Raadsvoorstel Maatregelen aanpak Jongerenoverlast

Zaaknummer

2025-0103633

Agendapunt

7.1

Datum vergadering

maandag 12 januari 2026 om 20:00

Aan

Gemeenteraad

Betreft

Maatregelen Aanpak Jongerenoverlast

Portefeuillehouder

Van der Giessen

Vertrouwelijk:

Nee

Voorgesteld besluit 1. 2. 3.

In te stemmen met de set maatregelen en het college de opdracht te geven om deze uit te voeren. Voor 2026 en 2027 incidenteel €210.000 per jaar op te nemen ter dekking van de set maatregelen op jongerenoverlast. Voor de jaren 2026 en 2027 de begroting 2026-2029 te wijzigen conform bijgaande begrotingswijziging.

Beknopte samenvatting In Hendrik-Ido-Ambacht veroorzaakt een kleine groep jongeren al langere tijd overlast op verschillende plekken in de gemeente. Om dit structureel terug te dringen wordt een samenhangend pakket aan maatregelen voorgesteld, gericht op zowel preventie als handhaving. De aanpak richt zich op jongeren van 12–21 jaar en bestaat uit: een jeugdboa, uren uitbreiding van straatcoaches, een preventieve burgemeestersbrief, inzet van dwangsommen, periodiek cameratoezicht en samenscholingsverboden, campagnes via Meld Misdaad Anoniem, en intensievere samenwerking met ketenpartners en inwoners. De maatregelen worden gedurende twee jaar uitgevoerd, gemonitord en geëvalueerd. Op basis hiervan wordt een duurzame, integrale visie Jeugd & Veiligheid opgesteld voor de lange termijn.

Toelichting Inleiding Hendrik-Ido-Ambacht kent een grote en diverse groep jongeren in de leeftijd van 12 tot en met 21 jaar. In totaal gaat het om zo'n 3.000 jongeren, die in belangrijke mate bijdragen aan het sociale en maatschappelijke leven in de gemeente. Het overgrote deel van deze jongeren ontwikkelt zich positief. Tegelijkertijd veroorzaakt een klein deel van deze groep overlast in de openbare ruimte, met grote impact. De gedragingen variëren van baldadigheid en vervuiling tot vernieling, bedreiging en fysiek geweld. Afgelopen zomer is hierop vanuit het veiligheidsdomein intensief ingezet, wat leidde tot afname van de overlast. Tegelijkertijd zien we dat de overlast zich niet langer beperkt tot enkele hotspots, maar zich verspreidt over de hele gemeente en dat de gedragingen vaker van criminele aard zijn. Bewoners en bezoekers ervaren hierdoor op meerdere plekken hinder, overlast of zijn slachtoffer. Dit onderstreept de urgentie van een integrale aanpak.

Vanuit het veiligheidsdomein werken wij met onze partners samen om de overlast terug te dringen en te voorkomen. Een duurzame aanpak op de overlast vraagt om een breed pakket aan maatregelen en een sluitende keten waarin zowel partners vanuit het veiligheids- als het sociaal domein samenwerken binnen de toekomstige integrale visie Jeugd en Veiligheid. Op 7 juli j.l. heeft de gemeenteraad in een motie uitgesproken dat zij deze problematiek serieus wil aanpakken en daarbij de ambitie heeft om te komen tot een structurele en integrale aanpak. De aangeboden maatregelen zijn daar een eerste stap in. In de commissievergadering Algemeen Bestuurlijke Aangelegenheden van 24 september j.l. is de raad in staat gesteld om vooruitlopend op dit definitieve raadsvoorstel te reflecteren op de ideeën. De uitgebreide uitwerking van de voorgestelde maatregelen is opgenomen in bijlage 1: Notitie Maatregelen Jongerenoverlast. Dit document geeft een gedetailleerde beschrijving van alle kortetermijn maatregelen die per 2026 uitgevoerd worden, inclusief doel, termijn, verwacht effect en kostenindicatie per maatregel.

Beoogd effect Met het inzetten van de maatregelen op de korte termijn, is er sneller zicht op overlastgevende situaties, wordt jongeren perspectief geboden, ouderbetrokkenheid vergroot, worden criminele jongeren sneller vervolgd, escalaties voorkomen en overlast in algemene zin teruggedrongen. Het langetermijndoel van een gemeentelijke visie Jeugd en Veiligheid is dat de gemeente een integrale koers bepaalt om jongeren veilig en kansrijk te laten opgroeien, met zo min mogelijk overlast voor de inwoner en een duurzame interne en regionale samenwerking tussen het veiligheids- en sociaal domein.

Argumenten Effectievere aanpak is gewenst De afgelopen periode heeft aangetoond dat een gerichte inzet van straatcoaches, jeugdboa en preventieve maatregelen effectief bijdraagt aan het terugdringen van overlast door jongeren en het vergroten van de veiligheid in de openbare ruimte. De meldingen namen af en het sentiment van de ketenpartners was positief. Structurele implementatie van deze maatregelen zorgt voor continuïteit in de samenwerking tussen Veiligheid, Sociaal Domein en ketenpartners. Integrale aanpak is gewenst Daarnaast wordt met de voorgestelde maatregelen invulling gegeven aan de wens van de gemeenteraad om te komen tot een integrale en duurzame aanpak van jongerenoverlast, waarin preventie, handhaving en inwoners samenkomen. Zo ontstaat een sluitende keten van signalering, interventie en nazorg, waardoor escalaties kunnen worden voorkomen en de gemeente een samenhangende koers kan voeren in 2026. De aanpak van jongerenoverlast vraagt om structurele bestuurlijke keuzes Uit de evaluatie van de zomerperiode blijkt dat diverse maatregelen effectief zijn, maar niet duurzaam kunnen worden voortgezet binnen de bestaande middelen en bevoegdheden. Om de inzet te bestendigen, terugval of toename in overlast te voorkomen en een duidelijke koers te bepalen richting 2026, is bestuurlijke besluitvorming noodzakelijk.

Kanttekeningen Borging van structurele samenwerking tussen Veiligheid en Sociaal Domein Er ontbreekt een duidelijke beschrijving van rollen, verantwoordelijkheden en de manier waarop preventieve partners (zoals scholen, jongerenwerk en zorg) structureel worden betrokken. Dit wordt ondervangen in de komende visie Jeugd en Veiligheid. Weerstand van jongeren en ouders Bij de uitvoering van de maatregelen is het belangrijk rekening te houden met mogelijke weerstand van jongeren en ouders. Om deze weerstand te verminderen, is heldere communicatie over het doel van de aanpak essentieel. Door jongeren en ouders actief te betrekken bij gesprekken, activiteiten

of evaluaties ontstaat meer begrip en draagvlak. Dit bevordert niet alleen de effectiviteit van de maatregelen, maar ook het vertrouwen tussen gemeente, gezin en professionals. Regionale samenwerking en afstemming Niet alle regiogemeenten werken op dit moment op een uniforme manier aan de aanpak van jongerenoverlast. Ook wordt de urgentie in trends en ontwikkelingen niet altijd gelijktijdig gevoeld. Daarnaast is het belangrijk onderscheid te maken tussen ambtelijke en bestuurlijke afstemming: waar ambtelijk vaak al structureel overleg en kennisdeling plaatsvindt, vraagt bestuurlijke afstemming soms meer tijd om tot gezamenlijke besluitvorming te komen. Dit kan invloed hebben op de snelheid en mate van regionale samenwerking.

Consequenties van het voorstel Begrotingswijziging Ja

Duurzaamheid n.v.t.

Financiën Maatregel

omschrijving

Eerder Kostenbeschrijving jaarlijks ingezet?

1. Preventieve burgemeestersbrief

Laagdrempelige signalering en bewustwording bij jongeren en ouders

nee

Geen

geen

2. (Preventieve) Last onder dwangsom (P)LOD)

Gericht op herhaaldelijk overlastgevend gedrag; ouderbetrokkenheid

ja

Geen

Geen

3. Meer uren straatcoaches

Preventieve, verbindende en Ja/nee Personeelskosten €47.000,deescalerende inzet; vergroten zichtbaarheid en continuïteit

4. Jeugdboa’s

Specialisatie in handhaving Nee gericht op jongeren; signalering en preventie

personeelskosten 150.000 € opleidingskosten 3.000,--

5. Periodiek cameratoezicht gemeente

Preventieve werking, ondersteuning handhavers en bewijsmateriaal

Ja

Huurkosten

€2.000,--

6. Periodiek samenscholingsverbod

Voorkomen van overlast op hotspots; afstemming met OM

Ja

geen

geen

7. Meld Misdaad Anoniem Bevorderen van anonieme (MMA) signalering van overlast en criminaliteit

Ja

Campagnekosten € 2.000,-

8. Partners aanwezig op locatie

Uitvalsbasis voor partners, zichtbaarheid en contact met jongeren

Ja

Huurkosten

€ 6.000,--

9. Inwoners en regiogemeenten als partners

Intensievere samenwerking voor Nee betere slagkracht en informatievoorziening.

geen

geen

Totale kosten

€ 210.000,-

Juridisch Een aantal maatregelen vraagt om een zorgvuldige juridische uitwerking. Hiervoor werken wij nauw intern samen met onze juridische medewerkers op het gebied van een goede voorbereiding, afstemming en toetsing. Dit is van toepassing bij: 1. periodiek cameratoezicht 2. (preventieve) Last onder dwangsom 3. Periodiek samenscholingsverbod

Communicatie en participatie Met Communicatie wordt een communicatieaanpak uitgewerkt. Deze aanpak zal zich vooral richten op het informeren van inwoners over de aanpak; wat is het doel, wat gaan we doen , wat gaan inwoners hier concreet van merken en hoe kunnen zij hieraan bijdragen.

Vervolgstappen Planning van de vervolgstappen Na besluitvorming worden de maatregelen op jongerenoverlast per 2026 uitgevoerd, voor twee jaar (2026 en 2027). Begin 2027 volgt een tussentijdse evaluatie, waarna aanpassingen worden doorgevoerd indien nodig. Begin 2028 wordt de eindevaluatie opgeleverd.

Verantwoordelijkheid voor uitvoering Team Leefbaarheid en Veiligheid

Bijlagen Bijlage 1: Notitie Maatregelen Aanpak Jongerenoverlast Bijlage 2: 26BW007 Jeugdzorg

Burgemeester en wethouders van Hendrik-Ido-Ambacht De secretaris,

De burgemeester,

P. Kalkman

P. van der Giessen

RAADSBESLUIT De raad van de gemeente Hendrik-Ido-Ambacht;

Gezien het voorstel van burgemeester en wethouders , voorstelnr. 2025-0103633

besluit:

1. In te stemmen met de set maatregelen en het college de opdracht te geven om deze uit te voeren. 2. Voor 2026 en 2027 incidenteel €210.000 per jaar op te nemen ter dekking van de set maatregelen op jongerenoverlast. 3. Voor de jaren 2026 en 2027 de begroting 2026-2029 te wijzigen conform bijgaande begrotingswijziging.

Aldus besloten door de raad der gemeente Hendrik-Ido-Ambacht in zijn openbare vergadering van 12 januari 2026

De griffier,

De voorzitter,

J.G. Honcoop

P. van der Giessen