Wk48-49 C 1

Memo Raad Gemeenteraad College van B&W PFH: Wethouder M. de Visser Datum: 28 november 2023 Onderwerp: Energietoeslag 2023 Zaaknummer: Z.HHL.080247 Aan: Van:

Geachte leden van de raad, Met deze memo informeren wij u graag over de Energietoeslag voor 2023. Hier treft u informatie aan over hoe het college deze organiseert. Ook blikken we terug op de energietoeslag 2022 en de financiële gevolgen. Samenvatting Het college verstrekt inwoners met een inkomen tot en met 120% van de bijstandsnorm, die voldoen aan de voorwaarden in 2023 energietoeslag. Het gaat om 800 euro per huishouden. Inwoners waarvan de gemeente weet dat ze aan de voorwaarden voldoen ontvangen in december automatisch de energietoeslag. Inwoners die het bedrag niet automatisch ontvangen, kunnen vanaf januari 2024 tot en met 1 juni 2024 de energietoeslag aanvragen. Energietoeslag tot nu toe In 2022 heeft gemeente Het Hogeland een energietoeslag verstrekt van in totaal € 1.300 + € 500 aan huishoudens met een inkomen tot en met 120% van de bijstandsnorm. Deze toeslag is verstrekt als categoriale bijzondere bijstand op grond van de Participatiewet (en de beleidsregels energietoeslag 2022). De toeslag is bedoeld om de stijgende energieprijzen en koopkrachtvermindering van minimahuishoudens op te vangen. Ook in 2023 stelt het Rijk middelen beschikbaar om aan minimahuishoudens uit te keren.

Voor het verstrekken van de energietoeslag is opnieuw € 1.300 beschikbaar gesteld door het Rijk voor huishoudens met een laag inkomen, waarbij verschillende scenario’s van uitkeren mogelijk zijn. Het college heeft ervoor gekozen om de energietoeslag 2022 op te hogen met € 500 en dit voor 1 juli 2023 uit te betalen. Een deel van de energietoeslag voor 2023 is dus al uitbetaald. Nog € 800 euro Energietoeslag Op 3 oktober 2023 is de Wet energietoeslag 2023 door de Eerste Kamer aangenomen. Het college kan daarom nu van start gaan met de uitbetaling van de energietoeslag voor 2023. Het gaat daarbij om een bedrag van € 800 per huishouden. Het college heeft besloten om de doelgroep van de energietoeslag 2023 qua inkomen en vermogen in principe gelijk te houden aan de doelgroep van 2022. Dit betekent dat inwoners met een inkomen tot en met 120% van de bijstandsnorm in aanmerking blijven komen. Wel wordt het inkomen vastgesteld over een actuelere referteperiode. Hierdoor komen nu ook inwoners die later onder de inkomensgrens zijn gekomen in aanmerking. Pagina 1/3

Verder worden de wijzigingen doorgevoerd die uit de wet voortvloeien. Zo kunnen studenten niet meer in aanmerking komen. Zij ontvangen namelijk nu een uitkering via DUO. Het college heeft ervoor gekozen om de doelgroep niet te verruimen naar bijvoorbeeld 140 van de bijstandsnorm. De doelgroep van deze regeling is ondanks de 120% grens wel breder dan andere regelingen omdat het vakantiegeld niet is meegenomen bij het bepalen van het inkomen en omdat het vermogen vrijgelaten wordt. Vanuit de Integrale Sociale Teams en het Platform Armoedebeleid zijn geen of niet concreet signalen bekend dat andere groepen inwoners, die buiten de huidige doelgroep vallen, in financiële moeilijkheden zijn gekomen. Ook is er geen zichtbare toename van aanvragen Bijzondere Bijstand voor energiekosten of verwijzingen naar de GKB/VKB. Bijzondere bijstand is ook niet nodig geweest bij de afwijzingen voor energietoeslag die in bezwaar in stand zijn gebleven. De ondersteuning van de doelgroep tot en met 120% lijkt hiermee effectief. Bovendien zou een verruiming zorgen voor een groter financieel tekort, omdat het Rijk hiervoor geen middelen verstrekt. De doelgroep die de energietoeslag 2022 heeft ontvangen en nu ook voldoet aan de voorwaarden van de energietoeslag 2023, ontvangt de energietoeslag ambtshalve in december 2023.

Huishoudens die op een later moment in inkomen zijn gedaald waardoor zij nu wel recht hebben, kunnen een aanvraag indienen vanaf januari 2024. Het college heeft voor de uitvoering van de energietoeslag 2023 de Beleidsregels éénmalige energietoeslag 2023 gemeente Het Hogeland vastgesteld en gepubliceerd. Deze worden ter kennisname meegezonden. Financieel effect De energietoeslag over 2022 heeft gezorgd voor een overschrijding van het budget. De rijksmiddelen die gemeente Het Hogeland hiervoor heeft ontvangen waren ontoereikend. Ten aanzien van het budget en de verdeling van de energietoeslag 2023 zijn in de Wet energietoeslag 2023 een aantal bestuurlijke afspraken gemaakt. Hierdoor heeft er een verdeelherstelactie plaatsgevonden ten aanzien van 2022. Het Hogeland is hierdoor voor (een deel van) het tekort in 2022 gecompenseerd. Voor 2023 is in de bestuurlijke afspraken een aangepaste verdeelsystematiek afgesproken. Deze past beter bij de te verwachten uitgaven. Er blijft naar verwachting een tekort op de uitgaven voor de energietoeslag als gekeken wordt naar 2022 en 2023 samen. Als we het budget voor de uitvoering (apparaatskosten) toerekenen als dekkingsmiddel voor de regeling bedraagt het tekort ‘slechts’ € 245.914 (voor beide jaren gezamenlijk). Tel je dit deel van het budget niet mee, dan is het tekort € 637.921.

Het nadeel kan op hoofdlijnen worden verklaard doordat er bij de compensatie gerekend werd met slechts 90%. Ook ligt het aantal uitbetaalde huishoudens hoger dan waar het CBS mee rekent.

Wij hopen u met deze memo voldoende te hebben geïnformeerd over de energietoeslag in 2023. Pagina 2/3

Hoogachtend, Het college van B&W,

H.J. Bolding burgemeester

P.P.M. van Vilsteren secretaris

Bijlagen: 1. Beleidsregels éénmalige energietoeslag 2023 gemeente Het Hogeland

Pagina 3/3