Raadsvoorstel Woonzorgvisie Hendrik-Ido-Ambacht

Zaaknummer

2025-0093180

Agendapunt

8.2

Datum vergadering

maandag 10 november 2025 om 19:00

Aan

Gemeenteraad

Betreft

Woonzorgvisie gemeente Hendrik-Ido-Ambacht

Portefeuillehouder

Van Die

Vertrouwelijk:

Nee

Voorgesteld besluit 1. De woonzorgvisie voor Hendrik-Ido-Ambacht vast te stellen.

Beknopte samenvatting De gemeente Hendrik-Ido-Ambacht heeft een woonzorgvisie opgesteld om voorbereid te zijn op de toenemende vergrijzing, de groeiende zorgvraag en de veranderende wet- en regelgeving. De visie is tot stand gekomen in samenspraak met inwoners, zorgpartners, woningcorporaties en maatschappelijke organisaties. In het document zijn zes speerpunten benoemd voor de komende jaren. Het voorstel is om deze woonzorgvisie vast te stellen.

Toelichting Inleiding De gemeente Hendrik-Ido-Ambacht wil een inclusieve, zorgzame en toekomstbestendige leefomgeving realiseren. Iedere inwoner – jong of oud, met of zonder zorgbehoefte – moet zelfstandig kunnen wonen in een passende, veilige woonomgeving. Hiervoor werkt de gemeente samen met inwoners, woningcorporaties en maatschappelijke partners. De visie richt zich op zes inhoudelijke pijlers: 1. Informele zorg versterken: mantelzorg ondersteunen en ontlasten via voorlichting, logeerzorg en mantelzorgwoningen. 2. Passende woonvormen dichtbij voorzieningen: zoals geclusterd of intergenerationeel wonen, gekoppeld aan voorzieningen in de wijk. 3. Zorgzame wijken bevorderen: ontmoetingsplekken en bewonersinitiatieven stimuleren voor meer onderlinge betrokkenheid. 4. Preventie en vroegsignalering: inzet van technologie en samenwerking voor het vroeg herkennen van ondersteuningsbehoeften. 5. Zorggeschikte wooncomplexen: bestaande woningen aanpassen voor intensieve zorg aan huis. 6. Sterke regie en samenwerking: met een regietafel, tijdelijke regisseur (2026–2027) en integratie in ander gemeentelijk beleid.

Tot slot benadrukken wij dat deze visie alleen gerealiseerd kan worden in samenwerking met partners en inwoners, met het doel: een leefbare, toegankelijke en zorgzame toekomst voor iedereen. Een tijdelijke regisseur is daarbij noodzakelijk om de uitvoering van de woonzorgvisie te coördineren, partijen te verbinden en voortgang te bewaken.

Beoogd effect De woonzorgvisie is nodig om in te spelen op de vergrijzing, toenemende zorgvraag en het tekort aan passende woningen. Door beperkte nieuwbouwruimte en druk op zorg en mantelzorg biedt de visie richting en samenhang in de aanpak. Ze stelt ons in staat om, samen met partners, regie te voeren op een toekomstbestendige en zorgzame woonomgeving. De woonzorgvisie fungeert als fundament voor het volkshuisvestingsprogramma en als leidraad bij beleidskeuzes op het snijvlak van wonen, zorg en welzijn.

Argumenten De woonzorgvisie biedt een noodzakelijke en toekomstgerichte koers voor de gemeente HendrikIdoAmbacht. Er dreigt zonder ingrijpen een groeiende mismatch tussen wat inwoners nodig hebben en wat beschikbaar is. Tegelijkertijd staat de formele zorg onder druk en neemt het aantal mantelzorgers af. De visie biedt concrete handvatten om in samenwerking met woningcorporaties, zorgaanbieders en inwoners te investeren in passende woonvormen, ondersteuning dichtbij huis en leefbare, zorgzame wijken. Dit draagt bij aan doorstroming, het voorkomen van zwaardere zorg en het versterken van sociale samenhang. Daarnaast sluit de visie aan bij landelijke en regionale beleidskaders (zoals WOZO= wonen, ondersteuning en zorg voor ouderen en IZA= Integraal Zorgakkoord) en bereidt zij de gemeente voor op nieuwe wettelijke verantwoordelijkheden. Door nu te kiezen voor regie, samenwerking en slimme inzet van ruimte en middelen, bouwen we aan een toekomst waarin iedereen in Hendrik-Ido-Ambacht prettig en zelfstandig kan blijven wonen – ook als zorg nodig is. De tijdelijke regisseur is noodzakelijk om de uitvoering van de woonzorgvisie te coördineren, partijen te verbinden en voortgang te bewaken. Omdat de gemeente afhankelijk is van samenwerking met externe partners, zorgt de regisseur voor samenhang, continuïteit en een duidelijke aanjaagfunctie binnen de regietafel en uitvoeringsagenda.

Kanttekeningen Hoewel de woonzorgvisie een belangrijke stap is richting een toekomstbestendig zorg- en woonbeleid in onze gemeente, zijn er ook enkele belangrijke aandachtspunten die van invloed kunnen zijn op de uitvoerbaarheid en realisatie van de ambities. Samenwerking met externe partners Allereerst geldt dat de uitvoering in hoge mate afhankelijk is van de samenwerking met externe partners, zoals woningcorporaties, zorgaanbieders en welzijnsorganisaties. Zonder hun actieve betrokkenheid kunnen onderdelen van de visie vertraging oplopen of zelfs onhaalbaar blijken. Wij hebben hierin een regierol en een gedeeltelijk invloed op de woningbouw. Ruimtelijke beperkingen. Daarnaast kent onze gemeente ruimtelijke beperkingen. De gemeente is grotendeels volgebouwd, waardoor grootschalige nieuwbouw niet vanzelfsprekend is. Oplossingen zullen daarom grotendeels binnen de bestaande woningvoorraad gezocht moeten worden, via herontwikkeling of functiemenging. Dit zijn vaak complexe en tijdsintensieve trajecten, waarbij ook draagvlak en participatie essentieel zijn.

Financiële haalbaarheid Ook de financiële haalbaarheid vraagt aandacht. Niet alle voorgestelde maatregelen passen binnen de huidige beleidsbudgetten. Bovendien is de uitvoering deels afhankelijk van externe financiering, zoals rijksmiddelen via de SPUK DOS-regeling (Specifieke uitkering domeinoverstijgend samenwerken) of het volkshuisvestingsfonds. Dit stelt eisen aan tijdige subsidieaanvragen en een goede regionale afstemming. Externe ontwikkelingen Tot slot kunnen externe ontwikkelingen, zoals demografische trends, arbeidsmarktkrapte in de zorgsector en veranderende wet- en regelgeving, invloed hebben op de lokale uitvoering. Zo kan de invoering van de Wet Versterking Regie op de Volkshuisvesting in 2026 gevolgen hebben voor prioriteiten, taakverdeling en uitvoeringstempo. Kortom, het realiseren van de ambities uit de woonzorgvisie vraagt om regie, flexibiliteit en voortdurende afstemming met partners, inwoners en hogere overheden.

Consequenties van het voorstel Begrotingswijziging Nee

Duurzaamheid Bij het realiseren van passende woonzorgvoorzieningen wordt, waar mogelijk, ingezet op duurzame oplossingen, zoals hergebruik van bestaande gebouwen, toepassing van energiezuinige maatregelen en vergroening van de leefomgeving. Hiermee draagt de woonzorgvisie ook bij aan de gemeentelijke duurzaamheidsdoelstellingen en klimaatadaptatie.

Financiën Vooruitlopend op de behandeling van dit raadsvoorstel is in de Kadernota 2026 reeds incidenteel een bedrag van € 20.000 voor zowel 2026 als 2027 opgenomen, bedoeld voor de tijdelijke inzet van een regisseur voor twee jaar, die de uitvoering van de woonzorgvisie coördineert en aanjaagt. Indien de gemeenteraad besluit niet in te stemmen met dit onderdeel, dan komen deze incidentele middelen in de begroting te vervallen. Naast deze gerichte inzet kunnen ook andere onderdelen van de visie financiële gevolgen hebben. Voor de uitvoering van maatregelen wordt in eerste instantie zoveel mogelijk gebruikgemaakt van bestaande beleidsbudgetten binnen o.a. het sociaal domein, wonen en gezondheid. De precieze financiële uitwerking en toedeling vindt plaats via de uitvoeringsagenda, die onder regie van de regietafel wordt opgesteld. Indien nodig zal een separaat besluit aan de raad worden voorgelegd.

Juridisch De woonzorgvisie is juridisch ingebed in het volkshuisvestingsprogramma en daarmee onderdeel van de gemeentelijke uitvoering van de Omgevingswet. Daarnaast anticipeert de visie op de aankomende Wet Versterking Regie op de Volkshuisvesting (2026) en sluit zij aan bij landelijke akkoorden zoals het IZA, WOZO en AZWA (Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord). De uitvoering van de visie raakt aan wettelijke verplichtingen op het gebied van de Wmo, de Wlz en het VN-verdrag Handicap. Specifieke aandacht is vereist voor privacyregelgeving (AVG) bij samenwerking en gegevensuitwisseling, en voor de ruimtelijke kaders bij het realiseren van woonzorgvoorzieningen. Tot slot vraagt het opstellen van een huisvestingsverordening met urgentieregeling om zorgvuldige juridische borging, zowel lokaal als in regionale samenwerking.

Communicatie en participatie De woonzorgvisie is tot stand gekomen in samenspraak met inwoners en netwerkpartners. Via een enquête en inloopavond is breed input opgehaald over wensen, knelpunten en oplossingsrichtingen op het gebied van wonen, zorg en welzijn. Ook zijn maatschappelijke partners betrokken via reflectiesessies. De Adviesraad Sociaal Domein (ASD) heeft op verzoek een advies uitgebracht over de Woonzorgvisie. Het college heeft daarop schriftelijk een reactie gegeven. Beide documenten zijn als bijlage toegevoegd. Na vaststelling wordt er een regietafel ingericht om uitvoering te geven aan de visie, in samenwerking met onder meer woningcorporaties, zorginstellingen en welzijnspartijen. In de uitvoering is blijvende aandacht voor participatie van inwoners, bijvoorbeeld bij de ontwikkeling van zorgzame wijken, het creëren van ontmoetingsplekken en het bevorderen van initiatieven vanuit de samenleving.

Vervolgstappen Planning van de vervolgstappen Na vaststelling van de woonzorgvisie in het vierde kwartaal van 2025 worden direct vervolgstappen gezet. In het eerste kwartaal van 2026 wordt een regietafel ingericht met betrokken partners en wordt een tijdelijke regisseur aangesteld. Deze regisseur bewaakt de voortgang van de uitvoering en coördineert de samenwerking. De regietafel werkt de uitvoeringsagenda verder uit in een meerjarenplanning. In de loop van 2026 starten de eerste prioritaire acties. Er wordt periodiek gerapporteerd aan het college en jaarlijks aan de raad.

Verantwoordelijkheid voor uitvoering De gemeente Hendrik-Ido-Ambacht is verantwoordelijk voor de regie op de uitvoering van de woonzorgvisie. De feitelijke uitvoering vindt plaats in samenwerking met woningcorporaties, zorgaanbieders, welzijnspartijen en maatschappelijke initiatieven. Om de samenwerking te structureren en de voortgang te bewaken, wordt in 2026 een regietafel ingericht. Deze regietafel wordt ondersteund door een tijdelijke regisseur. De gemeente stelt randvoorwaarden op, faciliteert de uitvoering en monitort de voortgang, maar is voor de realisatie van maatregelen afhankelijk van de inzet en samenwerking van externe partijen.

Bijlagen Bijlage 1: Woonzorgvisie gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Bijlage 2: Advies woonzorgvisie Adviesraad Sociaal Domein Bijlage 3: Reactie op advies Adviesraad Sociaal Domein

Burgemeester en wethouders van Hendrik-Ido-Ambacht De secretaris,

De burgemeester,

RAADSBESLUIT De raad van de gemeente Hendrik-Ido-Ambacht;

Gezien het voorstel van burgemeester en wethouders , voorstelnr. 2025-0093180

besluit:

1. De woonzorgvisie voor Hendrik-Ido-Ambacht vast te stellen.

Aldus besloten door de raad der gemeente Hendrik-Ido-Ambacht in zijn openbare vergadering van 3 november 2025

De griffier,

De voorzitter,