23 A74 Bijlage I Bestuursovereenkomst COA-Gem Heumen opvanglocatie Sint Jacobsweg 10 Malden

C OA

Centraal Orgaan opvang asielzoekers

Bestuursovereenkomst inzake de vestiging van de opvanglocatie aan de Sint Jacobsweg 10, te Malden Versie Datum 16 augustus 2023

Bestuursovereenkomst inzake de vestiging van een opvanglocatie

Partijen

a. Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers, gevestigd aan de Rijnstraat 8 te Den Haag, hierbij vertegenwoordigd door de heer dr. mr. M. Schoenmaker, bestuursvoorzitter van het COA, hierna te noemen: `COA' b. De gemeente, gevestigd aan Kerkplein 6, 6581 AC te Malden, hierbij vertegenwoordigd door de burgemeester, de heer mr J.W.M.S. Minses, hierna te noemen: 'het gemeentebestuur' Overwegende:

•

dat het COA tot kerntaak heeft de opvang en begeleiding van vreemdelingen;

• dat het gemeentebestuur bereid is mee te werken aan de opvang van vreemdelingen in een opvanglocatie binnen de gemeente met een kwalitatief goede huisvesting om privacy, leefbaarheid en veiligheid te waarborgen; • dat het COA en het gemeentebestuur een optimaal functioneren van de opvanglocatie in de plaatselijke gemeenschap en in relatie tot de betrokken diensten en instellingen willen bewerkstelligen door het maken van afspraken en het treffen van de nodige voorzieningen; • dat de bestuursovereenkomst onverlet laat dat het COA voor het gebruik van de opvanglocatie over de benodigde vergunningen moet beschikken; • dat het gemeentebestuur zich binnen haar publiekrechtelijke verantwoordelijkheden inspant voor een zorgvuldige en voortvarende vergunningverlening; • dat het Faciliteitenbesluit Opvangcentra, d.d. 29 juli 1994 (Stb. 636) en de aanvullingen van 8 juni 1998 (Stb. 347) en 25 januari 2001 (Stb. 60) van toepassing zijn, alsmede eventuele toekomstige wijzigingen en aanvullingen; • dat de directe verantwoordelijkheid voor het nemen van de noodzakelijkd maatregelen op de beleidsterreinen Onderwijs, Gezondheidszorg en dagbesteding bij het COA ligt en de gemeente op deze beleidsterreinen geen capaciteit heeft en geen directe ondersteuning biedt; • dat het COA er zorg voor draagt dat op de opvanglocatie ruimte wordt geboden voor passend onderwijs c.q.

een dagbestedingsprogramma.

2/13

Komen het volgende overeen: Artikel 1 - Definities In deze overeenkomst wordt verstaan onder: a) Vreemdeling: de persoon die in de opvanglocatie van het COA wordt opgevangen, zoals bedoeld in artikel 3 van de Wet Centraal Orgaan opvang asielzoekers. Het betreft hier zowel asielzoekers, als bewoners die een verblijfsvergunning hebben maar nog geen reguliere huisvesting in een gemeente hebben; b) Alleenstaande mindeijarige vreemdeling (ámv): vreemdeling jonger dan 18 jaar, van buiten de Europese Unie, die bij binnenkomst in Nederland niet werd begeleid door een wettelijk vertegenwoordiger; c) Capaciteitsplaatsen: plaatsen in een opvanglocatie beschikbaar voor de opvang van vreemdelingen, zoals bedoeld in artikel 1 .b van het Faciliteitenbesluit; d) Opvanglocatie: een opvangvoorziening waarin door of onder verantwoordelijkheid van het COA opvang wordt geboden aan vreemdelingen. Hieronder vallen een Opvangcentrum of een Noodopvang. e) Datum van ingebruikname: de datum waarop de eerste vreemdeling gebruik maakt van de opvanglocatie; f) Faciliteitenbesluit: het Faciliteitenbesluit Opvangcentra d.d. 29 juli 1994 (Stb. 636). Artikel 2 - Opvanglocatie 1. Het gemeentebestuur stemt in met het gebruik van de opvanglocatie aan de Sint Jacobsweg 10, 6581 KM, te Malden door het COA. 2.

Het COA gebruikt de opvanglocatie onder eigen verantwoordelijkheid als een Noodopvang ten behoeve van de opvang van vreemdelingen. Artikel 3 - Aantal vreemdelingen en capaciteitsplaatsen 1. In de opvanglocatie worden maximaal 800 vreemdelingen opgevangen waarvan maximaal 50 amv'ers 2. Het COA spant zich in voor een evenwichtige samenstelling van de vreemdelingen voor wat betreft herkomst, geslacht, leeftijd en gezinssituatie. Instroom is daarbij bepalend. De te huisvesten vreemdelingen zullen een afspiegeling van de instroom in Ter Apel en de bezetting van de sluitende locaties zijn, waarbij het COA zich zal inspannen dat dit zoveel mogelijk kansrijke vreemdelingen zullen zijn.

3 /13

3. Op verzoek van het gemeentebestuur verstrekt het COA het geMeentebestuur informatie over het aantal en over de in het vorige lid bedoelde samenstelling van de vreemdelingen dat in de gevraagde periode in de opvanglocatie verblijft. Artikel 4 - Duur van de overeenkomst 1. De bestuursovereenkomst wordt aangegaan tot 1 december 2023. Op het moment dat de eerste vreemdeling gebruik maakt van de opvanglocatie wordt deze datum vastgelegd in de "Verklaring datum ingebruikname opvanglocatie", zoals weergegeven in bijlage A en zal aan deze overeenkomst worden toegevoegd. 2. De overeenkomst eindigt van rechtswege na het verstrijken van de in lid 1 genoemde periode. 3.

Het COA kan per aangetekende brief besluiten tot tussentijdse opzegging van de overeenkomst. Indien het COA overgaat tot tussentijdse opzegging geldt een opzegtermijn van tenminste 2 maanden.

4. Een verzoek tot verlenging van de onder 1. genoemde termijn dient schriftelijk en uiterlijk 2 maanden vóór 1 december 2023 te worden gedaan aan de gemeenteraad. De gemeenteraad neemt hierover een besluit. Een dergelijk verzoek dient in ieder geval te zijn voorzien van een benodigde ontheffing van Gedeputeerde Staten van Gelderland krachtens de Wet natuurbescherming. 5. In de situatie dat zich ernstige ongeregeldheden op het terrein van de openbare orde en veiligheid voordoen die verband houden met de aanwezige opvanglocatie, treedt de burgemeester in overleg met een bestuurder van het COA om gezamenlijk te bezien of een oplossing kan worden bereikt. Artikel 5 - Uitkeringen Faciliteitenbesluit 1. De aanspraak op verstrekking van de uitkering als bedoeld in artikel 5 van het Faciliteitenbesluit vangt aan op de datum van ingebruikname. Indien door vestiging van het opvangcentrum voor de gemeente extra kosten ontstaan, voorziet het Faciliteitenbesluit in de betaling hierin. Worden er door de gemeente in verband met de vestiging extra kosten gemaakt die het via het Faciliteitbesluit toegekende bedrag overschrijden, dan verstrekt het COA, met in achtneming van artikel 8 van het Faciliteitenbesluit, en onder goedkeuring van de Minister, op verzoek van de gemeente een hogere uitkering.

De hogere uitkering vindt plaats indien de extra kosten die de gemeente maakt het toegekende bedrag in zodanige mate overtreft, dat het niet redelijk is die hogere kosten voor de gemeente te laten.

4/13

2. Onverminderd artikel 5, eerste lid, stelt het COA via het Rijksvastgoedbedrijf om niet 30 flex woningen aan de gemeente beschikbaar. Het COA en de gemeente maken hier nog nadere afspraken over. Artikel 6 - Openbare Orde en veiligheid

1. Het COA spant zich in om overlast binnen en buiten de opvanglocatie zo veel mogelijk te beperken. 2. Het COA stelt in afstemming met de gemeente een veiligheidsplan voor het opvangcentrum op, zodat hulpverleningsinstanties in voorkomende gevallen adequaat kunnen handelen. In een veiligheidsoverleg bespreken het COA, de vreemdelingenpolitie en de gemeente periodiek allerlei zaken die gaan over risico's voor verstoring van de openbare orde en veiligheid binnen en buiten het opvangcentrum. 3. Het COA zorgt voor voldoende geschoold personeel in het opvangcentrum om de veiligheid en leefbaarheid te waarborgen en te handhaven. 4. Het COA zorgt ervoor dat er voldoende personeel in het opvangcentrum is om de veiligheid en leefbaarheid te handhaven. Het COA garandeert dat er buiten de reguliere werktijden van het COA voldoende personeel aanwezig is, ininimaál professionele beveiligerN Alle bewoners van het opvangcentrum moeten zich houden aan de 'huisregels' van het opvangcentrum die het COA opstelt. 5. Het COA stelt huisregels op, waar alle bewoners van het opvangcentrum zich aan hebben te houden en waarvan door het COA wordt toegezien op de naleving ervan. 6. Het COA stelt voldoende buurtcoaches beschikbaar die in direct contact staan met de omwonenden, en permanent beschikbaar zijn. 7. De politie stelt een specifieke contact-agent aan die aanspreekpunt is voor omwonenden.

Deze contact-agent neemt ook deel aan het omwonendenoverleg. De politie zorgt ervoor dat direct en adequaat gereageerd wordt op meldingen vanuit het opvangcentrum. De burgemeester maakt zich er sterk voor dat er voldoende politiecapaciteit beschikbaar is voor de handhaving van de openbare orde in de omgeving van het opvangcentrum. 8. Het COA neemt samen met de door de politie aangestelde contact-agent die aanspreekpunt is voor de omwonenden, deel aan het omwonendenoverleg. 9. Als het opvangcentrum leidt tot bovenmatige negatieve effecten op de veiligheid en leefbaarheid in de omgeving, dan overleggen het COA en de gemeente over mogelijke maatregelen. 10. In het kader van deze bestuursovereenkomst worden er geen politiegegevens gedeeld. Artikel 7 - Communicatie

Het COA is het eerste aanspreekpunt voor de communicatie met de omgeving en de pers. De afstemming hierover vindt altijd eerst plaats met de afdeling communicatie van

5/13

de gemeente. Er is een wekelijkg omwonenden overleg waar het COA actief aan deelneemt. De gemeente neemt ook deel aan dit omwonenden overleg. Artikel 8 - Aansprakelijkheid 1. Onverminderd de verplichtingen die voortvloeien uit de provinciale ontheffing krachtens de Wet natuurbescherming, dient het COA zich te gedragen als een goed huisvader van het terrein Sint Jacobsweg 10 en ervoor te zorgen dat de natuur, de bodem en het grondwater van en rond dit terrein niet wordt vervuild of beschadigd. Het COA is aansprakelijk voor eventuele schade die zou ontstaan aan de natuur, bodem en/of het grondwater van en rondom Sint Jacobsweg 10. Het COA vrijwaart de gemeente voor aanspraken van derden, waaronder - doch niet uitsluitend - natuurorganisaties, Vitens N. V, voor eventuele schade die door het COA of door of vanwege vreemdelingen zou worden veroorzaakt van en rondom het terrein Sint Jacobsweg 10. 2. Het COA is aansprakelijk voor schade (bijvoorbeeld, maar niet uitsluitend inkomensderving) die (direct) omwonenden/bedrijven als gevolg van de opvanglocatie lijden, welke het maatschappelijk risico overstijgen en redelijkerwijs niet voor rekening van deze (direct) omwonenden/bedrijven mag blijven. Het COA is hiervoor het aanspreekpunt en staat garant voor een soepele en ruimhartige behandeling en afhandeling van aantoonbare schade en onderbouwde schadeverzoeken daartoe.

Artikel 9 - Opleverdatum Het COA levert binnen vier weken na beëindiging van de noodopvang het terrein in oorspronkelijke staat op. Artikel 10 - Overige bepalingen 1. Bijlagen A (Verklaring datum ingebruikname opvanglocatie) en B (Toelichting Bestuursovereenkomst) behoren bij en geven een nadere toelichting en/of uitwerking van deze bestuursovereenkomst. 2. Indien de bestaande wet- en regelgeving op de beleidsterreinen Onderwijs, Gezondheidszorg en Openbare orde en veiligheid niet afdoende blijkt te zijn en hierdoor een knelpunt op dat onderdeel ontstaat, dan zullen het COA en het gemeentebestuur zich gezamenlijk inspannen dit knelpunt aan te kaarten bij het verantwoordelijke Ministerie. 3. In geval van een wijziging van wet- of regelgeving die gevolgen heeft voor deze overeenkomst, treden partijen met elkaar in overleg over hoe deze gevolgen het beste kunnen worden opgevangen.

6/13

4. Wijzigingen van deze overeenkomst zullen, na overeenstemming hierover tussen partijen, schriftelijk worden vastgelegd en als addendum aan deze overeenkomst worden gehecht. 5.

In situaties waarin deze overeenkomst niet voorziet of in geval van geschillen, de uitleg en/of de uitvoering ervan, zullen partijen een maximale inspanning verrichten om deze geschillen in onderling overleg op te lossen.

Aldus overeengekomen, in tweevoud opgemaakt en ondertekend. Malden

Den Haag

17-08-2023

gemeente Heumen

Centraal Orgaan opvang asielzoekers *

dr. mr. M. Schoenmaker Bestuursvoorzitter COA

*

ONDERTEKENING ONDER VOORBEHOUD VAN AANPASSINGEN IN DE GEEL GEARCEERDE BEPALINGEN IN EEN DEFINITIEVE VERSIE VAN DEZE BESTUURSOVEREENKOMST

7/13

BIJLAGEN: Bijlage A: Voorbeeld: Verklaring datum ingebruikname opvanglocatie; Bijlage B: Toelichting Bestuursovereenkomst.

8 /13

Bijlage A

Verklaring datum ingebruikname opvanglocatie (wordt door het COA verzonden zodra de opvanglocatie voor bewoning in gebruik is genomen)

College van burgemeester en wethouders van de gemeente Heumen Ten aanzien van de Burgemeester, de heer mr. J.W.M.S Minses Postbus 2000 Postcode 6580 AZ Malden

[ datum ] [ kenmerk ] Onderwerp: Verklaring datum ingebruikname opvanglocatie Sint Jacobsweg 10, te Malden

Geacht College, Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) wil het college bedanken voor alle gezamenlijke inspanningen om te komen tot het realiseren van een opvanglocatie in de gemeente Heumen. Samen met u geven we invulling aan een maatschappelijk vraagstuk; het bieden van opvang en begeleiding aan asielzoekers in Nederland. Met deze verklaring willen wij u informeren dat de noodopvanglocatie Sint Jacobsweg 10 op [datum en jaar] voor de opvang en begeleiding van asielzoekers in gebruik wordt genomen. Dit is overeenkomstig artikel 4 van de bestuursovereenkomst. Wij vertrouwen op een goede samenwerking met uw gemeente, met omwonenden en andere betrokken organisaties. Mocht u vragen hebben over de verklaring of over de opvanglocatie dan kunt u contact opnemen met Jeike van der Ziel (ieikevanderziel(dcoa.n1). Met vriendelijke groet, Den Haag, Centraal Orgaan opvang asielzoekers

F. van der Plas Unitmanager Vastgoed en Facilitair 9/13

Bijlage B

Toelichting Bestuursovereenkomst

I - Doel Bestuursovereenkomst

Inleiding Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) zorgt er voor — op grond van de Wet COA - dat vreemdelingen in een kwetsbare positie in een veilige en leefbare omgeving professioneel worden opgevangen en begeleid in een opvanglocatie. Het COA opent pas een opvanglocatie nadat de gemeente daarmee heeft ingestemd. In de bestuursovereenkomst staan afspraken tussen de gemeente en het COA over de vestiging en ingebruikname van een opvanglocatie. Het COA dient over de benodigde vergunningen te beschikken voordat een opvanglocatie in gebruik wordt genomen. De gemeente is door het ondertekenen van de bestuursovereenkomst niet gebonden deze vergunningen te verlenen, maar partijen komen overeen dat de gemeente zich zal inspannen voor een zorgvuldige en voortvarende vergunningverlening. Het doel van de bestuursovereenkomst is: 1.1 Afspraken vastleggen over de vestiging van een opvanglocatie in de gemeente. 1.2 Inzichtelijk maken van elkaars wettelijke bevoegdheden en verantwoordelijkheden op de beleidsterreinen Onderwijs, Gezondheidszorg en Openbare orde en veiligheid, in relatie tot de opvanglocatie.

1.1

Afspraken vastleggen over de vestiging van een opvanglocatie

In de bestuursovereenkomst zijn afspraken opgenomen die nodig zijn voor het in gebruik nemen van de opvanglocatie. Daarbij valt te denken aan afspraken over welke locatie, of het een Opvangcentrum of Noodopvang betreft, het aantal bewoners, duur en welke wettelijke financiële uitkeringen beschikbaar worden gesteld (Faciliteitenbesluit). Meer informatie over de praktische en financiële aspecten die de komst van een opvanglocatie met zich mee brengen, zoals communicatie, veiligheid, leefbaarheid, terugkeer en vertrek, bedrijfsvoering van het COA en ook over de uitkeringen en berekensystematiek van het Faciliteitenbesluit staan op de website van het COA littps://www.coa.nlinlieen-azc-de-gemeente De gemeente heeft met het document 'Aanvullende Werkafspraken' de mogelijkheid om met het COA aanvullende werkafspraken te maken. Het betreft eventuele 10 / 13

aanvullingen en uitwerkingen op de in deze overeenkomst genoemde informatie. Dit gebeurt onder erkenning van elkaars bevoegdheden en verantwoordelijkheden. Aantal vreemdelingen en capaciteitsplaatsen Voor het COA is het van belang om de bezetting in een opvanglocatie optimaal te

kunnen gebruiken. Daarom worden in de Bestuursovereenkomst zowel het aantal vreemdelingen als het aantal capaciteitsplaatsen benoemd. Om het maximum aantal vreemdelingen te kunnen onderbrengen in de opvanglocatie, is het noodzakelijk om meer capaciteitsplaatsen beschikbaar te hebben. Zo kan het voorkomen dat een gezin bestaande uit vier personen in een wooneenheid met capaciteit voor vijf personen wordt geplaatst. De vijfde capaciteitsplaats blijft daardoor vacant. Daarom zijn meer capaciteitsplaatsen nodig dan het maximum aantal op te vangen vreemdelingen. Niet elke capaciteitsplaats zal in de praktijk bezet worden. Voor het COA is de instroom leidend bij het plaatsen van vreemdelingen in opvanglocaties. Het COA maakt geen onderscheid naar nationaliteit, leeftijd, religie, seksuele geaardheid, achtergrond, etc. Faciliteitenbesluit Indien in een gemeente een opvangcentrum is gevestigd heeft de gemeente recht op uitkeringen volgens het Faciliteitenbesluit. Aan de gemeente wordt jaarlijks door het COA een uitkering verstrekt op basis van het aantal door asielzoekers permanent te bezetten capaciteitsplaatsen verminderd met het aantal op 1 januari van het uitkeringsjaar in de basisregistratie personen ingeschreven bewoners van het opvangcentrum. Het Faciliteitenbesluit maakt voor de bekostiging onderscheid tussen artikel 3 en 4 (Opvangcentrum) en artikel 5 (Noodopvang).

Onder Opvangcentrum vallen verschillende typen locaties' zoals azc (asielzoekerscentrum), col (Centrale Ontvangstlocatie), pol (Procesopvanglocatie), HTL (Handhaving en Toezichtlocatie) en GL (Gezinslocatie). Onder Noodopvang vallen Noodopvang en Aanvullende Opvang (AVO). De soort opvanglocatie (Opvangcentrum of Noodopvang) wordt vastgelegd in artikel 2, tweede lid van de Bestuursovereenkomst.

11 / 13

1.2

Onderwijs, Gezondheidszorg en Openbare orde en veiligheid

Op bovengenoemde beleidsterreinen ligt de directe verantwoordelijkheid bij meerdere partijen. Dit is belangrijk om te constateren en te realiseren voor de komst van de opvanglocatie. Uitgangspunt is dat de voor de opvang van vreemdelingen benodigde voorzieningen en de te nemen maatregelen afdoende zijn geregeld in de bestaande weten regelgeving. Indien de regelgeving op een bepaald onderdeel niet afdoende blijkt te zijn en hierdoor een knelpunt kan ontstaan, dan kunnen het COA en de gemeente zich gezamenlijk inspannen dit aan te kaarten bij het verantwoordelijke Ministerie. Onderwijs

In de Nederlandse leerplichtwet is opgenomen dat alle kinderen in de leerplichtige leeftijd naar school moeten. De gemeente is verantwoordelijk voor de huisvesting en inrichting van de onderwijsvoorzieningen en handhaving van de leerplicht. De leerplicht geldt dus ook voor kinderen in de opvanglocatie. Vanaf het moment dat deze kinderen staan ingeschreven in de BRP heeft de gemeente de wettelijke taak de leerplicht van deze kinderen te handhaven. Op grond van artikel 5a van het Faciliteitenbesluit kan de gemeente aanspraak maken op een uitkering verstrekt door het COA voor huisvesting van het basisonderwijs voor kinderen van de opvanglocatie. Meer informatie over het organiseren van onderwijs aan asielzoekerskinderen staat op hitus:;/www.coa.nlinl/onderwijs-kinderen. Gezondheidszorg

Net als iedereen kunnen asielzoekers naar de huisarts, een verloskundige of het ziekenhuis. COA-medewerkers informeren asielzoekers over de Nederlandse gezondheidszorg en begeleiden minder zelfredzame bewoners bij hun gang naar de zorg. Op elk azc houdt een huisarts spreekuur. Met vragen over hun gezondheid kunnen de bewoners van een azc 24/7 bellen met een medisch contactcentrum. GGD

Net als voor alle andere inwoners van Nederland is de GGD verantwoordelijk voor de publieke gezondheidszorg voor asielzoekers. Deze zorg omvat onder meer infectieziektepreventie en -bestrijding, gezondheidsvoorlichting en jeugdgezondheidszorg (JGZ). Ook voert de GGD bij aankomst in Nederland de verplichte controle op tuberculose uit, voor asielzoekers uit landen waar tbc veel voorkomt. Meer informatie over gezondheidszorg staat op https://www.coa.nl/nl/medische-zorgaan-asielzoekers en https://www.coa.nl/nI/vergoeding-van-medische-zorg 12 / 13

Jeugdhulp

Sinds 1 januari 2019 zijn gemeenten verantwoordelijk voor de jeugdhulp aan kinderen die in een opvanglocatie wonen en aan alleenstaande minderjarige vreemdelingen (amv). Gemeenten krijgen hiervoor een vergoeding op basis van het aantal kinderen in de Opvanglocatie. Meer informatie over jeugdhulp staat op de website van de VNG https://vng.nl/rubrieken/onderroe►pen/asielzockcrskinderen Openbare orde en veiligheid

De burgemeester is op grond van de Gemeentewet verantwoordelijk voor de openbare orde en veiligheid in de gemeente. De burgemeester en officier van justitie maken op grond van artikel 13 van de Politiewet in het driehoeksoverleg afspraken over de inzet van politie in de gemeente. Het handhaven van de veiligheid binnen de opvanglocatie valt onder de verantwoordelijkheid van het COA. Indien incidenten binnen de opvanglocaties gevolgen kunnen hebben voor de openbare orde wordt door het COA in eerste instantie de politie geïnformeerd en indien nodig de burgemeester. Om opvanglocaties veilig en leefbaar te houden, heeft het COA huisregels die asielzoekers in alle azc's moeten naleven. Laten zij hun medebewoners of COAmedewerkers niet in hun waarde of overtreden ze op een andere manier de huisregels? Dan treft het COA maatregelen. Strafbare feiten meldt het COA altijd bij de politie. Samen met de partners uit de bestuursrecht- en strafrechtketen treft het COA maatregelen tegen overlastgevers. Uitgebreide informatie over veiligheid op een opvangcentrum staat op: https://www.coa.tilhillveilis.r.heid-en-rond-azcs en https://www.coa.nl/nl/overlast-enmaatregelen.

a

13 / 13