Bijlage II Kaderbrief MGR 2027

REGIO RIJK VAN NIJMEGEN

Aan de colleges en raden in de regio Rijk van Nijmegen

Datum 19 november 2025

Contactpersoon Ina Hol

Onderwerp Beleidsmatige en financiële kaders voor meerjarenbegroting 2027 - 2030

Direct telefoonnummer 06 5423 4003

Beste leden van het college en de raad, In deze brief schetsen we de hoofdlijnen voor de begroting van de Modulaire Gemeenschappelijke Regeling (MGR) voor het jaar 2027. De ontwerpbegroting die we gaan opstellen betreft een bijstelling op de begroting van 2026 en een meerjarenbegroting 2027 - 2030. Net als voorgaande jaren heeft u de mogelijkheid om op deze kaderbrief een zienswijze te geven, nog voordat de ontwerpbegroting wordt opgesteld. Zo bent u betrokken en kunt u sturen op de inhoud van de ontwerpbegroting. De zienswijze op de kaderbrief 2027 kan tot uiterlijk 1 februari 2026 bij ons bestuur worden ingediend. De ontwerpbegroting ontvangt u vóór 1 april 2026. Uiteraard krijgt u daarna ook de mogelijkheid een zienswijze te geven op dat ontwerp. De MGR heeft een platformfunctie voor samenwerking in de regio. Daarnaast hebben we twee uitvoeringsmodules waarbinnen werkzaamheden worden uitgevoerd: WerkBedrijf en ICT Rijk van Nijmegen (iRvN). Onderstaand gaan we in op de (financiële) kaders voor de MGR als geheel en benoemen we relevante inhoudelijke en financiële ontwikkelingen voor beide modules. Algemeen Indexeringen en inflatie We hanteren bij het opstellen van de begroting de indexeringsafspraken, zoals gemaakt met uw regionale adviesfunctie Gemeenschappelijke Regelingen.

Deze indexeringsafspraken en de effecten van de inflatie hebben effect op beide modules: WerkBedrijf en ICT Rijk van Nijmegen (iRvN). Loonontwikkeling cao De kosten voor onze formatie zijn een belangrijk onderdeel van onze begroting. De huidige cao Gemeenten/SGO loopt tot en met 31 maart 2027. Voor een deel van begrotingsjaar 2027 is de

Bezoekadres: Nieuwe Dukenburgseweg 21a, 6534 AD Nijmegen I Postadres: Postbus 38165, 6503 AD Nijmegen I T: 024-7517500 I KvK: 61535702/ IBAN-nr: NL29INGB0007338615 t.n.v. MGR Rijk van Nijmegen I BIC-code: INGBNL2A I btw-nr: 854380140.801 I www.regiorvn.nl

MGR Rijk van Nijmegen

2

loonontwikkeling dus nog onzeker. We proberen dit zo realistisch mogelijk te ramen in onze begroting en volgen de relevante ontwikkelingen. Besluitvorming regionale raadsadviescommissie MGR Momenteel loopt een proces om te komen tot een regionale raadsadviescommissie MGR. Deze commissie adviseert het bestuur van de MGR. Het is nog niet duidelijk welke financiële impact dit heeft op de begrotingsbijstelling 2026 en de begroting 2027. WerkBedrijf Het doel van WerkBedrijf is om kandidaten met een ondersteuningsbehoefte te helpen bij het vinden en behouden van duurzaam werk. Deze doelgroep redt het heel vaak niet zelfstandig op de arbeidsmarkt. Voor hen heeft WerkBedrijf maatschappelijke meerwaarde. iedereen is van waarde en verdient een (werk)plek in onze maatschappij. Wettelijke en beleidsmatige kaders WerkBedrijf voert de Wet sociale werkvoorziening (Wsw), het werkdeel van de Participatiewet, de arbeidsmatige dagbesteding (WMO) en de Module Arbeidsmarkt en Participatie (MAP, Wet inburgering) uit. Dit doen we voor de inwoners en ondernemers van de deelnemende gemeenten. Sinds 1 juli 2024 voeren we binnen de Participatiewet ook taken uit op het gebied van nietloonvormende activering. We doen dit door inzet van participatiecoaches. Dit doen we voor verschillende gemeenten, als onderdeel van de lokale keuzekaart van de dienstverleningsovereenkomst.

Niet alle participatiecoaching in de regio wordt georganiseerd via het lokale keuzebudget, dit wordt ook georganiseerd en betaald door de deelnemende gemeenten zelf. Het regionale beleidskader arbeidsmarkt en re-integratie 2024- 2027 roept op tot geïntensiveerde en integrale dienstverlening aan kandidaten met een ondersteuningsbehoefte. Het gaat uit van een verschuiving naar meer aanbodgerichte arbeidsbemiddeling, waarbij het vertrekpunt de werkzoekende is. Het beleidskader benoemt het belang van een effectieve samenwerking tussen inkomensconsulenten en werkconsulenten. Ook wordt de inzet van scholingsinterventies - o.a. voor het overbruggen van de mismatch op de arbeidsmarkt - benoemd als kansrijk. Kandidatenpopulatie en arbeidsmarkt De huidige kandidatenpopulatie bij WerkBedrijf heeft vaak een complexe ondersteuningsvraag. We zien dat de groep kandidaten met arbeidsbeperking blijft groeien. Het aantal jongeren met multi problematiek neemt toe. Ook zien we dat het aandeel statushouders stijgt, met o.a. vraagstukken op het gebied van taal, cultuur en startkwalificatie. Het vraagt inzet van capaciteit en voorzieningen om deze kandidaten werkfit te krijgen en duurzaam aan het werk te helpen en te houden. Werkbehoud realiseren we door begeleiding op de werkplek door bijvoorbeeld een jobcoach of de consulent bedrijfsdienstverlening.

De huidige arbeidsmarkt is nog steeds krap: er zijn meer vacatures dan werkzoekenden. We zien wel dat de krapte afneemt ten opzichte van enkele jaren geleden. In deze krappe arbeidsmarkt zien we weinig adoptievermogen voor onze doelgroep. Werkgevers zijn op zoek naar kandidaten die niet of weinig ingewerkt hoeven te worden weinig begeleiding nodig hebben. Onze kandidaten kunnen veel toevoegen aan organisaties, maar hebben wel inwerktijd en begeleiding nodig. We zien overigens dat werkgevers niet altijd een goede 'business case' kunnen maken met onze kandidaten. In de Participatiewet zijn er voor kandidaten met arbeidsbeperking minder publieke middelen beschikbaar

MGR Rijk van Nijmegen

3

dan bijvoorbeeld onder Wsw. We denken mee met werkgevers over het optimaal inzetten van voorzieningen en instrumenten om hen te ontzorgen. Focus in de dienstverlening: werkontwikkeling We hebben de komende jaren te maken met budgettaire kansen en uitdagingen. Een budgettaire kans zijn de impulsgelden (circa 1,1 miljoen per jaar) die het Rijk beschikbaar stelt voor de versterking van de dienstverlening voor de doelgroep van de Participatiewet: in het bijzonder degene die zijn aangewezen op Beschut Werk. Een budgettaire uitdaging is de korting (voor onze regio) die het Rijk doorvoert op de budgetten beschut werk, door bij budgetstelling uit te gaan van realisatie in plaats van taakstelling. Dit gaat naar verwachting in per 2027 of 2028, en betreft een ombuiging van circa 1,8 miljoen euro. Om deze kansen en uitdagingen op een goede manier te implementeren leggen we accenten in onze dienstverlening, passend binnen bestaande kaders. We kiezen ervoor onze dienstverlening te focussen op werkontwikkeling. Dit past het beste bij de huidige kandidatenpopulatie, onze wettelijke taak en het regionale beleidskader arbeidsmarkt en reintegratie. Werkontwikkeling houdt in dat we kandidaten - vaak met ondersteuningsbehoefte helpen bij het ontwikkelen naar en behouden van werk. Hierbij werken we mensgericht en bezien we de kansen, mogelijkheden en uitdagingen van de betreffende kandidaat.

We leggen in onze dienstverlening het accent op de volgende doelgroepen: •

Mensen met arbeidsbeperking, zij redden het niet zelfstandig in de arbeidsmarkt. Sinds het sluiten van de Wsw en de Wajong maken steeds meer mensen met een arbeidsbeperking gebruik van de Participatiewet. Conform de Participatiewet begeleiden we hen naar werk en zetten daarbij loonkostensubsidie en begeleiding op de werkplek in;

•

Jongeren, zij hebben nog een heel leven voor zich. Het is zaak hen snel en goed te begeleiden naar een werkplek. Hoe eerder we dit doen, hoe groter de kans op succes. Hoe meer jaren een kandidaat in de bijstand zit, hoe lastiger het wordt hen duurzaam naar werk te begeleiden. We zien dat jongeren vaak een arbeidsbeperking hebben of te maken met multiproblematiek (thuissituatie, schulden, schooluitval, etc.);

•

Statushouders, met wat hulp kunnen we hen helpen een belangrijke bijdrage te leveren aan de samenleving. In deze groep zit veel potentie om aan het werk te komen. Om succesvol te zijn op de arbeidsmarkt moeten statushouders zich de Nederlandse werkcultuur eigen maken, vaak hebben ze ook te maken met een taalachterstand. We helpen ze daarmee om te gaan en begeleiden naar en op werk. Het hebben van werk draagt bij aan de integratie en aan het draagvlak voor het asielbeleid.

Binnen de focus op werkontwikkeling blijven we aandacht houden voor 'quick wins'. Kandidaten die we snel duurzaam naar werk kunnen begeleiden, zullen we ook snel naar werk begeleiden. Omdat deze kandidaten steeds minder vaak zien, bouwen we de capaciteit hiervoor af. Wanneer de conjunctuur en economische situatie maken dat deze categorie kandidaat weer veel in de bijstand instromen, bouwen we de capaciteit voor het bemiddelen van hen weer op. Wat gaan we minder doen? Wanneer we een budgetkorting moeten implementeren bouwen we af op die onderdelen van de dienstverlening die het minst raken aan de gekozen accenten in de dienstverlening. Het gaat dan bijvoorbeeld om capaciteit voor dienstverlening aan niet-uitkeringsgerechtigden. Daarnaast bouwen we ook capaciteit af die raakt aan het sec verbinden van kandidaten aan bestaande vacatures. Deze

MGR Rijk van Nijmegen

4

vormen van dienstverlening zijn in de huidige context minder effectief en dragen minder bij aan de maatschappelijke doelen die we hebben. Uiteraard blijven we passende dienstverlening bieden aan (het steeds geringer aantal) kandidaten dat snel bemiddeld kan worden naar betaald werk. Impuls voor werkontwikkeling Het Rijk heeft extra geld beschikbaar gesteld voor kwetsbare werkzoekenden- vaak met arbeidsbeperking - die vallen onder de doelgroep van de Participatiewet. Het gaat om een structureel budget en een a-structureel budget, de komende tien jaar bedraagt dit gezamenlijk circa 1,1 miljoen per jaar. Het ministerie van SZW stelt deze middelen ter beschikking aan gemeenten om werkontwikkeling te versterken langs de volgende lijnen: •

Het nog meer zijn van een opstap naar een reguliere werkplek;

•

Het nog meer zijn van een vangnet voor als regulier werk tijdelijk niet lukt;

•

Het bieden van meer beschutte werkplekken.

WerkBedrijf geeft, vanuit de huidige taak en opdracht, in onze regio invulling aan deze lijnen. We kunnen echter binnen de huidige budgettaire kaders het meer kwetsbare deel van de doelgroep (circa 29% van het kandidatenbestand heeft een geregistreerde arbeidsbeperking) onvoldoende helpen. We willen deze impulsmiddelen - naast het reguliere Participatiebudget- inzetten om meer mensen met een arbeidsbeperking aan het werk te helpen en houden. Hierbij hebben we een bijzondere focus op beschut werk. In bijgevoegd plan (bijlage 1) gaan we hier nader op in. We vragen de gemeenteraden - bij de zienswijze op de ontwerpbegroting- om te besluiten deze middelen op basis van dit plan beschikbaar te stellen aan de MGR. Doel is om meer kandidaten met ondersteuningsbehoefte duurzaam aan het werk te helpen en houden. Over de bestedingen, inzet en resultaten van de impulsgelden zal- in samenhang met de bestedingen, inzet en resultaten van de brede uitvoering van de Participatiewet - herleidbaar gerapporteerd worden in de geëigende P&C documenten. Uitgangspunten voor financieel kader Binnen WerkBedrijf hebben we verschillende onderdelen, waarvoor de budgetten op verschillende manieren tot stand komen. We beschrijven onderstaand per onderdeel welke uitgangspunten we hanteren bij het opstellen van de komende begroting. •

voor onderdeel WERK

Voor dit onderdeel zetten we de begeleidingsmiddelen beschut werk en het werkbudget in. Deze middelen halen we op bij de deelnemende gemeenten. Vanaf 2025 gebruiken we de objectieve rekentaal die door Berenschot is ontwikkeld, om de hoogte van het werkbudget te bepalen. Dit is conform de financiële paragraaf in door de deelnemende gemeenten vastgestelde beleidskader arbeidsmarkt en re-integratie. In de financiële paragraaf van het beleidskader arbeidsmarkt en re-integratie is een taakstellende korting op het werkbudget van 1,2 miljoen euro afgesproken. Deze korting is vanaf 2025 -- structureel - geïmplementeerd.

MGR Rijk van Nijmegen

5

Het algemeen bestuur heeft 3 oktober 2024 de bestemmingsreserve risico's participatiebudget vastgesteld. Hierbij zijn de instellingscriteria uit de nota reserves en voorzieningen 2024 gehanteerd. Wanneer de raden hiertoe besluiten, zetten we voor het plan in bijlage 1 de Rijksmiddelen ten behoeve van de versterking van werkontwikkelbedrijven in. Het gaat dan specifiek om de decentralisatie-uitkering impulsbudget (a-structureel, voor 10 jaar) en de infrastructurele opslag (via de integratie-uitkering Participatie). •

voor onderdeel loonkostensubsidie

Gemeenten krijgen via de BUIG-uitkering budget beschikbaar voor de verstrekking van loonkostensubsidies. We zien dat de realisatie van loonkostensubsidies de afgelopen jaren gestaag groeit. De budgetten worden door het Rijk beschikbaar gesteld op basis van de realisatie in het voorgaande jaar. Het kan door deze systematiek voorkomen dat de MGR in een begrotingsjaar meer LKS-middelen begroot voor een gemeente, dan zij dat jaar vanuit de BUIG ter beschikking hebben. Hierdoor lopen gemeenten het risico budget te moeten 'voorfinancieren'. De MGR begroot de bijdrage loonkostensubsidie op basis van de voorlopige BUIG-budgetten en prognoses gebaseerd op monitoring in de uitvoering. Per gemeente wordt ingeschat welk bedrag aan loonkostensubsidie verstrekt gaat worden in een jaar. Na afloop van het jaar zal op basis van de realisatie per gemeente een afrekening volgen. •

voor onderdeel SW

De financiële uitgangspunten voor het onderdeel SW wijzigen niet. Net als in eerdere jaren houden we rekening met een kostendekkende bijdrage per gemeente voor het onderdeel SW. Er wordt een kostprijs berekend. Deze prijs vormt de basis voor de bijdrage van iedere gemeente. Gemeenten blijven zicht houden op de omvang van de middelen die zij van het Rijk krijgen in de integratieuitkering WSW. Een significant deel van de begroting voor het onderdeel SW betreft loonkosten voor onze SWmedewerkers. Deze kosten zijn niet te beïnvloeden en tevens afhankelijk van cao-ontwikkelingen. •

voor onderdeel Op Weg Naar Werk (arbeidsmatige dagbesteding)

De financiële uitgangspunten voor dit onderdeel wijzigen niet. Net als in eerdere jaren houden we rekening met een regionaal maximaal budget. Op basis van realisatie en prognose stellen we in onze begroting per gemeente de bijdrage voor. Afrekening vindt plaats op basis van de realisatie per gemeente afgezet tegen de gemeentelijke bijdrage. •

voor onderdeel Arbeidsmarktregio Rijk van Nijmegen

In onze begroting zitten verschillende specifieke budgetten ten behoeve van (o.a.) de arbeidsmarktdienstverlening in onze regio. Over deze budgetten gaan we afzonderlijk begroten en rapporteren. Het gaat dan bijvoorbeeld om budgetten ten behoeve van de ontwikkeling en exploitatie van het Regionaal WerkCentrum. Hiertoe wordt samengewerkt met partners als het UWV, de sociale partners en het onderwijsveld. ICT Rijk van Nijmegen [iRyN]

ICT Rijk van Nijmegen (iRvN) beheert, exploiteert en ontwikkelt de technische ICT-infrastructuur van en voor de gemeenten in de Regio Rijk van Nijmegen en voor de MGR. Voor WerkBedrijf en de

MGR Rijk van Nijmegen

6

Omgevingsdienst in het Rijk van Nijmegen verzorgt iRvN tevens het functioneel Informatie- en Applicatiebeheer. Dat laatste gebeurt ook voor het overgrote deel van het applicatielandschap van Gemeente Nijmegen en daarnaast verzorgt iRvN daar waar gewenst ook het functioneel Informatieen Applicatiebeheer voor andere gemeenten in de regio. De komende jaren richten iRvN en de deelnemers zich op verdere versterking van de gezamenlijke digitale basis: modern, veilig en toekomstbestendig, met een goede balans tussen continuïteit en vernieuwing. In 2025 zijn drie regionale beleidstrajecten gestart - het MDM/MAM-beleid, de gezamenlijke cloudstrategie en de regionale i-samenwerking - die in 2026 verder worden uitgewerkt en richtinggevend zijn voor de komende jaren. Deze lijnen vormen samen de basis voor een wendbare ICT-infrastructuur en vragen om heldere bestuurlijke keuzes over inrichting, fasering en financiering. De uitvoering is niet budgettair neutraal: er zijn structurele én incidentele kosten nodig om veilig, efficiënt en aantoonbaar volwassen te blijven werken. Parallel hieraan wordt doorgewerkt aan de modernisering van werkplekken (o.a. M365), het zorgvuldig toepassen van Al in beheer en dienstverlening, én het versterken van informatieveiligheid en bewustwording.

iRvN en de deelnemers investeren gericht in kennis, capaciteit en organisatiekracht, zodat de gemeentelijke dienstverlening digitaal betrouwbaar kan worden ondersteund. De beweging die we samen maken is geen groei om de groei, maar versterking: keuzes maken, gefaseerd vernieuwen en waar mogelijk afbouwen, zodat de regio beschikt over een duurzame en toekomstgerichte digitale infrastructuur waar samenwerken loont - inhoudelijk, organisatorisch én financieel. In bijlage 2 gaan wij verder en dieper in op een aantal relevante financiële en inhoudelijke ontwikkelingen voor iRvN. Tot besluit Op 15 december is er een regionale raadsinformatieavond waarop de gemeenschappelijke regelingen hun kaderbrief nader toelichten. Wij zullen daar aanwezig zijn voor een nadere toelichting op deze kaderbrief en voor de beantwoording van uw vragen. Wij hopen u met dit schrijven voldoende te hebben geïnformeerd en zien uit naar uw zienswijzen. Met vriendelijke groet,

Algemeen Bestuur modulaire gemeenschappelijke regeling Rijk van Nijmegen, De Voorzitter,

De Secretaris,

drs. H.M.F. Bruis

J. Hol