Document · PDF

Bijlage II Accountantsverslag 2025 - getekend

Raad 9 juli 2026, gemeente HeumenBij agendapunt: Vaststellen Programmarekening 20255.467 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Accountantsverslag Gemeente Heumen

10 juni 2026 Eindhoven

Aanbiedingsbrief Gemeente Heumen t.a.v. Gemeenteraad Kerkplein 6 6581 AC Malden Eindhoven, 10 juni 2026 Betreft: Accountantsverslag boekjaar 2025 Geachte leden van de raad,

Hierbij bieden wij u het accountantsverslag aan naar aanleiding van onze controle van de jaarrekening 2025 van Gemeente Heumen. Onze opdracht is het controleren van de jaarrekening op het aspect getrouwheid. In het kader van onze opdracht hebben wij in november 2025 een interim controle uitgevoerd. De bevindingen hieruit zijn reeds in een separate management letter / board letter gerapporteerd.

Aansluitend zijn wij in mei 2026 gestart met de jaareindecontrole die wij onlangs hebben afgerond. Deze jaareindecontrole is gericht op het vormen van een oordeel over de getrouwheid van de jaarrekening (inclusief de rechtmatigheidsverantwoording) in overeenstemming met de Nederlandse regels voor financiële verslaggeving en het vastgestelde normenkader.

Dit accountantsverslag bevat de belangrijkste bevindingen naar aanleiding van de jaareindecontrole. Waar mogelijk doen wij aanbevelingen gericht op verdere verbetering. Deze aspecten doen geen afbreuk aan ons oordeel omtrent de getrouwheid van de jaarrekening 2025. Wij hebben dit verslag in concept besproken met een vertegenwoordiging van de ambtelijke organisatie en de wethouder financiën. Tevens wordt dit verslag toegelicht aan de leden van de auditcommissie op 23 juni 2026. Wij vertrouwen erop u middels onze rapportage voldoende geïnformeerd te hebben. Tot het geven van een nadere toelichting zijn wij uiteraard gaarne bereid. Wij danken de medewerkers van de gemeente Heumen voor hun inzet en constructieve samenwerking. Met vriendelijke groet, namens ons hele team, ValidSigned door T.M.M. van Lierop RA MSc op 10-06-2026

T.M.M. (Teun) van Lierop RA MSc Extern accountant

ValidSigned door P.E.J. Bosch RA MSc op 10-06-2026

P.E.J. (Mark) Bosch RA MSc Supervisor

Inhoudsopgave 1.

Samenvatting

Ons oordeel

Bevindingen jaarrekening 2025 1. 2. 3. 4. 5. 6.

Rechtmatigheid Grondbedrijf Voorzieningen groot onderhoud Jeugdhulp en Wmo Personele voorzieningen Overige bevindingen

4. Overige aspecten

10 12 14 16 17

5. Bijlages 1. Tabel fouten en onzekerheden SiSa 2. Tabel fouten en onzekerheden TOZO

21 23

1. Samenvatting – oordeel Ons oordeel Onderwerp

Goedkeurend

Afkeurend

Anders

Toelichting

De jaarrekening 2025 geeft een getrouw beeld van de grootte en samenstelling van zowel de baten en lasten over 2025 als van het vermogen per 31 december 2025 in overeenstemming met het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV).

Wel bevindingen

Anders

Toelichting

Wij hebben vastgesteld dat de rechtmatigheidsverantwoording zoals opgenomen in de jaarrekening een getrouw beeld geeft van de financiële rechtmatigheid en is opgesteld in overeenstemming met de kadernota rechtmatigheid en het BBV. Het door het college gemelde bedrag aan niet-acceptabele onrechtmatigheden blijft binnen de gestelde tolerantiegrens.

Wij hebben vastgesteld dat binnen de WNT normen is gehandeld en dat de WNTverantwoording zoals opgenomen in de jaarrekening voldoet aan de daaraan te stellen eisen.

Wij hebben de SiSa-bijlage zoals opgenomen in de jaarrekening gecontroleerd met inachtneming van de Nota verwachtingen accountantscontrole 2024. Op grond hiervan melden wij dat geen fouten en/of onzekerheden zijn geconstateerd boven de voor de SiSa geldende rapporteringstoleranties.

Getrouw beeld

Onderwerp

Geen bevindingen

Rechtmatigheidsverantwoording

WNT verantwoording

SiSa bijlage

1. Samenvatting – financiële analyse Financiële analyse 2025 Saldo baten en lasten vóór mutatie reserves in k€ € 200 €0

-€ 400

-647

-€ 600 -€ 800

In de begroting na wijziging is het resultaat negatief bijgesteld. Het saldo in de bijgestelde begroting voor mutaties reserves kwam uit op € 300.000 negatief en door diverse onttrekkingen uit de reserves kwam het resultaat na mutaties reserves in de bijgestelde begroting uit op € 145.000 negatief.

-300

-€ 200

Primaire begroting Begroting na wijziging Realisatie

Resultaat na mutatie reserves in k€ € 50

€0 -€ 50 -€ 100

In de primaire begroting werd uitgegaan van een sluitend resultaat, zowel voor als na mutaties reserves.

-145

Het saldo van baten en lasten (voor reserves) bedraagt € 647.000 negatief. Met dit bedrag neemt het eigen vermogen van uw gemeente af. Dit resultaat wordt vooral veroorzaakt door: • Terugname verliesvoorziening project Kanaalzone € 353.000 (programma fysieke leefomgeving) • Hogere dotatie wethouder pensioen -/- € 706.000 (programma bestuur en organisatie) • Hogere kosten jeugdzorg* -/- € 454.000 (programma sociale leefomgeving) • Per saldo overige verschillen* + € 460.000 (diverse programma’s) * De hogere kosten jeugdzorg en andere afwijkingen (bijvoorbeeld desintegratiekosten Munitax) worden grotendeels gedekt via reserves en komen daardoor niet terug in het resultaat na reserves. Het gerealiseerde resultaat na mutaties reserves bedraagt € 19.000 positief en is daarmee € 164.000 hoger dan begroot. In de jaarrekening zijn de grootste afwijkingen met name geclassificeerd als incidenteel. Met de structurele resultaten en afwijkingen houdt de gemeente rekening in de (meerjaren)begroting. Op basis van de begroting 2026 worden voor de jaren tot en met 2029 beperkte positieve structurele resultaten verwacht. Desondanks heeft de gemeente te maken met financiële uitdagingen gelet op de onzekerheden omtrent de ontwikkelingen van de algemene uitkering en de stijgende kosten binnen het sociaal domein.

Wij adviseren dit goed te monitoren, mede gezien de beperkte omvang van de vrije algemene reserves. 5

1. Samenvatting – financiële analyse Financiële analyse 2025 Eigen vermogen in € mln

Opbouw eigen vermogen in € mln

€ 20,0

€20 18,2

€ 15,0

2,5

18,6

18,0

15,7 € 10,0

€15 €10

€ 5,0

11,5

1,9 11,5

2022

2023

2024

2025

€-

Reserve sportpark Juliana'31

4,6

2024

2025

Algemene reserve

50,0%

€ 50 € 40

0,2

€ 30 € 20

36,7

38,4

38,9% 39,5% 39,9% 39,9%

40,0%

3,6

€ 10

€5

€-

Bestemmings reserve

Solvabiliteit in % van balanstotaal

Externe financiering in € mln

Vlottend

30,0%

Vast

20,0%

27,8%

10,0%

€0

2024

2025

24,6% 24,7%

22,1%

Gemiddelde in NL Heumen

0,0% 2022

2023

2024

2025

Het eigen vermogen van de gemeente neemt af en bedraagt eind 2025 € 18 mln. De algemene reserve (€ 16,1 mln) dient enerzijds ter financiering van nieuwe projecten en anderzijds ter dekking van tekorten en risico’s. Binnen deze reserve is feitelijk al een claim gelegd van € 11,5 mln voor het project sportpark Juliana’31 (in 2026 wordt hiervoor een reserve kapitaallasten gevormd), waardoor uw weerstandsvermogen (inclusief resultaatbestemming) circa € 4,6 mln bedraagt. Dit is net voldoende om de gekwantificeerde risico’s van € 2,1 mln op te kunnen vangen. De bestemmingsreserves zijn relatief beperkt qua omvang. In overeenstemming met de nota reserves en voorzieningen uit 2025, zijn enkele reserves in 2025 opgeheven zoals de reserve riolering en onderhoud sportcentrum Malden. De externe financiering bedraagt eind 2025 € 42 mln en neemt toe door een aangetrokken lening ter financiering van project Zilverbergweg. De beschikbare liquiditeit bedraagt eind 2025 circa € 0,7 mln. Het kengetal solvabiliteit is laag en hangt nauw samen met de investering in project Kanaalzone (circa € 25,3 mln) en doorgeleende gelden aan woningcorporatie Oosterpoort (€ 5,4 mln).

Gezien de financiële positie van de gemeente is het noodzakelijk om de risico’s en de ontwikkeling van de weerstandscapaciteit te monitoren. Mogelijk zijn daarbij financiële keuzes van de raad noodzakelijk.

2. Ons oordeel Onderwerp

Toelichting

Gehanteerde goedkeurings- en rapporteringstolerantie

Wij hebben de jaarrekeningcontrole 2025 uitgevoerd met inachtneming van onderstaande toleranties, zoals opgenomen in het controleprotocol. Deze zijn gebaseerd op werkelijke lasten conform de jaarrekening. Indien de geconstateerde fouten en onzekerheden het bedrag van de goedkeuringstolerantie niet overschrijden kan in beginsel een goedkeurende controleverklaring worden afgegeven.

Controleverschillen

Grondslag

Omvang

Tolerantie

Fouten en onzekerheden

2% van de lasten exclusies dotatie reserves

€ 60.060.614

€

1.201.212

Rapporteringstolerantie

Controleprotocol

€

100.000

In de jaarrekening 2025 resteren onderstaande ongecorrigeerde controleverschillen en onzekerheden met betrekking tot de getrouwheid. Omdat het totaal aan controleverschillen onder de toleranties blijft, heeft dit geen effect op ons oordeel. Omschrijving

Omvang fout

Vaststelling levering zorg Totaal getrouwheidsoordeel

Richting

Omvang onzekerheid

Verwijzing

€0

€ 312.000

3.4

€0

€ 312.000

2. Ons oordeel Onderwerp

Toelichting

Jaarverslag verenigbaar

Wij hebben vastgesteld dat het jaarverslag overeenkomstig het BBV is opgesteld en, voor zover wij dat kunnen beoordelen, verenigbaar is met de jaarrekening. De programmaverantwoording en paragrafen hebben wij marginaal getoetst, wat zoveel betekent als het signaleren van mogelijke tegenstrijdigheden. De accountantscontrole omvat derhalve geen oordeel over de inhoudelijke juistheid en/of volledigheid van de informatieverstrekking opgenomen in de programmaverantwoording en paragrafen.

Schattingen

De opstelling van de jaarrekening vereist dat het college oordelen vormt en schattingen en veronderstellingen maakt die van invloed zijn op de toepassing van grondslagen en de gerapporteerde waarde van activa en verplichtingen en van de baten en lasten. De daadwerkelijke uitkomsten kunnen afwijken van deze schattingen. De schattingen en onderliggende veronderstellingen zijn in het kader van onze controleopdracht op aanvaardbaarheid beoordeeld. Hierbij hebben wij geen belangrijke tekortkomingen geconstateerd. In uw jaarrekening zijn de volgende schattingen verwerkt: • Waardering van de grondexploitatie Kanaalzone en Zilverberg (zie bevinding 3.2) • De waardering van de voorzieningen, in bijzonder de voorzieningen groot onderhoud (zie bevinding 3.3) en de personeelsgerelateerde voorzieningen (zie bevinding 3.5) • De inschatting van de zorgkosten welke na balansdatum nog dienen te worden afgerekend (zie bevinding 3.4) • De inschatting van inbaarheid van debiteuren (vorderingen) en de getroffen voorziening voor oninbaarheid;

Interne beheersing

Op basis van onze werkzaamheden hebben wij geen significante tekortkomingen in de interne beheersing geconstateerd. In onze management letter hebben wij enkele belangrijke verbeterpunten gemeld: • De doorontwikkeling van de verbijzonderde interne controle. De gemeente is hiermee aan de slag gegaan en heeft inmiddels de VIC functie structureel belegd binnen de organisatie. • Verbeteringen in het inkoopproces, vooral het structureel toepassen van inkoopstartformulieren voorafgaand aan een inkoop en het actualiseren van de budgethoudersregeling. • Inperking van de rechten binnen het crediteuren- en betaalproces, specifiek ten aanzien van applicatiebeheerders. Dit hangt samen met de overgang naar het nieuwe financiële systeem gedurende 2026. • Maatregelen implementeren om de risico’s rond de zorglevering gedurende het jaar te beperken.

2. Ons oordeel Onderwerp

Toelichting

Verbonden partijen

In uw jaarrekening zijn diverse bijdragen aan verbonden partijen verwerkt. De (op basis van de financiële impact en risicoprofiel) belangrijkste verbonden partijen betreffen: • Modulaire GR Regio Rijk van Nijmegen: bijdrage € 3.026.897 • GR veiligheidsregio Gelderland-Zuid: € 1.551.579 • GR GGD Gelderland-Zuid: € 1.109.191 • GR Omgevingsdienst Rijk van Nijmegen: € 1.271.944 • GR Munitax: € 598.776 Bovengenoemde bedragen zijn verwerkt op basis van de (concept)jaarcijfers 2025 zoals opgeleverd door de verbonden partij. Wij hebben kennis genomen van deze jaarcijfers en stemmen in met de huidige verwerking in de jaarrekening en de toelichting van de risico’s in de paragraaf verbonden partijen. In dit geval wijzen wij u erop dat de Modulaire GR Rijk van Nijmegen geen eigen weerstandsvermogen heeft en een aanspraak doet bij uw gemeente voor toekomstige risico’s en verliezen. Het voorlopige resultaat uit 2025 is – waar bekend – reeds in de jaarrekening verwerkt. Voor de ontwikkelingen rondom Munitax verwijzen wij naar onze bevindingen later in dit verslag.

SiSa-bijlage

De SiSa-bijlage en bijbehorende stukken dienen door uw organisatie voor 15 juli a.s. elektronisch bij het CBS te worden aangeleverd. De verplichte tabellen voor fouten en onzekerheden die aangeleverd moeten worden bij het CBS zijn opgenomen achter in het verslag.

3.1 Rechtmatigheid Rechtmatigheid

Algemeen

Met de rechtmatigheidsverantwoording legt het college van B&W verantwoording af over drie aspecten van de financiële rechtmatigheid, met inachtneming van de landelijke kaders (bijvoorbeeld de Kadernota rechtmatigheid) en de gestelde kaders door de raad (o.a. de financiële verordening, het controleprotocol en het normenkader). Hierbij is rekening gehouden met een tolerantiegrens van 1% (zijnde € 600.463), wat lager is dan de grens van 2%, wat landelijk gebruikelijk is. De rapporteringsgrens bedraagt € 100.000. Onze rol als accountant betreft het vaststellen dat eventuele rechtmatigheidsafwijkingen juist en volledig zijn opgenomen en toegelicht, rekening houdend met bovenstaande grenzen. Wij hebben hiervoor de uitkomsten van de Verbijzonderde Interne Controle (VIC) geïnspecteerd en de ingenomen standpunten getoetst. Het college is van mening dat er onrechtmatigheden zijn begaan in 2025 boven de tolerantiegrens. Daarmee is in formele zin onrechtmatig gehandeld. Het college is daarbij van mening dat sprake is van acceptabele afwijkingen welke passen binnen het beleid. De niet acceptabele afwijkingen blijven beneden de tolerantiegrens. Zie onderstaand de gemelde onrechtmatigheden:

Criteria

Onze verklaring

Criteria

Gemelde afwijking

Waarvan niet acceptabel

Ons oordeel

Voorwaardencriterium

€ 13.000

Akkoord, zie toelichting volgende dia

Begrotingscriterium

€ 627.000

€ 53.000

Akkoord, zie toelichting volgende dia

Misbruik- en oneigenlijk gebruik criterium

Akkoord

Totaal rechtmatigheidsoordeel

€ 640.000

€ 66.000

Akkoord

Ons inziens is bovenstaande tot stand gekomen binnen de spelregels en op getrouwe wijze weergegeven in de rechtmatigheidsverantwoording. De bijbehorende toelichting, in de paragraaf bedrijfsvoering, geeft het gewenste inzicht. Dit hebben wij meegewogen in het afgeven van het goedkeurend oordeel bij de jaarrekening.

3.1 Rechtmatigheid (vervolg) Rechtmatigheid (vervolg) Voorwaarden criterium

Ten aanzien van dit criterium zien de risico’s vooral toe op naleving van de aanbestedingswetgeving. Door de organisatie is een uitgebreide inkoopanalyse opgesteld waarbij is getoetst of is voldaan aan de aanbestedingswetgeving. Uit deze inkoopanalyse volgt een beperkte onrechtmatigheid van € 13.000 (inhuur in het fysiek domein). Wij stemmen hiermee in.

Begrotingscriterium

Voor dit criterium is aangesloten bij de Kadernota Rechtmatigheid 2025 (zie schema hiernaast) en de financiële verordening van uw gemeente. Op basis hiervan constateert het college per programma het volgende: • Op programma sociale leefomgeving zijn de lasten € 253.255 hoger dan begroot. Dit hangt hoofdzakelijk samen met hogere kosten binnen het sociaal domein. Deze kosten zijn acceptabel omdat hierbij sprake is van een openeinde regeling. Een deel van dit bedrag (€ 19.000) is als niet acceptabel aangemerkt omdat deze gerelateerd zijn aan hogere subsidielasten. • Op programma fysieke leefomgeving zijn de lasten € 339.440 hoger dan begroot. Deze overschrijding hangt enerzijds samen met lasten binnen de grondexploitaties (acceptabel omdat deze passen binnen de vastgestelde kaders) en anderzijds met een hogere eindafrekening van een verbonden partij (acceptabel omdat deze niet eerder kon worden verwerkt in de begroting). • Er zijn voor een bedrag van € 34.000 aan overschrijdingen van investeringskredieten geconstateerd (o.a. De Schoren). • De overige afwijkingen (‘de financiële voordelen’) zijn op een passende wijze gemeld en toegelicht in de jaarrekening en daarmee tijdig. Wij stemmen in met bovenstaande toelichting. Los daarvan vinden wij scherper budgetbeheer en het zuiver begroten van de jaarlijkse lasten en baten binnen de grondexploitaties een aandachtspunt voor de gemeente.

3.2 Grondexploitaties Grondexploitaties Grond exploitatie

Geïnvesteerd vermogen in € mln € 32 € 27

€ 22

Voorziening

€ 17

Zilverberg

€ 12

24,0

25,4

€7 €2 -€ 3

-0,8

-0,4

2024

2025

Kanaalzone

Het netto geïnvesteerd vermogen (inclusief voorziening) in de grondexploitaties bedraagt eind 2025 € 28 mln en bestaat voor het overgrote deel uit project Kanaalzone. In 2025 vallen de volgende mutaties op: • Grondaankopen € 2,0 mln (hoofdzakelijk Zilverberg) • Rentekosten € 0,5 mln (hoofdzakelijk Kanaalzone) • Plankosten € 1,5 mln (Kanaalzone en Zilverberg) In april 2025 is de grondexploitatie Zilverberg geopend door de gemeenteraad. Dit project ziet toe op de bouw van circa 118 woningen en heeft een verwachte eindwaarde van circa € 1,7 mln positief. Inherent aan de beginfase van dit project bevat de actualisatie nog veel aannames en onzekerheden. Deze zien met name toe op de grondverkopen (€ 10,4 mln) en kosten bouw- en woonrijpmaken (€ 4 mln). De gemeente laat zich op dit project bijstaan door een externe partij. Wij hebben de uitgangspunten op deze exploitatie getoetst op aanvaardbaarheid. Wij stemmen – mede gezien de positieve resultaatverwachting – in met de waardering. De verliesvoorziening ziet toe op Kanaalzone en bedraagt eind 2025 € 0,4 mln, gebaseerd op de laatste geactualiseerde doorrekening van Metafoor. De vermindering van het verlies komt met name voor uit hogere grondopbrengsten door andere samenstelling van het woningaanbod (verschuiving van appartementen naar grondgebonden woningen).

De doorrekening is net als vorig jaar gebaseerd op eigen ontwikkeling van dit gebied.

Wij hebben de doorrekeningen, de onderliggende aannames en parameters uitgebreid besproken en stemmen in met de waardering van het project.

3.2 Grondbedrijf (vervolg) Grondexploitaties

Kanaalzone (vervolg)

Toekomstige projecten

Wij merken aanvullend ten aanzien van het project Kanaalzone het volgende op: • Momenteel loopt er een gunningsprocedure om de ontwikkeling van Kanaalzone over te dragen aan een private ontwikkelaar. In deze procedure werken drie partijen hun plan uit binnen de door de raad vastgestelde ruimtelijke kaders. Naar verwachting wordt eind 2026 een definitieve keuze gemaakt waarna een overeenkomst zal worden gesloten. Dit heeft gevolgen in de toekomst voor zowel de presentatie als waardering van dit project. • Ondanks het voornemen om het project over te dragen, heeft Metafoor in lijn met vorig jaar een risicoanalyse op het project uitgevoerd waarbij een veelvoud aan scenario’s (zowel negatief als positief) wordt doorgerekend. Op basis van deze ‘Monte Carlo-analyse’ is door de gemeente geen bedrag meegenomen in het weerstandsvermogen. • De woningbouwimpuls subsidie van € 2,8 mln is gebaseerd op minimaal 50% betaalbare woningen en gemaximeerd op 50% van het publieke verlies. De subsidie van de provincie volgt feitelijk dezelfde voorwaarden en is geschat op € 639.000. Uit voorzichtigheid zijn deze als schuldpositie opgenomen op de balans. De gevolgen van de eventuele overdracht van dit project op deze subsidies zijn nog niet bekend.

Onder de vaste activa (kosten onderzoek en ontwikkeling en gronden) zijn verder de volgende posities opgenomen: • Project De Schoren Malden (€ 139.000 aan voorbereidingskosten). Ten aanzien van dit project is op 23 april 2026 een grondexploitatie geopend met een verwachte eindwaarde van € 75.000 positief. Dit project heeft een looptijd tot en met 2028 en bestaat uit de bouw van 32 woningen. De waardering hiervan toetsen wij in 2026. • Project Vuurvogel / Veldsingel (€ 444.000 aan voorbereidingskosten). De uitgaven blijven niet binnen het daarvoor gestelde voorbereidingskrediet en zijn daarmee onrechtmatig. De gemeente is van mening dat de huidige kosten kunnen worden terugverdiend en dat geen afwaardering hoeft plaats te vinden.

3.3 Voorzieningen groot onderhoud Voorzieningen groot onderhoud Bevinding De gemeente heeft ter financiering van toekomstig onderhoud aan haar investeringen (gebouwen, wegen, etc.) egalisatie-voorzieningen en reserves gevormd. Een voorziening moet – in tegenstelling tot een reserve – volledig zijn. De gemeente heeft het afgelopen jaar stappen gezet zodat de gemeente beter in control is ten aanzien van het groot onderhoud. Ten aanzien van de parkeergarage en sportzaal Broeksingel is echter nog geen sprake van een actueel beheer- en onderhoudsplan, waardoor het inzicht in de benodigde middelen niet volledig is en er geen voorziening mag worden gevormd. Deze posities zijn opgenomen in een reserve en vallen qua volledigheid buiten scope van onze controle. Voor de andere objecten is inmiddels wel sprake van een onderhoudsplan en een voorziening. Hierbij kijken we naar de dotaties conform begroting, de onttrekkingen en de werkelijke stand van het onderhoud ten opzichte van de planning. De standen van de diverse onderhoudsvoorzieningen en reserves zijn ultimo 2025 ten opzichte van het plan als volgt: Plan

Dotatie

Onderhoud gemeentehuis en parkeergarage

2024-2043

€ 99.000

€

811.000

€

950.000

Onderhoud kerken en molens

t/m ’26 en ‘28

€ 26.000

€

254.000

€

253.000

Onderhoud wegen

2024-2028

€ 558.000

€

314.000

€

487.000

€ 173.000

Onderhoud sportcentrum Malden

2026-2040

N.v.t.

€

408.000

€

408.000

€

Riolering

2023-2027

N.v.t.

€ 4.602.000

Stand 31-12-2025 (plan)

Stand 31-12-2025 (realiteit)

€ 4.807.000

Verschil € 139.000 -/- €

1.000

€ 205.000

3.3 Voorzieningen groot onderhoud (vervolg) Voorzieningen groot onderhoud (vervolg) Bevinding Ten aanzien van de voorzieningen hebben wij de volgende opmerkingen: • De voorzieningen voor het gemeentehuis en de parkeergarage zijn in 2024 geactualiseerd en daarmee toekomstbestendig. Met name de voorziening gemeentehuis is hoger dan het plan. Dit komt hoofdzakelijk door uitgesteld onderhoud aan het plafond, schilderwerk en inbraaksignalering. De voorzieningen bevatten voldoende middelen voor het toekomstig gepland onderhoud tot en met 2043. • Het wegenbeheerplan is eind 2023 geactualiseerd voor de periode 2024-2028. De dotatie is in 2025 in lijn gebracht met dit nieuwe plan. De omvang van de voorziening is eind 2025 hoger dan het plan. Dit komt door uitgesteld onderhoud (bijvoorbeeld aan de Randwijk in Malden). • De bestemmingsreserve onderhoud sportcentrum Malden is in 2025 omgezet in een voorziening aangezien er vanaf 2026 een nieuwe meerjarenplanning 2026-2040 is vastgesteld door de raad (in de begroting 2026). De dotatie op basis van dit plan bedraagt € 310.000. • De voorzieningen voor molens en kerken worden gevoed door onderhoudsplannen (Periodiek Instandhoudingsplannen - PIP) van de monumentenwacht. De gemeente ontvangt voor de instandhouding van deze objecten overheidssubsidies, welke worden gedoteerd aan de voorziening.

Het onderhoudsplan voor molens is nog actueel en loopt tot en met 2028. Het onderhoudsplan voor kerken moet in 2026 worden geactualiseerd aangezien deze nog een looptijd heeft t/m 2026. • De voorziening riolering is geen zuivere onderhoudsvoorziening, aangezien dit een voorziening is voor zowel onderhoud als het egaliseren van tarieven. De omvang van de voorziening is iets hoger dan het plan. Op basis van de doorkijk staat er de komende jaren veel onderhoud gepland, waardoor deze voorziening de komende jaren afneemt.

3.4 Jeugdhulp en Wmo Jeugdhulp en Wmo Lasten Jeugdhulp en Wmo in € mln €0

€2

Wmo

4,3 4,2 4,9 5,0

Jeugd hulp

4,5 5,0 5,6 6,0

€4

€6

€8

2024 Primaire begroting

Begroting na wijziging Realisatie

Rest onzekerheid €0

671

269

255

€ 200

Jeugd

€ 400

Wmo

€ 600

€ 800

In mei 2026 zijn de productieverantwoordingen van zorgaanbieders ontvangen en is de gemeente gestart met het afstemmen van deze verantwoordingen met de eigen zorgadministratie. Het doel hiervan is onder andere om te bepalen wat er met de verschillende zorgaanbieders nog moet worden verrekend in verband met zorg die tot en met 2025 is geleverd. Wij hebben de afstemming zorgkosten uitvoerig gecontroleerd en concluderen dat bij deze inschatting voorzichtigheid in acht is genomen. Om te kunnen concluderen dat de zorglasten die zijn verantwoord ook getrouw zijn, moet worden vastgesteld dat de gefactureerde zorg ook daadwerkelijk is geleverd. Hiertoe steunt de gemeente volledig op de productieverantwoordingen (PV) en accountantsverklaringen (CV) die van de zorgaanbieders worden ontvangen. Op basis van de ontvangen productieverantwoordingen en accountantsverklaringen bedraagt de onzekerheid € 969.000.

Onzekerheid zorglevering in €K Op basis van PV en CV

De totale lasten Wmo nemen toe ten opzichte van 2024 met circa € 0,7 mln. Deze toename wordt hoofdzakelijk veroorzaakt door een toename van het aantal cliënten en hogere tarieven. Hiermee was in de bijgestelde begroting reeds voor het overgrote deel rekening gehouden. De totale lasten voor Jeugdhulp nemen flink toe ten opzichte van 2024 met circa € 1,5 mln. Deze toename wordt hoofdzakelijk veroorzaakt door toename van cliënten met verblijf en hogere tarieven. Ten opzichte van de bijgestelde begroting zijn de lasten voor jeugdhulp circa € 0,4 mln hoger. Zeker op Jeugdhulp is het belangrijk om goed grip te krijgen op de ontwikkeling.

€ 1.000

Door de gemeente zijn in 2025 extra werkzaamheden verricht om de zorglevering zelf aan te tonen, waaronder gerichte cliëntonderzoeken. Door het uitvoeren van aanvullende werkzaamheden door de gemeente is deze onzekerheid teruggebracht naar € 312.000. Dit betreft met name kleine leveranciers, die vooraf niet betrokken zijn in het onderzoek. Wij hebben dit bedrag aangemerkt als resterende onzekerheid in de controle voor de getrouwheid.

PGB's 16

3.5 Personele voorzieningen Personele voorzieningen Bestuurders Pensioen

Vanaf 1 januari 2028 gaan de pensioenen van politieke ambtsdragers over naar het Algemeen Burgerlijk Pensioenfonds (ABP). De commissie BBV heeft in dit kader de stellige uitspraak gedaan dat de voorziening moet worden berekend op basis van de waardering onder het ABP. Met name de benodigde dekkingsgraad (circa 122%) zorgt hierbij voor een hogere verplichting.

De gemeente heeft hiervoor ultimo 2025 een voorziening ter hoogte van € 3,2 mln gevormd (ultimo 2024: € 2,5 mln). De voorziening is gebaseerd op een door een externe partij opgestelde berekening, welke rekening houdt met de overgang naar het ABP. Wij stemmen in met de waardering zoals opgenomen in de jaarrekening. Wij merken op dat de uiteindelijke overdrachtswaarde naar het ABP per 1 januari 2028 alsnog kan afwijken van de huidige omvang van de voorziening, onder andere door wijzigingen in de dekkingsgraad. Overige verlofsaldi

De resterende personele voorzieningen binnen de jaarrekening betreffen: • In de voorziening verlofuren worden de uren onder het ‘spaarverlof’ in de voorziening gestort. De hoogte van de voorziening is in 2025 toegenomen naar € 304.000 (2024: € 217.000). De voorziening is gebaseerd op 4.984 uren tegen een gemiddeld tarief van € 61 (inclusief cao verhoging en sociale lasten). • Naast bovenstaande is binnen de jaarrekening nog een voorziening getroffen voor de regeling vervroegd uittreden (RVU) van € 59.000 en voor WW-uitkeringen € 95.000. Deze voorzieningen zijn ons inziens volledig ter dekking van de toekomstige kosten die hiermee samenhangen.

3.6 Overige bevindingen Overige bevindingen Munitax - BSR

Per 1 januari 2027 wordt voor de uitvoering van de belastingtaken toegetreden tot Belastingsamenwerking Rivierenland (BSR). De verwachting is dat toetreding tot BSR leidt tot schaalvoordelen en daarmee tot structureel lagere uitvoeringskosten (naar verwachting circa € 350.000 per jaar).

GR Munitax wordt als gevolg hiervan opgeheven. Met deze opheffing gaan incidentele kosten gepaard. De gemeente heeft in haar jaarrekening eind 2025 een verplichting voor desintegratiekosten gevormd ter hoogte van € 193.000. Deze verplichting zal gedurende 2026 worden afgewikkeld. Daarnaast moeten naar verwachting nog meer incidentele kosten, zoals kosten voor een sociaal plan (personeel gerelateerd), worden betaald. De omvang van deze kosten zijn echter dermate onzeker dat deze niet zijn gewaardeerd in de jaarrekening. Wij kunnen instemmen met deze verwerkingswijze. Uw gemeente heeft hiervoor overigens geen bedrag gereserveerd in het weerstandsvermogen. Sportpark Juliana

Synchroon aan de besluitvorming rondom project Kanaalzone is besloten om het sportpark Juliana’31 te herinrichten op de huidige locatie. In december 2023 heeft de raad hiervoor € 11,5 mln budget beschikbaar gesteld. Inmiddels is op 12 maart 2026 door de raad besloten over de financiële kaders (financiering, afschrijvingstermijn etc.). Wij merken hierbij het volgende op: • In 2025 zijn de investeringen en kosten op dit project nog zeer beperkt. Er zijn enkel plankosten (€ 185.000) geactiveerd. • Met Juliana is een samenwerkingsovereenkomst gesloten. Op basis hiervan neemt de gemeente sportvelden, parkeerplaatsen en het groen (€ 5,8 mln) in eigendom als materieel vast actief. Daarnaast doet de gemeente een bijdrage aan Juliana van € 5,7 mln welke wordt verwerkt onder de immateriële vaste activa. Met dit bedrag dient Juliana zelf de investeringen (onder andere in de accommodatie en opslagloods) te doen. • Door de raad is besloten om de bestemmingsreserve kapitaallasten van € 11,5 mln te vormen ter dekking van de afschrijvingslasten die hieruit volgen. Het project wordt naar verwachting opgeleverd in 2028. • Ten aanzien van dit project wordt de BTW teruggevraagd en is tevens een BOSA subsidie aangevraagd. De omvang hiervan en de mate waarin deze daadwerkelijk wordt ontvangen zijn op dit moment nog onzeker.

In het bedrag van € 11,5 mln is met deze mogelijke opbrengsten nog geen rekening gehouden.

4. Overige aspecten in relatie tot onze controle Onderwerp

Toelichting

Geen sprake van beperkingen in de reikwijdte van onze controle

Er zijn geen beperkingen bij de uitvoering van onze controle opgetreden. Naar onze mening is ons bij de uitvoering van onze controleopdracht door de medewerkers van de gemeente de volledige medewerking verleend en hebben wij volledige toegang tot de benodigde informatie gehad.

Fraude

De verantwoordelijkheid voor het voorkomen en ontdekken van fraude ligt primair bij het college. Onze rol als accountant is om vast te stellen dat de jaarrekening vrij is van materiële afwijkingen door fouten of fraude. Bij fraude is het risico dat een afwijking niet ontdekt wordt groter dan bij fouten, omdat fraude vaak samen gaat met activiteiten om de fraude te verhullen. Onze werkzaamheden ten aanzien van fraude bestaan onder andere uit: • Alertheid op fraudesignalen gedurende de controle; • Evalueren en bespreken van mogelijkheden tot fraude en fraudesignalen met het management en college; • Het uitvoeren van een analyse op handmatige journaalposten, onder andere om ingrijpen van het bestuur in de interne beheersing te kunnen identificeren; • Het uitvoeren van controlewerkzaamheden op schattingsposten, onder andere om oneigenlijke beïnvloeding door het management en college te kunnen identificeren; • Het beoordelen van rechten in de financiële administratie en de bankapplicatie alsmede het uitvoeren van een bankanalyse, met als doel om fouten en fraude in de uitgaande betalingen te kunnen identificeren. • Het uitvoeren van controlewerkzaamheden op de aanwezigheid van indicaties van ambtelijke corruptie binnen het inkoopproces.

Er zijn gedurende 2025 door ons geen materiële fraudegevallen geconstateerd en er zijn ons eveneens geen vermoedens van fraude bekend. Daarnaast heeft het college aan ons geen melding gemaakt van geconstateerde fraudegevallen of andere fraudesignalen. Claims en juridische procedures © 2026 Crowe Foederer Audit & Assurance B.V.

Er zijn geen belangrijke (dreigende en niet gewaardeerde) claims en/of juridische procedures met een mogelijke materiële impact op de cijfers per ultimo 2025. 19

4. Overige aspecten in relatie tot onze controle Onderwerp

Toelichting

Gebeurtenissen na balansdatum

Er zijn geen belangrijke gebeurtenissen na balansdatum anders dan hetgeen opgenomen in de niet uit de balans blijkende verplichtingen.

Geautomatiseerde gegevensverwerking

Wij hebben vanuit onze controle op de jaarrekening geen belangrijke bevindingen met betrekking tot de betrouwbaarheid en continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking.

Onafhankelijkheid

Wij zijn onafhankelijk van uw gemeente en voor zover wij weten heeft zich geen inbreuk voorgedaan op de van toepassing zijnde regels (Verordening inzake de onafhankelijkheid van accountants bij assurance-opdrachten (VIO)) ten aanzien van onafhankelijkheid.

5. Bijlage 1 – Tabel fouten en onzekerheden SiSa Nummer

Specifieke uitkering of overig

Fout of onzekerheid

Financiële omvang in €

Toelichting fout / onzekerheid

Regeling specifieke uitkering gemeentelijke hulp aan gedupeerden kinderopvangtoeslagproblematiek

n.v.t.

C62

Regeling specifieke uitkering aan gemeenten voor de bekostiging van de kwijtschelding van gemeentelijke belastingen van gedupeerden door de toeslagenaffaire

n.v.t.

C92

Regeling specifieke uitkering Informatiepunten Digitale Overheid

n.v.t.

Onderwijsachterstandenbeleid 2023-2026 (OAB)

n.v.t.

E44B

Tijdelijke impulsregeling klimaatadaptatie 2021-2027 (SiSa tussen medeoverheden)

n.v.t.

E84

Regeling stimulering verkeersveiligheidsmaatregelen 2022-2023

n.v.t.

E120

Regeling specifieke uitkering stimulering verkeersveiligheidsmaatregelen 2025-2030

Gebundelde uitkering op grond van artikel 69 Participatiewet_gemeentedeel 2025

n.v.t.

Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004 (uitsluitend kapitaalverstrekking)_gemeentedeel 2025

n.v.t.

Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo)_gemeentedeel 2025

G10

Wet inburgering 2021_gemeentedeel 2025

n.v.t.

G12

Kwijtschelden publieke schulden SZW-domein hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire_ gemeentedeel 2025

n.v.t.

G13

Onderwijsroute_deel gemeente 2025

n.v.t.

Zie bijlage 2

5. Bijlage 1 – Tabel fouten en onzekerheden SiSa Nummer

Specifieke uitkering of overig

Fout of onzekerheid

Financiële omvang in €

Toelichting fout / onzekerheid

Regeling specifieke uitkering stimulering sport 2024-2025

n.v.t.

H21

Specifieke uitkering cliëntondersteuning

n.v.t.

H30

Specifieke uitkering versterking voor sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en de sociale basis 2023-2026

n.v.t.

H35B

Specifieke uitkering SPUK IZA-doelen 2023-2026 (SiSa tussen medeoverheden)

n.v.t.

Specifieke uitkering woningbouwimpuls

n.v.t.

J17

Realisatiestimulans

J55

Aanpak energiearmoede

n.v.t.

J94

Regeling houdende regels verstrekking specifieke uitkering aan gemeenten verduurzaming [..] van eigenaars, woonverenigingen en wooncoöperaties

n.v.t.

J97

Regeling huisvesting grote gezinnen vergunninghouders 2023

n.v.t.

K28

Tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat- en energiebeleid

n.v.t.

M16

Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne

n.v.t.

Strekking controleverklaring Rechtmatigheidsoordeel specifieke uitkeringen (zoals blijkt uit de controleverklaring):

Goedkeurend

Strekking controleverklaring getrouwheid gehele jaarrekening:

Goedkeurend

5. Bijlage 2 – Tabel fouten en onzekerheden TOZO Nummer

Specifieke uitkering of overig

Tozo 1_fundamentele rechtmatigheidseisen

n.v.t.

Tozo 1_belangrijke rechtmatigheidseisen

n.v.t.

Tozo 2

n.v.t.

Tozo 3

n.v.t.

Tozo 4

n.v.t.

Tozo 5

n.v.t.

Kwijtschelding schulden Tozo in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire – gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud in jaar T

n.v.t.

Kwijtschelding schulden Tozo in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire – gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen op kapitaalverstrekkingen in jaar T

n.v.t.

Fout of onzekerheid

Financiële omvang in €

Toelichting fout / onzekerheid

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/17092512/1