Voorstel 9.2 Tweede aanvulling budget en vaststellen Verordening 2026

Zaaknummer

2025-0119275

Agendapunt

9.2

Datum vergadering

maandag 2 februari 2026 om 20:00 uur

Aan

Gemeenteraad

Betreft

Tweede aanvulling budget en vaststellen Verordening Starterslening gemeente Hendrik-Ido-Ambacht 2026

Portefeuillehouder

Platschorre

Vertrouwelijk:

Nee

Voorgesteld besluit 1. een budget van €500.000,- beschikbaar te stellen, ten laste van de algemene reserve, om gefaseerd te storten in het fonds voor startersleningen bij het SVn voor het verstrekken van leningen, in vervolg op het eerder beschikbaar gestelde budget van €1.050.000,-. 2. de verordening Starterslening gemeente Hendrik-Ido-Ambacht 2026 vast te stellen. 3. de begroting 2026 - 2029 te wijzigen conform de bijgaande begrotingswijziging.

Beknopte samenvatting Sinds begin 2024 bestaat in de gemeente Hendrik-Ido-Ambacht de mogelijkheid om een starterslening aan te vragen. Hier is een budget van €1.050.000,- voor beschikbaar gesteld. Het grootste gedeelte van het budget is ondertussen uitgekeerd. Om te voorkomen dat aanvragers geen starterslening meer toegewezen kunnen krijgen en om Ambachtse koopstarters te kunnen blijven helpen met een starterslening wordt voorgesteld het budget opnieuw te verhogen.

Toelichting Inleiding In februari 2024 is de gemeenteraad akkoord gegaan met het voorstel om een gemeentelijke starterslening in te voeren met een budget van €700.000,-. Toen het einde van dit budget naderde, is in februari 2025 het budget met €350.000,- verhoogd. Nu, één jaar verder, is het budget wederom bijna volledig verstrekt. Daarom wordt voorgesteld het budget te verhogen met €500.000,-. Tijdens de behandeling van het vorige voorstel (februari 2025) om het budget met €350.000,- te verhogen, is er toegezegd om bij een eventuele volgende aanvulling van het budget te kijken naar een mogelijke verhoging van het maximale leenbedrag van een starterslening. Naast een aanvulling van het budget met € 500.000,-, wordt voorgesteld het maximale leenbedrag te verhogen van €35.000,- naar €40.000,-.

Beoogd effect Met het verhogen van het budget van de starterslening met €500.000,- en het maximale leenbedrag naar € 40.000,- kunnen meer koopstarters geholpen worden bij de aankoop van een eerste koopwoning.

Argumenten Met een aanvullend budget kunnen er ook in 2026 startersleningen worden verstrekt. Bij het invoeren van de starterslening begin 2024 is er een budget van €700.000,- ter beschikking gesteld. Met de verwachting van twaalf nieuwe aanvragen in 2025 is begin 2025 het budget verhoogd met €350.000,-. Dat het budget wederom bijna volledig is benut, laat zien dat er nog steeds behoefte is aan startersleningen. Om ook in 2026 startersleningen te kunnen verstrekken, wordt er voorgesteld om €500.000,- aan het budget toe te voegen. Als er in een vergelijkbaar tempo startersleningen worden aangevraagd, wordt er rekening gehouden, net als bij de vorige verhoging, met twaalf aanvragen per jaar. Dat er nu een extra budget van €500.000,- nodig is, in plaats van nogmaals €350.000,-, komt doordat er tegelijkertijd wordt voorgesteld om het maximale leenbedrag te verhogen van €35.000,- naar €40.000,-. Door het maximale leenbedrag te verhogen, spelen we in op de stijging van de huizenprijzen de afgelopen twee jaar. Er vloeit voorlopig onvoldoende geld terug om startersleningen te blijven verstrekken. De starterslening betreft een revolverend fonds waarbij de middelen via aflossing op termijn weer bij de gemeente terugkomen en opnieuw kunnen worden ingezet. Bij een starterslening hoeft de aanvrager de eerste drie jaar geen aflossing te betalen.

De eerste verplichte aflossingen beginnen vanaf het tweede kwartaal van 2027. Vanaf dat moment zal er dus pas geld terug gaan vloeien naar het revolverend fonds en kunnen er, na voldoende aflossingen, nieuwe startersleningen mee worden verstrekt. Door €500.000,- extra budget ter beschikking te stellen kunnen er gelijk nieuwe startersleningen worden gefinancierd.

Kanttekeningen Het aantal aanvragen voor een starterslening schommelt. Het aantal aanvragen dat binnenkomt bij de gemeente voor een starterslening kan per periode flink verschillen. Soms zijn er meerdere aanvragen per maand en soms zijn er meerdere maanden geen aanvragen. Deze variatie maakt het lastig om vooraf precies in te schatten hoeveel budget er nodig is. Juist omdat het aantal aanvragen sterk schommelt, is het belangrijk om voldoende budget beschikbaar te houden. Onverwachte pieken in aanvragen kunnen anders leiden tot vertragingen of het mislopen van kansen voor starters.

Consequenties van het voorstel Begrotingswijziging Ja

Duurzaamheid Niet van toepassing

Financiën Net als bij het initieel beschikbare budget van €700.000,- en de aanvulling van €350.000,-, is het bij deze aanvulling van het budget met €500.000,- technisch mogelijk om over een periode van 30 jaar (de looptijd van een starterslening) deze regeling minimaal budgetneutraal uit te voeren. Allereerst komt het bedrag dat wordt uitgeleend voor startersleningen via aflossingen weer terug bij de gemeente. Daarnaast worden de lasten die voortvloeien uit de regeling betaald met de baten die de regeling oplevert. Lasten De lasten voor de gemeente bestaan uit de kosten die aan SVn betaald moeten worden en de rentekosten voor de gemeente. Voor de startersleningen die uit het aanvullende budget van €500.000,- worden verstrekt gaat het om een aanvullend bedrag van in totaal maximaal €7950,- per jaar. Dit bedrag komt bovenop de kosten van maximaal €16.700,- (beheervergoeding €6.200,- en rentelasten €10.500,-) van het eerder beschikbaar gestelde budget van €1.050.000,-.

Kosten aan SVn De gemeente betaalt SVn voor de uitvoering en beheer van de starterslening. Deze beheervergoeding bedraagt 0,59% (peildatum november 2025) over de totale uitstaande schuldenrest van de leningen die door SVn aan inwoners zijn verstrekt. Als het budget met €500.000,- wordt opgehoogd, en dit bedrag ook volledig via startersleningen wordt verstrekt, betaalt de gemeente over de verhoging per jaar aanvullend maximaal een bedrag van €2.950,- als vergoeding aan SVn. Wanneer totaal €1.550.000,- aan startersleningen is verstrekt, bedraagt de totale maximale jaarlijkse beheervergoeding aan SVn €9.150,-. Rentekosten Het bedrag waarmee het budget wordt verhoogd, komt ten laste van de algemene reserve. Voor de rentekosten wordt uitgegaan van een omslagrente van 1% in 2026. Voor het extra budget van €500.000,- gaat dat in 2026 om een bedrag van €5000,-. De jaarlijkse rentelasten voor de gemeente over een budget van totaal €1.550.000,-, en een omslagrente van 1%, bedragen totaal € 15.500,-. Baten Naast lasten zijn er ook baten op het moment dat er €500.000,- beschikbaar wordt gesteld bij SVn. Rentebetalingen van verstrekte leningen Een inwoner met een starterslening betaalt rente over de lening. Op dit moment is de rente vastgesteld op 4% (peildatum november 2025). De rente staat voor vijftien jaar vast en hoeft de eerste drie jaar niet betaald te worden.

Na drie jaar beginnen de rentebetalingen en deze rente komt ten goede aan de gemeente. In de eerste drie rentevrije jaren financiert de gemeente de kosten voor via de algemene reserve. Met de rentebetalingen gedurende de resterende looptijd van de starterslening komt deze voorfinanciering weer terug bij de gemeente.

Juridisch Door het verhogen van het maximale te lenen bedrag van €35.000 naar €40.000,- moet de onderliggende verordening worden aangepast. Naast deze aanpassing zijn er nog enkele tekstuele en technische wijzigingen aangebracht aan de verordening. In de bijlage is een overzicht van alle wijzigingen te vinden. De nieuwe Verordening Starterslening gemeente Hendrik-Ido-Ambacht 2026 is juridisch getoetst en vervangt de verordening uit 2024.

Communicatie en participatie Op de website van de gemeente is informatie over de starterslening te vinden en kan een aanvraag worden ingediend. Via de algemene gemeentelijke communicatiekanalen wordt naar de inwoners gecommuniceerd dat er extra budget beschikbaar is.

Vervolgstappen Planning van de vervolgstappen De verordening zal opnieuw worden gepubliceerd. Zodra het aanvullende budget beschikbaar is gesteld, kunnen nieuwe aanvragen voor de starterslening worden ingediend en getoetst.

Verantwoordelijkheid voor uitvoering Afdeling Ruimte & Projecten - Team Wonen

Bijlagen 1. Bijlage 1_Verordening Starterslening gemeente Hendrik-Ido-Ambacht 2026 2. Bijlage 2_Verordening Starterslening gemeente Hendrik-Ido-Ambacht 2026 (met wijzigingen bijgehouden) 3. Bijlage 3_Financiële bijlage Tweede aanvulling budget starterslening Burgemeester en wethouders van Hendrik-Ido-Ambacht De secretaris,

De burgemeester,

P. Kalkman

P. van der Giessen

RAADSBESLUIT

De raad van de gemeente Hendrik-Ido-Ambacht;

Gezien het voorstel van burgemeester en wethouders, voorstelnr. 2025-0119275

besluit:

1. een budget van €500.000,- beschikbaar te stellen, ten laste van de algemene reserve, om gefaseerd te storten in het fonds voor startersleningen bij het SVn voor het verstrekken van leningen, in vervolg op het eerder beschikbaar gestelde budget van €1.050.000,-. 2. de verordening Starterslening gemeente Hendrik-Ido-Ambacht 2026 vast te stellen. 3. de begroting 2026 - 2029 te wijzigen conform de bijgaande begrotingswijziging.

Aldus besloten door de raad der gemeente Hendrik-Ido-Ambacht in zijn openbare vergadering van 2 februari 2026.

De griffier,

De voorzitter,

J.G. Honcoop

P. van der Giessen