24.C11 Bijlage II jaarrekening 2023 - Modulaire Gemeenschappelijke Regeling RvN
Tekst van het document
3 2 0 2 n e k k u t s Jaar , 3 juli 2024
MGR Rijk van Nijmegen
Jaarstukken 2023 MGR Rijk van Nijmegen
1
Inhoud Jaarverslag...................................................... 3
Samenvatting.......................................................... 4 MGR........................................................................ 9 WerkBedrijf........................................................... 10 De cijfers: mensen aan het werk in 2023............. 12 Samenwerking in de arbeidsmarktregio.............. 20 Sociale werkvoorziening....................................... 22 SW: de cijfers........................................................ 22 ICT Rijk van Nijmegen........................................... 25
Paragrafen..................................................... 29
Weerstandsvermogen en risicobeheersing.......... 30 Financiering........................................................... 35 Bedrijfsvoering...................................................... 38 Onderhoud kapitaalgoederen.............................. 47 Verbonden partijen............................................... 48 Openbaarheidsparagraaf Wet open overheid (Woo).................................................. 49 Verklaring van toepasselijkheid............................ 50
Jaarrekening 2023......................................... 53 1. 2.
Balans per 31-12-2023.................................. 54 Het overzicht van baten en lasten over het begrotingsjaar......................................... 55 3. Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling........................................... 62 4. Toelichting balans per 31 december 2023.... 66 5. Gebeurtenissen na balansdatum.................. 80 6. Niet uit de balans blijkende langlopende financiële verplichtingen............................... 81 7. Toelichting op overzicht baten en lasten over 2023....................................................... 83 8. Publicatie Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector........................................................... 101 9. Taakvelden gemeenten............................... 102 10. Rechtmatigheidsverantwoording................ 103 11. Controleverklaring van de onafhankelijke accountant................................................... 104
Bijlagen....................................................... 106 Bijlage 1 Gemeente in beeld............................107 Berg en Dal.........................................108 Beuningen..........................................110 Druten................................................114 Heumen..............................................117 Mook en Middelaar...........................119 Nijmegen............................................122 Wijchen..............................................126 West Maas en Waal...........................129 Bijlage 2 Verantwoording I-deel deelnemende gemeenten.........................................130 Bijlage 3 Overzicht gemeentelijke deelafrekeningen...............................131 Bijlage 4 Verdeling risico-inventarisatie per gemeente...........................................132 Bijlage 5 Consolidatieoverzicht.........................134 Bijlage 6 Toelichting begroting voor en na wijziging..............................................137 Bijlage 7 Overheadpercentages........................139 Bijlage 8 Incidentele baten en lasten...............140 Bijlage 9 Open source producten.....................143
Jaarstukken 2023 MGR Rijk van Nijmegen
2
Jaarverslag
Jaarstukken 2023 MGR Rijk van Nijmegen
3
Samenvatting MGR De Modulaire Gemeenschappelijke Regeling Rijk van Nijmegen (MGR) is een uitvoeringsorganisatie met twee modules én een platform voor regionale afstemming. In 2023 is gewerkt aan de implementatie van de Wet gemeenschappelijke regelingen. De activiteiten in het kader van de bestuursondersteuning zijn in 2023 conform de begroting uitgevoegd.
WerkBedrijf WerkBedrijf bemiddelt, ontwikkelt en begeleidt werkzoekenden met een kwetsbare positie op de arbeidsmarkt naar en op een werkplek. Hierbij staat centraal wat een kandidaat kan en wil bereiken. Het aantal kandidaten in onze dienstverlening is nagenoeg gelijk aan vorig jaar. Eind 2023 ontvingen 3.637 kandidaten in de regio Rijk van Nijmegen dienstverlening van WerkBedrijf, waarvan 3.240 in de Participatiewet en 397 Wet Maatschappelijke Ondersteuning (voor Op Weg Naar Werk). Onze dienstverlening aan kandidaten uit de Participatiewet richt zich in toenemende mate
op ontwikkelen (38%) en begeleiden (34%) van kandidaten. Dit komt omdat kandidaten in onze dienstverlening steeds vaker te maken hebben met problemen in hun persoonlijke levenssfeer. Dit kan bijvoorbeeld te maken hebben met fysieke of mentale gezondheid, familiesituatie, schulden of bestaanszekerheid. Slechts 28% van de PW-kandidaten die eind 2023 bij ons in onze dienstverlening is, blijkt klaar voor de stap naar werk en is bemiddelbaar. Alleen met kandidaten uit deze krimpende groep kunnen we uitstroomresultaten behalen. Het wordt steeds zichtbaarder dat er een (stabiele) groep kandidaten is die langdurig een beroep doet op onze dienstverlening. Dit zijn onder andere kandidaten met een arbeidsbeperking. Deze groep groeit; ten opzichte van andere jaren begeleidden we afgelopen jaar meer kandidaten met een arbeidsbeperking naar én op de werkplek. Deze groei was te verwachten, aangezien er sinds 2015 geen instroom meer mogelijk is in de Wet sociale werkvoorziening. In 2023 werkten we met 999 ondernemers samen om hun personeelsvraag op te lossen. We zetten steeds in op constructieve en duurzame relaties met lokale ondernemers. Het adoptievermogen van de markt is het afgelopen jaar wat afgenomen. Het opnemen
en inwerken van onze kandidaten vraagt extra capaciteit van ondernemers in deze tijd van personeelskrapte. Daarnaast speelt ook de stevige stijging van het minimumloon een rol. Doordat arbeid duurder wordt, zullen ondernemers vaker overwegen om werkzaamheden anders te organiseren. In de dienstverlening naar kandidaten richten we ons op drie taakgebieden: I. Voorkomen van instroom in de bijstand We begeleiden kandidaten die (nog) geen uitkering ontvangen. Dit zijn niet-uitkeringsgerechtigden, jongeren die nog in de zoekperiode zitten en jongeren met een WW-uitkering. Afgelopen jaar plaatsten we in totaal 327 kandidaten op betaald werk, waardoor zij geen uitkering hoefden aan te vragen. 109 daarvan waren jongeren in de zoekperiode. Daarnaast startten 21 jongeren in de zoekperiode met een opleiding. Ook zij hoefden daardoor geen uitkering aan te vragen. Afgelopen jaar is de re-integratieverordening Rijk van Nijmegen gewijzigd waardoor we ondersteuning kunnen bieden aan studenten die hebben voldaan aan hun kwalificatieplicht. Zo hoeven ze na afronding van hun studie geen beroep te doen op een uitkering.
Jaarstukken 2023 MGR Rijk van Nijmegen
4
II. Beëindigen van afhankelijkheid van een uitkering We begeleidden 654 kandidaten op een werkplek met behoud van uitkering, als opstap naar betaald werk. Dat is iets minder dan vorig jaar (667). In het project Doe je mee spraken we bijna 2.200 mensen uit de gemeenten Nijmegen, Beuningen, Druten en Mook en Middelaar, die langdurig in de bijstand zitten. Deze mensen zitten niet in de dienstverlening van WerkBedrijf. Een van de resultaten is dat slechts een kleine groep (7%) rechtstreeks naar WerkBedrijf doorgeleid kan worden voor een traject naar werk of Op Weg Naar Werk (WMO). In 2023 plaatsten we in totaal 1.164 kandidaten met een bijstandsuitkering naar werk. Dit zijn 668 plaatsingen op parttime werk en 496 plaatsingen op fulltime werk. We realiseerden afgelopen jaar minder plaatsingen dan in 2022 (1.275). Vergeleken met voorgaande jaren plaatsen we verhoudingsgewijs veel meer parttime dan fulltime. Afgelopen jaar plaatsten we 295 jongeren met een bijstandsuitkering op werk. Dat is minder dan onze doelstelling (480) en minder dan vorig jaar (317). Waar mogelijk stimuleren we jongeren om een
opleiding te volgen waarbij ze -als ze voor hun 30e starten met een voltijdsstudie- studiefinanciering krijgen en uit de uitkering stromen. In 2023 zijn 56 jongeren gestart met een opleiding met studiefinanciering. We plaatsten 114 kandidaten die ouder waren dan 55 jaar op een werkplek. Dat zijn er minder dan in 2022 (125). Het aantal statushouders in onze dienstverlening is gedaald, net als het aantal plaatsingen. Afgelopen jaar plaatsten we 111 statushouders naar een betaalde baan. Dat is minder dan in 2022, toen plaatsten we 163 statushouders naar betaald werk. In 2023 stroomden 745 kandidaten uit de uitkering door het verkrijgen van betaald werk. We behalen daarmee onze doelstelling (1.100) niet. III. Minimaliseren van publieke afhankelijkheid Afgelopen jaar plaatsten we 384 kandidaten met een arbeidsbeperking op een betaalde baan. Dit is minder dan vorig jaar (424). We zien dat deze groep groeit en steeds vaker en langduriger ondersteuning op de werkplek nodig heeft. Afgelopen jaar zijn 865 kandidaten met een arbeidsbeperking aan het werk (geweest). In 2022 waren dit 837 kandidaten. De doelstelling van 1000 hebben we echter niet behaald.
Onder de kandidaten met een arbeidsbeperking bevinden zich kandidaten met een indicatie nieuw beschut. Afgelopen jaar startten 16 kandidaten nieuw beschut in een dienstverband (vorig jaar 20). Eind 2023 waren 43 kandidaten aan het werk met een nieuw beschut dienstverband (vorig jaar 34). Hieronder was 1 kandidaat die we geplaatst hebben via een detacheringsbaan (cao Aan de slag). Het Rijk is voornemens om vanaf 2025 de bekostiging van beschut werk te baseren op basis van realisatie in plaats van op taakstelling. In dat geval gaat de regio rond de € 1,8 miljoen minder middelen ontvangen, die nu deels voor andere uitvoeringstaken ingezet worden. Om het risico te dempen zullen we de mogelijkheden van de detacheringsbaan benutten waardoor we meer plaatsen. Het streven is om in de komende 3 jaar te groeien naar 100 detacheringsbanen. Op Weg Naar Werk zijn arrangementen voor kandidaten die arbeidsvermogen hebben, maar waarvoor betaald werk (nog) niet haalbaar is (voorheen arbeidsmatige dagbesteding). De focus ligt op het vergroten van zelfredzaamheid van de kandidaten en het ontwikkelen van loonwaarde. Afgelopen jaar zijn 131 kandidaten gestart op een werkplek binnen Op Weg Naar Werk. Dat zijn er meer dan vorig jaar (97). In totaal
Jaarstukken 2023 MGR Rijk van Nijmegen
5
zijn in 2023 417 kandidaten actief geweest binnen Op Weg Naar Werk. Dat is minder dan onze doelstelling (475) en vergelijkbaar met vorig jaar (418). SW Eind 2023 waren 1.234 SW-medewerkers bij ons in dienst. 87,3% van hen werkt gedetacheerd (individueel of groepsgewijs) of via een begeleid werken dienstverband bij een werkgever. We blijven daarmee onze ambitie realiseren om zoveel mogelijk SW-medewerkers bij een ondernemer te laten werken onder passende omstandigheden. Eind 2023 is de toegevoegde waarde per fte € 8.371. Dit is iets lager dan onze doelstelling (€ 8.448). Het ziekteverzuim van 21,1% heeft beperkt invloed op het financiële resultaat, vanwege slimme tarifering en realistisch ramen. Het hoge ziekteverzuim blijkt beperkt beïnvloedbaar. Daarom zetten we niet het hoge ziekteverzuim, maar vooral welzijn, werkplezier, vitaliteit en duurzame inzetbaarheid centraal in onze aanpak. SW-medewerkers maken veelvuldig gebruik van de hulplijnen die we voor ze organiseren via Bindkracht10 en MEE. Vanwege de hoge inflatie hebben we de vergoeding voor reiskosten voor SW-medewerkers verhoogd en uitgebreid.
Samenwerking WerkBedrijf heeft een rol als strategische speler in de arbeidsmarktregio. We zijn onderdeel van de Regionale Tafel Arbeidsmarkt (RTA). Hierin werken ondernemers, overheid en onderwijs samen om uitdagingen op de regionale arbeidsmarkt aan te pakken. Onderdeel hiervan is het Regionaal Mobiliteitsteam (RMT) waar wij, maar ook UWV, werknemers- en werkgeversvakbonden en onderwijs deel van uitmaken. Dit team richt zich op het vinden van werk voor werkzoekenden die (mogelijk) werkloos worden en het ondersteunen van ondernemers bij HR-vraagstukken. Als beheerder van de Perspectief op Werk middelen verantwoordt WerkBedrijf de besteding van de middelen in haar jaarrekening. WerkBedrijf participeert ook in het Mobiliteitsteam Rijk van Nijmegen namens de gemeenten in de regio. Resultaten Hoewel de samenstelling van ons kandidaten bestand verandert, hebben we de volgende resultaten bereikt. Onze doelstellingen lichten we uit: • Afgelopen jaar zijn 417 kandidaten actief geweest binnen Op Weg Naar Werk (arbeidsmatige dagbesteding). Met intensieve begeleiding werken zij aan het vergroten van hun zelfredzaamheid en loonwaarde. Onze doelstelling was 475.
• In 2023 plaatsten we in totaal 1.164 kandidaten met een bijstandsuitkering naar werk. Dit zijn 668 plaatsingen op parttime werk en 496 plaatsingen op fulltime werk. We realiseerden afgelopen jaar minder plaatsingen dan in 2022 (1.275). Wel zien we dat het aantal fulltime plaatsingen sterker is afgenomen dan het aantal parttime plaatsingen. Anders gezegd: vergeleken met voorgaande jaren plaatsen we verhoudingsgewijs veel meer parttime dan fulltime. • Afgelopen jaar plaatsten we 295 jongeren met een bijstandsuitkering op werk. Onze doelstelling was 480. • In 2023 zijn 865 kandidaten met een arbeidsbeperking aan het werk (geweest). Dit is minder dan onze doelstelling (1000). Deze groep groeit en vraagt (langdurige) ondersteuning naar en op werk. • In totaal stroomden 750 kandidaten uit de uitkering door betaald werk. Onze doelstelling was 1.100. • Binnen de SW realiseerden we een toegevoegde waarde van € 8.371. Dit komt in de buurt van onze doelstelling (€ 8.448). Het gemiddelde ziekteverzuim afgelopen jaar was 21,1%. Onze doelstelling was 17,4%.
Jaarstukken 2023 MGR Rijk van Nijmegen
6
De belangrijkste oorzaken waarom resultaten achterblijven bij de doelstellingen zijn: a) De kenmerken van de doelgroep Ondanks dat de groep kandidaten in onze dienstverlening nagenoeg gelijk is gebleven, wordt de groep waarmee we uitstroomresultaten kunnen behalen steeds kleiner. Kandidaten in onze dienstverlening hebben steeds vaker te maken met verschillende problemen in hun persoonlijke levenssfeer. We hebben verhoudingsgewijs steeds meer kandidaten in begeleiding en ontwikkeling. De groep arbeidsbeperkten in onze dienstverlening groeit. b) Het adoptievermogen van de markt Ondernemers kampen met arbeidskrapte waardoor het begeleiden van kandidaten in de knel kan komen. Daarnaast speelt de stijging van het minimumloon een rol waardoor ondernemers overwegen het werk anders te organiseren. Hierdoor verdwijnen kansen voor onze kandidaten. Organisatorische ontwikkelingen; Een reden voor de achterblijvende resultaten is dat ook WerkBedrijf als organisatie te maken heeft met de gevolgen van de krappe arbeidsmarkt. Dat zorgt ervoor dat ook (ervaren) collega’s voor zichzelf kansen zien in de arbeidsmarkt. Dit vraagt
van onze organisatie een forse inzet op het werven en inwerken van nieuwe collega’s. Het duurt gemiddeld een jaar voordat de nieuwe collega’s volledig vak-volwassen zijn in het ambacht van consulent. Vanwege de gewenste financiële wendbaarheid hebben we een flexibele schil die bijdraagt aan deze grotere mobiliteit. We hebben in het Programma Kwaliteit de klantreis van ondernemers in kaart gebracht (in samenwerking met ondernemers, kandidaten en medewerkers van WBRN) om de dienstverlening te verbeteren. Dit programma bevat ook een leerlijn die zich richt op de professionals bij WerkBedrijf. Hiermee leren consulenten beter in te spelen op de veranderende behoeften van ondernemer en kandidaat, de veranderende arbeidsmarkt en weten regelgeving. Met dit programma spelen we ook in op de leerbehoefte van de startende consulent. Financieel Op het onderdeel Werk (arbeidsmarktbemiddeling, loonkostensubsidies en Op Weg Naar Werk -arbeidsmatige dagbesteding) realiseren we een voordeel van € 997.000. Dit betreft een voordeel van € 452.000 op de arbeidsmatige dagbesteding, een voordeel van € 337.000 op de loonkostensubsidies en een voordeel van € 208.000 op Doe Je Mee.
Het voordeel van € 997.000 betalen we terug aan de deelnemende gemeenten. Daarnaast stellen we voor om conform onze melding in de halfjaarcijfers € 750.000 te gaan inzetten voor het project Collectief sociale ondernemingen. Met het vaststellen van de nieuwe re-integratieverordening zijn de voorzieningen werkgeversbonus en de ontwikkeltrajecten met diagnose-elementen in het leven geroepen. Vanwege de tijd die nodig is voor een goede implementatie van deze voorziengingen, hebben we een achterstand in uitvoering opgelopen. In 2024 voorzien we een inhaaleffect op beide producten waardoor we voorstellen hiervoor € 400.000 per product over te hevelen naar 2024. Voor de uitvoering van de SW is de bijdrage van gemeenten voldoende geweest. Ondanks een lagere omzet (€ 185.000 lager dan begroot) komen we uit op een realisatie van € 917.000. Dat komt doordat de indexering van de loonkosten (en daarmee de loonkosten zelf) lager is uitgevallen dan begroot. We stellen voor € 250.000 van het voordeel op de SW in te zetten ter aanvulling op de reiskosten van onze SW-medewerkers. Immers de werkelijke kosten liggen hoger dan de vergoeding vanuit de CAO. Met name voor kwetsbare groepen heeft dat een grotere invloed op het beschikbaar inkomen. In 2023 hebben
Jaarstukken 2023 MGR Rijk van Nijmegen
7
we regionaal een bijdrage van € 37,1 miljoen ontvangen van de gemeenten voor de uitvoering van de SW. De bijdrage vanuit het Rijk is in 2023 € 37,3 miljoen geweest. Daarmee hebben de gemeenten regionaal bezien geen eigen middelen hoeven bij de dragen voor de uitvoering van de SW binnen onze regio.
ICT Rijk van Nijmegen (iRvN) beheert, exploiteert en ontwikkelt de technische ICT-infrastructuur (inclusief telefonie) van en voor de gemeenten in de regio Rijk van Nijmegen, WerkBedrijf en de Omgevingsdienst Regio Nijmegen (ODRN). Daarnaast verzorgen we voor Gemeente Nijmegen, WerkBedrijf en ODRN een groot deel van het functioneel beheer. We doen dat, op verzoek, ook voor de overige deelnemende gemeenten. Ons doel is niet slechts het leveren van ICT-diensten, maar om het voor gemeenten mogelijk te maken hun dienstverlening in te richten en hen te ondersteunen bij hun digitale transformatie.
inzichtelijker te maken, heeft iRvN afgelopen jaar met behulp van Power BI verder gewerkt aan haar rapportages (voorheen de DienstenLandKaart) en is er een uitgebreide rapportagestructuur ontstaan. Deze zorgt voor meer inzicht in onze dienstverlening, zowel voor iRvN zelf als voor de organisaties waar iRvN voor werkt. Regionaal is het SelfService portal uitgerold, waardoor gebruikers snel en eenvoudig meldingen kunnen doen wanneer het hen uitkomt. MS365 is nu een samenwerkingsplatform voor de hele regio. iRvN en gemeenten werken samen om de functionele implementatie hiervan verder in te vullen. Op het vlak van ICT-beheer en -beveiliging is het afgelopen jaar een systeem voor ‘Managed Detection and Response’ (MDR) geïmplementeerd waarmee de veiligheid 24 uur per dag, 7 dagen per week wordt bewaakt. Ook zijn we gestart met het segmenteren van de kantoorautomatiseringsomgeving, zodat we in 2024 iedere organisatie een eigen omgeving kunnen bieden. Dit doen we omdat we daarmee privacy en informatieveiligheid vergroten en om de impact van onverhoopte hackaanvallen te beperken.
In 2023 heeft iRvN wijzigingen doorgevoerd in de organisatiestructuur om onze doorontwikkeling als ICT-dienstverlener beter te kunnen faciliteren. Om de dienstverlening (en ervaring daarmee)
Gemeenten willen in toenemende mate samenwerken op ICT-gerelateerde onderwerpen. In 2023 hebben gemeenten stappen gezet met betrekking tot de ‘governance’ van die
iRvN
samenwerkingen en is er verder gewerkt aan en op basis van de strategische, regionale samenwerkingsagenda. Om meer inzicht te geven in en verantwoording af te leggen over de kwaliteit van dienstverlening, is iRvN in 2023 verder gegaan met het Third Party Memorandum project (TPM). Het doel hiervan is om een externe verklaring over de kwaliteit van de dienstverlening te kunnen overleggen, die gedeeld kan worden met de accountants van gemeenten. In 2023 heeft iRvN (samen met WBRN op MGR-niveau) een ambitieplan opgesteld om vanaf 2024 haar CO2uitstoot te verminderen en de duurzame inzet van goederen en mensen te vergroten. Financieel In 2023 is op beide onderdelen binnen ICT Rijk van Nijmegen een positief resultaat gerealiseerd. Op het onderdeel Automatisering is een voordeel van € 28.300 gerealiseerd en op het onderdeel Applicatiebeheer een voordeel van € 92.300. Het investeringsbudget is overschreden met € 330.000. Deze overschrijding heeft te maken met het stijgende aantal gebruikers. Hierdoor was meer hardware (in de vorm van mobiele telefoons en laptops) nodig dan begroot.
Jaarstukken 2023 MGR Rijk van Nijmegen
8
MGR De Modulaire Gemeenschappelijke Regeling Rijk van Nijmegen (MGR) is zowel een uitvoeringsorganisatie (met twee modules) als een platform voor regionale afstemming en overleg. Regionale samenwerking onderwerp van gesprek De gemeenten in Rijk van Nijmegen hebben de afgelopen jaren enkele regionale collegeontmoetingen georganiseerd. Bij deze ontmoetingen was de regionale samenwerking onderwerp van gesprek. De MGR volgt dit proces met interesse en zal waar nodig en gewenst faciliterend optreden. Op weg naar een nieuw informatieprotocol In de loop van 2024 wordt aan het bestuur van de MGR een nieuw informatieprotocol voorgesteld. In dit informatieprotocol staan de afspraken over de wijze van rapporteren aan de deelnemende gemeenten. In 2023 is door de deelnemende gemeenten gewerkt aan het nieuwe beleidskader arbeidsmarkt en re-integratie. Dit vormt een belangrijke inhoudelijke basis voor het nieuw op te stellen informatieprotocol. Daarnaast is in 2023 duidelijk geworden dat het bestuurlijke belang van ICT steeds meer toeneemt. Daarom wordt er in aanloop naar het nieuwe informatieprotocol
onderzocht of er voor module iRvN wellicht ook KPI’s voorgesteld zullen worden. Nieuwe Wet gemeenschappelijke regelingen Per 1 juli 2022 is de nieuwe Wet gemeenschappelijke regelingen van kracht. Er is een implementatietermijn van twee jaar gegeven. Momenteel loopt er in de regio een proces om de gemeenschappelijke regeling op een aantal punten (technisch) aan te passen, zodat deze aan de nieuwe wet voldoet. Een regionale gemeentelijke werkgroep pakt dit proces op in afstemming met de MGR. Financieel Financieel zijn er geen bijzonderheden ten aanzien van de MGR. Bij het onderdeel Bestuursondersteuning zijn de activiteiten conform begroting gerealiseerd. In de begroting is geen post onvoorzien opgenomen en de MGR beschikt ook niet over reserves. Er hebben dan ook geen structurele of incidentele onttrekkingen of toevoegingen aan het eigen vermogen plaatsgevonden.
Jaarstukken 2023 MGR Rijk van Nijmegen
9
WerkBedrijf WerkBedrijf bemiddelt, ontwikkelt en begeleidt werkzoekenden met een kwetsbare positie op de arbeidsmarkt naar en op een werkplek. Hierbij staat centraal wat een kandidaat kan en wil bereiken. Met verschillende ontwikkel-interventies ondersteunen we de kandidaat op weg naar een arbeidsplek. Ondernemers zijn onze belangrijkste partner: bij en voor hen realiseren we de plaatsingen. Op onze website vindt u meer informatie over onze dienstverlening en kunt u verhalen van kandidaten en ondernemers lezen.
2023 was een jaar waarin onze organisatie en onze dienstverlening volop in beweging waren. Onze kandidaten hebben steeds meer behoefte aan ondersteuning. De arbeidsmarkt en economie hebben te maken met verschillende onzekere factoren. Ook hebben we binnen onze organisatie veel nieuwe collega’s mogen verwelkomen. De resultaten van de module WerkBedrijf zijn op een aantal vlakken niet conform de doelstellingen. Het gaat dan met name om de uitstroom naar werk en de plaatsingen. Na de impact die de coronapandemie op
Jaarstukken 2023 MGR Rijk van Nijmegen
10
de arbeidsmarkt had, met een achterblijvende uitstroom in 2020 en een inhaaleffect daarop in 2021 en 2022, komen we in 2023 terecht in een nieuwe fase. Het aantal kandidaten in onze dienstverlening is het afgelopen anderhalf jaar nagenoeg stabiel. Regionaal gezien is het bijstandsbestand licht gegroeid ten opzicht van 2022. Eind 2023 ontvingen 3.637 kandidaten in de regio Rijk van Nijmegen dienstverlening van WerkBedrijf, waarvan 3.240 in de Participatiewet en 397 in de wet Maatschappelijke Ondersteuning (gericht op arbeidsmatige dagbesteding via Op Weg Naar Werk). 28% van de PW-kandidaten was eind 2023 klaar voor de stap naar werk en bemiddelbaar. Alleen met deze groep kandidaten kunnen we onze uitstroomdoelstelling behalen. Dat betekent dat we met 28% van onze 3.240 kandidaten een uitstroom van 1.100 kandidaten moeten zien te realiseren; dat is een flinke uitdaging. Daarnaast begeleidden we 34% van de PWkandidaten op een werkplek. Dit zijn onder andere kandidaten die we langjarig begeleiden met een arbeidsbeperking. Deze groep groeit; in 2021 waren dit 638 kandidaten, een jaar later waren dit er 837 en in 2023 waren er 865 kandidaten met een arbeidsbeperking die we naar én op de
werkplek begeleiden. Met deze groep kunnen we geen resultaten behalen op het gebied van uitstroom naar werk of plaatsingen op werk. Zij zijn (soms) al uitgestroomd naar werk, en zijn al geplaatst op werk. We zien dat de groei van het aantal kandidaten dat aan het werk is met loonkostensubsidie lijkt te normaliseren. De overige PW-kandidaten zitten in een voortraject (38%). Daarin stellen we vast wat de kandidaat kan en werken we aan werknemersvaardigheden, totdat de kandidaat bemiddeld kan worden naar werk. Bovenstaande tabel illustreert de trend in onze dienstverlening aan kandidaten. Vergeleken met 2021 richtten we ons in 2023 in de dienstverlening steeds meer op ontwikkelen en begeleiden. Het aandeel bemiddelen wordt kleiner. Bij ontwikkelen gaat het bijvoorbeeld over het inzetten van diagnose-instrumenten, ontwikkeltrajecten en praktijkdiagnose. Bij begeleiden gaat het over zaken als jobcoaching, taalcoaching
Dienstverlening
Januari 2021
December 2023
Ontwikkelen
30%
38%
Bemiddelen
49%
28%
Begeleiden
21%
34%
en begeleidingssubsidies. We passen onze dienstverlening aan om goed in te kunnen spelen op deze behoefteverandering. En dat heeft effect op de tijdsduur van de dienstverlening. Zo is het steeds vaker nodig om diagnose-instrumenten in te zetten aan het begin van een traject, voordat we andere voorzieningen en instrumenten kunnen inzetten. Hierdoor duurt de fase van ontwikkelen noodgedwongen langer. Het aantal kandidaten met een arbeidsbeperking groeit in alle onderdelen van onze dienstverlening. In 2023 waren dat 1.007 kandidaten, een jaar eerder nog 978. De dienstverlening die we voor mensen met een arbeidsbeperking inzetten, is meer structureel en langjarig van aard. Als mensen die vallen onder deze groep hun baan verliezen, zijn wij (en niet UWV) verantwoordelijk voor herbemiddeling. Ook als ze ziek uit dienst gaan, is WerkBedrijf verantwoordelijk voor de uitvoering van de Wet verbetering poortwachter. We zien dat de kandidaten die we in dienstverlening hebben vaak te maken hebben met verschillende problemen in hun persoonlijke levenssfeer. Dit kan bijvoorbeeld te maken hebben met fysieke of mentale gezondheid, familiesituatie, schulden of bestaanszekerheid. Een deel van de kandidaten heeft te maken met een gebrek aan
Jaarstukken 2023 MGR Rijk van Nijmegen
11
De cijfers: mensen aan het werk in 2023
2022
905
750
3.637
2023
750
UITSTROOM NAAR WERK
KANDIDATEN IN DIENSTVERLENING
▶ gerealiseerd aantal ▶ begroot ▶ resultaat 2022
2021
1.117
(3.647)
2020
861
2019
1.100
(1.100)
1.291 1.256
2018 2017
1.121 425
2016
1.011 1.022
2015
1.016
2014
PLAATSINGEN BETAALD WERK
668 (830) (674)
‹27
parttime
AAN HET WERK (GEWEEST)
*
865
(1.000) (837)
met arbeidsbeperking
295 (480) (317) jongeren
55+
114 (125) 55-plus
*
384 (424) 111 (163) met arbeidsbeperking
statushouders
BEGELEID OP ONBETAALD WERK
&
654
(667)
met behoud van uitkering
293 1.007 +
417
(475) (418)
actief (geweest) binnen Op Weg Naar Werk
Een kandidaat kan onder meerdere prioritaire doelgroepen vallen. Een statushouders onder 27 jaar valt onder jongeren en statushouders.
JONGEREN
55-PLUS
STATUSHOUDERS MET ARBEIDSBEPERKING
RELATIES MET ONDERNEMERS
999
Jaarstukken 2023 MGR Rijk van Nijmegen
12
antal
KANDIDATEN IN motivatie; we zien dat we een interventie als De DIENSTVERLENING
Versnelling steeds meer inzetten. Dit maakt het voor ons, ondanks de krappe arbeidsmarkt, lastig om kandidaten te bemiddelen. In het project Doe je mee zien we dit beeld ook (3.647) terug (zie verder). Hoewel de groep kandidaten in onze dienstverlening nagenoeg gelijk is gebleven, wordt JONGEREN de groep waarmee we uitstroomresultaten kunnen behalen dus steeds kleiner. Kandidaten in onze dienstverlening hebben steeds vaker te maken 55-PLUS met verschillende problemen in hun persoonlijke levenssfeer. We hebben verhoudingsgewijs STATUSsteeds meer kandidaten in begeleiding en HOUDERS ontwikkeling. De groep arbeidsbeperkten in onze dienstverlening groeit.
3.637
23
22
21
20
19
18
17
1.121 425
16
15
14
(163)
ders
293
1.007
MET ARBEIDSBEPERKING
Onderdelen dienstverlening
+ Dienstverlening naar ondernemers RELATIES In 2023MET werkten we met 999 ONDERNEMERS
ondernemers samen om hun personeelsvraag op te lossen. Dat is iets minder dan vorig jaar (1.028). Dit komt door de afname van het aantal plaatsingen gecombineerd met onze bestanden die we hebben opgeschoond. We zetten steeds in op constructieve en duurzame relaties met
999
ondernemers. Hierbij hebben we aandacht voor ondernemers in alle regiogemeenten. We richten onze dienstverlening zo veel mogelijk lokaal verankerd in. Onderdeel van onze dienstverlening is het SROI-loket, een centraal loket voor advies en ondersteuning over Social Return On Investment (SROI) voor alle ondernemers in de regio Rijk van Nijmegen. Sinds 1 januari 2023 is de dienstverlening uitgebreid en faciliteren we binnen de gebouwde omgeving ook de woningcorporaties en de vastgoedafdelingen van Radboud UMC en de Radboud Universiteit. We ondersteunen ondernemers individueel, maar organiseerden afgelopen jaar ook events waarin we hen informeerden over inclusief ondernemen en mogelijkheden tot aannemen van personeel. Bijvoorbeeld via een relatiebijeenkomsten als “Inclusief Ondernemen is meer dan een vinkje” en “Talent Event”, die we organiseerden met het UWV. Ook waren we actief in verschillende netwerken, bedrijfsverenigingen en netwerkbijeenkomsten zoals bij ION (Inclusief Ondernemers Netwerk). Verder hebben we in het Programma Kwaliteit de klantreis van ondernemers in kaart gebracht (in samenwerking met ondernemers, kandidaten en medewerkers van WBRN). In 2024 volgen concrete acties hieruit.
Veel ondernemers weten nog niet wat WerkBedrijf voor ze kan betekenen
+
Volgens Thijs Wolf moet je er als ondernemer wel klaar voor zijn om mensen met een arbeidsbeperking een plek te geven in je bedrijf. Deze medewerkers hebben namelijk extra begeleiding nodig. “WerkBedrijf bood ons de mogelijkheid om de Harrie-training te volgen. Harrie staat voor de ideale collega op de werkvloer van iemand met een arbeidsbeperking. De training bood ons aanknopingspunten om meer structuur te krijgen in de begeleiding.” Lees het hele verhaal van Thijs Wolf hier.
Jaarstukken 2023 MGR Rijk van Nijmegen
13
We zoeken mensen die onze gasten een onvergetelijke dag willen bezorgen In 2019 kreeg Wijchen er een grote, nieuwe werkgever bij: Thermen Berendonck. Voordat zij hun deuren konden openen, moesten er ruim 200 vacatures worden vervuld. Om geschikte kandidaten te vinden, schakelde Thermen Berendonck de hulp in van WerkBedrijf Rijk van Nijmegen en UWV. Het bleek de start van een fijne samenwerking. Zo werkte Thermen voor een recent personeelsvraagstuk weer samen met WerkBedrijf. Lees het hele verhaal van Thermen Berendonck hier.
+
Adoptievermogen arbeidsmarkt Het adoptievermogen van de markt is het afgelopen jaar niet verder gegroeid, misschien zelfs wat afgenomen. Arbeidskrapte speelt een rol in het adoptievermogen, wanneer ondernemers de begeleiding van onze kandidaten op de werkvloer niet goed geregeld krijgen vanwege gebrek aan capaciteit. In die zin duurt het dus even voordat een kandidaat ‘rendabel’ wordt voor een ondernemer. Het effect op adoptievermogen hangt waarschijnlijk ook samen met de stevige stijgingen van het minimumloon. Voor onze kandidaten met werk is dit een mooie ontwikkeling. Voor het vinden en creëren van nieuwe plaatsingen is dit minder goed nieuws. Doordat arbeid duurder wordt, zullen ondernemers vaker de afweging maken om werkzaamheden anders te organiseren. Dienstverlening naar kandidaten Als WerkBedrijf richten we ons voor de deelnemende gemeenten, hoofdzakelijk, op drie taakgebieden: I. Voorkomen van instroom in de bijstand. II. Beëindigen van afhankelijkheid van een uitkering. III. Minimaliseren van de publieke afhankelijkheid. Hieronder lichten we toe wat we in 2023 per
taakgebied voor kandidaten hebben gedaan. Het is goed daarbij te vermelden, dat het geen compleet overzicht is en dat soms activiteiten of inspanningen bijdragen aan meerdere taakgebieden. I. Voorkomen van instroom in de bijstand We begeleiden ook kandidaten die (nog) geen uitkering ontvangen. Dit zijn nietuitkeringsgerechtigden, jongeren die nog in de zoekperiode zitten en jongeren met een WW-uitkering. Afgelopen jaar plaatsten we in totaal 327 kandidaten op betaald werk, waardoor zij geen uitkering hoefden aan te vragen. 109 daarvan waren jongeren in de zoekperiode. Daarnaast startten 21 jongeren in de zoekperiode met een opleiding. Ook zij hoefden daardoor geen uitkering aan te ‹27 vragen.
Afgelopen jaar is de re-integratieverordening Rijk van Nijmegen gewijzigd voor jongeren die onderwijs volgen met studiefinanciering. Hiermee hebben we een kader om ondersteuning te bieden aan studenten die hebben voldaan aan hun kwalificatieplicht, maar die zonder ondersteuning geen passende plek op de arbeidsmarkt kunnen vinden of behouden. Zo hoeven ze na afronding van
Jaarstukken 2023 MGR Rijk van Nijmegen
14
hun studie geen beroep te doen op een uitkering. In dit kader wordt er intensief samengewerkt met het Loopbaanteam en in het samenwerkingsverband Werklab (een samenwerking met ROC Nijmegen, de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen en de Radboud Universiteit). Sinds het voorjaar van 2022 ondersteunt WerkBedrijf gevluchte Oekraïners in hun zoektocht naar werk. Het uitgangspunt in deze dienstverlening is het verstrekken van informatie op basis van de vraag en behoefte van de Oekraïner. Daar waar mogelijk en gewenst, is bemiddeld naar werkgevers. In 2023 heeft WerkBedrijf een banenmarkt georganiseerd voor werkzoekende Oekraïners. Hier waren ongeveer 150 werkzoekende Oekraïners uit de regio aanwezig. Met ondersteuning van aanwezige tolken gingen zij in gesprek met diverse werkgevers en zijn matches gemaakt. II. Beëindigen van afhankelijkheid van een uitkering Werken met behoud van uitkering is een opstap naar betaald werk. Kandidaten krijgen de kans om bij een & ondernemer aan de slag te gaan en zich te ontwikkelen in vak- en werknemersvaardigheden. Werken met behoud van uitkering kan bijvoorbeeld met een
proefplaatsing voor de duur van twee maanden (met de mogelijkheid tot verlenging met maximaal vier maanden), een leerwerkplek (maximaal 6 maanden) of een ontwikkeltraject (maximaal 12 maanden). We kijken altijd wat passend is voor de kandidaat en houden daarbij de duurzaamste route naar betaald werk in ons achterhoofd. Afgelopen jaar begeleidden we 654 kandidaten op een werkplek met behoud van uitkering. Dat is iets minder dan vorig jaar (667). Werken met behoud van uitkering is een middel om door te groeien naar een betaalde baan en geen doel op zich.
Van bijstand naar bijstaan
+
Je hebt een universitaire studie afgerond en mooie werkervaring opgebouwd. Tot privéproblemen het werken onmogelijk maken en je in de bijstand terechtkomt. Het overkwam Robert-Jan (45): “Eind 2021 kon ik aan de slag, met behoud van uitkering. Mijn eerste reactie was: ‘Ik ga toch niet voor niets werken?’.” Lees het hele verhaal van Robert-Jan hier.
Bij plaatsingen op werk onderscheiden we parttime plaatsingen (minder dan 28 uur per week) en fulltime plaatsingen (meer dan 28 uur per week). Bij een plaatsing van meer dan 28 uur is de kans groot dat een kandidaat voldoende verdient om uit de uitkering te stromen. Als we een kandidaat parttime plaatsen, dan is parttime werk op dat moment het hoogst haalbare. Uitstroom uit de uitkering is voor deze kandidaat dan vaak niet mogelijk. Afhankelijk van de ontwikkeling van de kandidaat is uitstroom op langere termijn soms wel mogelijk. In 2023 plaatsten we in totaal 1.164 kandidaten met een bijstandsuitkering naar werk. Dit zijn 668 plaatsingen op parttime werk en 496 plaatsingen op fulltime werk. We realiseerden
Jaarstukken 2023 MGR Rijk van Nijmegen
15
Project Doe je mee: “Ik voelde me echt als mens gezien en gehoord” Wat heeft iemand met een bijstandsuitkering nodig om verder te komen? Welke stap kan en wil iemand zetten? Dat staat centraal in het project Doe je mee. Lees het verhaal van 2 deelnemers hier.
+
afgelopen jaar minder plaatsingen dan in 2022 (1.275). Wel zien we dat het aantal fulltime plaatsingen sterker is afgenomen dan het aantal parttime plaatsingen. Anders gezegd: vergeleken met voorgaande jaren plaatsen we verhoudingsgewijs veel meer parttime dan fulltime. Het project Doe je mee geeft meer inzicht in het bijstandsbestand en de potentie voor participatie of werk. Doe je mee is een driejarig project dat in november 2021 is gestart. De gemeenten Nijmegen, Beuningen, Druten en Mook en Middelaar nemen eraan deel. Bij Doe je mee spreken we mensen die al lang van een bijstandsuitkering afhankelijk zijn en niet in dienstverlening zijn bij WerkBedrijf. Doel is om in persoonlijk contact te komen en de behoeften van deze mensen te achterhalen op het gebied van werk, participatie, activering, financiële situatie en gezondheid. En de mensen over te dragen naar de juiste instantie die hen ondersteunt om deze behoeften te realiseren. Daarnaast krijgen we meer inzicht in het bijstandsbestand en de potentie voor participatie of werk. Inmiddels is van bijna 2200 mensen het traject afgerond. Hieruit blijkt dat maar een kleine groep (7%) rechtstreeks naar WerkBedrijf doorgeleid kan worden voor een traject naar werk of Op Weg Naar Werk (WMO). De mensen die kunnen en willen participeren (bijvoorbeeld in vrijwilligerswerk)
worden aangemeld bij een participatiecoach van de gemeente (14%). Een grotere groep kan nog geen stappen zetten vanwege een zorgtraject dat loopt (32%) of vanwege het feit dat zorg eerst nog georganiseerd moet worden (7%). De overige mensen zijn terug gemeld naar de gemeenten om een andere reden (bijvoorbeeld omdat zij afzien van deelname aan dit project, geen uitkering meer hebben, participatie niet haalbaar is of er kortdurende problematiek speelt waardoor het niet mogelijk is om op dit moment stappen te zetten). Het aantal jongeren in onze dienstverlening neemt toe, van 1.033 kandidaten in 2022 naar 1.121 het afgelopen jaar. We zien (ook) in deze doelgroep dat de problematieken die spelen in de persoonlijke levenssfeer groot zijn. Afgelopen jaar plaatsten we 295 jongeren met een bijstandsuitkering op ‹27 werk. Dat is minder dan onze doelstelling (480) en minder dan vorig jaar (317). We stimuleren jongeren om, waar mogelijk, een opleiding te volgen. We onderzoeken samen met de jongere en Leerwerkloket Rijk van Nijmegen welke opleiding het beste aansluit. Jongeren die voor hun 30e starten met een
Jaarstukken 2023 MGR Rijk van Nijmegen
16
voltijdsstudie kunnen studiefinanciering aanvragen en stromen daarmee uit de uitkering. In 2023 zijn 56 jongeren gestart met een opleiding met studiefinanciering, waardoor zij geen uitkering meer nodig hadden en zijn uitgestroomd. Ook de 55-plussers en statushouders zijn prioritaire doelgroepen. Afgelopen jaar plaatsten we 114 kandidaten die ouder waren dan 55 jaar op een werkplek. Dat zijn er minder dan in 2022 (125). Statushouders hebben intensieve begeleiding nodig om de arbeidsmarkt, het werk, de cultuur en taal goed te leren kennen. Afgelopen jaar plaatsten we 111 statushouders naar een betaalde baan. Dat is minder dan in 2022, toen plaatsten we 163 statushouders naar betaald werk. Het aantal statushouders in onze dienstverlening is gedaald, net als het aantal plaatsingen. Daarnaast geeft WerkBedrijf uitvoering aan de Module Arbeidsmarkt en Participatie (MAP). Met de MAP maken inburgeraars kennis met en bereiden we ze voor op deelname aan de Nederlandse arbeidsmarkt. Doordat we de Module Arbeidsmarkt en Participatie (MAP) uitvoeren en door de verhoogde gemeentelijke taakstelling voor huisvesting van statushouders, verwachten
we komend jaar meer statushouders in onze dienstverlening. Uitstroom uit de uitkering betekent dat iemand geen uitkering meer ontvangt omdat hij voldoende inkomsten krijgt uit betaald werk. In 2023 stroomden 750 kandidaten uit de uitkering door het verkrijgen van betaald werk. We behalen daarmee onze doelstelling (1.100) niet. III. Minimaliseren van publieke afhankelijkheid Afgelopen jaar plaatsten we 384 kandidaten met een arbeidsbeperking op een betaalde baan. Dit is minder dan vorig jaar (424). Deze kandidaten hebben een indicatie banenafspraak of een indicatie beschut. Zij behoren tot de doelgroep loonkostensubsidie en kunnen niet zelfstandig het minimumloon verdienen. Zij hebben aanpassingen op de werkplek en/of extra ondersteuning nodig. Ter compensatie voor de lagere productiviteit kunnen werkgevers een loonkostensubsidie ontvangen. We zien dat deze groep groeit en steeds vaker en langduriger ondersteuning op de werkplek nodig heeft. Afgelopen jaar zijn 865 kandidaten met een arbeidsbeperking aan het werk (geweest). In 2022 waren dit 837 kandidaten. De doelstelling van 1.000 hebben we echter niet behaald.
*
Een nieuw begin voor Johnny
+
Johnny leefde allesbehalve een normaal leven. Ruim 20 jaar leefde hij van dag tot dag, zonder dak boven zijn hoofd en met verslavingsproblemen. Johnny: “Ik wist niet hoe ik de dag moest doorkomen. Toen ik vorig jaar vrijkwam, stond ik weer op straat. Ik had helemaal niks. Geen woning, geen verzekering en geen werk. Ik was 55 jaar en ik dacht echt: het moet anders.” Via WerkBedrijf en het sociaal wijkteam pakte Johnny zijn leven weer op. Lees het hele verhaal van Johnny hier.
Jaarstukken 2023 MGR Rijk van Nijmegen
17
Onder deze kandidaten met een arbeidsbeperking bevinden zich kandidaten met een indicatie nieuw beschut. In onze regio zijn er per september 2023 114 kandidaten met een geldige indicatie beschut werk. Van de 114 geldige indicaties zijn 107 kandidaten met een positief advies bekend bij WerkBedrijf. 79 kandidaten zijn opgenomen in onze dienstverlening, 28 niet omdat te persoonlijke problematiek te groot is om te starten met werk. Afgelopen jaar startten 16 kandidaten met een nieuw beschut dienstverband (vorig jaar 20). Eind 2023 waren 43 kandidaten aan het werk met een nieuw beschut dienstverband (vorig jaar 34). Hieronder was 1 kandidaat die we geplaatst hebben via een detacheringsbaan (cao Aan de slag). In onze regio is gekozen om kandidaten zo regulier mogelijk te plaatsen en ook arbeidsmatige dagbesteding actief in te zetten. Dit soort uitgangspunten hebben ertoe geleid dat we in onze regio minder beschutte werkplekken hebben gerealiseerd dan de taakstelling is. De taakstelling voor onze arbeidsmarktregio ligt net boven de 250 beschutte werkplekken voor 2023. De bekostiging is gebaseerd op deze taakstelling. Het Rijk is voornemens om vanaf
2025 de bekostiging te baseren op basis van realisatie. In dat geval gaat de regio rond de € 1,8 miljoen minder middelen ontvangen, die nu deels voor andere uitvoeringstaken ingezet worden. Meer duidelijkheid hierover komt in de loop van 2024. Om het risico te dempen zullen we de mogelijkheden van de detacheringsbaan voor de mensen met een indicatie beschut werk benutten, waardoor we meer plaatsen. Het streven is om in de komende 3 jaar te groeien naar 100 detacheringsbanen. Op Weg Naar Werk (arbeidsmatige dagbesteding uit de Wet Maatschappelijke Ondersteuning) zijn arrangementen voor kandidaten die arbeidsvermogen hebben, maar waarvoor betaald werk (nog) niet haalbaar is. Ze hebben intensieve begeleiding nodig en dat wordt geboden op een plek binnen de voorziening Op Weg Naar Werk. De focus ligt op het vergroten van zelfredzaamheid en het ontwikkelen van loonwaarde. Afgelopen jaar zijn 131 kandidaten gestart op een werkplek binnen Op Weg Naar Werk. Dat zijn er meer dan vorig jaar (97). In totaal zijn in 2023 417 kandidaten actief geweest binnen Op Weg Naar Werk. Dat is minder dan onze doelstelling (475) en vergelijkbaar met vorig jaar (418).
“Ik kreeg na 7 maanden al een vaste aanstelling bij SMB Willems”
+
De Antwerpse Lesley (56) woont al 35 jaar in Nederland. Door omstandigheden lukte het haar niet om een baan lang vast te houden. Ze heeft daardoor 27 jaar in de bijstand gezeten. Sinds april dit jaar heeft Lesley een vaste aanstelling bij SMB Willems. Ze maakt vijf ochtenden per week afwisselend schoon bij Talis en Cycloon in Nijmegen. Lesley: “Ik had het zelf helemaal niet meer verwacht. Ik vind het zo fijn dat ik nu op mijn plek ben!” Lees het hele verhaal van Lesley hier.
Jaarstukken 2023 MGR Rijk van Nijmegen
18
Vermeldenswaardig zijn 2 pilots gericht op kandidaten uit deze doelgroep, die we eind 2023 hebben geëvalueerd: • Begeleiding op Afstand: Hierbij is het voor kandidaten mogelijk om een plek te hebben bij een reguliere werkgever, waarbij de begeleider van een kandidaat niet fysiek op dezelfde plek aanwezig is. De meerwaarde hiervan is dat de kandidaat zich dicht bij de werkgever kan ontwikkelen en de ondernemers in een vroeger stadium worden betrokken bij de ontwikkelingen van kandidaten. Deze pilot is zeer positief ervaren door zowel de aanbieders, als de kandidaten en de consulenten van WerkBedrijf. • Simpel Switchen: hierbij hadden kandidaten uit de gemeenten Nijmegen en Berg en Dal de mogelijkheid te switchen (zonder herindicatie) tussen arbeidsmatige- en ontwikkelingsgerichte dagbesteding. Resultaat van de pilot is dat Simpel Switchen leidt tot minder administratieve rompslomp, minder stress voor de kandidaat en een beter passende dagbestedingsplek. De uitkomst van deze evaluaties wordt meegenomen in de aanbesteding van Op Weg Naar Werk voor nieuwe overeenkomsten per 1 januari 2025.
Organisatie in beweging Als laatste reden voor de achterblijvende resultaten willen we benoemen dat ook WerkBedrijf als organisatie te maken heeft met de gevolgen van de krappe arbeidsmarkt. Dat zorgt ervoor dat ook (ervaren) collega’s voor zichzelf kansen zien in de arbeidsmarkt. Dit vraagt van onze organisatie een forse inzet op het werven en inwerken van nieuwe collega’s. Het werk van een consulent is een ambacht en het duurt gemiddeld een jaar voordat de nieuwe collega’s volledig vak-volwassen zijn. Van nieuwe collega’s vragen we dat ze vaardig zijn in adviseren en relatiebeheer, dat ze de regionale arbeidsmarkt en de sociale kaart van de regio kennen en dat ze ervaring hebben in de arbeidsbemiddeling. Het ambacht vraagt aanvullend hieraan een stevige kennis van de Participatiewet (en soms ook van SW en OWNW), van de voorzieningen die we ter beschikking hebben en inzicht in wanneer je welke voorziening inzet. Kennis van de (administratieve) processen is nodig om voorzieningen in te zetten. Daarnaast vraagt het leren kennen van onze doelgroepen en relatiebeheer met klanten en samenwerkingspartners de nodige tijd. Het feit dat we vanwege de (door gemeenten) gewenste financiële wendbaarheid een flexibele schil aanhouden, draagt ook bij aan deze grotere mobiliteit.
Programma Kwaliteit Om optimaal in te spelen op de veranderende omgeving, startten we het afgelopen jaar met het Programma Kwaliteit. Onderdeel van dit programma is de WerkAcademie; dat is een doorlopend leerprogramma ontwikkeld voor onze professionals. De WerkAcademie helpt onze consulenten nog beter in te spelen op de (veranderende) behoeften van ondernemer en kandidaat, de veranderende arbeidsmarkt en wijzigingen in wet- en regelgeving. We sluiten hierdoor beter aan bij de leerbehoefte van startende consulenten. Dit draagt eraan bij dat zij zo snel mogelijk vak-volwassen zijn. Naast de WerkAcademie, bestaat het Programma Kwaliteit uit nog twee onderdelen: • de VernieuwingsKamer; deze zorgt voor het vernieuwen en verbeteren van onze dienstverlening met input van onze professionals, ondernemers en samenwerkingspartners; • Kwaliteitsdoelen; hierin onderzochten we wat voor ondernemers belangrijk is in de samenwerking met WerkBedrijf. Dit vertalen we door in kwaliteitsdoelen die we monitoren via een tevredenheidsonderzoek in 2024.
Jaarstukken 2023 MGR Rijk van Nijmegen
19
Samenwerking in de arbeidsmarktregio Om optimaal bij te dragen aan de inclusieve arbeidsmarkt treedt WerkBedrijf op als (strategisch) partner in verschillende netwerken en met verschillende samenwerkingspartners in de regio. Zo zijn we onder andere actief in de Regionale Tafel Arbeidsmarkt (RTA). Dit is een regionaal overleg tussen sociale partners, onderwijsinstellingen, gemeenten en publieke uitvoeringsorganisaties. Aan de tafel bespreken partners uitdagingen en kansen op de arbeidsmarkt, om die beter te laten werken voor mensen. De RTA richt op ‘de mens’: werkzoekenden, werknemers en ondernemers die een steuntje in de rug nodig hebben voor een duurzame match op de arbeidsmarkt. WerkBedrijf is aangesloten bij de RTA om het effect en het bereik van onze dienstverlening te vergroten. Eind 2023 heeft de RTA haar meerjarenperspectief herijkt. Hierin wordt ingegaan op de bijdrage en werkwijze van de RTA voor een beter werkende arbeidsmarkt in Rijk van Nijmegen. In 2024 wordt dit perspectief met de titel Beschikbaarheid, weerbaarheid en toegankelijkheid gepresenteerd, onder andere aan de gemeenten in Rijk van Nijmegen.
De RTA voert zelf geen programma’s uit en verleent niet zelf diensten en ondersteuning aan werk(zoek)enden en ondernemers. De RTA verbindt, initieert, faciliteert en evalueert. Zij gaat uit van de reguliere diensten en producten van de aangesloten partners. Daar waar zij ‘witte vlekken’ zien, of waar zij menen dat iets extra’s nodig is (‘plus’), én waar een gezamenlijke inspanning nodig is, is er een rol voor de RTA. Daarnaast fungeert de RTA als opdrachtgever voor het Mobiliteitsteam Rijk van Nijmegen (zie verderop in tekst). Kortom; de RTA voert regie over projecten en activiteiten die wij (en andere partners) – aanvullend op de reguliere dienstverlening – regionaal uitvoeren met rijks- en provinciale middelen.
Perspectief op Werk Bedragen in 1 €
De RTA heeft de beschikking over de volgende middelen: • Dichterbij dan je denkt (rijksmiddelen: beheerder centrumgemeente). In totaal gaat het om een bedrag van € 0,7 miljoen. • Gelrepact (provinciale middelen: beheerder centrumgemeente). In totaal gaat het om een bedrag van € 0,4 miljoen. • Perspectief op Werk (rijksmiddelen: beheerder WerkBedrijf). In totaal gaat het om een bedrag van € 2,1 miljoen. Als beheerder van de Perspectief op Werk middelen verantwoordt WerkBedrijf de besteding van de middelen in haar jaarrekening. Bij de start van het programma Perspectief op Werk bedroeg het budget € 2,1 miljoen (inclusief een restant Realisatie
Budget 2019
Van Werkloosheid naar Werk
2020-2021
Restant budget 2022
2023
1.278.665
0
416.088
205.215
156.251
501.111
Van Werk naar Werk
170.609
0
50.778
93.091
22.019
4.721
Versterken van Jongeren
121.000
0
87.000
0
0
34.000
Imago en Ontmoeting
331.855
0
81.377
69.447
51.688
129.343
Nog te programmeren 1e miljoen
97.872
0
0
0
0
97.872
Eigen bijdrage WBRN
97.200
97.200
0
0
0
0
2.097.201
97.200
€ 635.243
€ 367.753
€ 229.958
€ 767.047
Totaal
Jaarstukken 2023 MGR Rijk van Nijmegen
20
van de periode vóór 2020). Tot en met 2023 is € 1,3 miljoen besteed aan vier speerpunten (zie tabel). Onder het eerste speerpunt vallen initiatieven die gericht zijn op het toerusten en toe leiden van (kwetsbare) werkzoekenden naar de arbeidsmarkt (van werkloosheid naar werk). Het tweede speerpunt is gericht op het voorkomen van baanverlies op korte termijn (van werk naar werk). De activiteiten in het derde speerpunt zijn gericht op het versterken van jongeren. Het vierde speerpunt tot slot is gericht op ontmoeting van werkzoekenden en ondernemers. Het restant van de middelen Perspectief op Werk (circa € 0,8 miljoen) stelt de RTA beschikbaar voor nieuwe initiatieven ten behoeve van de (nieuwe) speerpunten beschikbaarheid en weerbaarheid. Dit op basis van het meerjarenperspectief Beschikbaarheid, weerbaarheid en toegankelijkheid.
de RMT’s te verlengen tot 1 januari 2025. De Mobiliteitsteams hebben namelijk raakvlakken met de beoogde arbeidsmarktinfrastructuur. WerkBedrijf participeert in het Mobiliteitsteam Rijk van Nijmegen namens de gemeenten in de regio en werkt hierin samen met sociale partners, UWV en onderwijs. Iedereen kan bij het RMT terecht met vragen over werk. Inwoners kijken samen met één van de adviseurs naar de vraag, wensen en mogelijkheden rondom werk. Vanaf de start in september 2021 tot en met december 2023 zijn 399 inwoners uit de regio ondersteund via de RMT-dienstverlening. Het gaat vooral om werknemers (212) die met ontslag worden bedreigd en om mensen met een WW-uitkering (153) die aanvullende ondersteuning nodig hebben om duurzaam aan het werk te komen. De bekostiging van de dienstverlening (personeel, bedrijfsvoering en interventies) vindt plaats met inzet van rijksmiddelen.
In iedere arbeidsmarktregio in Nederland is een Regionaal Mobiliteitsteam (RMT) opgericht. Zo ook in Rijk van Nijmegen. Aanvankelijk werden de RMT’s opgericht voor crisisdienstverlening in het kader van de coronapandemie. In het kader van verbetering van de arbeidsmarktinfrastructuur heeft het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid besloten de regeling van
Ook is WerkBedrijf samen met UWV en ROC Nijmegen betrokken bij het Leerwerkloket Rijk van Nijmegen. Dit is een expertisecentrum voor arbeidsmarktgerichte scholing en lerend werken. Het Leerwerkloket heeft een nauwe samenwerking met partijen in de regio die betrokken zijn bij Leren en Werken, zoals diverse onderwijsinstellingen, kenniscentra en het bedrijfsleven.
Verder onderhouden we goede banden met de onderwijspartijen in onze regio. We nemen onder andere deel aan het scholenoverleg (VSO-PRO) en maken onderdeel uit van het Loopbaanteam (mbo) en het samenwerkingsverband Werklab (samen met ROC Nijmegen, de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen en de Radboud Universiteit).
Jaarstukken 2023 MGR Rijk van Nijmegen
21
Sociale werkvoorziening SW: de cijfers
▶ gerealiseerd ▶ begroot
SW-MEDEWERKERS IN DIENST
1.234 ZIEKTEVERZUIM
+ 21,1% (17,4%) TOEGEVOEGDE WAARDE PER FTE
€ 8.371 (€ 8.448)
Eind 2023 waren 1.234 SW-medewerkers bij ons in dienst. 87,3% van hen werkt gedetacheerd; 26,5% individueel en 54,4% groepsgewijs. 6,4% werkt via een begeleid werken dienstverband bij een werkgever (zie onderstaand artikel over Michel). 2.0% van onze SW-ers werkt in een beschutte omgeving. Door zaken als veranderingen van werkplek zit 2,1% van de SW-medewerkers in de leegloop. Tenslotte is 8,5% niet beschikbaar omdat ze bijvoorbeeld gebruik maken van de seniorenregeling. Toegevoegde waarde en ziekteverzuim De omzet die een SW-medewerker draait wordt uitgedrukt in de toegevoegde waarde per fte. De gedeclareerde uren en het afgesproken tarief is de basis voor de toegevoegde waarde. Eind 2023 is de toegevoegde waarde per fte € 8.371. Dit is iets lager dan onze doelstelling (€ 8.448). De SW-omzet is lager uitgevallen dan begroot doordat we de activiteiten op de Boekweitweg hebben moeten verdelen over drie aanbieders, daar waar er eerst één aanbieder was voorzien. Deze omschakeling heeft geleid tot tijdelijk productieverlies. Daarnaast zien we een verdere groei in het aantal SW-medewerkers dat gebruik maakt van de seniorenregeling. Deze medewerkers zijn nog wel in dienst, maar leveren geen productie meer. Tot slot zien we dat medewerkers met
de beter betaalde tarieven naar lagere tarieven verschuiven, omdat ze (vaak vanwege leeftijd of gezondheid) het oorspronkelijke werk niet meer aankunnen. Het gemiddelde ziekteverzuim van SWmedewerkers is 21,1%. Dit is hoger dan onze doelstelling (17,4%). Het ziekteverzuim heeft beperkt invloed op het financiële resultaat, vanwege slimme tarifering en realistisch ramen. Over het geheel zien we dat het verzuim niet gedaald is, ondanks onze inspanningen. We verwachten ook niet dat het ziekteverzuim verder zal dalen, gezien onze ervaringen. We zijn in gesprek met de arbodienst om de arbodienstverlening beter te organiseren. Hiervoor gebruiken we onder andere ervaringen vanuit andere SW-bedrijven uit de omgeving. Daarnaast zetten we niet het ziekteverzuim maar vooral welzijn, vitaliteit en duurzame inzetbaarheid centraal. We zien net als alle voorgaande jaren dat SW-medewerkers persoonlijke en financiële problemen ervaren welke kunnen leiden tot uitval. Daarom organiseerden we een hulplijn via Bindkracht10 en vervolgden we de samenwerking met MEE. Medewerkers maken regelmatig gebruik van de hulp van beide organisaties. We merken
Jaarstukken 2023 MGR Rijk van Nijmegen
22
dat het een plek is voor medewerkers om gezien en gehoord te worden met hun vragen. Vanwege de hoge inflatie hebben we de vergoeding voor reiskosten voor SW-medewerkers verhoogd en uitgebreid. De regeling is twee keer verlengd en we laten deze doorlopen tot 1 april 2024 (ook al is er een reiskostenvergoeding bekend in de nieuwe cao SW). Concreet betekent dit dat alle SW-medewerkers in aanmerking komen voor de reiskostenregeling woon-werkverkeer. De SW-medewerkers die gebruikmaken van individueel vervoer worden voor 100% gecompenseerd in de eigen bijdrage die zij moeten betalen. Ook organiseerden we afgelopen jaar meerdere pensioenbijeenkomsten in samenwerking met het pensioenfonds PWRI met het oog op dat medewerkers vitaal hun pensioenleeftijd bereiken. Ten slotte zorgden de ontwikkelingen op de Boekweitweg (zie verder) voor meer passende werkplekken waarmee we duurzame inzetbaarheid bevorderen. Boekweitweg In het najaar zijn de voorbereidingen getroffen voor een verbouwing van locatie Boekweitweg. Het pand aan de Boekweitweg gaat daarbij het karakter krijgen van een bedrijfsverzamelgebouw
voor regionale aanbieders van werk voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Om het concept van een bedrijfsverzamelgebouw vorm te geven is afgelopen jaar het aantal samenwerkingspartners op de Boekweitweg uitgebreid. We maakten afspraken met BlueView, Maak B.V., 2dA en Bluecollar/Valuepack, waardoor we een grotere variatie aan werk kunnen bieden aansluitend bij de mogelijkheden van al onze doelgroepen: medewerkers uit de sociale werkvoorziening en medewerkers met een detacheringsbaan, kandidaten uit de Participatiewet en wellicht op termijn ook voor mensen uit Op Weg Naar Werk. Daarnaast zijn we met deze aanpak in staat om kleinere groepsdetacheringen te handhaven. Op dit moment zijn we nog in gesprek met andere geïnteresseerde samenwerkingspartners. Naast het verduurzamen van een gedeelte van de productiehallen wordt het bedrijfsrestaurant van WerkBedrijf volledig verbouwd. Er komen werkplekken voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt bij horecabedrijf Droom!, die het bedrijfsrestaurant zal runnen en er tevens de welbekende appeltaarten zal bakken en verkopen. Ons bedrijfsrestaurant wordt een plek voor ontmoeting, waar iedereen die in Nijmegen woont of werkt welkom is. Dit sluit aan bij de omgevingsvisie van de
Michel krijgt na 34 jaar een reguliere baan bij WDW
+
Michel (59) werkte ruim 34 jaar in de sociale werkvoorziening (WSW). Op 1 maart kreeg hij een vast contract bij Werkorganisatie Druten Wijchen (WDW). Michel vroeg in het jaarlijkse ontwikkelgesprek of het eventueel mogelijk was om meer salaris te krijgen. “Kort daarna vertelde de domeinmanager dat WDW me graag zelf in dienst wilde nemen. Ik wist niet wat ik hoorde!” Lees het hele verhaal van Michel hier.
Jaarstukken 2023 MGR Rijk van Nijmegen