I&A-organisatie, met het oog op de toekomst’. Naast een terugblikkende evaluatie moet dit onderzoek tevens een toets doen op de haalbaarheid van de door iRvN opgestelde toekomstvisie. Conclusies en aanbevelingen worden medio 2021 verwacht. iRvN heeft in 2020 een voordeel van € 9.000 op de gemeentelijke bijdrage ten opzichte van de bijgestelde begroting. Dit voordeel is het resultaat van onderdeel Informatie & Applicatiebeheer. Bij het onderdeel Automatisering is het resultaat op de gemeentelijke bijdrage € 0. Onder paragraaf 7 zijn de afwijkingen nader toegelicht.

Jaarstukken 2020 MGR Rijk van Nijmegen

6

MGR De Modulaire Gemeenschappelijke Regeling Rijk van Nijmegen (MGR) is zowel een uitvoeringsorganisatie als een platform voor regionale afstemming en overleg. Vanuit dit platform worden gesprekken gefaciliteerd over samenwerkingsthema’s.

Regionale bijeenkomsten over thema’s. Afgelopen jaar organiseerden we twee regionale raadsbijeenkomsten. In het voorjaar één over de samenwerking tussen WerkBedrijf en BlueView en in het najaar één over de dienstverleningsovereenkomsten tussen WerkBedrijf en gemeenten. Informatievoorziening. In 2020 wijzigde onze informatievoorziening naar gemeenten. Dit conform het Informatieprotocol dat in maart 2020 is vastgesteld door het algemeen bestuur van de MGR. Een belangrijke wijziging is dat er sindsdien twee rapportagemomenten zijn: in mei een factsheet over de resultaten van WerkBedrijf en in

september een tussenrapportage over de MGR. Eind 2020 startten we met de ontwikkeling van de vernieuwing van onze website (www.regiorvn.nl). De huidige site is verouderd waardoor de informatie op de site niet op orde is. We verwachten begin maart 2021 de nieuwe site in de lucht te hebben. Tot slot wordt ook in een breder verband gewerkt aan het verbeteren van informatievoorziening. De griffierskring Gelderland Zuid (regio Rijk van Nijmegen en Rivierenland) heeft het initiatief genomen om de informatie van verschillende gemeenschappelijke regelingen te stroomlijnen richting gemeenteraden. Als gevolg hiervan waren in 2020 regionale raadsbijeenkomsten georganiseerd waarin we een toelichting konden geven op onze (ontwerp-)jaarstukken en Kaderbrief. Juridische regeling. In 2020 is de aangepaste juridische regeling vastgesteld in alle raden. De aanleiding voor de aanpassing is de bestuurlijke inrichting en de taakverdeling tussen het

algemeen bestuur en het dagelijks bestuur. De gemeenten die niet deelnemen aan het dagelijks bestuur ervaren een informatieachterstand ten aanzien van het platform voor samenwerking en afstemming. Door de aanpassing van de regeling wordt afgesproken dat het dagelijks bestuur niet langer de voorstellen over de platformfunctie voorbereid. Deze worden direct in het algemeen bestuur behandeld. Financieel. Financieel zijn er geen bijzonderheden ten aanzien van de MGR. Bij het onderdeel bestuursondersteuning zijn de activiteiten conform begroting gerealiseerd. In de begroting is geen post onvoorzien opgenomen en de MGR beschikt ook niet over reserves. Er hebben dan ook geen structurele of incidentele onttrekkingen of toevoegingen aan het eigen vermogen plaatsgevonden.

Jaarstukken 2020 MGR Rijk van Nijmegen

7

WerkBedrijf WerkBedrijf bemiddelt, ontwikkelt en begeleidt werkzoekenden met een kwetsbare po­sitie op de arbeidsmarkt naar en op een werkplek. De personeelsvraag van ondernemers en de mogelijkheden van kandidaten staan voorop. Op onze website en in ons magazine Meer dan werk vindt u meer informatie over onze dienstverlening en kunt u verhalen van kandidaten en ondernemers lezen. Corona heeft afgelopen jaar veel impact gehad op onze ondernemers, kandidaten en ons werk. Ondernemers hebben een pittig jaar gehad. Velen hebben werk(plekken) aangepast. Bijvoorbeeld met spatschermen, het verplichten van mondkapjes en aanpassing van werktijden voor een brede bezetting. Werkgevers denken goed na hoe zij uitval van personeel kunnen voorkomen. We hebben regelmatig contact met onze ondernemers en ondersteunen daar waar behoefte aan is. Bijvoorbeeld door kandidaten op een werkplek extra te begeleiden. Voor kandidaten die thuiswerkten was de fysieke afstand tot de werkplek en de werkgever een uitdaging. Ook wezen we ondernemers op ondersteunende maatregelen en subsidies waarvoor zij in aanmerken komen en zetten we onze instrumenten nuttig in. Zo verlengden we plaatsingen om werkbehoud te realiseren als ontslagen dreigden.

Jaarstukken 2020 MGR Rijk van Nijmegen

8

De cijfers: mensen aan het werk in 2020

▶ gerealiseerd aantal ▶ begroot ▶ resultaat 2019

UITSTROOM NAAR WERK

861

(1.100)

861

2020 2019

1.100 1.291 1.256

750 parttime

AAN HET WERK (GEWEEST)

482

met arbeidsbeperking

55+

jongeren

2017

1.022

2015

1.016

2014

99 55-plus

(191)

148

(186)

1.231

JONGEREN

508

55-PLUS

501

STATUSHOUDERS

788

MET ARBEIDSBEPERKING

statushouders

BEGELEID OP ONBETAALD WERK

*

524 (400)

(450) (501)

(4.223)

2018

PLAATSINGEN OP WERK

‹27

4.253

2016

1.011

(900) (937)

KANDIDATEN IN DIENSTVERLENING

&

674

(1.050)

met behoud van uitkering

435

(475) (471)

actief (geweest) binnen Op weg naar werk

+ RELATIES MET ONDERNEMERS

1.238

Een kandidaat kan onder meerdere focusgroepen vallen. Een statushouders onder 27 jaar valt onder jongeren en statushouders.

Jaarstukken 2020 MGR Rijk van Nijmegen

9

We merkten dat ondernemers door de onzekere toekomst voorzichtig zijn met het aannemen van personeel. De detailhandel ligt grotendeels stil, met uitzondering van de supermarkten. In het groen en de schoonmaak liepen werkkansen terug. De bouw- en installatiebranche werkte door, maar opleidingstrajecten moesten uitgesteld worden. In de industrie en logistiek zijn er ondernemers die veel werk hebben, maar ook ondernemers die een zware tijd hebben zoals de horeca distributie of opslag. Corona bood ook kansen voor andere sectoren. We konden ondernemers helpen bij hun vraag naar toezichthouders (bijvoorbeeld voor winkels) en verkeersregelaars (bij teststraten). In de zorg is er een tekort, maar er is vooral vraag naar gediplomeerd personeel. Daar spelen we op in met opleidingstrajecten in de zorg. Deze konden we afgelopen jaar doorzetten. Horeca ondernemers koersen op opening op 1 april 2021. Met wervingsacties helpen wij hen bij het vinden van personeel.

De coronacrisis had ook gevolgen voor de ondersteuning van onze kandidaten die een Op Weg Naar Werk-traject volgden. Een groot deel van hen zat, met name tijdens de eerste golf, noodgedwongen thuis en kon niet terecht op de werkplek. Met extra ondersteuning vanuit WerkBedrijf slaagden de aanbieders erin om de dienstverlening aan de kandidaten met veel creativiteit zoveel mogelijk (thuis of op de werkplek) voort te zetten. Zelf hebben we afgelopen jaar onze dienstverlening ook digitaal aangeboden en werkten professionals deels vanuit huis. We vonden andere manieren om kandidaten en ondernemers te ondersteunen, bijvoorbeeld door online trainingen en online banenmarkten.

Het verhaal van Niels Gijsbers, uitbater van D’n Bogerd “Natuurlijk wil ik liever voluit draaien en gasten ontvangen. Maar nu dat niet kan, is er tijd en ruimte om andere dingen op te pakken. Zo kunnen alle medewerkers aan het werk blijven. We proberen van iets negatiefs toch wat positiefs te maken.” Lees het hele verhaal van Niels op onze website.

Ook financieel heeft corona effect gehad. We gaven minder uit aan instrumenten, wettelijke loonkostensubsidies en Op Weg Naar Werk. Gemeenten ontvangen daar middelen voor terug. Gelijktijdig kijken we vooruit en verwachten we nog een aantal jaren de na-ijleffecten van de coronacrisis te merken. Denk hierbij aan recent werklozen die na hun WW-periode doorstromen in de bijstand. Of kandidaten met een kwetsbare positie. Zij hebben ondersteuning nodig om in een veranderde arbeidsmarkt, waar zij concurreren met recent werklozen, hun plek te vinden. Zeker

Jaarstukken 2020 MGR Rijk van Nijmegen

10

na een lange periode waarin veel activiteiten stil kwamen te liggen. Ook verwachten we meer ZZP’ers die zich moeten heroriënteren op de arbeidsmarkt omdat de sector waarin ze werken geen kansen biedt. Het Rijk heeft vanwege corona aanvullende middelen beschikbaar gesteld om de re-integratiedienstverlening in stand te houden en dienstverlening aan kandidaten die als gevolg van de crisis in de bijstand stromen te intensiveren. In de decembercirculaire 2020 is daarvoor € 1 miljoen toegekend. Deze middelen worden verdeeld over 2021 en 2022. Daarnaast hevelt WerkBedrijf € 900.000 budget van 2020 over naar 2021. Daarmee willen het na-ijleffecten van corona op kunnen vangen in onze regio.

Omdat kandidaten aangaven dat zij de vragenlijst te lang vonden en ondertussen het nieuwe systeem EVA gebouwd werd hebben we het tevredenheidsonderzoek aangepast. De vragenlijst kortten we in en dankzij EVA kunnen we nu continu meten. Eerder stuurden we 1 keer per kwartaal een vragenlijst naar kandidaten. Sinds de zomer krijgen kandidaten twee weken nadat zij in een nieuwe fase zitten een vragenlijst over de fase die zij zojuist afgesloten en doorlopen hebben. Het kandidaatstevredenheidsonderzoek laat het volgende zien:

Doorlopend kandidaatstevredenheids­ onderzoek In 2020 maakten 4.253 kandidaten gebruik van onze dienstverlening. Een uitsplitsing naar focusgroep vindt u in de infographic. Sinds 2018 meten we doorlopend de tevredenheid van kandidaten over onze dienstverlening. We willen weten hoe kandidaten aanmeld-, intake-, bemiddelingsfase en fase aan het werk ervaren. Met de feedback van kandidaten verbeteren we onze dienstverlening. Zo hebben we in 2018 aanpassingen gedaan in de aanmeldfase omdat een deel van de kandidaten niet goed wist wat er van hen

• Niet de aanmeldfase, maar de intakefase is vanwege corona de eerste kennismaking met ons. Deze scoort een 7,9. Kandidaten zijn tevreden over het gesprek met onze consulenten. Gesprekken vinden voornamelijk telefonisch of via beeldbellen plaats. • De bemiddelingsfase scoort een 7,3. We kunnen nog verbeteren in de manier waarop we kandidaten meenemen in de mogelijkheden voor hen, wat zij zelf kunnen doen en wat hun toekomstperspectief is. • De fase ‘aan het werk’ wordt niet goed gescoord. Hier wordt geen cijfer aan verbon-

verwacht werd en wat ze van WerkBedrijf konden verwachten.

den, maar uit de feedback zien we dat we kunnen verbeteren in onze nazorg. Bijvoorbeeld door een bepaalde periode na de plaatsing te blijven checken hoe het met de kandidaat gaat. Dat zou ook effect kunnen hebben op de duurzaamheid van de plaatsing. • WerkBedrijf krijgt een 7,4 en consulenten worden gescoord met een 7,9. Kortom: cijfers waar we op dit moment tevreden over zijn en waar ook ruimte is voor verbetering. Een aantal onderdelen van onze dienstverlening lichten we nader toe op de volgende pagina.

Jaarstukken 2020 MGR Rijk van Nijmegen

11

WerkBedrijf: het verhaal achter de cijfers Op Weg Naar Werk zijn arrangementen voor kandidaten die arbeidsvermogen hebben, maar waarvoor betaald werk (nog) niet haalbaar is. Ze hebben intensieve begeleiding nodig en dat wordt geboden op een plek binnen de voorziening Op Weg Naar Werk (voorheen arbeidsmatige dagbesteding). De focus ligt op het vergroten van zelfredzaamheid en het ontwikkelen van loonwaarde. In 2020 zijn 132 kandidaten gestart op een werkplek binnen Op Weg Naar Werk. Vorig jaar startten 123 kandidaten. In totaal zijn afgelopen jaar 435 kandidaten actief geweest binnen Op Weg Naar Werk. Dit is minder dan 2019 (471) en onze doelstelling (475). Dit is deels te verklaren doordat wij sinds 2020 trajecten (sneller) administratief afsluiten wanneer een aanbieder geen tijdige aanvraag doet voor een herindicatie. Dat heeft vooral effect op de cijfers en niet zozeer op kandidaten. Als er na het afsluiten van een traject toch een aanvraag volgt, wordt deze uiteraard in behandeling genomen. De uitgaven zijn in 2020 lager doordat een deel van de kandidaten van minder dagdelen gebruik maakt en minder kandidaten startten met een OWNW-traject. Dit resulteert erin dat gemeenten € 406.300 terug ontvangen. Daarbij is rekening gehouden met de meerkostenrege-

ling en de afgegeven omzetgarantie tot 1 augustus 2020. Deze regelingen hebben ervoor gezorgd dat aanbieders geen nadelen ondervonden van de lockdown. Daarmee hebben we de voorziening en de werkplekken in stand kunnen houden. Werken met behoud van uitkering is een opstap naar betaald werk. Kandidaten & krijgen de kans om bij een ondernemer aan de slag te gaan en op die manier zijn vakvaardigheden en werknemersvaardigheden te ontwikkelen. Werken met behoud van uitkering kan op verschillende manieren. Bijvoorbeeld door een proefplaatsing van maximaal 3 maanden. Ook is een leerwerkplek (maximaal 6 maanden) of een ontwikkeltraject (maximaal 12 maanden) mogelijk. We kijken altijd wat passend is voor de kandidaat en houden daarbij de snelste route naar betaald werk in ons achterhoofd. In 2020 begeleidden we 674 kandidaten op een werkplek met behoud van uitkering. Dit is minder dan 2019 (1.050). Met name binnen de horeca en zakelijke dienstverlening waren minder kandidaten aan de slag op een werkplek met behoud van uitkering. In de techniek en groen/grijs sector bleef het aantal kandidaten op een werkplek met behoud van uitkering redelijk stabiel. We merken dat een betaalde baan met een forfaitaire loonkostensubsidie voor sommige

kandidaten en ondernemers een goed alternatief is voor het werken met behoud van uitkering. Uitstroom jongeren naar onderwijs. We stimuleren jongeren om, waar mogelijk, een opleiding te volgen. Jongeren die voor ‹27 hun 30e starten met een voltijdsstudie kunnen studiefinanciering aanvragen en stromen daarmee uit de uitkering. We onderzoeken samen met de jongere en LeerwerkLoket Rijk van Nijmegen welke opleiding het beste aansluit. In 2020 zijn 137 jongeren gestart met een opleiding met studiefinanciering. Zij hoefden daardoor geen gebruik meer te maken van de uitkering. Afgelopen jaar startten meer jongeren met een opleiding. In 2019 startten namelijk 107 jongeren met een opleiding. Plaatsingen op werk onderscheiden we sinds 2020 in parttime plaatsingen (minder dan 28 uur per week) en fulltime plaatsingen (meer dan 28 uur per week). We kiezen voor 28 uur omdat kandidaten die meer dan 28 uur per week werken in potentie uit de uitkering stromen. Of iemand uit de uitkering stroomt blijft altijd afhankelijk van het loon en de gezinssituatie. Het is daardoor niet mogelijk om 1-op-1 het verband te leggen tussen het aantal plaatsingen en uitstroom

Jaarstukken 2020 MGR Rijk van Nijmegen

12

uit de uitkering. Ook melden we een kanttekening bij het vergelijken van de doelstelling en realisatie. De doelstelling is namelijk gebaseerd op een andere definitie van parttime werk, namelijk minder dan 36 uur per week. In totaal plaatsten we in 2020 1.485 kandidaten met een bijstandsuitkering op werk. Dit zijn 750 plaatsingen op parttime werk en 735 plaatsingen op fulltime werk. Dit is minder dan het aantal plaatsingen dat we in 2019 realiseerde (1.764). Bij het aantal plaatsingen lichten we een aantal prioritaire doelgroepen uit. Het is goed om te weten dat een kandidaat onder meerdere doelgroepen kan vallen. Zo valt een statushouder van 25 jaar zowel onder de doelgroep ‘statushouders’ als onder de doelgroep ‘jongeren’. Kijken we naar de prioritaire doelgroe* pen dan zijn afgelopen jaar in totaal 524 kandidaten met een arbeidsbeperking aan het werk (geweest). Dit is meer dan onze doelstelling (400). In 2020 plaatsten we 245 kandidaten met een arbeidsbeperking. In 2019 plaatsten we 316 kandidaten. Deze kandidaten hebben een indicatie banenafspraak of behoren tot de doelgroep loonkostensubsidie en kunnen niet zelfstandig het minimumloon verdienen. Zij hebben aanpassingen op de werkplek en extra ondersteuning nodig. Ter compensatie voor

de lagere productiviteit kunnen werkgevers een loonkostensubsidie ontvangen. Er zijn meer kandidaten met een arbeidsbeperking aan het werk geweest dan onze doelstelling, maar gemeenten ontvangen toch € 560.300 t.b.v. wettelijke loonkostensubsidies terug. Dit komt doordat er in de eerste coronagolf minder kandidaten startten met een loonkostensubsidie. In de tweede helft van het jaar gingen meer kandidaten met een loonkostensubsidie aan de slag. Deze loonkostensubsidies vallen dus deels in 2021. Gedurende het jaar stoppen ook kandidaten op hun werkplek. De latere (en lagere) instroom compenseert niet het aantal kandidaten dat in gestopt is met een loonkostensubsidie. De nieuw beschut kandidaten zijn niet opgenomen in de plaatsingscijfers. Afgelopen jaar zijn 13 kandidaten gestart met een beschut nieuw dienstverband. Eind 2020 zijn in totaal 17 kandidaten aan het werk met een beschut nieuw dienstverband. Jongeren zijn een andere prioritaire doelgroep. De instroom van jongeren ‹27 was in de eerste coronagolf hoog. Veel jongeren met 0-uren contracten zaten opeens zonder werk. We hebben daarom extra ingezet om deze jongeren naar een andere branche te bemiddelen. Ook ontwikkelden we een

toolkit met tips en opdrachten om werk te vinden en cursussen te volgen. Afgelopen jaar plaatsten we 482 jongeren met een bijstandsuitkering op werk. Daarmee behalen we onze doelstelling (450). Ook de 55-plussers en status­ houders zijn een prioritaire doelgroepen. Afgelopen jaar plaatsten we 99 kandidaten die ouder waren dan 55 jaar op een werkplek. Statushouders hebben intensieve begeleiding nodig om de arbeidsmarkt, het werk, de cultuur en taal goed te leren kennen. We hebben speciale voorzieningen om hen daarbij te ondersteunen. In 2020 plaatsten we 148 statushouders op een betaalde baan. Dit is minder dan in 2019 (186). Voorkomen van instroom in de bijstand. We begeleiden ook kandidaten die (nog) geen uitkering ontvangen. Dit zijn niet-uitkeringsgerechtigden, jongeren die nog in de zoekperiode zitten en jongeren met een WW-uitkering. Gemeenten hebben er in 2020 vanwege corona voor gekozen om de zoekperiode voor een aantal maanden los te laten. Een deel van de jongeren kon daardoor direct een uitkering aanvragen in plaats van pas na de zoekperiode (na 4 weken). In 2020 plaatsten we 256 kandidaten op betaald werk die daardoor

Jaarstukken 2020 MGR Rijk van Nijmegen

13

geen uitkering aan hoefden te vragen (de niet-uitkeringsgerechtigden en WW-jongeren) of slechts voor een paar weken een uitkering ontvingen (jongeren in de zoekperiode). Uitstroom uit de uitkering betekent dat iemand geen uitkering meer ontvangt omdat hij voldoende inkomsten krijgt uit betaald werk. In 2020 stroomden 861 kandidaten uit de uitkering door het verkrijgen van werk. Onze doelstelling (1.100) behaalden we niet. Zoals in de inleiding is toegelicht heeft corona daar veel invloed op.

constructie ontzorgen we de ondernemer, gaan kandidaten aan het werk en behouden we in onze regio werk dat aansluit op competenties van onze kandidaten. Detachering biedt nu, maar ook zeker in de toekomst kansen voor onze kandidaten. In 2021 werken we daarom het detacheren van (groepen) kandidaten verder uit.

Ondernemers ervaren in de coronatijd meer onzekerheden bij het aannemen van nieuw personeel. Detachering is een manier om ondernemersrisico’s weg te nemen en daarmee werk te bieden aan kandidaten die niet vanzelfsprekend werk vinden. Eind 2020 zijn we gestart met het 100-banenplan. Daarmee bieden we 100 kandidaten uit de Participatiewet via een detacheringsconstructie een baan bij BlueView. Eind 2020 waren 30 kandidaten aan het werk en we breiden gefaseerd uit naar 100 kandidaten. We zien dat het type werk aansluit bij de kwaliteiten van de kandidaten. Kandidaten worden begeleid op de werkplek en als het contract afloopt worden zij verlengd (via detachering), rechtstreeks in dienst genomen of bemiddeld naar een volgende baan. Met deze

Jaarstukken 2020 MGR Rijk van Nijmegen

14

Regionale projecten In deze paragraaf lichten we, volgens afspraken, de voortgang van een aantal regionale projecten toe. Dit zijn vaak projecten die gefinancierd worden met extra (regionale) middelen zoals subsidies en impulsen vanuit het Rijk. De Regionale Tafel Arbeidsmarkt (RTA) is een bestuurlijke tafel waar overheid, ondernemers, vakbonden en onderwijsinstellingen samenwerken om actuele knelpunten op de arbeidsmarkt aan te pakken. De RTA voert regie over projecten en activiteiten die we, aanvullend op de reguliere dienstverlening, regionaal uitvoeren met rijksen provinciale middelen. Dit komt samen in de Uitvoeringsagenda van de RTA. In 2020 zijn we met de rijksmiddelen Perspectief Op Werk onder meer doorgegaan met leerwerktrajecten voor kandidaten naar kansrijke beroepen en sectoren, zoals Techniek en Zorg. Door de coronacrisis moesten we enkele projecten uitstellen, bijvoorbeeld doordat ondernemers onvoldoende werk hadden. Andere projecten moesten we aanpassen, zodat kandidaten op andere wijze toch het leerwerktraject konden voortzetten. De realisatie van Perspectief Op Werk vindt u in de tabel. De realisatie van € 97.200 in 2019 is gefinancierd vanuit WerkBedrijf.

Perspectief op Werk Bedragen in € 1

Realisatie

Budget

Kansberoepen

2019

Restant Budget

2020

626.083

0

132.929

493.154

Communicatie en Imago

48.111

0

13.079

35.032

MKB bij begeleiden doelgroep

57.000

0

22.716

34.284

Ondersteuning RTA

61.833

0

47.601

14.232

Nog te programmeren 1e miljoen

206.973

0

0

206.973

Eigen bijdrage WBRN Totaal

97.200

97.200

0

0

1.097.200

97.200

216.325

783.675

Samen met de andere Gelderse regio’s vroegen de partners provinciale subsidie aan om de coronacrisis op de arbeidsmarkt te bestrijden. Met deze middelen startten we met de volgende acties: vergroten aantal stage- en leerwerkplekken, uitbreiden van hybride leeromgevingen en inzetten van leervouchers voor werkzoekenden en ZZP-ers. Ook troffen we de voorbereidingen voor het project Praktijkleerroute in de regio. Hierdoor kunnen werkzoekenden (met en zonder werk) zonder startkwalificatie via een erkende praktijkverklaring vanuit het MBO toch een plek op de arbeidsmarkt verwerven of behouden. Bij het opzetten van de praktijkleerroute werken ondernemers, UWV, ROC, SBB, LeerwerkLoket en WerkBedrijf samen. In 2021 zetten we de verschil-

lende projecten voort. Veel aandacht zal uitgaan naar het neerzetten van de (corona-) crisisdienstverlening voor werkzoekenden en ondernemers, als aanvulling op de reguliere dienstverlening.

IPS In een IPS-traject wordt een kandidaat met een ernstig psychische aandoening (EPA) door een IPS-coach maximaal 3 jaar begeleid naar en op een werkplek. De IPS-coach werkt bij de GGZ-instelling waar de kandidaat zorg ontvangt. Daardoor kan zorg en werk goed op elkaar afgestemd worden. WerkBedrijf is sparringpartner, zet voorzieningen in en stelt het netwerk van werkgevers beschikbaar. Sinds 2017 zijn 93 trajecten gestart. Daarvan zijn 74 trajecten eind 2020 actief.

Jaarstukken 2020 MGR Rijk van Nijmegen

15

31 kandidaten waren eind 2020 betaald aan het werk. 6 kandidaten waren onbetaald aan het werk en 36 hebben nog geen werk. 1 kandidaat volgt een opleiding. Vanwege corona is begeleiding afgelopen jaar deels online verzorgd. Kandidaten vinden het prettig dat juist in deze onzekere tijd langdurige begeleiding beschikbaar is.

(gaan) halen. Samen met een trajectbegeleider vanuit school begeleidt WerkBedrijf deze jongeren naar een passende werkplek. Route naar arbeid wordt gefinancierd vanuit de regionale rijksmiddelen voor het terugdringen van voortijdig schoolverlaten. In 2021 willen we deze aanpak uitbreiden naar jongeren die uitvallen op MBO 2-niveau.

In de financiering is er onderscheid tussen trajecten die in 2017-2019 gestart zijn en trajecten die tussen 2020-2022 starten. Voor trajecten die tussen 2017-2019 startten is in 2020 in totaal € 176.000 in de begroting opgenomen en € 180.000 uitgegeven. In totaal is er € 700.000 budget voor IPS-trajecten die tussen 2020-2022 starten. In 2020 is € 80.000 voorschot verleend. Het restant wordt gereserveerd voor de volgende jaren.

ESF Actieve inclusie Het Europees Sociaal Fonds, programma Actieve Inclusie stelde voor iedere arbeidsmarktregio subsidie beschikbaar voor reintegratie van jongeren en mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. WerkBedrijf is uitvoerder van deze taak. In 2020 heeft centrumgemeente Nijmegen de einddeclaratie ingediend namens de arbeidsmarktregio. Naar verwachting wordt in 2021 de subsidie uitgekeerd en een nieuw ESF-programma opengesteld.

Route naar Arbeid Samen met ROC Nijmegen en Helicon heeft WerkBedrijf een Route naar Arbeid opgezet voor voortijdig schoolverlaters (VSV). Dit zijn jongeren die stoppen met school, maar nog geen startkwalificatie hebben. Bijvoorbeeld leerlingen van Entree die niet doorstromen naar MBO niveau 2. De school, WerkBedrijf en Leerplicht bespreken periodiek de jongeren die geen startkwalificatie

Jaarstukken 2020 MGR Rijk van Nijmegen

16

SW: de cijfers

▶ gerealiseerd ▶ begroot

SW-MEDEWERKERS IN DIENST

1.620 ZIEKTEVERZUIM

+ 17,3% (17,4%) TOEGEVOEGDE WAARDE PER FTE

€ 6.734 (€ 7.489)

Sociale werkvoorziening Eind 2020 waren 1.620 SW-medewerkers bij ons in dienst. 92% van hen werkt gedetacheerd bij een ondernemer. Dat is fors meer dan eind 2019 (66%). Dat komt doordat BlueView per 1 april 2020 de verantwoordelijk heeft voor de productie op de Boekweitweg. Daardoor veranderde de werkvorm van de SW-medewerkers op de Boekweitweg van ‘beschut’ naar ‘detachering’ in een beschutte werkomgeving. WerkBedrijf blijft de begeleiding verzorgen en de SW-medewerkers blijven werkzaam op de Boekweitweg. WerkBedrijf werkt al langer samen met BlueView en met dit besluit realiseren we onze ambitie om zoveel mogelijk SW-medewerkers bij een ondernemer te laten werken. BlueView heeft veel ervaring in productiewerkzaamheden en het werken met SW-medewerkers. Ze bieden een gevarieerd werkaanbod met meer ontwikkelingsmogelijkheden. Vanwege de coronacrisis zijn tot 1 juli 2020 aanvullende contractafspraken gemaakt met BlueView. In de piek van de crisis waren weinig SW-medewerkers aan het werk omdat een groot deel van hen in de risicogroep valt. Ook bij andere opdrachtgevers waren, zeker in de eerste coronagolf, minder SW-medewerkers aan het werk. Opdrachtgevers hadden soms minder werk of konden geen coronaproof werkplek bieden. Op de Boekweitweg kozen we ervoor om

tijdens de eerste coronagolf SW-medewerkers weer (in kleine groepen) te laten werken. Dit deden we vanwege het welzijn van SW-medewerkers. Thuiszitten had veel impact op hen. De structuur viel weg en eenzaamheid en een isolement lagen op de loer. Door weer (gedeeltelijk) te kunnen werken boden we perspectief, een ritme, sociale contacten en voldoening. Om alle SW-medewerkers een veilige werkplek te bieden en te voldoen aan de RIVM-richtlijnen hebben we, in overleg met BlueView, voor 5 jaar een locatie aan de Tarweweg gehuurd. De groepsdetachering BlueView Noviomagum (die al in 2018 is gestart) en afdeling Werkportaal & bemiddelingen (die SW-medewerkers voorbereidt op een plek bij een ondernemer, buiten de muren van WerkBedrijf) zijn verhuisd naar de Tarweweg. Daarmee kunnen SW-medewerkers op de Boekweitweg en Tarweweg voldoende afstand houden tijdens hun werk. De locatie is aangepast naar Arbo-eisen en geschikt gemaakt voor productiewerkzaamheden. Medio 2020 kwam het werk bij onze opdrachtgevers (met uitzondering van de horeca) grotendeels weer terug. De terugval in omzet is daardoor minder groot dan wij verwachtten bij de halfjaarcijfers. De toegevoegde waarde is € 6.734. Onze doelstelling was € 7.489. De SW laat een voordelig resultaat zien van € 583.100, terwijl we een

Jaarstukken 2020 MGR Rijk van Nijmegen

17

tekort van € 882.000 verwachtten. Het voordelig resultaat wordt met name veroorzaakt door een voordeel op de salarislasten SW en overhead. Voor 2020 is de begrote bijdrage van de gemeenten toereikend geweest. De extra middelen die we via de NOW aangevraagd hebben (€ 3,4 miljoen) zijn terugbetaald. Daarnaast hebben we geen beroep hoeven te doen op de extra middelen die gemeenten ontvingen voor de SW in het kader van corona. In totaal was dit voor 2020 € 2,8 miljoen voor onze regio. Corona speelt ook een rol in het gemiddeld ziekte­ verzuim. In 2020 was het gemiddeld ziekteverzuim 17,3%. Dit is een daling ten opzichte van 2019, toen was het 18,4%. Veel SW-medewerkers zaten thuis omdat zij niet aan het werk konden. Zij meldden zich in die periode ook niet ziek. We zagen met name het kortdurend verzuim en ‘grijs’ verzuim afnemen. Onder ‘grijs’ verzuim verstaan we verzuim dat geen medische reden heeft. Zo ziet een deel van de SW-medewerkers een ziekmelding als oplossing voor problematiek die thuis of in de persoonlijke sfeer speelt. Hulp hiervoor vinden (of vragen) is niet voor iedereen vanzelfsprekend. Om die reden onderzoeken we hoe we de hulpverlening dichterbij SW-medewerkers kunnen organiseren en wat onze rol daarin kan zijn.

Jaarstukken 2020 MGR Rijk van Nijmegen

18

ICT Rijk van Nijmegen ICT Rijk van Nijmegen (iRvN) beheert, exploiteert en ontwikkelt de technische ICT-infrastructuur (inclusief telefonie) van en voor de gemeenten in de regio Rijk van Nijmegen, de ODRN en de MGR. Daarnaast verzorgen we voor Gemeente Nijmegen, WerkBedrijf en de Omgevingsdienst Regio Nijmegen het functionele applicatiebeheer van alle informatiesystemen. In toenemende mate doen we dit ook voor (primaire) procesapplicaties van de overige deelnemende gemeenten.

ICT-beheer ICT-infrastructuur In 2020 is de stabiliteit en continuïteit van de ICT-infrastructuur verder vergroot. Zo is de tweede iRvN-computerzaal (stadhuis Nijmegen) verbouwd en aangepast aan de huidige eisen en is de redundantie van de aansluiting op het glasvezelnet (TeleMANN) verbeterd. Naast het up-to-date houden van alle systeemsoftware, zoals Citrix, Firewall’s en alle netwerkapparatuur, zijn alle servers gemigreerd naar het nieuwe beveiligde DataCenterNetwerk. Verder is de aanbesteding voor Storage, Backup & Recovery (die 2021 gepland staat) voorbereid.

Vanwege de beëindiging van het onderhoud is de internetbrowser Internet Explorer vervangen door de nieuwe Microsoft standaardbrowser Edge.

Mobiel werken Door corona werken alle ambtenaren vanaf maart 2020 vanuit huis. De uitrol van laptops is versneld gerealiseerd, evenals de inrichting en beheer van de nieuwe mobiele werkplekken. Gelijktijdig zijn alle gemeenten (met uitzondering van Nijmegen) gemigreerd naar Microsoft365 en Teams. Teams wordt gebruikt voor het digitaal vergaderen en eventueel samenwerken, documenten-, informatie- en kennisdelen. Gemeente Nijmegen heeft in een later stadium besloten Teams gedeeltelijk in te zetten (uitsluitend voor beeldbellen/digitaal vergaderen). Zij zijn nog niet volledige gemigreerd naar Microsoft365. Samen met een landelijke werkgroep (VNG) en Microsoft wordt gewerkt aan een verdere optimalisatie van de inrichting van Microsoft365 voor (lokale) overheden zodat deze het werken volgens de BIO en de privacyrichtlijnen nog beter ondersteund. Met de versnelde invoering van Microsoft365 en Teams heeft de Servicedesk de eerste weken van het thuiswerken workshops en opleidingen georganiseerd voor de eindgebruikers. In die periode hebben ruim 700 ambtenaren de gebrui-

kersinstructies of opleiding MS-Teams gevolgd. Toen de raden digitaal mochten vergaderen is ook voor de gemeenteraadsleden en griffies een gebruikersinstructie en opleiding MS-Teams georganiseerd. Deze vergaderingen zijn vanaf dat moment ook vanuit de Servicedesk op de locatie van de gemeentehuizen daadwerkelijk (fysiek aanwezig) ondersteund, zodat alles zo goed mogelijk kon verlopen.

Informatieveiligheid De coronatijd maakt nog meer duidelijk hoe afhankelijk we zijn van een goede, betrouwbare en veilige ICT-werkomgeving. Met name het minimaliseren van de risico’s van een hack, zoals de universiteit van Maastricht en Gemeente Hof van Twente hebben meegemaakt, blijft nadrukkelijk om aandacht vragen. Ondanks de plotselinge coronacrisis is een aantal maatregelen doorgevoerd dan wel een start mee gemaakt om deze in te voeren. De focus hierbij is met name gericht op de autorisatie-structuur van de iRvN-medewerkers en de inrichting van de robuuste mobiele werkplek. De Multi Factor Authenticatie is als standaard-inlogprocedure inmiddels volledig ingevoerd. iRvN is na een aanvankelijke moeizame start aangesloten op het SIEM/SOC (Security Information

Jaarstukken 2020 MGR Rijk van Nijmegen

19

and Event Management/Security Operations Center) van KPN. KPN heeft de landelijke aanbesteding GGI-Veilig voor dit kavel heeft gewonnen. Samen met de implementatie van de (interne log-analyzer is hiermee een grote stap gezet in het proactief monitoren van events, onverwachte en met name ongewenste activiteiten op ons netwerk. Deze monitoring wordt verder verbreed en geoptimaliseerd.

Campagne phisingmail en hacking Bij gemeenten is in samenwerking met een gespecialiseerd bureau onderzocht in welke mate gebruikers alert zijn op ‘foute’ mails. Uit dat onderzoek kwam naar voren dat er nog steeds een groot aantal gebruikers zijn die zich laten verleiden om onbekende mails te openen, op links te klikken die daarin zijn opgenomen en daarna ook gevraagde informatie geven. In dit kader is iRvN bij gemeenten in samenwerking met de CISO’s de campagne gestart om gebruikers bewust(er) te maken van de veiligheidsrisico’s bij phishingmail en andere vormen van pogingen van derden om gebruikers te verleiden hen vertrouwelijke informatie te verschaffen dan wel hen daartoe toegang te verlenen. Deze campagne is in zijn oorspronkelijk opzet (waaronder posters en publicaties binnen

de gemeentehuizen) door de Coronacrisis aangehouden. Voor iRvN-medewerkers is ook een awarenesscampagne uitgevoerd waarbij in de vorm van een spel een werkelijke hack gesimuleerd wordt. Dit is uitgevoerd in samenwerking met het bureau dat ook nauw betrokken zijn geweest bij de Maastricht-hack.

Dienstverlening De kwaliteit en de volledigheid van de gegevens in Topdesk is sterk verbeterd en de registraties van alle meldingen en incidenten is gestandaardiseerd. Daarnaast is de kennisbank gevuld met zeer veel nieuwe (standaard) kennisitems voor de servicedeskmedewerkers en binnenkort ook voor de eindgebruikers. Op basis hiervan is de voorbereiding gestart voor de naderende invoeringen van de iRvN-“selfservice”. Hierdoor wordt de eindgebruiker minder afhankelijk van de beschikbaarheid en de tijdgebondenheid van de telefonische servicedesk. Door de Servicedesk is de Dienstenlandkaart ingericht. Deze geeft een goed inzicht en is een goed stuurinstrument voor de (kwaliteit van) de iRvN dienstverlening. Deze zal dan ook de basis zijn voor de nieuwe Servicedesk rapportages aan de deelnemende gemeenten.

Samen met gemeenten zijn de procedures rondom de indiensttreding, doorstroom en uitdiensttreding van medewerkers zodanig ingericht zodat het proces rondom gebruikersaccounts vanuit de diverse P&O-afdelingen gestandaardiseerd en voor het grootste deel geautomatiseerd in IAM (Identity en Access Management) kan verlopen.

Landelijke aanbestedingen Na GT-Mobiel, GT-Vast GGI, GGI-Veilig en GTConnect hebben we in 2020 namens onze deelnemers, meegedaan aan de (landelijke) aanbestedingen GT-Print. Tijdens de implementatie van GT-Connect (vaste telefonie) is gebleken dat de leverancier toch niet in staat bleek om de vereiste diensten met voldoende kwaliteit te leveren en is de verder implementatie opgeschort. Tot slot participeren we actief in de ontwikkeling van de landelijke digitale gemeentelijke infrastructuur middels deelname aan de GGI-adviesraad en de GGI-stuurgroep. VNG Common Ground Het afgelopen jaar is een landelijk overleg tussen (ICT-)samenwerkingsverbanden (Kruispunt) gestart. Dit overleg richt zich op de rol van deze samenwerkingsverbanden in de toekomst met VNG/Common Ground ontwikkeling en hoe zij deze ontwikkeling kunnen faciliteren en stimuleren.

Jaarstukken 2020 MGR Rijk van Nijmegen

20

Er is door een Common Ground-werkgroep een ICT-ontwikkel- en beheerplatform bedacht: “Haven”. Het doel is een platform te hebben voor de (lokale) overheid waarop de ontwikkelde Common Ground-producten voor alle gemeenten beschikbaar gesteld worden. iRvN is aangesloten bij deze ontwikkeling zodat onze regionale ICT-infrastructuur tijdig wordt aangepast/aangesloten en er geen technische belemmeringen zijn voor de implementatie van Common Ground producten.

Informatie- en Applicatiebeheer (I&A) I&A-beheer voert als primaire taak het functioneel applicatiebeheer uit voor de informatiesystemen van Gemeente Nijmegen, WerkBedrijf en ODRN. Voor de Werkorganisatie Druten Wijchen voeren we nu ook het functioneel beheer voor het Sociaal Domein uit. Voor Gemeente Beuningen hebben we de functie van Informatieadviseur ingevuld. Voor Gemeente Beuningen voeren we sinds 2020 ook het webbeheer uit door het leveren van een webmaster. Met deze inzet zorgen we voor kennisdeling, samenwerking en het verminderen van kwetsbaarheid in de regio. I&A en ICT-kaders De hoofden Bedrijfsvoering en CIO Nijmegen hebben, samen met iRvN, kaders opgesteld om de I&A- en ICT-samenwerking te verbeteren. Deze

kaders geven daarmee ook de richting en de speelruimte aan waarbinnen iRvN de haar beheerde en geëxploiteerde ICT-infrastructuur kan en moet ontwikkelen. In 2020 is een nieuwe set van Basisafspraken én een aangepaste Product- en Dienstencatalogus overeengekomen ter vervanging van de afspraken die vanaf de oprichting van iRvN golden. En zijn verdere afspraken gemaakt over het gezamenlijk aanpassen van de gezamenlijke afspraken.

EVA WBRN Het afgelopen jaar heeft in het teken gestaan van het verder ontwikkelen van het EVA-project van WerkBedrijf. In nauwe samenwerking met applicatiebeheerders, key users, GAC-consultants en eindgebruikers werd, met relatief kort cyclische werkmethodes, in 2020 de vervolgfase afgerond zodat nu de inrichting voor de Participatiewet als ook voor de WMO afgerond zijn.

Het is een middel voor gemeenten om zicht te houden op haar informatiestromen, ook wanneer die informatiestromen zich meer en meer naar ‘de cloud’ verplaatsen. In 2020 is dat ook gedaan voor de koppelingen met landelijke voorzieningen in het kader van de ‘nieuwe Omgevingswet’ en zijn andere koppelingen tussen procesapplicaties van gemeenten gerealiseerd via de ESB, onder andere binnen Gemeente Berg en Dal.Het regionaliseren van de ESB is een belangrijke stap gebleken in de uitbreiding van de samenwerkingsactiviteiten binnen de regio. Advisering over het gebruik van de ESB, de inrichting en het beheer zijn voor alle gemeenten beschikbaar.

ESB De door I&A ingerichte en beheerde Enterprise Service Bus (ESB: een voorziening voor een gecontroleerde en veilige berichtenuitwisseling tussen in- en externe informatiesystemen) is voor de gehele regio beschikbaar. De ESB wordt ingezet als koppel- en integratiemechanisme.

Jaarstukken 2020 MGR Rijk van Nijmegen

21

iRvN organisatieontwikkeling Doorontwikkeling Servicedesk De doorontwikkeling van de Servicedesk met als focus: Oplossen, Communiceren en Bewaken gaat gestaag door. De inrichting van Topdesk en de registratie- en werkprocessen zijn verder geoptimaliseerd en vooral gestandaardiseerd waarmee “de basis op orde” is gekomen. Hiermee is het fundament gelegd om meer werkzaamheden te standaardiseren en door de Servicedesk zelf uit te laten voeren. Hierdoor wordt het oplossend vermogen van de Servicedesk vergroot. Ook is het afgelopen jaar veel aandacht besteed aan de onderlinge afstemming tussen de iRvN-afdelingen onderling: communicatie (overleg), samenwerking (werkprocessen) en kennisdeling (Topdesk). Doorontwikkeling Informatie- en Applicatie­ beheer Binnen Informatie- en Applicatiebeheer is de indeling van de teams aangepast om de planning en bewaking van beheer-, incident- en projectactiviteiten te verbeteren. Het in 2019 gestarte coördinatieteam coördineert op hoofdlijnen de werkzaamheden van de inhoudelijk applicatieclusters. De inzet van het Module Asset Management binnen TOPdesk heeft, in samenwerking met Gemeente Nijmegen, geleid tot een verdere pro-

fessionalisering van het beheer. Deze ontwikkeling zal ook regionaal uitgerold worden in overleg met de I-coördinatoren van de regio.

Collectief opleidingstraject ‘Broodje met…’ In 2019 is gestart met een collectief opleidingstraject om kennis te verbreden, de eigen doorontwikkeling te vergroten en de onderlinge samenwerking te vergroten. In het Coronajaar hebben digitale BroodjeMet-sessies plaatsgevonden met de focus op Informatiebeveiliging. In samenwerking met Fox-IT zijn iRvN-brede sessies over phishing- en hackpogingen georganiseerd en is een regionale (management)sessie uitgevoerd over hoe te handelen bij een cyber-aanval. Evaluatie ICT Rijk van Nijmegen en de I&Asamenwerkingspartners Door diverse ontwikkelingen, waaronder ook de coronacrisis, is de start van de aangekondigde evaluatie enige maanden vertraagd. Nadat begin dit jaar de opdrachtformulering is afgerond en selectiecriteria zijn opgesteld heeft een drietal onderzoeksbureaus in september offertes uitgebracht om het “evaluatieonderzoek met het oog op de toekomst” om dit evaluatieonderzoek uit te voeren. Het onderzoek is gegund aan PWC en zij zijn in december gestart met de eerste ronde interviews.

Dit onderzoek wordt uitgevoerd in opdracht van de gezamenlijke gemeentesecretarissen en zal in mei 2021 worden afgerond met conclusies en aanbevelingen.

OpenSource Applicaties Op verzoek van Gemeente Nijmegen, die een actief Open Standaarden en Open Source strategie heeft geformuleerd, rapporteert iRvN periodiek over de door haar gebruikte en beheerde Open Source producten. Eerder is al vastgesteld dat iRvN alle verplichte en gewenste Open Standaarden die voor de overheid gelden hanteert dan wel indien nodig kan ondersteunen. Hierop is nog een uitzondering te noemen, genaamd Dmarc, daarvan is iRvN afhankelijk van derden partijen. In bijlage 9 is een overzicht opgenomen van de betreffende Open Source producten.

Jaarstukken 2020 MGR Rijk van Nijmegen

22

Paragrafen

Jaarstukken 2020 MGR Rijk van Nijmegen

23

Weerstandsvermogen en risicobeheersing Het weerstandsvermogen geeft aan in welke mate de MGR Rijk van Nijmegen in staat is tegenvallers op te vangen. Het weerstandsvermogen bestaat uit de relatie tussen: 1. De weerstandscapaciteit: dit zijn middelen en mogelijkheden waarover het MGR Rijk van Nijmegen beschikt of kan beschikken om niet begrote kosten te dekken; 2. Alle risico’s waarvoor geen maatregelen zijn getroffen en die van materiële betekenis kunnen zijn in relatie tot de financiële positie. De paragraaf over het weerstandsvermogen bevat minimaal een inventarisatie van de weerstandscapaciteit en risico’s en het beleid hierop. Voor nadere informatie verwijzen we naar de notitie risico-inventarisatie die door ons bestuur is vastgesteld.

Weerstandscapaciteit De MGR kiest ervoor om (ter voorkoming van mogelijke financiële risico’s) geen weerstandsvermogen aan te houden, maar mogelijk een kostenegalisatiereserve per gemeente te vormen. Dit betekent dat de risico’s worden opgenomen in de begroting en jaarrekening van de deelnemende gemeenten en niet binnen de begroting en jaarrekening van de MGR.

Risico’s We inventariseren risico’s om verantwoording af te leggen over en inzicht te geven in de risico’s die voor de MGR Rijk van Nijmegen (zowel procesmatig als voor het bedrijf zelf) van belang zijn. Het is essentieel dat de risicoparagraaf voldoende vooruitkijkt naar toekomstige risico’s in beleid, uitvoering en de gevolgen hiervan voor de financiële middelen. De risicoparagraaf geeft informatie over de houdbaarheid van de strategie voor de komende periode. In deze paragraaf benoemen we de grootste risico’s.

Wet- en regelgeving en politiek bestuur­ lijke risico’s Afbouw en ontschotting Participatiebudget Per 2023 komt er waarschijnlijk een nieuw budgetverdeelmodel voor het sociaal domein. Participatie is één van de vier clusters. Welk effect het nieuwe budgetverdeelmodel heeft op WerkBedrijf is op dit moment nog onduidelijk. Het zou kunnen leiden tot frictie, omdat de personele lasten niet meer gedekt kunnen worden uit de budgetten (en de lasten niet snel afgebouwd kunnen worden). Om die reden werken we met een flexibele personele schil en hebben we een mobiliteitsvoorziening.

Aanbieden beschut werk (nieuw) vanuit de Participatiewet Kandidaten die uitsluitend in een beschutte werkomgeving betaald werk kunnen verrichten, ondersteunen we zoveel mogelijk om actief te kunnen zijn op de arbeidsmarkt. Voor kandidaten die een positief advies beschut werk nieuw van UWV krijgen, organiseren we (indien mogelijk en passend) een tijdelijk dienstverband in een beschutte omgeving van maximaal 23 maanden, met 100% Wettelijk minimumloon (WML). We sturen op duurzame plaatsingen en bemiddelen de kandidaat naar een volgende of vaste werkplek. De kosten dekken we uit de loonkostensubsidie. Die wordt overgeheveld vanuit het bijstandsbudget (BUIG) van de gemeenten. Uit het Participatiebudget financieren we de begeleidingsvergoeding en eventuele werkplekaanpassingen. Het eerste risico is dat deze dekking afneemt of wegvalt, terwijl de loonkosten voor kandidaten met een nieuw dienstverband beschut blijven bestaan. Een tweede risico is de stijging van de loonkosten, bijvoorbeeld door de invoering van de basis cao voor deze doelgroep in 2021. Wanneer de structurele kosten niet meer gedekt kunnen worden vanuit deze middelen, ontstaat er een financieel risico voor de gemeenten. De omvang van dit risico is pas te bepalen als het aantal kandidaten met een vast dienstverband bekend is.

Jaarstukken 2020 MGR Rijk van Nijmegen

24

Uittreden van een gemeente Uittreding van een gemeente uit de MGR of uit één of meerdere modules heeft tot gevolg dat frictiekosten ontstaan bij de MGR. Vooral als er langlopende verplichtingen zijn aangegaan kunnen de frictiekosten aanzienlijk zijn. Afbouw WSW budget en stijging gemiddelde loonkosten SW medewerkers. WerkBedrijf rekent voor de dienstverlening van de Sociale Werkvoorziening (onderdeel SW) een kostendekkende bijdrage (kostprijs per SE) bij gemeenten. Deze bijdrage is hoger dan het WSW budget dat de deelnemende gemeenten ontvangen vanuit het Rijk. Een afname van het WSW budget betekent geen direct risico voor de MGR. Aangezien gemeenten de bijdrage voor de uitvoering van de SW financieren vanuit het WSW budget benoemen we het risico wel in deze paragraaf. Wettelijke wijzigingen (cao, minimumloon en premies) zijn niet beïnvloedbaar, maar hebben wel een grote impact op de kosten. Sinds 2015 is er geen nieuwe instroom meer op basis van de Participatiewet. Dit heeft een vertragend effect op de daling van het loongebouw. Dit betekent ook geen direct risico voor de MGR, omdat de gemeenten verantwoordelijk zijn voor de bijdragen.