26.A09 RM Advies Burgeradviesraad op de Verordening Handhaving

RAADSMEDEDELING

Onderwerp:

Advies Burgeradviesraad op de Verordening Handhaving Participatiewet 2026 20 januari 2026

Datum:

Samenvatting In uw vergadering van 29 januari neemt u een besluit over de vaststelling van de ‘Verordening Handhaving Verplichtingen Participatiewet Heumen 2026’ en ‘de Wijzigingsverordening Verordening Afstemming en Handhaving Participatiewet 2017’. Op 5 januari ontvingen wij het advies van de Burgeradviesraad (BAR). De BAR waardeert de keuze voor vereenvoudiging, vertrouwen en de menselijke maat als uitgangspunten bij de uitvoering van de Participatiewet. Het advies gaat in op de onderdelen risicoprofielen, monitoring en inzet van sociale recherche. De BAR pleit voor transparantie, proportionaliteit en behoud van vertrouwen en menselijke maat. Middels deze mededeling brengen wij u op de hoogte van het BAR-advies (bijlage 1) en van onze reactie (bijlage 2). Zo kunt u het advies van de BAR betrekken bij uw besluitvorming. Toelichting Risicoprofielen, vertrouwen en de menselijke maat De BAR onderkent het belang van een efficiënte en rechtmatige besteding van publieke middelen en het voorkomen van misbruik. Het advies is om risicoprofielen alleen in te zetten bij concrete signalen van misbruik. In de reactie geeft het college aan dat de gebuikte profielen uitsluitend gebaseerd worden op handelingen, niet op persoonlijke kenmerken. Voorbeelden van risicovol gedrag zijn inschrijving bij de Kamer van Koophandel of opvallend laag waterverbruik.

Extra onderzoek vindt alleen plaats bij heronderzoeken of concrete signalen. Ons beleid wordt getoetst aan het Toetsingskader van het College voor de Rechten van de Mens. Tijdens klantgesprekken lichten wij altijd toe wat de aanleiding was en hoe het onderzoek is uitgevoerd. Monitoring De BAR benadrukt dat monitoring niet mag leiden tot wantrouwen en dat inwoners goed geïnformeerd moeten worden. Wij onderschrijven dit uitgangspunt. Onze monitoring is gericht op vroegsignalering en niet op overmatige controle. Inwoners worden actief geïnformeerd over hun rechten en plichten, onder andere via intakegesprekken, flyers en onze website. Ons voornemen op te stoppen met het verplichte maandelijkse rechtmatigheidsformulier is een voorbeeld van onze visie om te werken op basis van vertrouwen. Sociale recherche De BAR adviseert om de sociale recherche alleen in te zetten als uiterste stap. Dat sluit aan bij onze werkwijze. De sociale recherche wordt alleen ingezet bij ernstige gevallen en na uitputting van lichtere middelen. Heimelijk onderzoek vindt uitsluitend plaats bij concrete aanwijzingen van misbruik en wordt uitgevoerd door bevoegde rechercheurs.

Zaak Document

: :

294939 938447

Preventie en vroegsignalering De BAR pleit voor preventie en persoonlijke begeleiding. Wij zetten in op preventie en vroegsignalering door periodieke heronderzoeken en door inwoners actief te informeren over hun rechten en plichten. Hiermee proberen wij escalaties en schulden te voorkomen. Tot slot De BAR wordt op zijn verzoek verder geïnformeerd over de beleidsontwikkelingen die rechtstreeks uit deze verordening volgen. Uw raad wordt via de Monitor Sociaal Domein geïnformeerd over de ontwikkelingen binnen de (uitvoering van de) Participatiewet. 20 januari 2026 burgemeester en wethouders

mr. J. de Graaf Gemeentesecretaris

mr. J.W.M.S. Minses Burgemeester

Bijlagen: 1. BAR-advies verordening handhaving participatiewet 2026 2. Reactie college B&W op het BAR-advies op de Verordening Handhaving Participatiewet 2026