Bijlage I Eerste voortgangsrapportage 2025
Tekst van het document
Eerste voortgangsrapportage 2025 Gemeente Heumen 1
Inhoudsopgave Inhoud Inhoudsopgave ................................................................................................................................................................................................................................... 2 Hoofdstuk 1: Inleiding ........................................................................................................................................................................................................................ 3 Hoofdstuk 2: Uitgangpunten en leeswijzer ........................................................................................................................................................................................ 4 Hoofdstuk 3: Voortgang uitvoering begroting 2025 .......................................................................................................................................................................... 6 H4. Voortgang per programma (beleid en financiën) ......................................................................................................................................................................15 H5.
Projecten ....................................................................................................................................................................................................................................23 H6. Investeringskredieten ................................................................................................................................................................................................................25 Bijlage 1: Technische wijzigingen .....................................................................................................................................................................................................29
2
Hoofdstuk 1: Inleiding Deze eerste voortgangsrapportage biedt een tussentijdse evaluatie van zowel de beleidsmatige als financiële voortgang van de Programmabegroting 2025. De rapportage is bedoeld om de gemeenteraad vroegtijdig inzicht te geven in de mate waarin beleidsdoelen worden gerealiseerd en middelen worden ingezet zoals beoogd. Hoewel het jaar nog volop in uitvoering is, is het al enige tijd geleden dat de begroting 2025 is vastgesteld. Gedurende het lopende jaar zetten we ons actief in voor de uitvoering van het beleid. Daarbij richten we ons op het behalen van de afgesproken doelen binnen de budgetten zoals is vastgesteld in de actuele Programmabegroting 2025. In de tussentijd kunnen zich ontwikkelingen hebben voorgedaan – binnen de gemeente, in de regio of in landelijke wet- en regelgeving – die invloed hebben op de beleidsuitvoering, financiële realisatie en het meerjarenperspectief. Deze rapportage stelt de raad in staat om tijdig bij te sturen en haar kaderstellende en controlerende rol goed uit te vervullen. Waar nodig doen wij voorstellen tot bijstelling. De rapportage sluit inhoudelijk aan op de programmabegroting 2025, aangevuld met besluiten en ontwikkelingen die zich nadien hebben voorgedaan. Deze rapportage maakt deel uit van de verdere professionalisering van de Planning & Control-cyclus van de gemeente Heumen.
In het najaar volgt een tweede voortgangsrapportage waarmee we de realisatie van het tweede gedeelte van 2025 zullen monitoren. Beleidsmatig zien we dat de uitvoering van de begroting grotendeels volgens plan verloopt. Financieel stellen we op basis van deze rapportage een bijstelling van het begrotingsresultaat met € 166.000 voor. Dit komt vooral door lagere huuropbrengsten bij Broekstaete en de gewijzigde rijksvergoeding en kosten voor de opvang van Oekraïense vluchtelingen. Die bijdrage is inmiddels verlaagd maar naar verwachting kostendekkend. Verder werd een kavel verkocht tegen een hogere waarde dan de waarde waarvoor deze in de boeken stond. Deze financiële afwijkingen worden tijdig met de raad gedeeld worden om recht te doen aan het budgetrecht.
3
Hoofdstuk 2: Uitgangpunten en leeswijzer Gebruik stoplichtenmodel Door het gebruik van een stoplichtenmodel geven we per onderdeel visueel inzicht in de stand van zaken. Daarbij rapporteren we expliciet op afwijkingen in inhoud, planning, geld en risico, zodat helder is waar sprake is van mogelijke doel- of budgetoverschrijding. De kleurcodering helpt de gemeenteraad om snel de noodzakelijke informatie te verkrijgen en adequaat te reageren. Bij de kleuren oranje of rood leggen wij daarover verantwoording af in het betreffende programma. -
-
De kleur 'groen' duidt op een voorspoedige voortgang. De activiteit verloopt zoals de verwachtingen die hierover bestaan. Er is geen afwijking in de voortgang van het speerpunt op het beleid (inhoud, planning of risico's) of financiën. 'Oranje' signaleert mogelijke vertragingen of financiële afwijkingen die aandacht vereisen, waarbij beleid en financiën mogelijk niet in lijn zijn met de verwachtingen. We geven een winstwaarschuwing af bij deze activiteit zodat u bij de verantwoording in de volgende voortgangsrapportage of jaarstukken niet voor een verrassing komt te staan. Door anders te prioriteren of door meevallers bij de uitvoering bestaat de kans dat de activiteit alsnog dit jaar wordt afgerond. 'Rood' wijst op onderdelen waarbij de doelstellingen waarschijnlijk niet behaald worden binnen het begrotingsjaar. Er is een negatieve afwijking in de voortgang op de inhoud, financiën, planning of risico’s.
Als een activiteit op peildatum 1 mei volledig is afgerond, dan geven we dat ook aan in de laatste kolom van de tabel.
Uitgangspunten -
Conform de financiële verordening ligt de autorisatie voor het aanpassen van budgetten op het niveau van het programma voor de raad. We rapporteren over financiële afwijkingen in 2025 op het niveau van het beleidsproduct. Afwijkingen hebben een minimum omvang van € 25.000 aan lasten of baten. De bedragen in de financiële tabellen zijn x €1.000 euro. In de eerste voortgangsrapportage worden aanpassingen van budgetten voor 2025 verwerkt en voorgelegd in de vorm van een begrotingswijziging. Het meerjarig effect van financiële afwijkingen worden in de Kadernota 2026-2029 verwerkt. De "V" staat voor voordeel en de "N" staat voor nadeel.
4
Leeswijzer -
Hoofdstuk 3 geeft een uiteenzetting van de voortgang op beleidsdoelen en prestaties en geeft inzicht in de financiële ontwikkelingen op hoofdlijnen; Hoofstuk 4 geeft een inhoudelijke toelichting op de voortgang per programma; Hoofdstuk 5 en 6 geven informatie over de (bijgestelde) projecten en investeringskredieten; Bijlage 1 geeft een overzicht van technische wijzigingen.
5
Hoofdstuk 3: Voortgang uitvoering begroting 2025 Een tabel met alle relevante acties per programma, voorzien van status tijd en status financiën, met korte toelichting waar nodig. Alleen acties met afwijkingen worden inhoudelijk toegelicht. Bij acties met status rood wordt een voorstel gedaan tot herplanning of budgetaanpassing.
3.1 Stand van zaken acties In deze voortgangsrapportage rapporteren wij alleen over de afwijkingen en stellen we voor de activiteiten met status 'rood' een nieuwe planning en/of budget vast.
Programma 1
Wat gaan we doen
1.1
Transformatie sociaal domein
1.1
Transformatie sociaal domein
1.1
Transformatie sociaal domein
Doel
Inhoud om het doel te bereiken
Beleid
Afgerond Financieel (peildatum 1 mei 2025)
Het uitvoeren van de acties/activiteiten om de transformatie van het sociaal domein verder vorm en Het zetten van een volgende stap in de inhoud te geven. Dit doen we aan hand van de doorontwikkeling, transformatie, van het vastgestelde Kadernota Doorontwikkeling sociaal domein transformatie sociaal domein 2024-2028 en de daaraan gekoppelde uitvoeringsnotitie. Tweemaal per jaar wordt de voortgang van de acties gerapporteerd. Uitvoering geven aan de lokale en regionale Verbeteren van de zorg aan kinderen en actiepunten uit de landelijke hervormingsagenda jongeren en een betere (financiële) jeugd. Het Regioprogramma jeugd 2023-2028 vormt beheersing van het jeugdzorgstelsel hiervoor een belangrijke basis. Samen met Synthese komen tot een samenhangend welzijnsaanbod voor onze inwoners dat zich richt op de Meer samenhang en samenwerking in behoeften van inwoners, verenigingen en plaats van de nu bestaande versnippering maatschappelijke organisaties en inspeelt op de en een duidelijk opdrachtgeverschap vanuit signalen en trends die vanuit de diverse lokale de gemeente, meer gericht op resultaten en monitoren binnen het sociaal domein inzichtelijk zijn effecten in plaats van op activiteiten dan wel concreet vanuit de samenleving naar voren komen.
6
Ja
Transformatie sociaal domein
Inwoners en professionals weten bij welke organisaties en verenigingen in onze gemeente zij terecht kunnen voor welke producten, diensten en activiteiten op het gebied van wonen, zorg & welzijn, werk & inkomen, kinderen en jeugd.
De website Doen in Heumen promoten bij inwoners, organisaties en professionals
Transformatie sociaal domein
Continue doorontwikkeling monitoring sociaal domein: periodiek gegevens genereren die de informatie bieden die nodig is om de middelen efficiënt en doelmatig in te kunnen zetten
Het periodiek verstrekken van gegevens over de uitvoering van de Participatiewet, Schuldhulpverlening, de Jeugdwet en de Wmo aan management, medewerkers, college en raad.
1.1
Transformatie sociaal domein
Anticiperen op: - de vergrijzing en de consequenties daarvan voor de huisvesting van ouderen - de toenemende huisvestingsvraag van bijzondere doelgroepen, zoals statushouders en mensen met een verstandelijke of psychiatrische beperking
Het opstellen van een lokale woonzorgvisie
1.2
Participatie in de samenleving
Het wegnemen van achterstanden/belemmeringen/drempels die inwoners ervaren om volwaardig mee te kunnen doen in de samenleving
1.2
Participatie in de samenleving
1.3
Gezonde en vitale gemeenschap
1.4
Onderwijs
1.1
1.1
Het verder uitvoeren van de acties uit de lokale inclusieagenda, samen met betrokken inwoners, maatschappelijke organisaties, verenigingen en ervaringsdeskundigen Het verder uitvoeren van de acties uit het Problemen rondom armoede en schulden Uitvoeringsplan Iedereen doet mee! 2023-2027, vroegtijdig in beeld krijgen en meer rekening houdend met de aanbevelingen vanuit de inwoners sneller en beter weten te bereiken door de Rekenkamer uitgevoerde quickscan en te ondersteunen inkomensondersteuning Het gemeentebreed promoten van het Het uitvoeren van een structurele promotiecampagne belang van vrijwilligerswerk voor het voor vrijwilligerswerk en bestuurswerk behoud van verenigingen en organisaties Aan de hand van een geactualiseerd Integraal Zicht krijgen op de benodigde huisvestingsplan besluiten nemen over benodigde onderwijscapaciteit in alle kernen van de toekomstige investeringen in de onderwijshuisvesting gemeente vanuit inclusie en leefbaarheid en samen met de schoolbesturen uitlijnen van de vervolgstappen
7
Programma Wat gaan we doen 2
Doel
Inhoud om het doel te bereiken
2.1
Kanaalzone
Het realiseren van 614 woningen. Uitvoering conform raadsbesluiten met realisatie van 614 woningen in de verschillende categorieën.
Het jaar 2025 zal met name gericht zijn op het planologisch mogelijk maken van de woningbouw, met maken van uitgiftestrategie en de concretisering hiervan in afspraken/contracten.
2.1
Kanaalzone
Herinrichting sportpark sv Juliana '31
2.2
Duurzaamheidenergietransitie
2.2
Duurzaamheidenergietransitie
2.3
Vitaal Centrum Malden
Beleid
Afgerond (peildatum Financieel 1 mei 2025)
Realisatie van een nieuw sportpark (inclusief parkeren en ontsluiting) Uitvoeringsprogramma 2025 opstellen met doorkijk naar 2030. De Energieopgave kan alleen worden gerealiseerd als Energie-opgave Heumen realiseren ook op allen domeinen binnen de gemeente Heumen hier mede inhoud en vorm aan wordt gegeven. Ook dient de energieopgave 2025-2050 daarom een vast onderdeel bij de besluitvorming te zijn. Aanstelling van extra formatie (projectleiders). Extra inzet op duurzame opwek en Inhoudelijk impuls geven aan de duurzame opwek en warmte transitie de warmte transitie (inhoud komt terug via raadsmededelingen en raadsbesluiten) Verdere uitwerking programma van eisen en het opstellen van een definitief ontwerp voor de Toekomstbestendig maken van het openbare ruimte. Uitvoering in nadere afstemming Centrum gebied. met voortgang woningbouwprojecten.
2.4
Omgevingswet en Wet Uitvoering programmaplan Kwaliteitsborging Implementatie Omgevingswet (Wkb)
2.4
Omgevingswet en Wet Bouwkwaliteit en bouwtoezicht Kwaliteitsborging verbeteren (Wkb)
In 2025 start herinrichting Kloosterhof 1. Noodzakelijke activiteiten i.v.m. in werking treden wet uitvoeren 2. Voorbereiden omgevingsplan (2025 met name voor de bedrijventerreinen) Afstemming in regionaal verband (ODRN, Regio Nijmegen)
8
Het woningbouwprogramma voor de komende jaren voorziet in ontwikkeling van onder andere de volgende locaties: Malden (Kanaalzone, De Schoren, Veldsingel en diverse locaties in VCM), Overasselt (o.a. locatie Zilverberg en Derks), Heumen (Heumen-west), Nederasselt (CPO-project). Opstellen Mobiliteitsplan 2025 Oppakken knelpunten op o.a. Broekstraat, Schoonenburgseweg/Hoogstraat, Looistraat en de Rijksweg. Invoeren belasting en Beleidsnota recreatie en toerisme opstellen.
2.5
Wonen / bouwen
Uitvoering woningbeleid 20242030
2.6
Mobiliteitsplan
Oplossen Mobiliteitsoverlast
2.7
Toeristenbelasting
Invoering toeristenbelasting per 1.1.2025
2.8
Onderhoud nieuwe wandelnetwerk
Onderhouden wandelnetwerk dat aansluit op regio-gemeenten
Beheer borgen.
2.9
Actualisering kostendekkingsplan beleidsplan water en riolering
Werk met werk maken bij VCM
Diverse technische maatregelen om affect te bereiken
2.10
Herinrichting Schaatsbaan Heumen
Betere inrichting Schaatsbaan Heumen, optimaler gebruik hiervan
Opruiming schaatsbaan, nieuwe multifunctionele inrichting en sanering van het depot.
2.11
Investeringen buitendienst
Goed materiaal voor de buitendienst
Aanschaf aanhanger met afzethekken en materiaal t.b.v. ongediertebestrijding
2.12
Gebiedsplan afronden Gebiedsplan afronden en start van en start van uitvoeringsprogramma uitvoeringsprogramma
Ja Duidelijkheid omtrent toekomstige ontwikkelingsmogelijkheden
9
Programma Wat gaan we 3 doen
3.2
3.3
3.4
Doel
Het actualiseren van de visie op dienstverlening waarin de inwoner op de eerste plaats staat. De dienstverlening is (Digitale) toegankelijk en de inwoner dienstverlening kan zoveel mogelijk zelf digitaal zijn of haar zaken regelen. Persoonlijk contact is altijd mogelijk. We zijn een betrouwbare en transparante overheid in ons handelen en we leggen aan de gemeenschap verantwoording af. We ondersteunen met onze communicatie de strategische doelstelling van bestuur en Communicatie organisatie. We zijn proactief in het informeren van onze inwoners over gemeentelijke ontwikkelingen, belangrijke projecten en kleinere lokale onderwerpen die de belangstelling van onze inwoners hebben.
Toekomst van Heumens werken
Voldoende kwantitatieve en kwalitatieve bezetting in het belang van de kwaliteit van dienstverlening. Heumen is een aantrekkelijke werkgever voor huidige en toekomstige medewerkers.
Inhoud om het doel te bereiken
Beleid Financieel
Afgerond (peildatum 1 mei 2025)
- Actualiseren visie op dienstverlening - Optimaliseren van de fysieke dienstverlening - Implementatie van nieuwe digitale systemen
-We actualiseren onze website (continu proces), t.b.v. digitale dienstverlening en toegankelijkheid ( structuur, leesbaarheid, aantrekkelijkheid). - We monitoren het gebruik van en de feedback op de website van de gemeente Heumen: we verbeteren onze website op basis hiervan (continu proces). - We werken aan de digitale toegankelijkheid, op basis van de in 2023 gestelde prioriteiten. - We breiden de inzet van sociale media uit; we stimuleren actief de deelname van inwoners aan de digitale nieuwsbrief, we benutten vaker facebook, en zetten in op Instragram als extra sociaal medium.
- Door krapte op de arbeidsmarkt zijn er meer inspanningen nodig om voldoende en gekwalificeerde medewerkers in huis te halen en te houden. We verrichten meer activiteiten voor de werving van nieuwe medewerkers, er is vaker tijdelijke inhuur nodig, we leiden medewerkers zelf op ( training on the job, externe opleidingen, traineeships). Ook kijken we naar de mogelijkheden om in samenwerking met andere gemeenten vacatures in te vullen of medewerkers op te leiden. - Voor het binden en boeien is het gesprek tussen leidinggevende en medewerkers essentieel. In 2025 wordt vervolg gegeven aan de uitkomsten van het medewerkersonderzoek dat in 2023 en 2024 is uitgevoerd.
10
3.5 (a)
3.5 (b)
3.6
3.7
Samenwerking
De Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen is de opvolger van de Stadsregio Arnhem Nijmegen en het Gemeenschappelijk Orgaan (GO) Arnhem-Nijmegen. In 2020/2021 heeft de Groene Verstevigen van het profiel en Metropoolregio gewerkt aan een regionale visie en een de samenwerking in de Groene regionale agenda met daarin 5 opgaven. Het algemene doel is Metropoolregio Arnhemhet realiseren van groei én het versterken van het groene Nijmegen. karakter van onze bijzondere regio. De opgaven bevinden zich vooral in het fysieke domein: woningbouw, landschap & natuur, circulariteit, economie, toerisme en mobiliteit. Maar ook samenwerking op het gebied van cultuur is een aandachtsveld.
Samenwerking
Bij de oprichting van de Modulaire Gemeenschappelijke regeling Rijk van Nijmegen in 2015 is een bestuurlijk Platform opgericht om de samenwerking tussen gemeenten in het Rijk van Herijken van de samenwerking Nijmegen te stimuleren en faciliteren. Inmiddels ontmoeten de binnen het Rijk van Nijmegen. colleges in het Rijk van Nijmegen elkaar 2 keer per jaar om de samenwerking te versterken. In 2022 is een aanzet gemaakt voor een (strategische) agenda waaraan vanaf 2023 uitvoering wordt gegeven.
Financiën
Maatregelen treffen waarmee we zorgen dat de financiële situatie van de gemeente ook in de toekomst goed blijft
We hanteren de volgende financiële afwegingen bij onze beleidskeuzes en de beleidsuitvoering: - de gebruiker betaalt - we ontzien onze inwoners in een kwetsbare positie ( gebrek aan sociaal netwerk en/of zeer laag inkomen). Voor hen doen we wat nodig is. - onze financiële last berekenen we door aan de betreffende verbonden partijen. Daar sturen we op. - door het rijk overgedragen taken voeren we uit van de door het rijk daarvoor verkregen middelen; dat budget vormt de grens van de uitgaven. Mogelijk ontstaan er daardoor wachtlijsten; dit vraagt om goede sturing. - investeringen in duurzaamheid moeten worden terugverdiend door de besparingen die de investeringen opleveren ( o.a. bij verduurzaming van maatschappelijk vastgoed).
Veiligheid, handhaving en ondermijning
Integrale veiligheid
We geven uitvoering aan het intergemeentelijk uitvoeringsprogramma Tweestromenland. De basis hiervoor vormt het nieuw Integraal Veiligheidsplan 2023-2026.
Ja
11
We geven uitvoering aan de prioriteiten van ondermijning opgenomen in het uitvoeringsplan Tweestromenland 20252026.
3.7
Veiligheid, handhaving en ondermijning
Ondermijning
We werken gezamenlijk aan casuïstiek aan de hand van signalen en integrale controles. We zetten in op bewustwording en het herkennen van signalen zowel intern als extern. We communiceren tijdig en helder over ondermijning naar inwoners en bestuur.
3.7
3.7
We geven uitvoering aan de aanpak Veilig Buitengebied. Verbinding tussen zorg en veiligheid (ook bestuurlijk) nog verder versterken.
Veiligheid, handhaving en ondermijning
Zorg & Veiligheid
Veiligheid, handhaving en ondermijning
Crisisbeheersing
Verder professionaliseren integrale afstemming casuïstiek binnen het sociaal domein en veiligheid. Opleiden, Trainen en Oefenen (OTO) van zowel de lokale als de regionale functies in de crisisorganisatie. Implementeren project ‘Gebiedsgerichte aanpak natuurbrandbeheersing’. Uitvoering geven aan het Regionaal Beleidsplan 2024-2027. Flexibilisering van de crisisorganisatie.
12
3.2 Financiële ontwikkelingen op hoofdlijnen Hieronder treft u een verloopoverzicht van het begrotingssaldo inclusief het effect van deze Eerste Voortgangsrapportage.
Verloop begrotingssaldo jaar 2025 In het najaar van 2024 is de Programmabegroting 2025 vastgesteld met een voordelig begrotingsresultaat van € 15.000. De gevolgen van de septembercirculaire 2024, het accres en andere financiële mutaties zijn verwerkt in de begroting zoals vastgesteld door uw raad op 7 november 2024. Dit saldo is het startpunt van het verloop dat hieronder wordt gepresenteerd. Vervolgens worden de financiële gevolgen van de eerste voorgangsrapportage 2025 verwerkt wat leidt tot geprognotiseerd jaarrekeningresultaat van € 151.000 nadelig. Hierbij wordt opgemerkt dat de uitkomsten van de bijstelling van het gemeentefonds in de vorm van de meicirculaire 2025 bij het aanbieden van deze voortgangsrapportage 2025 nog niet bekend zijn. Hierin wordt het verloop van het begrotingssaldo gepresenteerd: Stand van zaken financieel Saldo ontwerp Programmabegroting 2025 1e begrotingswijziging: (RB 07-11-2024) Saldo na begrotingsraad 2025 Voortgangsrapportage 2025 Saldo Programmabegroting 2025 na voortgangsrapportage 2025
2025 (x € 1.000) -715 (N) 730 (V) 15 (V) -166 (N) -151 (N)
Financiële effecten per programma: Structureel en incidenteel Bij de uitvoering van deze begroting zien we een aantal financiële effecten die doorwerken in toekomstige begrotingsjaren. Deze financiële gevolgen zijn meegenomen in de Kadernota 2026-2029 en zitten in de range van € 60.000 tot € 66.000 voor de jaren 2026 en verder.
13
Financiële bijstelling per programma De raad autoriseert de bijstellingen van de raming van de baten en lasten per programma. Deze bijstellingen treft u in onderstaand overzicht.
Financiële effecten per programma (x € 1.000) Programma 1 Sociale leefomgeving Programma 2 Fysieke leefomgeving Programma 3 Bestuur en organisatie Totaal bijstellingen
2025
2026
2027
2028
-63 N -190 N 87 V -166 N
-63 N -23 N 26 V -60 N
-63 N -29 N 26 V -66 N
-63 N -29 N 26 V -66 N
Voor de toelichting wordt verwezen naar het kopje financieel onder ieder programma.
14
H4. Voortgang per programma (beleid en financiën) Per beleidsdoel wordt een beleidsmatige en/of financiële verantwoording gegevens als de uitvoering van de begroting een negatieve bijstelling heeft.
15
Programma 1 Sociale leefomgeving Inhoud Transformatie sociaal domein: Verbeteren van de zorg aan kinderen en jongeren en een betere (financiële) beheersing van het jeugdzorgstelsel Het Rijk heeft een aantal randvoorwaarden nog niet gerealiseerd die essentieel is voor de succesvolle uitvoering van de hervormingsagenda jeugd. De deskundigencommissie Hervormingsagenda Jeugd (commissie Van Ark) heeft onderzoek gedaan naar de voortgang van de hervormingsagenda jeugd en heeft de volgende adviezen gegeven: 1.
Verbeteren van integrale samenwerking tussen zorgdomeinen:
Intensiveren samenwerking tussen verschillende zorgdomeinen zoals jeugdzorg, GGZ, maatschappelijke ondersteuning en onderwijs. Dit zou moeten gebeuren door regionale netwerken te versterken en duidelijke afspraken te maken over wie verantwoordelijk is voor welke zorg. 2.
Stabiliteit en continuïteit in de financiering:
Het advies benadrukte de behoefte aan meer zekerheid en stabiliteit in de financiering voor jeugdzorg, zodat gemeenten niet steeds opnieuw te maken krijgen met budgettaire onzekerheid. Dit is van belang voor het creëren van een duurzaam systeem waarin zorgaanbieders en gemeenten met vertrouwen kunnen investeren in langdurige verbeteringen. 3.
Vergroten van de regie en beleidsruimte voor gemeenten:
Gemeenten moeten meer beleidsruimte krijgen om zelf invulling te geven aan de zorg in hun regio, maar met een heldere structuur voor samenwerking en afstemming met het Rijk en andere partijen. Dit zorgt voor meer maatwerk en een effectievere uitvoering van beleid op lokaal niveau. 4.
Versterken van de positie van ouders en jeugdigen:
Versterken van de positie van ouders en jeugdigen in het zorgproces. Dit houdt in dat zij meer zeggenschap moeten krijgen over de zorg die zij ontvangen, en dat er meer ondersteuning moet komen voor ouders om zich in het zorgsysteem te kunnen bewegen. 5.
Betere monitoring en evaluatie:
16
Ee betere monitoring van de hervormingen en evaluatie van het beleid. Het is belangrijk dat het Rijk en gemeenten gezamenlijk bijsturen op basis van de effectiviteit van de genomen maatregelen. Er wordt gepleit voor een meer systematische en transparante manier van evalueren.
Financieel Wijk GGD De inzet van de Wijk GGD is in 2022 gestart om inwoners met onbegrepen gedrag laagdrempelig te ondersteunen en escalatie van problematiek te voorkomen. Omdat de overeenkomsten eind 2024 aflopen, is besloten de samenwerking met GGD Gelderland-Zuid en Ixta Noa te verlengen voor de jaren 2025, 2026 en 2027. De kosten voor de Wijk GGD bedragen € 93.477 per jaar en worden volledig gedekt uit centrummiddelen die wij ontvangen van de gemeente Nijmegen. Hiermee wordt de inzet budgettair neutraal verwerkt. De dienstverleningsovereenkomst en de overeenkomst voor gegevensuitwisseling zijn aangepast en worden ondertekend. De inzet van de Wijk GGD versterkt het lokale netwerk rond zorg en veiligheid en draagt bij aan een betere ondersteuning van kwetsbare inwoners.
Indexaties Hiervoor verwijzen we u naar bijlage 1 van de voortgangsrapportage
Financiële effecten (x € 1.000) Wijk GGD Centrummiddelen van Gemeente Nijmegen Indexaties van exploitatiebudgetten Overige mutaties (kleiner dan € 25.000) Totaal programma 1
2025 93 N 93 V
2026 93 N 93 V
2027 93 N 93 V
2028
54 N 9N 63 N
54 N 9N 63 N
54 N 9N 63 N
54 N 9N 63 N
17
Programma 2 Fysieke leefomgeving Inhoud Kanaalzone De grondexploitatie is qua omvang en complexiteit uniek voor de gemeente Heumen en brengt financiële en operationele risico's met zich mee. Financieel Huuropbrengsten Eendenpoelseweg 6 en 6a In het kader van de voorgenomen gebiedsontwikkeling zijn in 2024 de panden aan de Eendenpoelseweg 6 en 6a aangekocht. Met de verkopers van beide panden zijn tijdelijke huurovereenkomsten afgesloten tot aan het moment van sloop. De verwachting is dat de sloop over circa twee jaar zal plaatsvinden. Deze tijdelijke verhuur levert een opbrengst op voor de tussenliggende periode (tot sloop).
Boekwinst kavelverkoop Een eerder in erfpacht uitgegeven kavel is in 2024, op verzoek van de erfpachter, vervroegd teruggenomen. De oorspronkelijke opbrengst bij uitgifte bedroeg € 165.600. Inmiddels is overeengekomen dat de kavel wordt verkocht aan een geïnteresseerde partij. De opbrengst van deze verkoop bedraagt € 243.150. Dit betekent een extra opbrengst van € 77.550 ten opzichte van het reeds verwerkte bedrag.
Opvang Oekraïense vluchtelingen •
Er is opnieuw een huurovereenkomst afgesloten voor de opvanglocatie aan de Rijksweg. De huurkosten stijgen door indexatie en de extra gehuurde appartementen per juli 2024. De totale huurlasten voor 2025 bedragen € 920.000, waarvan reeds € 815.000 in de begroting is opgenomen. Het resterende bedrag wordt gedekt via de SPUK-bekostigingsregeling (€ 105.000 nadeel)
18
• • • •
De kosten voor beveiliging zijn bijgesteld. Door een nieuwe overeenkomst zijn de beveiligingsuren fors afgebouwd, waardoor de lasten dalen van € 600.000 naar een geprognosticeerd bedrag van € 470.000 (€ 130.000 voordeel). Het leefgeld (€ 50.000 voordeel) en overige kosten (€ 20.000 voordeel), vallen naar verwachting lager uit dan begroot (€ 70.000 voordeel) Vanaf september 2024 wordt tevens een eigen bijdrage van € 105 per persoon gevraagd van ontheemden met inkomen uit werk. Op basis daarvan wordt een extra opbrengst ten opzichte van de begroting van € 19.500 verwacht (€ 19.500 voordeel) Ten slotte is het SPUK-normbedrag per bed per dag per 1 januari 2025 verlaagd van € 61 naar € 44, wat voor 2025 leidt tot een nadeel van € 312.000 (en nog eens € 35.000 voor de periode t/m maart 2026) (€ 312.000 nadeel)
Huurderving woonvoorziening Broekstaete Sinds 1 januari 2025 staan zes appartementen in het complex Broekstaete leeg. Deze leegstand is het gevolg van gewijzigde wet- en regelgeving omtrent tijdelijke huurcontracten, waardoor de appartementen niet langer opnieuw kunnen worden verhuurd. Deze situatie leidt in 2025 tot een huurinkomstenverlies van maximaal € 50.500, wat als nadeel in de exploitatie is verwerkt. We onderzoeken welke mogelijkheden er zijn om, binnen wet- en regelgeving, de leegstaande appartementen te verhuren.
Bomencompensatie in kader van project Opwaardering Maaslijn In het kader van het project Opwaardering Maaslijn heeft ProRail aangegeven dat er op bepaalde locaties bomen gekapt moeten worden. Als gevolg hiervan ontvangt de gemeente Heumen een compensatiebedrag. Deze financiële compensatie zal worden ingezet voor het herplanten van bomen op andere locaties binnen de gemeente. Concreet betreft dit nieuwe aanplant in het centrum van Malden en in het noordelijk deel van Malden, nabij de Grootstalselaan.
Indexaties Hiervoor verwijzen we u naar bijlage 1 van de voortgangsrapportage.
19
Financiële effecten (x € 1.000) Huuropbrengsten Eendenpoelseweg 6 en 6a Boekwinst kavelverkoop Opvang Oekraïense vluchtelingen Rijksbijdrage Oekraïense vluchtelingen Huurderving woonvoorziening Broekstaete Bomencompensatie in kader van project Opwaardering Maaslijn Planten bomen Indexaties van exploitatiebudgetten Overige mutaties (kleiner dan € 25.000) Totaal programma 2
2025 33 V
2026 33 V
78 V 115 V 312 N 51 N
8V 35 N
2027
2028
3N 26 N 29 N
3N 26 N 29 N
43 V 43 N 3N 50 N 190 N
3N 26 N 23 N
20
Programma 3 Bestuur en organisatie Inhoud Communicatie Momenteel zijn we binnen het team Communicatie bezig met twee (elkaar aanvullende) onderzoeken, namelijk naar de effectiviteit van de externe communicatie en naar de opgaven van het team Communicatie. De resultaten hiervan komen medio dit jaar beschikbaar en helpen ons de dienstverlening te verbeteren. De actualisatie van de website is vertraagd en wordt in de tweede helft van 2025 voortgezet.
Financieel
Voorziening personeel In de eerste helft van 2025 hebben meerdere medewerkers uit de afdeling Sociaal gebruikgemaakt van de mogelijkheid tot vervroegd uittreden. In dit kader zijn eerder voorzieningen gevormd voor zowel de verlofspaarregeling als de RVU-regeling. Doordat deze medewerkers nu daadwerkelijk met vervroegd pensioen zijn gegaan, zijn de betreffende verplichtingen afgehandeld en zijn de voorzieningen vrijgevallen. In totaal is hiermee een bedrag van € 68.324 aan voorzieningen vrijgevallen, bestaande uit: • •
€ 38.914 aan vrijval uit de verlofspaarvoorziening; € 29.410 aan vrijval uit de RVU-voorziening.
21
Indexaties en inzet stelpost prijsstijgingen Hiervoor verwijzen we u naar bijlage 1 van de voortgangsrapportage
Financiële effecten (x € 1.000) Voorziening personeel Indexaties van exploitatiebudgetten Inzet stelpost prijsstijgingen Overige mutaties (kleiner dan € 25.000) Totaal programma 3
2025 68 V 41 N 98 V 38 N 87 V
2026
2027
2028
41 N 98 V 31 N 26 V
41 N 98 V 31 N 26 V
41 N 98 V 31 N 26 V
22
H5. Projecten In dit hoofdstuk geven wij inzicht in de voortgang van projecten waarvoor in eerdere jaren (2024 of eerder) en in 2025 budgetten zijn vastgesteld. We maken onderscheid tussen: • •
projecten waarvan het budget is meegenomen uit voorgaande jaren en waarvoor uitvoering in 2025 is voorzien; en nieuwe projecten die in 2025 zijn gestart.
In de tabellen geven wij per project aan in hoeverre het budget reeds is besteed per 1 mei 2025 en of er sprake is van inhoudelijke of financiële afwijkingen. Eventuele afwijkingen (zoals vertragingen in uitvoering of overschrijdingen) worden per project toegelicht. Indien nodig nemen wij in de tweede voortgangsrapportage verdere maatregelen zoals herplanning of aanvullende besluitvorming.
Projectbudgetten beschikbaar gesteld eerder jaren (2024 of eerder) De gemeente ontving via de decembercirculaire 2024 eenmalige middelen vanuit het gemeentefonds voor wettelijke taken. De uitvoering daarvan vond niet meer in 2024 plaats. In de begroting 2024 waren daarnaast budgetten opgenomen voor eenmalige projecten. Omdat de uitvoering niet is afgerond, hebben wij voorgesteld deze middelen via het raadsvoorstel bij de jaarstukken 2024 door te zetten naar 2025, zodat de taken alsnog kunnen worden uitgevoerd. Omschrijving (bedragen x € 1.000)
Type Aangevraagd projectbudget * 2 * 90 * 10 * 29 * 25 * 18 ** 48 ** 16 ** 10 ** 57
Wet betaalbare huur Natuurbrandpreventie- en mitigatie Register externe veiligheidsrisico’s Spreidingswet Meerkosten Oekraïne sociaal domein Vangnetconstructie energietoelage Inclusie Rekenkamer Opstellen integraal huisvestingsplan Informatiebeleidsplan en automatisering * = Middelen vanuit decembercirculaire 2024 ** = Budgetten opgenomen in begroting 2024 voor eenmalige projecten 23
De budgetoverhevelingen worden door de gemeenteraad geaccordeerd bij het vaststellen van de jaarstukken 2024 op 3 juli 2025. Deze voortgangsrapportage wordt in dezelfde raadsvergadering vastgesteld zodat het nu nog te vroeg is om te rapporteren over de resultaten van de budgetoverhevelingen. Dit zal dan ook bij de tweede voortgangsrapportage 2025 plaatsvinden.
Projecten 2025 Omschrijving (bedragen x € 1.000) Professionalisering buurtvervoer Voorbereiding Vitaal centrum Malden
Aangevraagd projectbudget 40 75
Bestedingen 2025 (per 1-5-2025) 0 0
Beleid
Financieel
Inhoudelijke toelichting op afwijkingen van projectbudgetten Niet van toepassing.
24
H6. Investeringskredieten In deze voortgangsrapportage geven we een overzicht van de stand van zaken van de investeringskredieten die eerder (in 2024 of eerder) door de raad zijn beschikbaar gesteld, en van de nieuwe investeringen die in 2025 zijn gestart. Voor de eerder vastgestelde kredieten geldt dat een deel van de investeringsprojecten nog in uitvoering is. Bij enkele projecten zien we afwijkingen ten opzichte van de oorspronkelijke planning. Bij diverse projecten is per 1 mei 2025 nog maar beperkt gebruikgemaakt van de beschikbare kredieten. De uitvoering van deze projecten vindt later in het jaar plaats. Sommige projecten zijn inmiddels afgerond, maar het formele afsluiten van het krediet volgt bij de vaststelling van de Voortgangsrapportage 2025. We monitoren de voortgang van de investeringskredieten actief. Indien later in het jaar blijkt dat kredieten geheel of gedeeltelijk kunnen worden afgesloten, verwerken wij dit in de tweede voortgangsrapportage of in de jaarstukken. Eventuele afwijkingen in besteding of planning worden daar tevens toegelicht.
Investeringskredieten beschikbaar gesteld eerder jaren (2024 of eerder) Omschrijving (bedragen x € 1.000)
Inrichting thuiswerkplek Verbouwing gemeentehuis fase 2a en fase 2b Investeringen meubilair 2024 Openbare verlichting fietspaden Herinrichting Molenwijkpark Reconstructie Looistraat Renovatie wegen 2023 Renovatie wegen 2024 Masten 2023 Armaturen 2023 Speelvoorzieningen 2024 Vitaal centrum Malden Herinrichting Molenpark Afkoppelen pleintjes Randwijksingel
Aangevraagd Restant investeringskrediet Investeringskrediet per 1-1-2025 98 79 1.780 1.689
Bestedingen 2025 (per 1-52025) 0 91
30 50 200 350 800 800 54 170 44 5.552 30
13 15 184 325 369 668 16 127 22 5.379 30
17 0 73 0 151 7 0 0 18 14 73
437
380
44
Beleid
Financieel Krediet afsluiten bij VR 2025
X
X X
25
Afkoppelen en bergen Maasstraat Afkoppelen Craeyenbergh Noordplein Kloosterhof afkoppelen Project Stuwwal RAS Verbeteren HWA-systeem Heumen Noord Extra retentie HWA-syst Hoogenhof Terugbrengen hoeveelheid regenwater wegrestaurant Oplossen H2S Overasselt
56 342 210 30 15
56 299 210 30 15
56 7 12 0 0
44 10
39 10
1 0
100
59
32
Investeringen 2025 Omschrijving (bedragen x € 1.000)
Aangevraagd Bestedingen 2025 investeringskrediet (per 1-5-2025)
Renovatie wegen 2025 Schaftwagen bossen Aanhanger buitendienst Ongediertebestrijding Schaatsbaan Heumen Rolbezem/waterton Graveermachine Investeringen meubilair 2025
800 6 25 10 30 80 11 10
0 0 13 10 2 0 0 0
Beleid
Financieel Krediet afsluiten bij VR 2025
x
26
Aanvraag investeringskredieten Roeden molens Voor de noodzakelijke vervanging van de roeden van de molens wordt een investeringskrediet gevraagd van € 61.000. Kosten voor vervangen bedragen € 122.000. De provincie draagt 50% bij in de geraamde kosten. De hieruit voortvloeiende jaarlijkse kapitaallasten (afschrijvings- en rentekosten) worden gedekt uit de aanwezige budgetten.
Speelvoorzieningen 2025 Voor de jaarlijkse investeringen ten aanzien van de speelvoorzieningen is voor 2025 een budget van € 36.000 nodig. Dit bedrag is per abuis niet meegenomen in de Programmabegroting 2025. De hieruit voortvloeiende jaarlijkse kapitaallasten (afschrijvings- en rentekosten) worden gedekt uit de aanwezige budgetten.
Omschrijving (bedragen x € 1.000) Roeden molens Speelvoorzieningen 2025
Aangevraagd investeringskrediet 61 36
27
Inhoudelijke toelichting op afwijkingen van investeringskredieten •
Reconstructie Looistraat Het resterend krediet zal worden aangewend voor aanpassing Looistraat in relatie met Heumen-West. De plannen rondom Heumen-West zullen medio 2025 duidelijker worden.
•
Reconstructie wegen 2024 Naar verwachting zal 60% van krediet worden besteed in 2025. Dit betreft o.a. asfaltonderhoud en Randwijksingel. Het restant van het investeringskrediet schuift door naar 2026.
•
Reconstructie wegen 2025 Van dit krediet wordt 40% besteed in 2025, onder andere voor de aanpak van de Randwijksingel. Het restant van het investeringskrediet schuift door naar 2026.
•
Schaftwagen bossen De vervanging van de schaftwagen wordt doorgeschoven van 2025 naar 2026. De staat van de schaftwagen gaat wat achteruit, dus vervanging in 2026 is wenselijk.
•
Rolbezem/waterton/rioolreiniger In 2025 wordt de waterton vervangen. Voor de financiering van deze vervanging wordt het beschikbare budget van de rolbezem (€ 9.000) aangewend. De geplande vervanging van de rolbezem wordt doorgeschoven naar 2029. Daarnaast is gebleken dat voor de nieuwe waterton aanvullende opties noodzakelijk zijn, waardoor extra middelen benodigd zijn. Hiervoor wordt ook het budget van de rioolreiniger (€ 7.500) ingezet. De vervanging van de rioolreiniger, die oorspronkelijk voor 2025 gepland stond (na eerdere doorschuiving vanuit 2024), wordt eveneens doorgeschoven naar 2029. Door deze herschikking van investeringsbudgetten kunnen de noodzakelijke vervangingen en uitbreidingen budgettair neutraal worden gerealiseerd, zonder aanvullende middelen te vragen.
•
Graveermachine De vervanging van de graveermachine kan ook opgeschoven worden naar 2026. Door het afgesloten en uitgevoerde onderhoudsabonnement zijn er vrijwel geen problemen/storingen geweest met deze machine.
28
Bijlage 1: Technische wijzigingen In deze bijlage wordt een overzicht gegeven van begrotingswijzigingen die géén beleidsmatige impact hebben, maar uitsluitend technisch of financieeladministratief van aard zijn. Deze wijzigingen zorgen ervoor dat de begroting actueel, volledig en rechtmatig blijft, zonder dat het gemeentelijk beleid inhoudelijk of het begrotingsresultaat wordt aangepast. De volgende categorieën technische wijzigingen zijn opgenomen: • • •
Loon- en prijsontwikkelingen Inzet van bestemmingsreserves Budgetten waar middelen van derden tegenover staan
Loon – en prijsontwikkelingen Loonontwikkelingen: Voorlopig akkoord vakbonden en Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) Op 22 april 2025 hebben de vakbonden en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) een voorlopig akkoord bereikt over een nieuwe cao voor gemeenteambtenaren. Deze cao geldt voor ruim 222.000 medewerkers en heeft een looptijd van twee jaar (1 april 2025 tot en met 31 maart 2027). Gedurende deze periode worden de salarissen in vijf stappen verhoogd, wat resulteert in een gemiddelde loonstijging van 7,5%. Het onderhandelingsresultaat is voorgelegd aan de leden van de betrokken vakbonden. De definitieve goedkeuring wordt verwacht op 6 juni 2025. Voor de gemeente betekent dit akkoord een structurele verhoging van de personeelslasten. De gemeente anticipeert hier jaarlijks op in haar begroting door het opnemen van een stelpost voor loonstijgingen. De financiële effecten van deze nieuwe cao kunnen daarom budgetneutraal worden verwerkt. Zodra het akkoord definitief is, verwerken wij de financiële gevolgen in de tweede tussentijdse voortgangsrapportage 2025.
Prijsontwikkelingen Om de gestegen kosten als gevolg van de loon- en prijsontwikkeling op te vangen, zetten wij in deze eerste voortgangsrapportage de beschikbare stelpost in voor prijsindexeringen/prijsinflatie in ter compensatie van de budgetten binnen de drie programma’s. Deze verwerking betreft budgetneutrale aanpassingen: er worden geen extra lasten toegevoegd aan de begroting en er vindt geen mutatie plaats in het begrotingssaldo. De stelpost was bij de begroting 2025 opgenomen om in te kunnen spelen op prijsstijgingen. Met deze werkwijze wordt geborgd dat de uitvoering van het voorgenomen beleid binnen de beschikbare middelen kan plaatsvinden, ondanks de hogere kostenontwikkelingen in 2025. 29
Financiële effecten (x € 1.000) Buskosten gymonderwijs Armoedebestrijding Stichting Leergeld Bedrijfsvoeringsorganisatie Doelgroepenvervoer Regio Arnhem Nijmegen (BVO DRAN) Diverse bijstellingen sociale leefomgeving DAR IBOR Software programmatuur Informatiebeleidsplan Sportcomplex Malden – zakelijke lasten (OZB) Inzet stelpost prijsontwikkelingen
Programma 1 1 1
2025 2 8 42
2026 2 8 42
2027 2 8 42
2028 2 8 42
1 2 3 3 3 3
2 3 30 8 3 -98
2 3 30 8 3 -98
2 3 30 8 3 -98
2 3 30 8 3 -98
Inzetten van bestemmingsreserves Bestemmingsreserves worden ingezet voor het dekken van uitgaven waarvoor deze reserves zijn gevormd. In deze voortgangsrapportage stellen wij voor om middelen uit bestemmingsreserves vrij te laten vallen ten behoeve van de uitvoering van lopende of geplande activiteiten in 2025. De inzet is gekoppeld aan specifieke projecten of activiteiten waarvoor eerder door de raad middelen zijn gereserveerd. De onttrekkingen uit de bestemmingsreserves worden budgettair vertaald in de programma’s waartoe de betreffende activiteiten behoren. Dit betreft een budgettaire wijziging waarbij uitgaven en inkomsten gelijk oplopen, waardoor het begrotingssaldo per saldo niet wijzigt. Met deze werkwijze zorgen wij ervoor dat de uitgaven conform het bestemde doel van de reserves plaatsvinden en blijven wij binnen de kaders van rechtmatigheid en financiële transparantie. De inzet van bestemmingsreserves wordt afzonderlijk inzichtelijk gemaakt in de financiële tabellen van deze voortgangsrapportage. Na besluitvorming over deze rapportage worden de wijzigingen verwerkt in de begroting 2025.
Sportcentrum Malden Op 8 juli 2019 is de exploitatie van Sportcentrum Malden gestart. Op basis van de afgesloten huur- en exploitatie-overeenkomst (HEX) is er in 2019 een onderhoudsvoorziening gevormd voor dit complex. Met ingang van 2024 is deze onderhoudsvoorziening (n.a.v. de jaarrekeningcontrole 2023) omgezet in een
30
bestemmingsreserve. Voor 2025 wordt er € 116.850,- gedoteerd. In 2025 wordt er naar verwachting € 91.000,- door Laco aan onderhoudskosten in rekening gebracht (conform onderhoudsplanning).
Omschrijving (bedragen x € 1.000) Exploitatie Sportcentrum Malden Aanwending van de bestemmingsreserve Sportcentrum Malden
Programma 2025 1 91 Bestemmingsreserve 91
Budgetten waar middelen van derden tegenover staan Bijstellingen van budgetten vinden plaats in verband met aanvullende of gewijzigde specifieke uitkeringen of andere bijdragen van rijksoverheden en provincies. Deze middelen zijn geoormerkt en worden één-op-één ingezet voor het beoogde doel.
Verkeerstechnische aanpassingen Voor het project verbeteren schoolomgeving Overasselt is een subsidie ontvangen van de provincie Gelderland. Binnen dit project worden onder andere een verkeersdrempel aangelegd op het kruispunt Julianastraat-Zilverbergweg. De werkzaamheden dienen uiterlijk op 31 oktober 2025 te zijn afgerond.
Omschrijving (bedragen x € 1.000) Verkeerstechnische aanpassingen Subsidie provincie Gelderland
Programma 2 2
2025 11 11
31