Voorstel 8.2 Bijlage 1 - Visie Opvang en Onderwijskansen onjuiste opmaak

Visie Opvang Samen bouwen aan kansrijk en toekomstbestendige opvang en onderwijs voor 0-18

en Onderwijskansen

Hendrik-Ido-Ambacht Voorwoord In Hendrik-Ido-Ambacht geloven we dat ieder kind recht heeft op gelijke kansen om te leren en zich te ontwikkelen. Deze visie is onze gezamenlijke belofte aan kinderen, jongeren en hun ouders. We staan voor een belangrijke opgave: het realiseren van een inclusieve en toekomstbestendige leeromgeving waarin opvang, onderwijs en ondersteuning hand in hand gaan. Dat doen we niet alleen – maar samen met scholen, kinderopvang, ouders en maatschappelijke partners. Deze visie geeft richting aan ons beleid tot 2035. Het is een kompas dat ons helpt keuzes te maken, prioriteiten te stellen en samen te werken over domeinen en gemeentegrenzen heen. Want onderwijs stopt niet bij de voordeur van de school; het raakt aan welzijn, talentontwikkeling en gelijke kansen.

Ik nodig u van harte uit om mee te doen. Laten we samen bouwen aan een omgeving waarin elk kind zich gezien, gesteund en uitgedaagd voelt – vandaag én in de toekomst. Ik wil iedereen die heeft bijgedragen aan dit plan hartelijk bedanken. Uw inzet maakt het verschil voor onze jongste inwoners. Laten we samen blijven werken aan een gemeente waarin ieder kind de kans krijgt om zich optimaal te ontwikkelen.

Jauharina Oelfke - ten Seldam Wethouder Onderwijs, Hendrik-Ido-Ambacht

2

Inleiding In Hendrik-Ido-Ambacht werken we samen aan een opvang- en onderwijssysteem waarin ieder kind welkom is en gelijke kansen krijgt om te leren en zich te ontwikkelen. Wij werken vanuit de ambitie dat iedere jongere het onderwijs verlaat met een startkwalifcatie. Dit sluit aan bij ons gemeentelijke beleid rond leerrecht en het voorkomen van voortijdig schoolverlaten. Deze visie geeft richting aan ons beleid voor de komende jaren en vormt het gedeelde vertrekpunt van waaruit we samen verder bouwen. We hebben onze uitgangspunten vertaald naar vijf kernpunten die het fundament vormen voor inclusief en toekomstbestendig onderwijs en opvang. In de volgende hoofdstukken lichten we deze pijlers toe en beschrijven we waarom ze belangrijk zijn, wat we al doen en waar we naartoe willen.

Dit document beschrijft nadrukkelijk de visie: de gezamenlijke richting, waarden en uitgangspunten. Het bevat nog geen concrete uitvoering, zoals projecten, maatregelen, planning of inzet van middelen. Die worden vanaf 2026 samen met onze partners uitgewerkt in een ontwikkelagenda en een jaarlijks uitvoeringsprogramma. Deze visie is daarmee het kompas en het vertrekpunt voor de volgende stap: een gezamenlijke, zorgvuldige en realistische uitvoering.

Deze visie is opgebouwd uit drie delen:

1. 2.

Inleiding en uitgangspunten; Hierin schetsen we waarom deze visie nodig is en welke kernwaarden ons beleid richting geven. Vijf pijlers van onze opvang en onderwijsvisie; Elk hoofdstuk beschrijft een pijler:

    

Gelijke kansen voor elk kind Een veilige en stimulerende leeromgeving Samen sterk in de regio Ouders als partners in ontwikkeling Voorkomen is beter dan genezen

Per pijler vindt u:

 3.

Waarom dit belangrijk is ,Wat we nu doen, Onze ambitie en vooruitblik

Van visie naar uitvoering; Dit deel beschrijft hoe deze visie vanaf 2026 wordt uitgewerkt in een ontwikkelagenda en jaarlijks uitvoeringsprogramma. Ook lichten we toe hoe samenwerking, rolverdeling, afspraken en monitoring in deze fase worden georganiseerd.

Wat wordt verstaan onder inclusief onderwijs? Bron: Rijksoverheid – landelijke richtlijn voor inclusief onderwijs In inclusief primair en voortgezet onderwijs zijn alle kinderen en jongeren welkom op een school dicht bij huis. Iedereen – ongeacht achtergrond, beperking, talent of ondersteuningsbehoefte – telt mee, doet mee en is gelijkwaardig. Leerlingen leren met én van elkaar, waardoor zij verschillen leren zien, begrijpen en respecteren. Inclusief onderwijs biedt gelijke kansen: leerlingen kunnen het profel en de vakken kiezen die bij hen passen, zodat zij zich kunnen ontwikkelen naar een toekomst die bij hun talenten aansluit. De Rijksoverheid omschrijft drie kenmerken van een inclusieve school: 1. Iedereen is welkom, ontwikkelt zich en hoort erbij Het gebouw, de lessen en de leermiddelen zijn toegankelijk. Elke leerling voelt zich gezien en gewaardeerd. 2. Er is goede ondersteuning voor iedereen Het schoolteam werkt interdisciplinair samen en betrekt ouders en leerlingen bij de ondersteuning. 3. Alle kinderen en jongeren leren en doen mee Iedere leerling leert op het eigen niveau, samen met en van anderen, zodat iedereen zich optimaal kan ontwikkelen.

3

Visie Samen bouwen aan kansrijk en toekomstbestendig onderwijs

In onze gemeente staat voor deze visie het kind centraal. Elk kind moet zich veilig voelen, zichzelf kunnen zijn en de kans krijgen om zich optimaal te ontwikkelen. Dat vraagt om een stevige basis waarin onderwijs, opvang en ondersteuning hand in hand gaan. We geloven in gelijke kansen voor ieder kind,(pijler 1) ongeacht achtergrond of ondersteuningsbehoefte. Daarom zetten we in op een inclusief en toegankelijk onderwijssysteem, waarin maatwerk, voorschoolse educatie (VVE) en soepele overgangen vanzelfsprekend zijn. Onze scholen en opvanglocaties zijn meer dan gebouwen: (pijler 2)het zijn plekken waar kinderen groeien, leren en samenleven. We investeren in duurzame en toekomstbestendige onderwijshuisvesting, zodat deze plekken klaar zijn voor de uitdagingen van morgen. Dit raakt direct aan ons beleid voor onderwijshuisvesting. Onze scholen en opvanglocaties zijn niet alleen fysieke plekken, maar maken deel uit van de bredere leefomgeving van kinderen. De verbinding met de wijk versterkt een veilige en stimulerende ontwikkelomgeving, zowel binnen als buiten het schoolgebouw. Door samen te werken met partners in de omgeving creëren we een plek waar kinderen zich gezien, ondersteund en uitgedaagd voelen.

Onderwijs stopt niet bij de gemeentegrens. We werken regionaal samen, (pijler 3)ook voor kinderen die buiten onze gemeente naar school gaan. Daarbij hanteren we het principe van leerplicht én leerrecht: elk kind moet kunnen leren op een manier die bij hem of haar past. We geloven in de kracht van vroegsignalering en preventie. (pijler 5)Via consultatiebureaus, scholen en jeugdhulp signaleren we tijdig waar extra ondersteuning nodig is. Onderwijs, opvang en zorg moeten dichtbij en op maat beschikbaar zijn, zodat kinderen en gezinnen snel en efectief geholpen worden. Ouders zijn onmisbare partners (pijler 4) in het ontwikkelproces. Hun betrokkenheid vormt de basis voor kansrijk leren. Daarnaast stimuleren we de brede ontwikkeling van kinderen via groepsaanpakken in sport en bewegen, cultuur, techniek en burgerschap, zodat zij zich kunnen ontplooien tot actieve en veerkrachtige burgers. Samen bouwen we aan een omgeving waarin elk kind zich gezien, gesteund en uitgedaagd voelt – vandaag én in de toekomst.

Deze visie sluit aan bij internationale afspraken zoals het VN-Verdrag Handicap, het Internationaal Verdrag inzake de Rechten van het Kind en de Verklaring van Salamanca. De lokale uitdagingen zoals groeiende instroom van nieuwkomers en het verkleinen van onderwijsachterstanden en de rijksrichtlijnen voor inclusief onderwijs, deze kaders onderstrepen onze gezamenlijke verantwoordelijkheid om inclusief onderwijs te realiseren.

4

Onderwijs, opvang en zorg moeten dichtbij en op maat beschikbaar zijn, zodat kinderen en gezinnen snel en effectief geholpen worden. Wat ‘oop maatw precies betekent, wordt in de uitvoering verder geconcretiseerd: daar bepalen partners samen welke ondersteuning binnen de reikwijdte van dit netwerk valt en hoe deze in de praktijk wordt georganiseerd.

5

Samenwerking met partners Voor het opstellen van deze visie is nauw samengewerkt met de kinderopvangorganisaties en basisscholen in Hendrik-Ido-Ambacht. De gastouderopvang is niet meegenomen, omdat zij onafhankelijk opereren. Binnen de Lokale Educatieve Agenda is bovendien afgesproken dat de samenwerking zich breder uitstrekt dan alleen de domeinen opvang en onderwijs. Wanneer passend blijkt kunnen zij betrokken worden.

De rol van de Lokale Educatieve Agenda in Hendrik-Ido-Ambacht De Lokale Educatieve Agenda (LEA) is het centrale overlegplatform waarin de gemeente Hendrik-Ido-Ambacht samenwerkt met schoolbesturen, kinderopvangorganisaties, jeugdgezondheidszorg (JGZ), welzijnspartners en andere betrokkenen in het jeugd- en onderwijsdomein. Binnen de LEA stemmen we beleid af, delen we signalen uit de praktijk en ontwikkelen we gezamenlijke initiatieven die bijdragen aan kansengelijkheid en een sterke ontwikkelomgeving voor kinderen en jongeren. Het overleg LEA komt meerdere keren per jaar bijeen en biedt ruimte voor:

   

Beleidsafstemming op thema’s zoals ouderbetrokkenheid, inclusie, onderwijskansen en schooluitval. Monitoring en evaluatie van lopende projecten en programma’s. Kennisdeling tussen partners over trends, knelpunten en goede voorbeelden. Verbinding tussen domeinen, zoals onderwijs, zorg, welzijn en opvoeding.

De gemeente vervult binnen de LEA een regierol en faciliteert de samenwerking. Scholen en partners leveren input vanuit de praktijk en denken actief mee over beleidsontwikkeling. Zo zorgen we samen voor een integrale aanpak die aansluit bij de behoeften van kinderen, jongeren en hun ouders in Hendrik-Ido-Ambacht.

Onze samenwerking omvat meer dan opvang- en onderwijsorganisaties alleen. We werken nauw samen met het Sophia Sociaal Team, Jong JGZ, welzijnspartners en jeugdhulp, zodat ondersteuning vroeg en integraal beschikbaar is. Deze brede coalitie vormt de basis voor een sterke pedagogische en zorgstructuur in de gemeente. Tegelijkertijd verandert het landelijke en regionale beleid rondom leerplicht en de aanpak van voortijdig schoolverlaten. Dit vraagt om een duidelijke, gezamenlijke zorgstructuur waarin leerrecht centraal staat en partners heldere afspraken maken over signalering, toeleiding en ondersteuning. Onze samenwerking reikt bovendien verder dan de gemeentegrens. Met de VO-scholen in Zwijndrecht stemmen we af over overgangen, ondersteuning en doorlopende ontwikkellijnen. In het regionale REA-overleg werken we samen aan een samenhangende aanpak voor onderwijs, zorg en jeugdhulp binnen de Drechtsteden. Zo borgen we dat kinderen en jongeren die in verschillende gemeenten naar school gaan, toch binnen één netwerk ondersteund worden.

Waarom dit document nu? De samenleving verandert snel. Kinderen groeien op in een wereld die complexer, digitaler en diverser is dan ooit. Ook in Hendrik-Ido-Ambacht zien we dat deze ontwikkelingen impact hebben op ons onderwijs. Voor de vroeg en voorschoolse educatie investeren we vanuit onderwijsachterstandenbeleid in de toekomst van de kinderen; dit maakt dat wij als gemeente in de categorie laag tot gemiddeld risico op onderwijsachterstanden vallen en de kinderen en zo goed mogelijke start bieden op voor het basisonderwijs. Onze 9 basisscholen bieden onderwijs aan ruim 3.500 leerlingen hierna stromen de leerlingen uit naar de omliggende gemeenten voor het voortgezet onderwijs.

Hoewel de meeste opvanglocaties en scholen hun teams goed op orde hebben, ervaren zij wel druk op de teams. Nieuwe ontwikkelopdrachten, zoals inclusief onderwijs, vraagt om extra inzet van vaardigheden en tijd van leraren en pedagogisch medewerkers. Het onderwijs en de kinderopvang signaleren een groeiende groep kinderen met meervoudige ondersteuningsbehoeften, toenemende druk op het (onderwijs)personeel en verschillen in ontwikkelkansen tussen kinderen. Daarnaast is het een uitdaging om de openstaande vacatures te vervullen voor enkele opvang,- en onderwijsvoorzieningen.

Omdat deze ontwikkelingen direct invloed hebben op de toekomst van onze kinderen. Een stevige basis in de opvang en het primair onderwijs is daarom cruciaal voor een succesvolle schoolloopbaan en gelijke kansen in het vervolgonderwijs en daarna. Deze visie biedt richting voor een gezamenlijke, preventieve en inclusieve aanpak, waarin we als gemeente en partners onze verantwoordelijkheid nemen. Dit vraagt om gezamenlijke keuzes en een toekomstbestendige koers, zodat we ook in de komende jaren kwalitatief goed onderwijs kunnen blijven bieden aan alle kinderen in onze gemeente.

Ons Toekomstbeeld voor 2035, geschreven vanuit het oogpunt van kinderopvang, onderwijs en gemeente Opvang en Onderwijs in Hendrik-Ido-Ambacht in 2035

6

Stel je voor: het is 2035. In Hendrik-Ido-Ambacht groeit elk kind op in een omgeving waar leren vanzelfsprekend verbonden is met welzijn, talentontwikkeling en gelijke kansen. Ouders, opvang, scholen, zorgpartners en de gemeente vormen samen een hecht netwerk rond het kind – een netwerk dat meebeweegt met wat het kind nodig heeft.

Kinderen starten hun leerreis in inclusieve kindcentra waar opvang, educatie en ondersteuning naadloos op elkaar aansluiten. Overgangen tussen peuteropvang, basisschool en voortgezet onderwijs verlopen soepel, met warme overdrachten en persoonlijke begeleiding. Elk kind voelt zich gezien, gehoord en gewaardeerd.

Onderwijs is fexibel en toekomstgericht. Leerlingen leren niet alleen uit boeken, maar ook via technologie, in de natuur, in de wijk en van elkaar. Jongeren worden gestimuleerd om hun talenten te ontdekken – of dat nu ligt in techniek, zorg, kunst of ondernemerschap. Er is ruimte voor maatwerk, voor rust, voor groei.

De gemeente speelt een actieve rol als verbinder en aanjager. We investeren in sterke netwerken, toegankelijke voorzieningen en een cultuur van samenwerking. We overbruggen systeemgrenzen en zetten in op preventie, zodat problemen vroeg worden gesignaleerd en aangepakt. In 2035 is onderwijs in Hendrik-Ido-Ambacht niet alleen een plek om te leren, maar een fundament voor een kansrijke toekomst. Voor ieder kind. Zonder uitzondering.

Hoe komen we daar? Onze ambitie gaat verder dan gebouwen en structuren – het draait om cultuur en samenwerking. In 2035 werken opvang, onderwijs en zorg vanuit een gezamenlijke visie op leren en ontwikkelen. Alle opvang- en onderwijslocaties zijn duurzaam, inclusief en fexibel ingericht. Professionals denken vanuit kansen en maatwerk, en diversiteit wordt omarmd.

Investeren in professionalisering: leerkrachten, pedagogisch medewerkers en zorgprofessionals ontwikkelen zich continu om kinderen optimaal te ondersteunen. Dat doen zij nu al en dat blijven ze ook doen. De gemeente zet zich in voor het verbinden van onderwijs, opvang en zorg in één netwerk, zodat signalen vroeg worden opgepakt en ondersteuning dichtbij beschikbaar is.

Ouders zijn actieve partners in ontwikkeling en kinderen krijgen een stem in beslissingen die hen raken. Onze leeromgeving is niet alleen fysiek veilig, maar ook sociaal-emotioneel. Gezamenlijk stimuleren alle partners talentontwikkeling in alle vormen – van techniek tot kunst – en benutten digitale technologie om leren persoonlijk en toekomstgericht te maken.

Samen bouwen we aan inclusieve plekken waarin opvang, educatie en ondersteuning naadloos op elkaar aansluiten. Dit toekomstbeeld is geen droom, maar een richtinggevend kompas voor ons beleid en onze samenwerking. Door samen met opvang, onderwijs en organisaties het uitvoeringsprogramma op te stellen en uit te voeren, realiseren we deze doelen. Wat we hiervoor gaan doen, stemmen we de komende jaren in het uitvoeringsprogramma af.

7

Uitgangspunten 1. Gelijke kansen voor elk kind “Iedereen telt mee, ieder talent komt tot bloei.”

Waarom dit belangrijk is

In Hendrik-Ido-Ambacht geloven we dat elk kind recht heeft op gelijke kansen om zich te ontwikkelen, ongeacht achtergrond, thuissituatie of ondersteuningsbehoefte. Onderwijs moet een plek zijn waar ieder kind zich gezien, gehoord en gewaardeerd voelt. Dat vraagt om een systeem dat niet alleen verplicht, maar vooral mogelijkheden biedt: van leerplicht naar leerrecht. We zetten in op gelijke kansen gedurende de hele schoolloopbaan en streven ernaar dat iedere jongere een startkwalifcatie behaalt. Dit vormt een belangrijk uitgangspunt in ons beleid tegen voortijdig schoolverlaten.

Wat we nu doen We zetten in op inclusief onderwijs: Inclusief onderwijs betekent dat alle kinderen dichtbij huis samen leren en zich kunnen ontwikkelen in een omgeving waar zij welkom zijn en erbij horen. Het schoolteam werkt multidisciplinair en biedt passende ondersteuning, zodat ieder kind kan deelnemen aan een rijk en toegankelijk onderwijsaanbod. We stimuleren maatwerkoplossingen, zodat ieder kind onderwijs krijgt dat past bij zijn of haar ontwikkeling. Daarvoor denken de intern begeleiders samen met de specialisten van de samenwerkingsverbanden, Drechtsteden en Berséba na over de mogelijkheden. Ook zorgen we voor soepele overgangen tussen voorschoolse voorzieningen, basisschool en voortgezet onderwijs. We werken samen met scholen, ouders en zorgpartners om te zorgen dat kinderen die extra begeleiding nodig hebben, deze tijdig en dichtbij kunnen krijgen. Een inclusieve leeromgeving rust op drie pijlers:

1.

Iedereen hoort erbij en kan zich ontwikkelen.

Elk kind is welkom en krijgt de kans om te groeien.

2.

Goede hulp voor iedereen.

We werken met teams waarin verschillende experts samenwerken, zodat kinderen en ouders snel de juiste ondersteuning krijgen.

3.

Samen leren in een inclusief onderwijsprogramma.

Alle kinderen doen mee en leren in een omgeving die rekening houdt met verschillen.

Ambitie We willen dat meer kinderen – van voorschoolse leeftijd tot en met het voortgezet onderwijs – dichtbij huis kunnen leren en zich ontwikkelen, met passende ondersteuning. Dat geldt ook voor kinderen die extra begeleiding nodig hebben, zoals nieuwkomers en kinderen met een ondersteuningsbehoefte. We streven naar een integraal onderwijssysteem waarin gelijke kansen centraal staan, en waarin ieder kind – ongeacht achtergrond – de ruimte krijgt om op eigen tempo en eigen wijze te leren en te groeien. Dit doen we samen met scholen, kinderopvang, ouders en zorgpartners, zodat er een doorlopende leerlijn ontstaat van kinderopvang naar basisonderwijs en verder.

Onze ambitie is een inclusieve leeromgeving waarin:

  

Kinderopvang en onderwijs samenwerken om vroegtijdig te signaleren en te ondersteunen. Maatwerk mogelijk is, zodat ieder kind onderwijs krijgt dat past bij zijn of haar ontwikkeling. Overgangen soepel verlopen tussen voorschoolse voorzieningen, basisschool en voortgezet onderwijs.

Ondersteuning voor nieuwkomers: de wereldklas als springplank In Hendrik-Ido- Ambacht groeit het aantal nieuwkomersleerlingen, om hen een goede start te geven, werken we met een gemeente brede wereldklas. We zijn trots op deze gezamenlijke aanpak. De wereldklas is een krachtig voorbeeld van hoe we als gemeente, onderwijs en partners samen optrekken om gelijke kansen te creëren – ook voor kinderen die hier net zijn.

8

2. Een veilige en stimulerende leeromgeving “Veilig, duurzaam en klaar voor de toekomst.”

Waarom dit belangrijk is Een veilige en inspirerende leeromgeving is essentieel voor de ontwikkeling van kinderen. Kinderen brengen een groot deel van hun dag door op school of in de opvang. De fysieke omgeving moet uitnodigen tot leren, samenwerken en ontdekken.

Wat we nu doen We investeren in duurzame, inclusief, toegankelijke en toekomstbestendige onderwijshuisvesting. Onze scholen en opvanglocaties zijn meer dan gebouwen: het zijn plekken waar kinderen groeien, leren en samenleven, ingebed in hun directe leefomgeving. De verbinding tussen school en wijk krijgt steeds meer betekenis, onder meer doordat we in de gemeente ervaring opdoen met een pilot die onderzoekt hoe de schoolomgeving – binnen én buiten het gebouw – beter benut kan worden. De inzichten uit deze pilot helpen ons om te verkennen hoe de leer- en speelomgeving van kinderen nog veiliger, toegankelijker en uitnodigender kan worden. Daarnaast sluiten we aan bij de ambities uit de Nota Sport & Bewegen en het lokale Cultuurakkoord, waarin sport, bewegen en cultuur worden gezien als belangrijke pijlers voor brede ontwikkeling, welzijn en sociale samenhang. Door samenwerking tussen onderwijs, sportaanbieders en cultuurpartners te stimuleren, creëren we meer ruimte voor talentontwikkeling en ontmoeting binnen de schooldag én in de wijk. Ook versterken we de verbinding tussen onderwijs en de lokale omgeving via initiatieven zoals de Technische Onderwijsroute.

Onze ambitie We willen dat elk kind zich veilig en welkom voelt op school. Onze leeromgevingen moeten bijdragen aan welzijn, motivatie en leerplezier. Deze ambitie vraagt niet alleen om een positief schoolklimaat, maar ook om passende en toekomstbestendige huisvesting. Daarom sluiten we aan bij het Integraal Huisvestingsplan (IHP), waarin we samen met partners investeren in veilige, duurzame en fexibele gebouwen. Het IHP vormt de basis voor het realiseren van leeromgevingen die uitnodigen tot leren, samenwerken en ontdekken.

“Een veilige en stimulerende leeromgeving gaat verder dan gebouwen en voorzieningen. Het vraagt om een positief school en ontwikkelklimaat waarin respect, inclusie en samenwerking centraal staan. De houding van personeel en externe partners is bepalend: zij creëren samen een cultuur waarin kinderen zich gezien en gewaardeerd voelen. Dit betekent dat professionals werken vanuit vertrouwen, open communicatie en een gezamenlijke verantwoordelijkheid voor het welzijn en de ontwikkeling van ieder kind. We verschuiven de focus van individueel maatwerk naar het aanpassen van de pedagogische en didactische context. Dit vraagt om fexibele inrichting van gebouwen én een cultuur waarin diversiteit wordt omarmd.”

Spelend leren: Swim 2 play In Hendrik- Ido- Ambacht bieden alle basisscholen schoolzwemmen aan volgens de Swim2Play- methode, een aanpak die in 2024 is ingevoerd. Deze methode richt zich op waterveiligheid en zelfredzaamheid, waarbij kinderen spelenderwijs leren omgaan met water.

9

3. Samen sterk in de regio “Onderwijs kent geen grenzen.”

Waarom dit belangrijk is Onderwijs stopt niet bij de gemeentegrens. Ambachtse kinderen gaan buiten de gemeente naar basis-, en voortgezet onderwijs of ontvangen ondersteuning van regionale partners. Samenwerking is cruciaal om kinderen goed te begeleiden in hun leerloopbaan.

Wat we nu doen Als gemeente werken we samen met omliggende gemeenten, ambtelijk zijn er vier keer per jaar overleggen over het onderwijs en twee keer per jaar over de Internationale Schakel Klas (ISK) leerlingen. Daarin stemmen gemeenten af over onderwijshuisvesting en capaciteitsvraagstukken. In het overleg met de samenwerkingsverbanden rondom onderwijs spreken we over leermogelijkheden en maatwerk oplossingen per school. En zijn er regio overleggen over het leerlingenvervoer. Op deze manier zijn er ambtelijk platforms waarop afspraken gemaakt kunnen worden over ondersteuning, overgangen tussen onderwijsniveaus en de inzet van specialistische voorzieningen.

Onze ambitie We willen dat kinderen in de regio gelijke kansen krijgen, ongeacht waar ze wonen of naar school gaan. We streven naar nog sterkere regionale samenwerking waarin kennis, middelen en voorzieningen worden gedeeld.

Vooruitblik We werken in 2035 als één netwerk in de Drechtsteden rondom onderwijs. Opvang en Onderwijs stopt niet bij de gemeentegrens: kinderen bewegen zich door een regio, en wij bewegen mee. Gezamenlijk zorgen we voor een dekkend netwerk van voorzieningen, zodat ieder kind – ongeacht woonplaats – een passende plek krijgt.

10

4. Ouders als partners in ontwikkeling “Samen opvoeden, samen groeien.”

Waarom dit belangrijk is Ouders spelen een sleutelrol in de ontwikkeling van hun kind. Een goede samenwerking tussen ouders en onderwijsprofessionals versterkt het leerproces en vergroot de kans op succes. Wat we nu doen We werken samen met scholen, kinderopvang en zorgpartners om kinderen tijdig en dichtbij ondersteuning te bieden. Ouders spelen een belangrijke rol in het onderwijs, maar als gemeente hebben we op dit moment geen structurele aanpak om hen actief te betrekken. Wel vragen we onze gesubsidieerde partners om oudertevredenheid te meten en signalen terug te koppelen. Onze ambitie We willen dat ouders zich gehoord en betrokken voelen bij het onderwijs van hun kind. We streven naar een gelijkwaardige samenwerking waarin ouders en professionals elkaar versterken. Dit doet de coalitie door:

  

Het stimuleren van ouderbetrokkenheid via ouderkamers, meedenkpanels en laagdrempelige communicatie; Een inclusieve benadering, rekening houdend met taal, cultuur en achtergrond; Ondersteuning van kinderopvang en scholen in het versterken van de relatie met ouders.

In de komende periode willen we ouderbetrokkenheid versterken door:

  

Samen met scholen en kinderopvang ouderparticipatie te stimuleren; Informatie en ondersteuning toegankelijker te maken voor ouders; Feedback uit oudertevredenheidsonderzoeken te benutten om beleid en samenwerking te verbeteren.

Vooruitblik In 2035 werkt de coalitie samen met ouders als volwaardige partners in de ontwikkeling van hun kind. Ouders zijn niet alleen betrokken, maar actief medeeigenaar van het leerproces. Gezamenlijk zorgen we voor een inclusieve benadering waarin alle ouders zich welkom voelen, ongeacht taal, cultuur of achtergrond.

11

5. Voorkomen is beter dan genezen “Vroeg erbij, samen vooruit.”

Waarom dit belangrijk is Vroegtijdige signalering van problemen voorkomt dat kleine zorgen uitgroeien tot grote belemmeringen. Een preventieve aanpak helpt kinderen en gezinnen sneller en efectiever. Dit geldt niet alleen voor het primair onderwijs, maar ook voor het voortgezet onderwijs. Juist in deze fase zien we bij sommige jongeren zorgelijk gedrag ontstaan, zoals terugtrekking, motivatieverlies of risicovol gedrag. Door ook hier alert te zijn, kunnen we escalatie voorkomen en jongeren perspectief bieden.

Wat we nu doen Via consultatiebureaus, verloskundigen, kinderopvang, scholen en jeugdhulp signaleren tijdig waar extra ondersteuning nodig is. Gezamenlijk zorgen we voor een integrale aanpak waarbij (voortgezet) onderwijs, opvang en zorg samenwerken. We zetten in op preventieve programma’s en ondersteuning dichtbij huis.

Verbinding met het Onderwijsachterstandenbeleid (OAB) In Hendrik-Ido-Ambacht zetten we stevig in op het voorkomen en verkleinen van onderwijsachterstanden. Dit doen we via een samenhangend en toekomstgericht beleid, vastgelegd in het Onderwijsachterstandenbeleid 2026–2030. Dit beleid vormt een belangrijke bouwsteen onder onze onderwijsvisie. We werken al jaren samen met Jong JGZ, kinderopvang en onderwijs om onderwijsachterstanden te voorkomen en te verkleinen. We richten ons vooral op jonge kinderen 0-6jaar, omdat de eerste levensjaren belangrijk zijn voor een goede start op school. Met de OAB-gelden zetten we in op extra inzet van intern begeleiders, monitoring van de ontwikkeling en aanvullend aanbod zoals taal- en rekenprogramma’s en ouderbetrokkenheid. Zo zorgen we dat kinderen die extra ondersteuning nodig hebben, deze tijdig en dichtbij krijgen. We richten ons op de jongste kinderen in onze gemeente, omdat juist in de vroege kinderjaren het fundament wordt gelegd voor een kansrijke schoolloopbaan. Via voorschoolse educatie (VVE), vroegsignalering en samenwerking met ouders en partners zorgen we ervoor dat kinderen met een (taal)achterstand tijdig in beeld zijn en passende ondersteuning krijgen.

Onze ambitie We willen dat elk kind – van basisschool tot voortgezet onderwijs – op tijd de juiste hulp krijgt. We streven naar een systeem waarin signalen snel worden opgepakt en ondersteuning laagdrempelig beschikbaar is. Individuele hulp is niet meer de norm, maar onderdeel van een breder palet van collectieve voorzieningen. We werken met leertafels, ouderbetrokkenheid en groepsgerichte programma’s die preventie en inclusie versterken. In ons onderwijsnetwerk streven we naar een omgeving waarin voor elke leerling passend onderwijs mogelijk is. De concrete didactische keuzes liggen bij scholen; de gemeente draagt bij door het netwerk en de ondersteunende infrastructuur te versterken. We versterken de doorgaande lijn: van voorschoolse educatie (VVE) naar basisonderwijs en verder. We koppelen preventie aan ouderbetrokkenheid, zodat ouders actief meewerken aan de ontwikkeling van hun kind. Onze aanpak is integraal: onderwijs, opvang en zorg werken samen in één netwerk.

Vooruitblik In 2035 werken coalitiepartners preventief en proactief, van voorschoolse educatie tot en met het voortgezet onderwijs. Zij signaleren ontwikkelingsvragen vroeg en bieden ondersteuning voordat problemen ontstaan. Ook in het VO pakken we signalen van zorgelijk gedrag op, zodat jongeren perspectief houden. Ons netwerk – consultatiebureaus, JGZ, kinderopvang, scholen en ouders – werkt samen aan een sterke basis voor alle kinderen en jongeren.

12

Van visie naar ontwikkelagenda en uitvoering Deze visie vormt het fundament voor ons beleid tot 2035. Om deze visie te realiseren, werken we vanaf 2026 met een ontwikkelagenda en uitvoeringsplan. Hierin vertalen we de vijf pijlers naar concrete ambities, projecten en mijlpalen. De ontwikkelagenda zorgt voor focus en fasering. Als coalitie maken we keuzes in wat we eerst oppakken en wat later volgt. Zo houden we grip op kwaliteit, samenwerking en middelen. Om dit te realiseren, kiezen we voor het aantrekken van een externe kwartiermaker/projectleider met kennis en ervaring op het gebied van netwerkvorming in opvang, onderwijs en zorg. Deze kwartiermaker vervult een tijdelijke, onafhankelijke rol en legt het fundament voor samenwerking, structuur en continuïteit. Door de inzet van een externe kwartiermaker kunnen we profteren van deskundigheid, tijdsbesparing, objectiviteit en efciëntie, wat de kans op een succesvol resultaat vergroot.

Taken en verantwoordelijkheden van de kwartiermaker: Verbinding creëren: Scholen, kinderopvang, jeugdhulp, ouders en maatschappelijke partners samenbrengen in één netwerk. Draagvlak opbouwen: Zorgen dat alle partijen de visie begrijpen en zich eraan committeren. Plan van aanpak ontwikkelen: De onderwijsvisie vertalen naar een ontwikkelagenda en een eerste jaarprogramma met concrete projecten. Structuur en afspraken organiseren: Rollen, verantwoordelijkheden en samenwerkingsafspraken vastleggen. Financiële basis opzetten: Inzicht geven in beschikbare middelen (zoals OAB-gelden, subsidies en cofnanciering) en een duurzame fnancieringsstructuur voorbereiden.

Resultaat van de kwartiermakerfase:

  

Een breed gedragen onderwijsakkoord waarin ambities, thema’s en samenwerking zijn vastgelegd. Een netwerk van partners dat actief samenwerkt aan kansrijk en inclusief onderwijs. Een plan voor continuïteit, waarin de rol van een onderwijsregisseur (lokale trekker) wordt benoemd om de uitvoering en monitoring te borgen.

13

Financiële paragraaf Om deze visie te realiseren, is een stevige en gezamenlijke fnanciële basis noodzakelijk. De gemeente blijft investeren in de bestaande ondersteuningsstructuur in en rondom de school. Dit betreft onder andere Jeugdteam op locatie, de pilot Jeugdhulp op school, Leerplichtambtenaren, GGD voorlichtingen, politie en jongerenwerk en overige preventieve voorzieningen die bijdragen aan een sterke pedagogische basis vanuit het Gemeentelijk Onderwijsachterstanden Beleid. Deze inzet vormt de fundering van waaruit we samenwerken.

We bundelen hiervoor de beschikbare gemeentelijke middelen, waaronder de (tijdelijke en incidentele) middelen voor de kwartiermaker, OAB-gelden en – waar mogelijk – aanvullende rijksmiddelen. De kwartiermaker werkt in 2026 samen met onderwijsbesturen, opvangorganisaties en partners aan het opstellen van een gezamenlijke werkagenda. Deze werkagenda geeft inzicht in wat er nodig is om de pedagogische basis en de samenwerking tussen onderwijs, opvang en zorg te versterken. Pas op basis van deze werkagenda bepalen we gezamenlijk welke aanvullende ondersteuning, inzet of middelen nodig en verantwoord is. Daarmee voorkomen we overschatting van wat vooraf vast te stellen is, en zorgen we dat de benodigde inzet aansluit op reële behoeften en uitvoerbare afspraken. Dit geeft duidelijkheid én fexibiliteit.

Daarnaast vragen we van onze partners een actieve bijdrage in deze gezamenlijke aanpak. Daarbij verwachten we dat zij hun tijd en middelen inzetten ter versterking van de gedeelde ambities. Door deze bundeling ontstaat continuïteit en gedeeld commitment. We streven naar een mix van fnancieringsbronnen.

Deze diversifcatie vermindert de afhankelijkheid van één bron en biedt ruimte voor innovatie, samenwerking en duurzame kwaliteitsborging. In de ontwikkelagenda maken we per project inzichtelijk welke middelen worden ingezet en welke aanvullende dekking eventueel nodig is. Helderheid in afspraken en gezamenlijke verantwoordelijkheid zorgen voor een toekomstbestendig fnancieel kader.

14