Bijlage II Jaarrekening 2023 MARN
Tekst van het document
JAARVERSLAG 2023 Versie 1
Voor akkoord:
T. van Elferen, Voorzitter Dagelijks Bestuur GR MARN
INHOUD Pagina
1
2
3
Programma & Producten .............................................................................................................. 1 1.1
Programma ................................................................................................................................... 1
1.2
Bestuur .......................................................................................................................................... 1
1.3
Afvalverwerking ............................................................................................................................ 2
Paragrafen ...................................................................................................................................... 4 2.1
Financiële paragraaf.................................................................................................................... 4
2.2
Verbonden partijen ...................................................................................................................... 7
2.3
Weerstandsvermogen en risicobeheersing ............................................................................. 7
2.4
Bedrijfsvoering ............................................................................................................................. 8
2.5
Onderhoud kapitaalgoederen .................................................................................................... 9
JAARREKENING 2023 ................................................................................................................ 10 3.1
Algemeen .................................................................................................................................... 10
3.2
Balans .......................................................................................................................................... 12
3.3
Toelichting balans ...................................................................................................................... 14
3.4
Overzicht van baten en lasten ................................................................................................. 18
3.5 Toelichting overzicht van baten en lasten .............................................................................. 20 3.5.1 Bestuur ................................................................................................................................... 21 3.5.2 Product Afvalverwerking ...................................................................................................... 21 3.5.3 Netwerkondersteuning Projecten ....................................................................................... 22 3.5.4 Analyse begrotingsrechtmatigheid ..................................................................................... 23 3.5.5 Analyse onvoorzien .............................................................................................................. 24 3.5.6 Analyse overzicht van baten en lasten .............................................................................. 24 3.5.7 Incidentele baten en lasten.................................................................................................. 25 3.5.8 Wet normering topinkomens ............................................................................................... 25 3.6 Overige gegevens......................................................................................................................
27 3.6.1 Gebeurtenissen na balansdatum ........................................................................................ 27 3.7 4
Bestemming saldo en vrijval bestemmingsreserve .............................................................. 28
Bijlagen ......................................................................................................................................... 30 4.1
ledenlijst algemeen en dagelijks bestuur ............................................................................... 30
4.2
Normenkader rechtmatigheid................................................................................................... 30
4.3
Interne regelgeving .................................................................................................................... 30
1
Programma & Producten
1.1 Programma Rechtskarakter De gemeenschappelijke regeling is een rechtspersoonlijkheid bezittend samenwerkingsverband, dat is opgericht op grond van de Wet Gemeenschappelijke Regelingen (WGR). Doelstelling, taken en bevoegdheden en producten De gemeenschappelijke regeling Milieusamenwerking en Afvalverwerking Regio Nijmegen (MARN) is getroffen ter behartiging van de gemeenschappelijke belangen van de deelnemende gemeenten ter bescherming van het milieu, waaronder in ieder geval begrepen een doelmatige en milieuhygiënisch verantwoorde verwijdering van afvalstoffen, en in het bijzonder om te voorzien in het aandeelhouderschap in ARN B.V (ARN). Ter uitvoering van de doelstelling van de MARN worden de volgende producten onderscheiden: 1. Bestuur; 2. Afvalverwerking, in het bijzonder de relatie met ARN; 1.2 Bestuur Wat hebben we bereikt en wat hebben we ervoor gedaan? De MARN is aandeelhouder van en leverancier van afval aan ARN. De aandacht van (het bestuur van) MARN gaat uit naar de juiste invulling van het aandeelhouderschap en de samenwerking op het gebied van afvalverwerking. Tevens is de MARN betrokken bij het stimuleren van de circulaire economie in de regio. MARN heeft als publieke partij 51% van de aandelen en Remondis heeft als private partij 49% van de aandelen van ARN. Daarmee is ARN voor het merendeel in publieke handen is.
MARN en de energietransitie/ circulariteit in de regio De verkenning van de toekomst van de MARN, mede in relatie tot de energietransitie van de deelnemende gemeenten leidde in 2020 tot de conclusie dat MARN zich gaat ontwikkelen naar een MARN+. De plus geeft een actievere invulling van het aandeelhouderschap in de ARN aan en het benutten van dit aandeelhouderschap bij de energietransitie. In 2023 heeft het Dagelijks en Algemeen Bestuur meermaals nader over de invulling van MARN+ gesproken en is besloten om een senior adviseur als linking pin tussen de gemeenten en ARN aan te stellen. Deze adviseur kan, door middel van inzicht in de kansrijke projecten bij ARN op het gebied van energietransitie en circulariteit, de verbinding maken naar de MARN-gemeenten en een actieve rol in de afstemming hierover op zich nemen. Dit alles in nauwe verbinding met het bestuur van MARN. In 2023 zijn hiervoor nog geen kosten gemaakt. In november 2019 heeft het Algemeen Bestuur besloten financiële ondersteuning te geven aan de Circulaire Raad. Vanuit GR MARN hebben twee bestuursleden zitting in deze samenwerking. Het afgelopen jaar is verder ingezet om ontwikkeling te geven aan de circulaire economie in de regio. Het Algemeen bestuur heeft besloten om de bijdragen aan de Circulaire Raad, en daarmee aan de energietransitie in de regio, te continueren tot en met 2027.
Aandeelhouder ARN Het huidige bestuur van GR MARN, aangetreden per juli 2022, heeft in 2023 de kennismaking met de aandeelhouder Remondis hernieuwd. Hiertoe heeft in het begin van het jaar een bezoek van MARN aan de hoofdlocatie van Remondis in Lünen, Duitsland, plaatsgevonden. Dit was een inspirerende bijeenkomst waarbij de vele mogelijkheden van hergebruik van afvalstromen aan de orde kwamen. Aan het eind van 2023 hebben de aandeelhouders van ARN elkaar in een bijeenkomst 20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
1
bij ARN opnieuw gesproken en gaf de directie van ARN een toelichting op de nieuwste ontwikkelingen bij ARN op het gebied van de energietransitie.
Wat heeft het gekost?
Voor een verdere onderbouwing en toelichting wordt verwezen naar de jaarrekening vanaf onderdeel 3.4. De begrote baten ad 100.000 hebben betrekking op de inzet reserve Marn+. In 2023 zijn er geen activiteiten uitgevoerd op dit onderdeel en is derhalve ook geen inzet van reserve nodig. Wij stellen in het voorstel resultaatbestemming voor om deze reserve uit te keren aan de gemeenten. 1.3 Afvalverwerking Wat hebben we bereikt en wat hebben we ervoor gedaan? Het product betreft het geheel aan (financiële) relaties die de MARN heeft met ARN. De MARN was en is op de volgende wijzen verbonden met deze vennootschap: 1. Contractpartner voor aanlevering van afval en indirect leverancier van afvalstoffen; 2. Aandeelhouder in het aandelenkapitaal; 3. Voormalig eigenaar/verhuurder en in 2017 verkoper van de gronden waarop de installaties en stortlocatie van ARN zijn gelegen. Ad 1. De MARN heeft een langdurige doorlopende overeenkomst voor het aanleveren van verschillende afvalstromen met ARN, waaronder restafval en GFT. De MARN beoordeelt de verhouding met ARN op transparantie en streeft waar mogelijk naar een verlaging van het tarief en het verder inzetten op duurzaamheid. Hiertoe zal in 2024 een onafhankelijk tarievenonderzoek bij ARN worden uitgevoerd. Ad 2.
De MARN is als aandeelhouder aanwezig bij de Algemene Vergadering van Aandeelhouders, waarbij onder andere de jaarstukken van ARN worden goedgekeurd. Tevens onderhoudt MARN het contact met de Raad van Commissarissen en is betrokken bij strategische keuzes. Ad 3. De MARN heeft de gronden in 2017 verkocht aan ARN voor een bedrag van €11.500.000. Met ARN is een leenovereenkomst aangegaan waarbij ARN over een periode van 20 jaar dit bedrag aflost en een marktconforme rente, inclusief risico-opslag betaalt. Ter verzekering van de betaling van de termijnen van de koopprijs heeft ARN zekerheid aan MARN verstrekt in de vorm van een eerste recht van hypotheek op de percelen die onderdeel uitmaken van de verkoop. In de verkoopakte zijn verschillende bepalingen opgenomen over het gebruik van de terreinen, risico’s en dergelijke, zoals dit voorheen in de huurovereenkomst en de akte tot vestiging van een recht van opstal was opgenomen
20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
2
Wat heeft het gekost?
De kosten en baten van afvalverwerking liggen in lijn met de begroting.
20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
3
2
Paragrafen
2.1 Financiële paragraaf Uitgangspunten De gemeenschappelijke regeling houdt zich aan de Begrotingsrichtlijnen van de Regio Nijmegen voor haar financieel beleid. Positieve resultaten op basis van een vastgesteld jaarverslag worden conform besluiten van het Algemeen Bestuur uitgekeerd aan de deelnemende gemeenten conform de bepalingen van de tekst van de gemeenschappelijke regeling van de MARN (zie ook weerstandsvermogen) tenzij door het bestuur een bestemming wordt gegeven aan (een deel van) het exploitatiesaldo. De paragraaf betreffende de financiering bevat onder andere de beleidsvoornemens ten aanzien van het risicobeheer van de financieringsportefeuille en geeft inzicht in de rentelasten, het renteresultaat, de wijze waarop rente aan investeringen en taakvelden wordt toegerekend en de financieringsbehoefte. De kaders ten aanzien van risicobeheer zijn vastgelegd in de Financiële Verordening MARN en het Treasurystatuut. Deze zijn herzien in het kader van de wijziging van de wet op de decentrale rekenkamers en bijbehorende herziening van artikelen 212 en 213 Gemeentewet. Daarmee zijn ook de Controleverordening en het controleprotocol herzien. Wet FiDo In de wet Financiering Decentrale Overheden, afgekort de wet FiDo, zijn de kaders gesteld voor een verantwoorde professionele inrichting en uitvoering van de treasuryfunctie van decentrale overheden.
Ten behoeve van een verbeterde werking van de financieringsfunctie van decentrale overheden naar aanleiding van onder andere de kredietcrisis, is de gewijzigde wet FiDo per 1 januari 2009 in werking getreden. De treasuryfunctie omvat alle activiteiten die zich richten op het besturen en beheersen van, het verantwoorden over en het toezicht houden op de financiële vermogenswaarden, de financiële stromen, de financiële posities en de hieraan verbonden risico’s. Verplicht Schatkistbankieren voor decentrale overheden Het vanaf 10 december 2013 verplichte schatkistbankieren, in feite schatkistbeleggen, houdt in dat gemeenten en door hen opgerichte gemeenschappelijke regelingen al hun overtollige liquide middelen (‘beleggingen’) aanhouden bij het ministerie van Financiën en niet langer financiële geldmiddelen en vermogens bij private partijen buiten de schatkist aanhouden. De middelen die een decentrale overheid aanhoudt, blijven beschikbaar voor de uitoefening van de publieke taak. Het principe van schatkistbankieren is dat publiek geld de schatkist niet eerder verlaat dan noodzakelijk is voor de uitvoering van de publieke taak. Wet Houdbare overheidsfinanciën De Wet Houdbare overheidsfinanciën (Wet Hof), in werking getreden per 1 januari 2014, betreft de Nederlandse uitwerking van Europese afspraken ten aanzien van de overheidsfinanciën.
De Europese begrotingsafspraken zijn gericht op het terugdringen van het nationale EMU-tekort tot onder de 3 procent. In de wet worden de afspraken vertaald naar nadere doelstellingen ten aanzien van de schuldomvang en het begrotingstekort van decentrale overheden. Wet elektronische publicaties Op 1 juli 2021 is de Wet elektronische publicaties (Wep) in werking getreden. Het doel van de Wep is het vergroten van de toegankelijkheid van (voorgenomen) overheidsbesluiten. Verslag over het jaar 2023 Aangegane en verstrekte leningen De MARN is in het verleden een aantal leningen aangegaan in het kader van de aanschaf van de gronden waarop de installaties van ARN zijn gebouwd en de stortplaats wordt geëxploiteerd. Hierbij zijn ook de aandelen in de ARN meegefinancierd. Van deze lening resteerde in 2017 alleen nog een kasgeldlening bij BNG van €2.000.000. In 2017 heeft het bestuur besloten deze lening om te zetten 20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
4
in een aflosbare lening met een looptijd van 20 jaar vanaf 1 juli 2017. Deze lening is aangegaan bij BNG tegen een rentepercentage van 1,33%. MARN heeft aan ARN een lening ter hoogte van €11.500.000 verstrekt ten behoeve van de aankoop van de gronden van MARN door ARN. Hierop wordt door ARN jaarlijks rente en aflossing betaald. Het rentepercentage van deze lening is gesteld op een vaste rente van 3,09% op jaarbasis voor de gehele periode van aflossing. Wij verwijzen naar de toelichting bij de jaarrekening. Rentebaten en -lasten Gedurende het jaar 2023 heeft de MARN rente betaald over de door haar aangegane lening bij BNG. Ten opzichte van de vastgestelde begroting 2023 is rente betaald ter hoogte van €19.969. Gedurende het jaar 2023 heeft MARN van ARN een bedrag van € 259.570 aan rente ontvangen, hetgeen is gebruikt ter dekking van de exploitatie (begroting 2023 € 259.572). Het gedeelte wat ten gunste van de in 2022 uitgetreden gemeente West Maas en Waal komt á €14.583 is als kosten in de begroting opgenomen. De gemeente West Maas en Waal heeft tot aan einde looptijd aflossing lening recht op een vastgesteld deel van de rente-inkomsten. Schatkistbankieren De gelden die de gemeenschappelijke regeling niet direct nodig heeft gehad voor haar eigen exploitatie zijn gedurende het boekjaar ondergebracht bij de Rabobank. MARN handelt conform het zogenaamde “Schatkistbankieren”.
Bedragen boven de €400.000 (gemiddeld over een maand) worden op een speciaal daartoe geopende rekening gezet bij het Rijk. Wij verwijzen naar de toelichting bij de jaarrekening. Kasgeldlimiet Een belangrijk uitgangspunt van de Wet Fido is het beheersen van risico’s die samenhangen met de rentelasten van decentrale overheden. Om een grens te stellen aan korte financiering (rente-typische looptijd tot één jaar) is in de Wet Fido de kasgeldlimiet opgenomen. Juist voor korte financiering geldt dat het renterisico aanzienlijk kan zijn, aangezien fluctuaties in de rente bij korte financiering direct een relatief grote invloed hebben op de rentelasten. De kasgeldlimiet wordt berekend als een percentage van het totaal van de jaarbegroting van i.c. de MARN bij begin van het jaar. Artikel 4, lid 1 Wet FIDO bepaalt, dat de gemiddelde netto-vlottende schuld per kwartaal niet de kasgeldlimiet overschrijdt. Hiervoor wordt het gemiddelde genomen van de korte financiering op de eerste dag van de drie kalendermaanden in een kwartaal.
20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
5
De ontwikkeling van de kasgeldlimiet in 2023 blijkt uit onderstaande opstelling (alles in euro’s):
Renterisiconorm De renterisiconorm heeft als doel om het renterisico bij herfinanciering te beheersen. Hoe meer de aflossing van de schuld in de tijd wordt gespreid, hoe minder gevoelig de begroting wordt voor renteschokken bij de herfinanciering. Het renterisico op het begrotingstotaal overschrijdt de renterisiconorm niet (artikel 6, lid 1 Wet FIDO). De renterisiconorm wordt berekend door een vastgesteld percentage te vermenigvuldigen met het begrotingstotaal bij aanvang van het jaar. Op basis van de Wijzigingswet stelt de beoogde renterisiconorm in de kern dat de jaarlijkse verplichte aflossing en renteherzieningen niet meer dan 20% van de begroting mogen bedragen. Het maximum percentage van 20% moet voor de komende vier jaar worden berekend op basis van de begroting voor het komende jaar. De horizon van het begrotingsjaar plus de komende drie jaar komt overeen met de periode van de meerjarenraming. Zoals vermeld is de kasgeldlening die door MARN was aangegaan per medio 2017 bij BNG omgezet naar een aflosbare lening met een looptijd van 20 jaar met een vast rentepercentage. De termijn loopt hier mee gelijk aan de aflossingsverplichting van ARN op de aan haar door MARN verstrekte langlopende lening in het kader van de grondverkoop.
Resumé In de rekening van de MARN zijn geen voorzieningen voor financieringsrisico’s getroffen, zij het dat de lening die aan ARN is verstrekt, is afgedekt met een eerste recht van hypotheek op de percelen betrokken in de grondverkoop. In artikel 27 lid 1 van de tekst van de gemeenschappelijke regeling MARN wordt vermeld dat de gemeenten gezamenlijk garant staan voor de juiste betaling van rente, aflossing, boeten en kosten van de door het openbaar lichaam gesloten en af te sluiten langlopende en kasgeldleningen en in rekening opgenomen en op te nemen gelden, en voor de door het openbaar lichaam verstrekte garanties. In lid 2 van dat artikel wordt verder vermeld dat elke deelnemende gemeente hierbij is 20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
6
verbonden naar verhouding van haar inwonertal. Daarbij zijn de inwonertallen bepalend zoals deze door het Centraal Bureau voor de Statistiek worden bekend gemaakt. Tevens zijn er zijn geen claims van derden, noch zijn er bijzondere risico’s in de deelneming (ARN B.V.) en zijn er geen rechtsgedingen. Omzetbelasting Na de verkoop van de gronden is MARN niet meer betrokken in de BTW-heffing. 2.2 Verbonden partijen Voor de financiële consequenties van deze relatie wordt verwezen naar het Treasury-verslag als ook de Risicoparagraaf. Aandeelhouderschap MARN houdt 3.750 aandelen in ARN. Elk aandeel vertegenwoordigt een nominale waarde van € 453. De aandelen zijn door MARN voor 100% volgestort. Doordat in 2019 Regio De Vallei en in 2020 Regio Rivierenland zich terugtrokken als aandeelhouder, bleven er vanaf 18 mei 2020 twee aandeelhouders over: de MARN als publieke partij met 51% van de aandelen en Remondis als private partij met 49% van de aandelen. Het aantal aandelen van GR MARN is gelijk gebleven, ARN BV heeft de aandelen van de vertrekkende regio’s en een gedeelte van de aandelen van Remondis ingenomen. Stemrecht Nu MARN 51% en Remondis 49% van de aandelen heeft, is daarmee ook het stemrecht in deze verhouding bepaald. Besluiten moeten met tweederde meerderheid genomen worden, wat betekent dat beide aandeelhouders moeten kunnen instemmen met de voorstellen.
Raad van Commissarissen De ARN kent naast de directie tevens een Raad van Commissarissen. Namens de MARN hebben twee leden in het jaar 2023 zitting gehad in de Raad van Commissarissen: de heren Hirdes en Thijssen. Jaarverslag ARN De jaarstukken van ARN worden medio van elk jaar vastgesteld in de Algemene vergadering waarin MARN zitting heeft. Deze stukken zijn in de vergadering van het Algemeen Bestuur besproken. Bij het opstellen van de jaarrekening 2023 van de MARN zijn alleen de cijfers van de Jaarrekening 2022 van ARN bekend. Het eigen vermogen van ARN B.V. bedraagt €24.475.893 per ultimo 2022. Op basis van de jaarrekening 2022 heeft ARN langlopende schulden in de hoogte van €8.241.660 tegen een bedrag van €12.500.691 het jaar ervoor. Het resultaat over 2022 bedroeg €2.652.244 tegen €2.042.158 in het jaar ervoor. MARN heeft voor de verwerking van het afval van de deelnemers in MARN een vast tarief met een jaarlijkse indexering. 2.3 Weerstandsvermogen en risicobeheersing Door het Algemeen Bestuur is in juni 2014 besloten dat de MARN geen weerstandsvermogen dient aan te houden anders dan de €10.000 Post onvoorzien uit de begroting. Het bestuur heeft in 2022 onderkend dat er bij ongewijzigd beleid op korte termijn een liquiditeitstekort zal optreden als gevolg van afnemende rente-inkomsten en het uitkeren van de component aflossing.
Derhalve heeft het bestuur in 2022 ten aanzien van duurzame financiering van MARN besloten dat de inkomsten uit de verkoop van de grond aan ARN (rente-inkomsten en 20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
7
aflossings-inkomsten) niet meer afzonderlijk beschouwd en afzonderlijk toegewezen worden (respectievelijk ten gunste van exploitatie MARN en ten gunste van de deelnemende gemeenten). Dit heeft als resultaat dat vanaf het jaar waarin het banksaldo van MARN conform de balansprognose een negatief resultaat laat zien, steeds jaarlijks een bedrag uitgekeerd wordt aan de gemeenten waarbij de exacte hoogte van het bedrag bij de begroting wordt vastgesteld. Dit wordt als verwerkingswijze geïmplementeerd in de begroting. Het resterende bedrag wordt gebruikt voor de exploitatie van MARN. De aflossing aan BNG geschiedt uit de liquide middelen die ontstaan door het jaarlijkse exploitatieoverschot. Over eventuele dividenduitkeringen van ARN wordt jaarlijks een besluit genomen. Het eigen vermogen van de MARN, bestaande uit de resultaatreserve, bestemmingsreserve “Uitkering gemeenten”, bestemmingsreserve “Marn+” en het gerealiseerd resultaat over het jaar 2023, bedraagt per 31 december 2023 € 8.864.852 Indien de post onvoorzien onvoldoende is om in een bepaald jaar tekorten, die voortvloeien uit de rekening, op te vangen en er geen andere dekking kan worden gevonden, wordt het bepaalde in de tekst van de gemeenschappelijke regeling MARN artikel 28 van toepassing. Daarin is bepaald dat de gemeenten naar rato van het inwonerstal dienen bij te dragen in tekorten van de MARN.
Daarbij dienen cijfers van het CBS over het inwonertal te worden gebruikt. Met het besluit ten aanzien van duurzame financiering beoogt GR MARN hier geen beroep op te hoeven doen gedurende de looptijd van de aflossing van de lening aangaande de verkoop van de gronden. Risicobeheersing De risico’s van de MARN zijn beperkt dan wel afgedekt. Daarnaast is MARN aandeelhouder in ARN B.V.. Tevens heeft MARN met ARN B.V. een vast tarief met indexering voor het door de deelnemers in de MARN aangeleverde afval. Wel heeft zij een lening bij ARN lopen maar deze is afgedekt met een eerste recht van hypotheek. Daarnaast loopt MARN een risico van ten hoogste de waarde van de aandelen die MARN heeft in ARN. Deze zijn gewaardeerd tegen de werkelijke verkrijgingsprijs en wel voor een waarde van €1.701.675. ARN heeft dezelfde aandelen gewaardeerd tegen een prijs van €1.702.500. Het verschil kan worden verklaard door de afronding die door ARN wordt gehanteerd. MARN heeft de aandelen geactiveerd tegen de werkelijke prijs van €453,78, waar ARN met € 454,- heeft gerekend. Verder wordt verwezen naar paragraaf 2.2 ‘verbonden partijen’. 2.4 Bedrijfsvoering De gemeenschappelijke regeling kent op basis van de tekst van de regeling de volgende te onderscheiden organen: het Algemeen Bestuur, het Dagelijks Bestuur en de Voorzitter.
Daarnaast bestaat er een ambtelijke ondersteuning bestaande uit een secretaris. Bestuursorganen Het Algemeen Bestuur Het Algemeen Bestuur bestond in 2023 uit zeven leden: de leden van de Colleges van Burgemeester en Wethouders van de deelnemende gemeenten. Tevens zijn er evenzoveel plaatsvervangende leden aangewezen. De leden die namens de gemeenten deel hebben uitgemaakt van het Algemeen Bestuur zijn in bijlage 1 van dit verslag vermeld. Het Dagelijks Bestuur Het Dagelijks Bestuur telt vier leden inclusief de Voorzitter. Conform de wet en de regeling komt het Dagelijks Bestuur de bevoegdheid toe zoals in de WGR en de tekst van de GR MARN is toebedeeld. Het Dagelijks Bestuur stuurt vanuit zijn bestuurlijke verantwoordelijkheid de secretaris aan. De Voorzitter De Voorzitter wordt door en uit het Algemeen Bestuur benoemd. De Voorzitter is belast met de leiding van de vergaderingen van het Dagelijks als ook het Algemeen Bestuur en vertegenwoordigt de regeling in en buiten rechte. 20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
8
Gelet op de beperkte omvang van het bestuur heeft het bestuur besloten dat - waar mogelijk - de vergaderingen van Algemeen en Dagelijks Bestuur samen zullen vallen. Formeel blijven deze evenwel gescheiden conform de WGR. Ambtelijke organisatie Secretariaat en personeel De MARN heeft geen eigen personeel in dienst. Vanaf 1 juli 2018 wordt de secretaris vanuit Dar N.V. (Dar) geleverd. Administratie De financiële administratie is gedurende het jaar 2023 verzorgd door de afdeling Financiën van Dar. Informatievoorziening De verschillende onderwerpen en projecten worden geregeld besproken in de vergaderingen van het Algemeen Bestuur. Voor specifieke onderwerpen worden Colleges van Burgemeester en Wethouders als ook Raden tussentijds geïnformeerd en naar hun opvattingen gevraagd naar gelang het onderwerp. Voor een aantal voorstellen is dat zelfs verplicht, zoals voor de begroting en de jaarrekening. Toelichting op Rechtmatigheidsverantwoording In de rechtmatigheidsverantwoording (zie pg. 27 ) heeft het DB gemeld dat sprake is van een beperkte overschrijding van de lasten. Het betreft salariskosten van gedetacheerd personeel toegedeeld aan het product Bestuur. De kosten waren begroot op € 68.496 en bedroegen in werkelijkheid € 69.277. Hierbij zijn de kosten personeel 1.14% hoger dan begroot als gevolg van een (iets) hogere indexering van deze kosten dan begroot.
Hiervoor is dekking vanuit de Algemene middelen. Klachten en bezwaarschriften Gedurende het jaar 2023 zijn er geen klachten geweest en zijn geen bezwaren ingediend. 2.5 Onderhoud kapitaalgoederen Algemeen De MARN beschikt niet over kapitaalgoederen.
20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
9
3
JAARREKENING 2023
3.1 Algemeen Jaarrekening 2022 en begroting 2024 De herziene jaarrekening 2022, de herziene begroting 2023 en begroting 2024 van de MARN zijn in de vergadering van 7 juli 2023 door het Algemeen Bestuur vastgesteld. De stukken zijn vervolgens ter kennisname aan het College van Gedeputeerde Staten van Gelderland en Limburg verzonden. Het College van Gedeputeerde Staten van Gelderland heeft laten weten dat op basis van de ingediende stukken de MARN onder het repressieve toezicht zal blijven vallen. Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling De volgende grondslagen, waarop de waardering van activa en passiva en de resultaatbepaling zijn gebaseerd, zijn bedoeld als leidraad voor een juiste interpretatie van de financiële overzichten. De jaarrekening is opgesteld volgens de voorschriften van het BBV. De waardering van de activa en passiva en de bepaling van het resultaat vinden plaats op basis van historische kosten. Tenzij bij de desbetreffende balanspost anders vermeld, worden de activa en passiva opgenomen tegen nominale waarde. Voor zover het BBV niet anders voorschrijft, zijn de baten en lasten toegerekend aan het jaar waarop zij betrekking hebben. Winsten worden slechts opgenomen voor zover zij op balansdatum zijn gerealiseerd.
Verliezen en risico’s die hun oorsprong vinden voor het einde van het begrotingsjaar, worden in acht genomen indien zij voor het opmaken van de jaarrekening bekend zijn geworden. Materiële vaste activa De vaste activa worden geactiveerd tegen verkrijgingprijs. Er wordt lineair afgeschreven met een vast percentage van de verkrijgingprijs over de verwachte economische levensduur. Financiële vaste activa De financiële vaste activa zijn gewaardeerd tegen verkrijgingprijs (nominale waarde). Leningen zijn tegen de nominale waarde opgenomen, verminderd met de reeds gedane aflossingen. Uitzettingen en overlopende activa Vorderingen worden gewaardeerd tegen de nominale waarde. Liquide middelen De liquide middelen zijn tegen de nominale waarde opgenomen en omvat het banksaldo. Bestemmingsreserve Onder een bestemmingsreserve wordt verstaan een reserve, waaraan door het bestuur een bepaalde bestemming is gegeven. Gerealiseerd resultaat Het gerealiseerd resultaat is het resterende resultaat na reeds bestemde mutaties in de reserves. Het gerealiseerd resultaat wordt ter bestemming voorgelegd aan het algemeen bestuur. Voorzieningen Hieronder vallen voorzienbare verplichtingen, verliezen en/of risico’s voor zover de omvang hiervan redelijkerwijs is in te schatten, dan wel van derden verkregen middelen die specifiek moeten worden besteed.
We hebben de voorzieningen opgenomen tegen nominale waarde. Vaste schulden De leningen met een looptijd langer dan een jaar worden hieronder tegen de nominale waarde opgenomen, verminderd met de reeds gedane aflossingen. Vlottende passiva 20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
10
De vlottende passiva hebben een looptijd korter dan een jaar. De vlottende passiva zijn gewaardeerd tegen nominale waarde. Borg- en garantstellingen Buiten de balanstelling wordt – voor zover van toepassing – het bedrag genoemd waarvoor er borgof garantstellingen zijn afgegeven. Verordeningen De diverse verordeningen op basis van het BBV zijn door het Algemeen Bestuur van de MARN vastgesteld. De Financiële verordening ex artikel 212 gemeentewet, de controleverordening ex artikel 213 Gemeentewet en het Treasurystatuut zijn met ingang van 2023 vastgesteld en aangepast aan de gewijzigde wet- en regelgeving. Het Algemeen Bestuur heeft WHS registeraccountants de opdracht tot controle verstrekt en heeft daarbij ingestemd met het accountantsprotocol 2023. Rechtmatigheid: normenkader Voor wat de toetsing aan de rechtmatigheid betreft is door het Algemeen Bestuur bij het vaststellen het accountantsprotocol het normenkader vastgesteld waaraan de jaarrekening dient te worden getoetst (zie bijlage 4.2). Daarnaast is nadere (interne) regelgeving vastgesteld door het Algemeen Bestuur. De interne verordeningen c.q. regelgeving vallen voor het jaar 2023 onder het normenkader van de Financiële Rechtmatigheid (zie eveneens bijlage 4.2).
Controletoleranties Hierbij wordt aangesloten bij de maximale goedkeuring- en rapportagetoleranties, zoals die wettelijk in het BADO zijn vastgesteld, te weten 1% van de lasten voor fouten en voor onduidelijkheden in de controle ook 1%. Deze toleranties gelden zowel voor de getrouwheid als voor de rechtmatigheid.
20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
11
3.2
Balans
20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
12
20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
13
3.3 Toelichting balans Vaste activa Financiële vaste activa Kapitaalverstrekking aan deelnemingen De deelneming in ARN bedraagt per balansdatum 51% van het geplaatste aandelenkapitaal. De deelneming wordt gewaardeerd tegen de verkrijgingprijs. Het zichtbaar eigen vermogen per 31 december 2022 bedroeg €24.475.893. De cijfers voor 2023 zijn nog niet bekend en zal bij de behandeling van de jaarrekening van ARN tijdens de Algemene Vergadering van Aandeelhouders medio mei 2024 bekend zijn. Voorzieningen
Dit betreft een voor vijf jaar te ontvangen vastgesteld bedrag van € 15.425, wat bij de gemeente West Maas en Waal in rekening gebracht wordt met betrekking tot een bijdrage aan de apparaatskosten. Dit is bij het uittreden van de gemeente uit de MARN besloten. Deze bijdrage zal tot en met 2025 ontvangen worden. Lening aan deelnemingen
Deze lening wordt over een periode van 20 jaar afgelost door ARN. Onderstaand het aflossingsschema: Jaar Beginsaldo 2017 2018 2019 2020 2021 2022 2023 2024 2025 2026 2027 2028 2029 2030 2031 2032 2033 2034 2035 2036
Aflossingbetaling € € € € € € € € € € € € € € € € € € € €
424.076 437.180 450.690 464.616 478.973 493.772 509.030 524.759 540.974 557.692 574.924 592.688 611.003 629.882 649.347 669.410 690.095 711.421 733.400 756.068
€ € € € € € € € € € € € € € € € € € € € €
Restant einde jaar 11.500.000 11.075.924 10.638.744 10.188.054 9.723.438 9.244.465 8.750.693 8.241.663 7.716.904 7.175.930 6.618.238 6.043.314 5.450.626 4.839.623 4.209.741 3.560.394 2.890.984 2.200.889 1.489.468 756.068 -
20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
14
Leningen aan openbare lichamen
Gemeente West Maas en Waal is per 1 januari 2022 uitgetreden uit de gemeenschappelijke regeling. Aan uittreding zijn financiële voorwaarden verbonden, zodat de MARN een vordering heeft op gemeente West Maas en Waal. Deze vordering bestaat uit een vergoeding voor de apparaatskosten tot en met 2025. De kosten worden verrekend met het gedeelte van de jaarlijkse rente en aflossing van de lening aan ARN, waar de gemeente West Maas en Waal tot 2036 recht op heeft. Omdat MARN niet meer betrokken is in de BTW-heffing na de verkoop van de gronden is in een vaststellingsovereenkomst overeengekomen om de vergoeding van gederfde schade als gevolg van het niet meer aanleveren van afval rechtstreeks door ARN op gemeente West Maas en Waal te verhalen en niet via MARN te laten verlopen. De Belastingdienst heeft deze werkwijze geaccordeerd. Vlottende activa Uitzettingen met een rentetypische looptijd van < 1 jaar Vorderingen op openbare lichamen
Dit betreft onder andere het gedeelte van de vordering op West Maas en Waal die de MARN in 2024 zal verrekenen met het verschuldigde bedrag aan de gemeente West Maas en Waal. Daarnaast is de nog te vorderen dividendbelasting voor de jaren 2021 en 2022 hierop verantwoord. Ten aanzien van de terugvordering van de dividendbelasting (over het door ARN B.V. uitgekeerde dividend) is de verwachting is dat besluitvorming bij de Belastingdienst in 2024 zal plaatsvinden evenals uitkering. Hierna zal het teruggevorderde bedrag aan gemeenten uitgekeerd worden. Ook is er een credit met betrekking tot bankkosten opgenomen. Dit betreft een verlaging over de in 2023 gemaakte kosten t.a.v. het schatkistbankieren. Als gevolg van een wat vertraagde reactie van de bank op het verzoek van MARN zal het creditbedrag in 2024 ontvangen worden. Tevens zijn daarmee de voor 2024 begrootte kosten voor schatkistbankieren lager dan oorspronkelijk begroot. Uitzettingen in Rijk’s schatkist met een rente-typische looptijd korter dan 1 jaar Met ingang van december 2013 is de MARN verplicht te “schatkistbankieren”. Op basis van de ministeriële begrotingsrichtlijn dient men uit te gaan van een drempelbedrag dat gelijk staat aan 0,75% van het begrotingstotaal met een minimum van €250.000. De MARN heeft een drempelbedrag aangevraagd van €400.000 welk bedrag is geaccordeerd.
Dat alles leidt ertoe dat MARN over een bepaalde periode (maand) niet meer dan €400.000 op de reguliere rekening mag hebben staan. Dit bedrag is op €400.000 gesteld gelet op het voorkomen van uitkeringen van de gerealiseerde exploitatiesaldi. De bedragen boven het drempelbedrag worden overgemaakt op een daartoe speciaal geopende rekening bij het ministerie van Financiën.
20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
15
Liquide middelen Bank Het betreft hier het saldo van de enige rekening-courant van de MARN bij de Rabobank. Dit saldo komt overeen met het desbetreffende bankafschrift. Vaste passiva Eigen vermogen
Het gerealiseerd resultaat exclusief ontvangen dividend over 2022 is door het Algemeen Bestuur bestemd als resultaatreserve bij vaststelling van de jaarrekening 2022. Dit om ook in de toekomst de liquiditeit van MARN te kunnen waarborgen. Hierop is in 2023 bij de herziene stukken een zienswijze gevraagd aan de MARN gemeenten; zij hebben hiermee ingestemd, Het gerealiseerd resultaat over 2023, € 111.792 (exclusief dividend) dient nog door het Algemeen Bestuur te worden bestemd. Dit zal, anders dan in 2021 en 2022, uitgekeerd worden aan de 20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
16
gemeenten als onderdeel van de resultaatbestemming. Dit vindt plaats bij de vaststelling van de jaarrekening. MARN heeft in 2023 tevens € 510.000 euro dividend - wat betrekking heeft op boekjaar 2022 ontvangen van ARN B.V. Dit wordt volledig uitgekeerd aan de deelnemende gemeenten. Het gedeelte wat betrekking heeft op het nog te vorderen dividendbelasting, zal pas na de ontvangst van de dividendbelasting worden uitgekeerd. Daarnaast is er een bestemmingsreserve MARN+ gevormd. In 2023 zijn er geen activiteiten uitgevoerd op dit onderdeel en is derhalve ook geen inzet van reserve nodig. Wij stellen in het voorstel resultaatbestemming voor om deze reserve uit te keren aan de gemeenten. Vaste schulden met rentetypische looptijd ≥ 1 jaar De kasgeldlening is afgelost en daarvoor in de plaats is een langjarige lening aangegaan voor het zelfde bedrag voor een periode van 20 jaar. Hierop wordt in tegenstelling tot de afgeloste kasgeldlening wel afgelost. Lening 20 jaar
De jaarlijkse rentelast bedraagt €19.344 voor de periode van 1 juli 2023 tot en met 30 juni 2024. Schulden aan openbare lichamen
Ondanks het uittreden van gemeente West Maas en Waal blijft zij recht houden op de jaarlijkse uitkering van de bestemmingsreserve. Het onderdeel waar ze recht op hebben is naar de schulden verplaatst en zal gedurende het restant van de looptijd jaarlijks worden uitgekeerd. Vlottende passiva Netto-vlottende schulden met een rente-typische looptijd van < 1 jaar
De overige schulden bestaan met name uit de uitbetaling aan West Maas en Waal. Deze posten worden in 2024 verrekend. Daarnaast is het nog uit te keren bedrag met betrekking tot de dividendbelasting hier opgenomen. Dit zal na ontvangst vanuit de belastingdienst worden uitgekeerd aan de betreffende gemeenten.
20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
17
Dit betreft de rentelast van de langlopende lening voor 2023. Niet uit balans blijkende rechten en verplichtingen Er is geen sprake van niet uit de balans blijkende rechten en verplichtingen. Gebeurtenissen na balansdatum Er is geen sprake van gebeurtenissen na balansdatum met een materiële impact op de jaarrekening 2022.
3.4
Overzicht van baten en lasten
20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
18
20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
19
3.5 Toelichting overzicht van baten en lasten De lasten en baten worden verantwoord conform het “baten- en lastenstelsel” dat inhoudt dat de baten en lasten worden verantwoord in het jaar waarop deze betrekking hebben. Voor een toelichting wordt verwezen naar de diverse onderstaande posten, met name waar het verschillen betreft tussen het begrote en het feitelijk gerealiseerde bedrag.
20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
20
Overige goederen en diensten 3.5.1 Bestuur 1. Kosten personeel Het betreft salariskosten van gedetacheerd personeel toegedeeld aan het product Bestuur. In onderstaande tabel zijn de bedragen van de begroting en de rekening weergegeven. Hierbij zijn de kosten personeel 1.14% hoger dan begroot als gevolg van een (iets) hogere indexering van deze kosten dan begroot. Hiervoor is dekking vanuit de Algemene middelen. Zie hiervoor ook Toelichting op de Rechtmatigheidsverantwoording (pag. 27 ).
2. Overige goederen en diensten Het betreft hier het deel van de kosten gemoeid met Overige goederen en diensten dat toebedeeld is aan het product Bestuur. Deze post kan voor een aantal onderdelen nader worden uitgesplitst.
De kosten worden geheel toebedeeld aan het product Bestuur. De post accountantskosten is de grootste onder dit product. De bankkosten zijn lager dan 2023, als gevolg van verlaagde kosten voor het gebruik van de schatkistbankierenrekening. Onder advieskosten zijn geboekt: - Advieskosten met betrekking tot ondersteuning bij de herziening van de jaarstukken 2022. De advieskosten zijn in 2023 lager dan begroot omdat in 2023 geen onderzoek is uitgevoerd. Dit vond in andere jaren regelmatig plaats met als gevolg dat hiervoor ruimer begroot is. Onder kosten/onderhoud software staan de kosten met betrekking tot de ontwikkeling van de website MARN.
3.5.2 Product Afvalverwerking 1. Rente leningen O/G De rentelasten met betrekking tot de leningen O/G.
20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
21
2. Vereveningsbijdrage transportkosten Ingevolge artikel 26 de leden 2 en 3 van de MARN dient het Algemeen Bestuur de bedragen die worden uitgekeerd of dienen te worden betaald door of aan het vereveningsfonds vast te stellen. Voor de ontvangen bijdragen zie onder 5. De uitbetaalde bedragen zijn als volgt samengesteld:
3. Rente lening U/G Over 2023 heeft MARN van ARN rente ten behoeve van de exploitatie ontvangen.
4. Vereveningsbijdrage transportkosten De ontvangen bedragen zijn als volgt samengesteld:
3.5.3 Netwerkondersteuning Projecten De MARN kent met ingang van 2017 geen projectengelden meer zoals in de Netwerkorganisatie. Wel is besloten in 2019 middelen in te zetten voor een post Bijdrage aan energietransitie Rijk van Nijmegen en een ondersteuning aan Cirkelstad Nijmegen (zie 3.5.4). Hierover is in 2023 opnieuw door het Algemeen Bestuur besloten de bijdrage aan de energietransitie in de vorm van een bijdrage aan de Circulaire Raad te continueren t/m 2027 1. Onvoorzien De post onvoorzien is voor het jaar 2023 niet gebruikt.
2. Incidentele baten
20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
22
De incidentele baten bestaan uit een viertal posten: bijdrage gemeente West Maas en Waal aan de apparaatskosten van de MARN, de ontvangen rente op de schatkistbankierenrekening, de dividenduitkering en dividendbelasting van de ARN over het boekjaar 2022.
3.5.4 Analyse begrotingsrechtmatigheid Uit het overzicht van baten en lasten wordt duidelijk dat de totale lasten in 2023 € 240.384 bedroegen tegen een begroot bedrag van € 362.576. Dit verschil wordt veroorzaakt doordat geen beroep is gedaan op zowel de post onvoorzien als de ondersteuning van MARN+. Verder zijn er minder advieskosten geweest dan begroot.
3.5.5 Toelichting programma Bestuur De afwijking op het programma bestuur, is het gevolg van het niet benutten van het voor MARN+ activiteiten geserveerde bedrag. Dit heeft tot gevolg dat zowel de baten- als de lastenkant € 100.000 lager is. Het Algemeen Bestuur is hierover geïnformeerd in de vergaderingen van het Algemeen Bestuur. Verder heeft er in 2023 geen onderzoek plaatsgevonden en is beperkt juridisch advies ingehuurd, waardoor het bedrag voor overige goederen en diensten lager uitvalt dan begroot. De kosten voor personeel zijn 1,14% hoger dan begroot. Dit komt doordat de daadwerkelijke indexatie van deze kosten hoger was dan begroot. 3.5.6 Toelichting incidenteel De afwijking op het product incidenteel komt vooral doordat er in 2023 weer dividend van de ARN is ontvangen á € 433.500 (exclusief dividendbelasting á €76.500). Het Algemeen Bestuur is hierover geïnformeerd middels de jaarstukken van ARN en in de vergadering van het Algemeen Bestuur. Daarnaast is het nog terug te vorderen bedrag met betrekking tot dividendbelasting á €76.500 hier verantwoord. Ook is er in 2023 weer rente op het spaargeld ontvangen á €20.458.
20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
23
Lasten Ad 1. Personeel Dar voert sinds juli 2018 de secretariaatswerkzaamheden voor de MARN uit waarvoor door de MARN een vergoeding aan Dar wordt betaald. Ad. 2 Overige goederen en diensten In 2023 heeft het Algemeen Bestuur besloten om de financiële ondersteuning aan de Circulaire Raad (inclusief bijdrage aan Cirkelstad) voort te zetten tot en met 2027 om zo een impuls te blijven geven aan de circulaire economie in de regio. Baten De incidentele baten over 2023 zijn opnieuw (veel) hoger dan begroot. Dit is veroorzaakt door een dividenduitkering vanuit de ARN. Het dividend wordt uitgekeerd aan de deelnemende gemeenten. Daarnaast is er rente ontvangen op de schatkistbankierenrekening. Dit was niet begroot en moet als incidenteel gezien worden. 3.5.7 Analyse onvoorzien Hiervan is geen gebruik gemaakt gedurende 2023 waarbij verwezen wordt naar paragraaf 3.5.3.
3.5.8 Analyse overzicht van baten en lasten Algemeen Uit het overzicht van baten en lasten wordt duidelijk dat een aantal posten wat lager of hoger hebben uitgepakt dan aanvankelijk begroot. Zie voor de toelichting hierop het gestelde onder 3.5.3 en 3.5.4. Lasten en baten
20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
24
3.5.9 Incidentele baten en lasten Voor de verklaring wordt verwezen naar paragraaf 3.5.3.
3.5.10 Wet normering topinkomens De Wet normering topinkomens (WNT) is van toepassing op de MARN. Op grond van de WNT moet de MARN een aantal zaken publiceren bij de jaarrekening. Dit betreft onder meer wie topfunctionarissen zijn in de zin van de WNT. Op basis van de WNT kwalificeren het Algemeen Bestuur (inclusief Dagelijks Bestuur en de Voorzitter) zich als topfunctionaris van MARN, naast de secretaris van de MARN. Sinds 1 juli 2018 wordt de functie van secretaris uitgevoerd door een medewerker van Dar. De MARN kent geen bonussen en andere variabele beloningen en heeft die in 2023 dan ook niet gedaan aan topfunctionarissen. Aangezien er geen betalingen zijn gedaan aan bonussen zijn er ook geen onverschuldigde betalingen ingevolgde de WNT gedaan bij de MARN en heeft MARN geen acties hoeven te ondernemen om de bedragen aan onverschuldigde betalingen terug te vorderen van de topfunctionaris. Op basis van de WNT dient de MARN van de topfunctionaris, ook al worden de normen niet overschreden, toch enkele gegevens te publiceren. Voor wat de MARN betreft kwalificeren alleen de bestuursleden en de secretaris zich als zodanig. Onderstaand zijn de door de WNT vereiste gegevens weergegeven.
20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
25
20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
26
WNT Toezichthouders:
Verklaring van de letters: a. de naam b. de beloning 2023 c. de belastbare vaste en variabele onkostenvergoedingen d. de voorzieningen ten behoeve van beloningen betaalbaar op termijn (pensioenpremies) e. de functie f. de duur en omvang van het dienstverband in het boekjaar g. de in het boekjaar verrichte uitkeringen wegens beëindiging van het dienstverband h. de naam en functie die tijdens het dienstverband zijn bekleed i. het jaar waarin het dienstverband is beëindigd
3.6
Overige gegevens 3.6.1 Gebeurtenissen na balansdatum Er is geen sprake van gebeurtenissen na balansdatum met een materiële impact op de jaarrekening 2023. 3.6.2
Rechtmatigheidsverantwoording Dagelijks Bestuur
De baten en lasten alsmede de balansmutaties moeten getrouw in de jaarrekening worden opgenomen. Uit het getrouw opnemen van de baten en lasten alsmede de balansmutaties, blijken een drietal rechtmatigheidscriteria expliciet. Het gaat om het begrotingscriterium, het voorwaardencriterium en het misbruik en oneigenlijk gebruik criterium. In de rechtmatigheidsverantwoording licht het Dagelijks Bestuur toe in hoeverre bij de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten, alsmede de balansmutaties in het begrotings-, voorwaarden-, en misbruik en oneigenlijk gebruik criterium zijn nageleefd. Dit houdt in dat de verantwoorde baten en lasten, alsmede de balansmutaties in overeenstemming zijn met door het Algemeen Bestuur vastgestelde kaders zoals de begroting en met bepalingen in de relevante weten regelgeving. Deze verantwoording hanteert een grensbedrag omdat alleen de van belang zijnde aspecten in de verantwoording hoeven te worden betrokken. Het Algemeen Bestuur heeft deze grens vastgesteld op 1% van de totale lasten inclusief eventuele toevoegingen aan de reserves. Het Dagelijks Bestuur is van mening dat de in deze jaarrekening verantwoorde baten en lasten alsmede de balansmutaties rechtmatig tot stand zijn gekomen binnen de daarvoor gestelde grens.
De overschrijding op baten als gevolg van de rente op spaargelden zijn bij het opmaken van de jaarrekening bekend geworden waardoor er niet eerder een formeel moment is geweest dit melden aan het Algemeen Bestuur. Derhalve wordt voldaan aan het tijdigheidsaspect. In de paragraaf Bedrijfsvoering is aanvullende informatie opgenomen over de financiële rechtmatigheid. Begrotingscriterium 1. A Overschrijding lasten op programmaniveau 1. B Overschrijding investeringsbudgetten 2. Ongeautoriseerde reservemutaties
20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
€ € €
-
27
3.Overschrijding van baten en/of onderschrijding van lasten en baten die niet tijdig tot een begrotingswijziging hebben geleid of te laat aan het Algemeen Bestuur zijn gemeld 4. Totaal van de begrotingsonrechtmatigheden (van onderdeel 1 en 2) dat past binnen het vooraf vastgestelde beleid en daarmee vooraf als acceptabel is geduid vermelden en verwijzen naar dit vooraf vastgestelde beleid. 5.Resterend saldo aan begrotingsonrechtmatigheden (inhoudelijk hier toelichten en in de paragraaf bedrijfsvoering))
€
-
€
-
€
-
Voorwaardencriterium Geen bevindingen Misbruik en oneigenlijk gebruik Geen bevindingen. 3.7 Bestemming saldo en vrijval bestemmingsreserve We stellen voor om het reeds ontvangen dividend ARN over 2022 á € 510.000 uit te keren aan de gemeenten en ook het restant van het gerealiseerd resultaat 2023 ter hoogte van € 111.792 uit te keren. Verder stellen we voor de bestemmingsreserve MARN+ (€ 100.000) uit te keren. In 2024 zal daarnaast de vrijval van de bestemmingsreserve ter hoogte van € 455.592 uitgekeerd worden aan de deelnemende gemeenten. Ook zal de gemeente West Maas en Waal haar aandeel van de bestemmingsreserve á €26.211 ontvangen. Verdeling uitkering dividend ARN 2022:
20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
28
Uitkering bestemmingsreserve, exploitatieoverschot 2023 en MARN+ 2023:
Hierbij is de uitkering aan West Maas en Waal een vast bedrag, wat bepaald is bij het uittreden van de gemeente.
20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
29
4 4.1
Bijlagen ledenlijst algemeen en dagelijks bestuur
Dhr. A. ten Westeneind (AB-lid) Dhr. P. Cobussen (DB-lid) Dhr. R. Thoonen (AB-lid) Dhr. P. Baneke (AB-lid) Dhr. H. Rodoe (DB-lid) Dhr. T. van Elferen (DB-lid, voorzitter) Dhr. T. van Bronkhorst (DB-lid)
Gemeente Berg en Dal Gemeente Beuningen Gemeente Druten Gemeente Heumen Gemeente Mook en Middelaar Gemeente Nijmegen Gemeente Wijchen
4.2
Normenkader rechtmatigheid
• • • • • • • • • • • • • • •
Grondwet; Gemeentewet; Wet Gemeenschappelijke Regelingen; Burgerlijk Wetboek; Besluit Begroting en Verantwoording (BBV); Besluit Accountantscontrole decentrale overheden (BADO); Wet Financiering decentrale overheden (Fido) en aanverwante regelingen; Fiscale en sociale wetgeving; BTW compensatiefonds; Regels omtrent Europese Aanbesteding; Wet Milieubeheer (per 1-1-24 de Omgevingswet); Ambtenarenwet; Algemene Wet Bestuursrecht; Sociale verzekeringswetgeving; Wet normering topinkomens (WNT).
4.3
Interne regelgeving
• • •
Tekst Gemeenschappelijke Regeling MARN; Financiële verordening MARN 2024 (ex artikel 212 Gemeentewet); Controleverordening MARN 2024 (ex artikel 213 Gemeentewet);
• •
Treasurystatuut MARN 2024; Besluiten van het Algemeen en Dagelijks Bestuur.
20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
30
Controleverklaring van de onafhankelijke accountant Aan: het algemeen bestuur van de gemeenschappelijke regeling Milieusamenwerking en Afvalverwerking Regio Nijmegen te Nijmegen
Verklaring over de in het jaarverslag opgenomen jaarrekening 2023 Ons oordeel Wij hebben de in deze jaarstukken opgenomen jaarrekening 2023 van gemeenschappelijke regeling Milieusamenwerking en Afvalverwerking Regio Nijmegen te Nijmegen gecontroleerd. Naar ons oordeel: • geeft de in deze jaarstukken opgenomen jaarrekening een getrouw beeld van de grootte en de samenstelling van het vermogen van de gemeenschappelijke regeling Milieusamenwerking en Afvalverwerking Regio Nijmegen op 31 december 2023 en het resultaat over 2023 in overeenstemming met het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV). De jaarrekening bestaat uit: • de balans per 31 december 2023; • het overzicht van baten en lasten over 2023; • de toelichting met een overzicht van de gehanteerde grondslagen voor financiële verslaggeving en overige toelichtingen, , waaronder de rechtmatigheidsverantwoording van het dagelijks bestuur over de financiële rechtmatigheid van baten, lasten en balansmutaties over 2023. De basis voor ons oordeel
Wij hebben onze controle uitgevoerd volgens het Nederlands recht, waaronder ook de Nederlandse controlestandaarden, het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (Bado), het controleprotocol en het normenkader dat is vastgesteld door het algemeen bestuur van Milieusamenwerking en Afvalverwerking Regio Nijmegen d.d. 29 februari 2024 en de Regeling controleprotocol Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector (WNT) 2023 vallen. Onze verantwoordelijkheden op grond hiervan zijn beschreven in de sectie ‘Onze verantwoordelijkheden voor de controle van de jaarrekening’. Wij zijn onafhankelijk van de gemeenschappelijke regeling Milieusamenwerking en Afvalverwerking Regio Nijmegen zoals vereist in de Verordening inzake de onafhankelijkheid van accountants bij Assurance opdrachten (ViO) en andere voor de opdracht relevante onafhankelijkheidsregels in Nederland. Verder hebben wij voldaan aan de Verordening gedrags- en beroepsregels accountants (VGBA). Wij vinden dat de door ons verkregen controle-informatie voldoende en geschikt is als basis voor ons oordeel.
Informatie ter ondersteuning van ons oordeel Wij hebben onze controlewerkzaamheden bepaald in het kader van de controle van de jaarrekening als geheel en de rechtmatigheid van de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten alsmede de balansmutaties en bij het vormen van ons oordeel hierover. Onderstaande informatie ter ondersteuning van ons oordeel en onze bevindingen moeten in dat kader worden bezien en niet als afzonderlijke oordelen of conclusies. Materialiteit
Op basis van onze professionele oordeelsvorming hebben wij de materialiteit voor de jaarrekening als geheel bepaald op €2.400, waarbij de bij onze controle toegepaste goedkeuringstolerantie voor fouten 1% bedraagt en voor onzekerheden 3% van de totale lasten inclusief toevoegingen aan reserves, zoals voorgeschreven in artikel 2 lid 1 Bado. 20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
31
Daarbij zijn voor de controle van de in de jaarrekening opgenomen WNT-informatie de materialiteitsvoorschriften gehanteerd zoals vastgelegd in de Regeling Controleprotocol WNT 2023. Wij houden ook rekening met afwijkingen en/of mogelijke afwijkingen die naar onze mening voor de gebruikers van de jaarrekening om kwalitatieve redenen materieel zijn, zoals ook bedoeld in artikel 3 Bado. Wij zijn met het algemeen bestuur overeengekomen dat wij aan het algemeen bestuur tijdens onze controle geconstateerde materiele afwijkingen rapporteren alsmede kleinere afwijkingen die naar onze mening om kwalitatieve of WNT-redenen relevant zijn. Naleving anticumulatiebepaling WNT niet gecontroleerd In overeenstemming met de Regeling Controleprotocol WNT 2023 hebben wij de anticumulatiebepaling, bedoeld in artikel 1.6a WNT en artikel 5, lid 1, sub n en o Uitvoeringsregeling WNT, niet gecontroleerd. Dit betekent dat wij niet hebben gecontroleerd of er wel of niet sprake is van een normoverschrijding door een leidinggevende topfunctionaris vanwege eventuele dienstbetrekkingen als leidinggevende topfunctionaris bij andere WNT-plichtige instellingen, alsmede of de in dit kader vereiste toelichting juist en volledig is.
Verklaring over de in het jaarrapport opgenomen andere informatie Naast de jaarrekening en onze controleverklaring daarbij, omvatten de jaarstukken andere informatie, die bestaat uit: • • •
het jaarverslag, waaronder de programmaverantwoording en de paragrafen; overige gegevens; en de bijlagen.
Op grond van onderstaande werkzaamheden zijn wij van mening dat de andere informatie met de jaarrekening verenigbaar is en geen materiële afwijkingen bevat. Wij hebben de andere informatie gelezen en hebben op basis van onze kennis en ons begrip, verkregen vanuit de jaarrekeningcontrole of anderszins, overwogen of de andere informatie materiële afwijkingen bevat. Met onze werkzaamheden hebben wij voldaan aan de voor de gemeenschappelijke regeling van toepassing zijnde vereisten in de Gemeentewet en de Nederlandse Standaard 720. Deze werkzaamheden hebben niet dezelfde diepgang als onze controlewerkzaamheden bij de jaarrekening. Het dagelijks bestuur is verantwoordelijk voor het opstellen van de andere informatie, waaronder het jaarverslag in overeenstemming met het BBV.
Verantwoordelijkheden met betrekking tot de jaarrekening en de accountantscontrole Verantwoordelijkheden van het dagelijks bestuur en algemeen bestuur
Het dagelijks bestuur is verantwoordelijk voor het opmaken en getrouw weergeven van de jaarrekening in overeenstemming met het BBV. Het dagelijks bestuur is ook verantwoordelijk voor de financiële rechtmatigheid van de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten alsmede de balansmutaties, in overeenstemming met de begroting en met de in de relevante wet- en regelgeving, waaronder verordeningen van de gemeenschappelijke regeling, opgenomen bepalingen, zoals opgenomen in het d.d. 29 februari 2024 door het algemeen bestuur vastgestelde normenkader en voor het getrouw toelichten van de financiële rechtmatigheid in de jaarrekening. In dit kader is het dagelijks bestuur tevens verantwoordelijk voor een zodanige interne beheersing die het dagelijks bestuur noodzakelijk acht om het opmaken van de jaarrekening en de naleving van het normenkader voor de financiële rechtmatigheid mogelijk te maken zonder afwijkingen van materieel belang als gevolg van fouten of fraude. Bij het opmaken van de jaarrekening moet het dagelijks bestuur de veronderstellingen inzake de financiële risico’s in relatie tot de financiële positie onderbouwen en afwegen of de gemeenschappelijke regeling in 20240228 GR MARN Concept Jaarverslag incl acc verklaring 2023 final
32
staat is de financiële risico’s vanuit de reguliere exploitatie en onverwachte tegenvallers financieel op te vangen zonder tussenkomst van de toezichthouder. Het dagelijks bestuur moet gebeurtenissen en omstandigheden waardoor gerede twijfel zou kunnen bestaan of de financiële risico’s kunnen worden opgevangen toelichten in de jaarrekening. Het algemeen bestuur is als kaderstellend en controlerend orgaan op grond van de Wet Gemeenschappelijke regeling verantwoordelijk voor het uitoefenen van toezicht op het proces van financiële verslaggeving van de organisatie. Onze verantwoordelijkheid voor de controle van de jaarrekening Onze verantwoordelijkheid is het zodanig plannen en uitvoeren van een controleopdracht dat wij daarmee voldoende en geschikte controle-informatie verkrijgen voor het door ons af te geven oordeel. Onze controle is uitgevoerd met een hoge mate maar geen absolute mate van zekerheid waardoor het mogelijk is dat wij tijdens onze controle niet alle materiële fouten en fraude ontdekken. Afwijkingen kunnen ontstaan als gevolg van fraude of fouten en zijn materieel indien redelijkerwijs kan worden verwacht dat deze, afzonderlijk of gezamenlijk, van invloed kunnen zijn op de economische beslissingen die gebruikers op basis van deze jaarrekening nemen.