Rapportage Afval pbd Hendrik-Ido-Ambacht

Afvalinzameling Hendrik-Ido-Ambacht maart 2025

Ervaringen en voorkeuren over verschillende afval-inzamelmethoden voor pbd door inwoners van Hendrik-Ido-Ambacht

Partner voor bestuur en beleid

Introductiepagina met effen opvulling

Inhoudsopgave Voorkeur inzamel- methode pbd

Scheiden aanbieden pbd

Scheiden & aanbieden pbd

Voorkeur inzamelmethode pbd Introductiepagina met effen opvulling

Conclusies pbd zakken

Conclusies pbd zakken Conclusies algemeen

Conclusies minicontainer

inhoudsopgave Terug naar

Terug naar inhoudsopgave Afbeelding met tekening Automatisch gegenereerde beschrijving

Hoofd met radertjes met effen opvulling

Conclusies algemeen

Conclusies ondergrondse containers

Conclusies

nascheiding

Partner voor bestuur en beleid

Introductiepagina met effen opvulling

Opzet van het onderzoek Vanaf 1-1-2024 is in in Hendrik-Ido-Ambacht het recycletarief ingevoerd voor de afvalinzameling. Dit levert voordelen op voor milieu en kosten. De inzameling van GFT en restafval is door inwoners goed ontvangen. Dat geldt in wat mindere mate voor de inzameling van pbd (plastic verpakkingen, blik en drinkpakken). Vanuit de Gemeenteraad en inwoners zijn er vragen gesteld of de inzameling ervan kan verbeteren. Het gaat bijvoorbeeld om het gemak voor de inwoners en het ontstaan van zwerfvuil rondom de verzamelplekken voor plastic zakken. De gemeente Hendrik-Ido-Ambacht wil daarom een betrouwbaar beeld krijgen van hoe de inwoners de huidige manier van de inzameling van het pbd ervaren, hoe inwoners milieu, service en kosten belangrijk vinden bij het maken van hun keuze voor de (toekomstige) inzameling en de voorkeur voor varianten die er voor hoogbouw en laagbouw mogelijk zijn. Het is de vraag wat inwoners de vooren nadelen van varianten vinden, rekening houdend met de effecten qua milieu, kosten en service. Het onderzoek onder de inwoners is gehouden in januari/februari 2025 en bestond uit twee onderdelen: een steekproef van 1600 huishoudens is benaderd met een brief en schriftelijke vragenlijst (die ook digitaal ingevuld kon worden) en ook zijn de leden van het Bewonerspanel benaderd.

Er hebben 873 inwoners gereageerd, een respons van 43% op de brief en 48% voor het Bewonerspanel. De antwoorden zijn gewogen naar drie leeftijdsgroepen en postcodes, zodat de resultaten representatief zijn voor geheel Hendrik-Ido-Ambacht.

3

Partner voor bestuur en beleid

Afbeelding met tafel, tekening Automatisch gegenereerde beschrijving

Conclusies Scheiden en aanbieden van pbd Op enkele inwoners na gaf iedereen aan het pbd-afval gescheiden aan te bieden. De meeste mensen doen dit via de daarvoor bedoelde pbd-zakken. Het grootste deel van de inwoners gaf aan dat het voor hen altijd duidelijk is wat er in pbd mag. 18% gaf aan niet altijd te weten wat er wel of niet thuishoort in het pbd-afval. De meeste van hen gooien het dan bij het restafval. Bij de inzameling van pbd hechten inwoners verreweg de meeste waarde aan milieuoverwegingen. 47% vindt dat het belangrijkste, met kosten en gemak op een gedeelde tweede plaats. Voor- en nadelen per inzamelmethode We legden aan bewoners van laagbouw drie inzamelmethodes voor, de inzamelmethode zoals het nu is met plastic zakken, inzamelen via een mini-container per woning of het wegbrengen van pbd naar wijkcontainers in de buurt. Voor bewoners van hoogbouw is nascheiding een mogelijkheid in plaats van een mini-container. Hierna benoemen we per inzamelmethode eerst de voordelen en dan de nadelen. De huidige inzamelmethode met plastic zakken +Veel inwoners (51%) benoemen het gemak van de gele verzamelzakken. Ze vinden het prettig dat de zakken gratis zijn, wekelijks worden opgehaald en helpen om minder restafval over te houden. Daarnaast wordt genoemd dat deze methode bijdraagt aan afvalscheiding en recycling zonder dat een extra container nodig is.

-Veel inwoners (58%) klagen over zakken die te vroeg worden buiten gehangen, wat leidt tot zwerfafval en een rommelig straatbeeld. Vogels en andere dieren scheuren de zakken open, vooral als ze dagen blijven hangen. Stankoverlast is een veelgehoord probleem, vooral in de zomer, omdat mensen de zakken binnen moeten bewaren. Ook frustreren achtergebleven zakken met verkeerd afval en wegwaaiende zakken bij harde wind. Veel inwoners geven aan dat ondergrondse containers of een ander inzamelsysteem beter zou werken.

Ondergrondse containers +Het grootste voordeel is minder zwerfafval (genoemd door 35%) en een netter straatbeeld, omdat er geen zakken meer hangen die kapot kunnen gaan. Mensen waarderen de mogelijkheid om afval op elk moment weg te gooien en vinden het hygiënischer dan de verzamelzakken. Sommigen zien hergebruik van de al bestaande ondergrondse containers (vroeger voor restafval) als een mogelijkheid met kostenvoordeel. -De hoge kosten worden het meest genoemd (door 36%), samen met zorgen over misbruik en vervuiling van pbdafval. De grotere loopafstand is vooral een probleem voor ouderen en minder mobiele mensen. Ook vrezen mensen dat volle of defecte containers leiden tot bijplaatsingen (afval naast de container). Sommigen maken zich zorgen over de impact op het straatbeeld en de milieueffecten door mogelijke hogere afkeurpercentages.

4

Partner voor bestuur en beleid

Afbeelding met tafel, tekening Automatisch gegenereerde beschrijving

Conclusies Mini-containers +Nogal wat inwoners (16%) vinden het straatbeeld netter zonder losse zakken en waarderen dat afgesloten containers zwerfafval en ongedierte voorkomen. Het directe weggooien van afval zonder binnen-opslag wordt door 22% als hygiënisch en praktisch gezien. -Ruimtegebrek is het grootste bezwaar: veel mensen (67% van de laagbouwbewoners) hebben geen plek of vinden een extra container onhandig. Ook stankoverlast wordt vaak genoemd, vooral bij minder frequente lediging. Sommige inwoners vinden de containers lelijk in het straatbeeld en vrezen dat ze permanent in voortuinen blijven staan. Ongedierte en maden vormen een bijkomende zorg. Ook het risico dat bewoners de container vergeten buiten te zetten, waardoor hij te vol raakt, wordt als nadeel genoemd. Nascheiding +Veel inwoners (73% van de hoogbouwbewoners) waarderen het gemak: afval hoeft niet meer gescheiden te worden, wat tijd en moeite bespaart. Minder zwerfafval en een netter straatbeeld worden ook als pluspunten gezien. Geen extra opslagruimte nodig hebben is vooral prettig in kleinere woningen. Sommigen geloven dat nascheiding beter is voor het milieu, omdat machines efficiënter zouden scheiden dan mensen. Een kleinere groep denkt dat het kostenbesparend kan zijn.

-De hogere kosten (100% van de hoogbouwbewoners) zijn het grootste bezwaar, net als de vrees dat nascheiding slechter is voor het milieu door meer verbranding. Sommige inwoners maken zich zorgen dat minder bewust scheiden leidt tot meer afvalproductie. Ook wordt getwijfeld aan de efficiëntie, omdat vervuild afval minder goed recyclebaar is. Anderen vrezen hogere kosten voor bewoners, vooral als er per zak of container moet worden betaald.

Voorkeur voor inzamelmethode? Inwoners in laagbouw zijn verdeeld, waarbij de drie inzamelmethoden ongeveer gelijk gewaardeerd worden. Jongeren (18-39) geven vaker de voorkeur aan mini-containers, terwijl ouderen (55+) vaker de voorkeur geven aan de huidige inzamelmethode met zakken. Bij de inzameling van pbd geven inwoners in hoogbouw de voorkeur aan inzameling via gele pbd-zakken. Nascheiding is duidelijk geen populaire inzamelmethode. Omdat er geen voorkeur is voor een alternatieve methode lijkt handhaving van de huidige manier van inzameling voor de hand te liggen. Voor de gemeente kunnen echter –naast de (verdeelde) voorkeur van inwoners ook andere overwegingen (zoals milieu en kosten) meegewogen worden.

5

Partner voor bestuur en beleid

Scheiden en aanbieden pbd

Hoe biedt u pbd meestal aan? 1% 1% Gele PBD-zakken

Op enkele inwoners na gaf iedereen aan het pbd-afval gescheiden aan te bieden. De meeste mensen doen dit via de daarvoor bedoelde pbd-zakken, terwijl een klein aantal inwoners het afval naar de milieustraat brengt. Een klein aantal inwoners gaf aan het PMD-afval niet gescheiden aan te bieden

Milieustraat Ik scheid PBD niet 98%

Weet u wat er bij pbd mag? 13%1%

Het grootste deel van de inwoners gaf aan dat het voor hen altijd duidelijk is wat er in pbd mag. Een deel van inwoners gaf aan niet altijd te weten wat er wel of niet thuishoort in het pbd-afval. De meeste van hen gooien het daarom bij het restafval, terwijl een kleiner deel het ondanks de twijfel toch bij het pbd-afval gooit.

Ja, altijd duidelijk

5%

Nee, bij twijfel in PBD Nee, bij twijfel in rest Ik scheid PBD niet

82%

Wat vindt u het belangrijkste bij de inzameling? Bij de inzameling van pbd hechten inwoners verreweg de meeste waarde aan milieuoverwegingen. Gebruiksgemak en kostenbesparing worden daarnaast ook belangrijk gevonden, waarbij beide aspecten ongeveer evenveel gewicht krijgen.

100 90 80 70 60 50 40 30 20 10 0

33 20 47

Milieu

6

34

30

38

40

28

30

Service

Kosten

Prioriteit 3 Prioriteit 2 Prioriteit 1

Partner voor bestuur en beleid

Afbeelding met tafel, tekening Automatisch gegenereerde beschrijving

Conclusies pbd-zakken Voordelen Veel (51%) inwoners benoemen het gemak van de gele verzamelzakken. Ze vinden het prettig dat de zakken gratis zijn, wekelijks worden opgehaald en helpen om minder restafval over te houden. Daarnaast wordt genoemd dat deze methode bijdraagt aan afvalscheiding en recycling zonder dat een extra container nodig is.

Codes

Genoemd

Gemak / eenvoudig in gebruik

443x

Goed voor het milieu / minder restafval

147x

Gratis zakken

125x

Wekelijks opgehaald

123x

Zwerfafval, gescheurde zakken en ongedierte

508x

Te vroeg opgehangen door buurtgenoten

296x

Zakken moeten thuis bewaard worden/stank

208x

Nadelen Veel (58%) inwoners klagen over zakken die te vroeg worden buiten gehangen, wat leidt tot zwerfafval en een rommelig straatbeeld. Vogels en andere dieren scheuren de zakken open, vooral als ze dagen blijven hangen. Stankoverlast is een veelgehoord probleem, vooral in de zomer, omdat mensen de zakken binnen moeten bewaren. Ook frustreren achtergebleven zakken met verkeerd afval en wegwaaiende zakken bij harde wind. Veel inwoners geven aan dat ondergrondse containers of een ander inzamelsysteem beter zou werken.

7

Partner voor bestuur en beleid

Quotes over pbd-zakken

“Vreselijke bende, omdat vogels eruit pikken. De zakken waaien weg en het straatbeeld verslechtert.”

“Ik vind het fijn dat je niet met een extra container zit, de zakken zijn flexibel in gebruik.”

8

“Mensen hangen ruim voor de ophaaltijd hun afvalzak op’’

“Het scheelt restafval en zorgt ervoor dat je bewuster met afval omgaat.”

“De zakken zijn gratis en worden wekelijks opgehaald, dat is een groot voordeel.”

Partner voor bestuur en beleid

Afbeelding met tafel, tekening Automatisch gegenereerde beschrijving

Conclusies Ondergrondse containers Voordelen Het grootste voordeel is minder zwerfafval (35%) en een netter straatbeeld, omdat er geen zakken meer hangen die kapot kunnen gaan. Mensen waarderen de mogelijkheid om afval op elk moment weg te gooien (38%) en vinden het hygiënischer dan de verzamelzakken. Sommigen zien hergebruik van de al bestaande ondergrondse containers (vroeger voor restafval) als een mogelijkheid met kostenvoordeel.

Nadelen

Code

Genoemd

Altijd kunnen weggooien / geen opslag in huis

335x

Geen zwerfafval / minder rommel op straat

305x

Gebruik bestaande ondergrondse containers

33x

Hoge kosten

313x

Meer afkeuring / misbruik / slecht voor milieu

258x

Ver lopen

110x

Volle containers of storingen

85x

De hoge kosten (36%) worden het meest genoemd, samen met zorgen over misbruik en vervuiling van pbd-afval. De grotere loopafstand is vooral een probleem voor ouderen en minder mobiele mensen. Ook vrezen mensen dat volle of defecte containers leiden tot bijplaatsingen (afval naast de container). Sommigen maken zich zorgen over de impact op het straatbeeld en de milieueffecten door mogelijke hogere afkeurpercentages.

9

Partner voor bestuur en beleid

Quotes over ondergrondse containers

“Duur en geen zicht op wat er in wordt gegooid, waardoor er afkeur kan ontstaan bij de verwerking.”

“Als de container vol zit of defect is, laten mensen hun afval ernaast staan. Dan krijg je alsnog zwerfafval.”

10

“Je kunt het op ieder moment kwijt, en je hebt geen stinkende zakken in huis.”

“Minder zwerfafval, geen kapotte zakken meer door vogels.”

“Het is hygiënischer, vooral in de zomer als afval anders gaat stinken.”

Partner voor bestuur en beleid

Afbeelding met tafel, tekening Automatisch gegenereerde beschrijving

Conclusies mini-containers Voordelen Nogal wat inwoners (16% van de laagbouwbewoners) vinden het straatbeeld netter zonder losse zakken en waarderen dat afgesloten containers zwerfafval en ongedierte voorkomen. Het directe weggooien (22% van de laagbouwbewoners) van afval zonder binnen-opslag wordt als hygiënisch en praktisch gezien.

Nadelen

Code

Genoemd

Ieder moment en direct kunnen weggooien

158x

Geen zwerfafval of ongedierte / beter straatbeeld

115x

Geen opslag / minder stank in huis

85x

Goedkoper / lagere kosten

83x

Betere afvalscheiding / minder afkeur

43x

Extra container / geen ruimte

483x

Stank, schimmel, maden etc.

103x

Negatief straatbeeld

99x

Bak moeten aanbieden

40x

Ruimtegebrek is het grootste bezwaar: veel mensen hebben geen plek (67% van de laagbouwbewoners) of vinden een extra container onhandig. Ook stankoverlast wordt vaak genoemd, vooral bij minder frequente lediging. Sommige inwoners vinden de containers lelijk in het straatbeeld en vrezen dat ze permanent in voortuinen blijven staan. Ongedierte en maden vormen een bijkomende zorg. Ook het risico dat bewoners de container vergeten buiten te zetten, waardoor hij te vol raakt, wordt als nadeel genoemd.

11

Partner voor bestuur en beleid

Quotes over mini-containers

“Geen losse zakken meer op straat, geen gescheurde rommel: dit is de beste oplossing.”

“Het is prettig dat je afval in een afgesloten bak zit en je geen last hebt van ongedierte.”

12

“Ik heb echt geen plek voor nóg een container. Mijn tuin staat al vol.”

“In de zomer gaat die container enorm stinken, zeker als hij minder vaak wordt geleegd.”

“Als je een keer vergeet de bak buiten te zetten, zit je een hele periode met je afval.”

Partner voor bestuur en beleid

Afbeelding met tafel, tekening Automatisch gegenereerde beschrijving

Conclusies nascheiding Voordelen Veel (73% van de hoogbouw) inwoners waarderen het gemak: afval hoeft niet meer gescheiden te worden, wat tijd en moeite bespaart. Minder zwerfafval en een netter straatbeeld worden ook als pluspunten gezien. Geen extra opslagruimte nodig hebben is vooral prettig in kleinere woningen. Sommigen geloven dat nascheiding beter is voor het milieu, omdat machines efficiënter zouden scheiden dan mensen. Een kleinere groep denkt dat het kostenbesparend kan zijn.

Nadelen Code

Genoemd

Gemak / alles bij elkaar

110x

Geen extra opslagruimte / zakken in huis

20x

Geen rommel / netter straatbeeld

17x

Efficiënte scheiding

27x

Hoge kosten

151x

Slecht voor het milieu

44x

Minder bewustwording

13x

De hogere kosten (100% van de hoogbouwbewoners) zijn het grootste bezwaar, net als de vrees dat nascheiding slechter is voor het milieu door meer verbranding. Sommige inwoners maken zich zorgen dat minder bewust scheiden leidt tot meer afvalproductie. Ook wordt getwijfeld aan de efficiëntie, omdat vervuild afval minder goed recyclebaar is. Anderen vrezen hogere kosten voor bewoners, vooral als er per zak of container moet worden betaald.

*Alleen door bewoners van hoogbouw 13

Partner voor bestuur en beleid

Quotes over nascheiding

“Supermakkelijk: je hoeft niet meer na te denken over scheiden, gewoon alles in één bak.”

“Waarom alleen hoogbouw? Dit zou voor iedereen beschikbaar moeten zijn”

14

“Geen losse zakken of extra containers meer nodig, dat scheelt ruimte.”

“Slechter voor het milieu, omdat er uiteindelijk meer afval wordt verbrand.”

“Minder bewustwording: als mensen het niet meer zelf hoeven te scheiden, denken ze er ook minder over na.”

Partner voor bestuur en beleid

Afbeelding met tafel, tekening Automatisch gegenereerde beschrijving

Voorkeur inzamelmethode pbd Beste inzamelmethode Laagbouw

Bij de inzameling van pbd geven inwoners in laagbouw een erg verdeelde voorkeur, waarbij de drie inzamelmethoden ongeveer gelijk gewaardeerd worden.

Bij de inzameling van pbd geven inwoners in hoogbouw de voorkeur aan inzameling via gele pbd-zakken. Nascheiding is duidelijk geen populaire inzamelmethode.

100 90 80 70 60 50 40 30 20 10 0

23

35

33

33

29

37

32

38

Zakken

Ondergronds

Mini-containers

40

Derde voorkeur Tweede voorkeur Eerste voorkeur

Beste inzamelmethode? Hoogbouw 100 90 80 70 60 50 40 30 20 10 0

20

23 48

20

Derde voorkeur

41 33

60 36 Zakken

15

Ondergronds

Tweede voorkeur Eerste voorkeur

18 Nascheiding

Partner voor bestuur en beleid

Afbeelding met tafel, tekening Automatisch gegenereerde beschrijving

Afvalinzameling Hendrik-Ido-Ambacht

Signalen doorgeven? Wilt u tips of informatie doorgeven of heeft u misschien een vraag over het onderzoek? Neem dan gerust contact op ons door te bellen naar 078 770 3905 of te mailen naar ocd@drechtsteden.nl.

Over het OCD Partner voor bestuur en beleid! Dat wil het OCD zijn voor haar opdrachtgevers in de Drechtsteden en daarbuiten. Wij bieden ondersteuning op maat met onderzoek, advies en informatie. Zodat beleid optimaal ontwikkeld, uitgevoerd en waar nodig bijgesteld kan worden. Meer weten? Bezoek onze website!

16

Partner voor bestuur en beleid

Colofon Inzameling pbd Hendrik-Ido-Ambacht Onderzoekcentrum Drechtsteden Drs. J.M.A. Schalk, Wanda van den Boogaard en Justen Kwakernaat 1 april 2025 Noordendijk 248 3311 RR Dordrecht Postbus 619 3300 AP Dordrecht

Telefoon 078 770 3905 Website onderzoekcentrumdrechtsteden.nl

Partner voor bestuur en beleid 17