Raadsvoorstel 9.3 Water en rioleringsprogramma 2025-2029

Zaaknummer

2024-0112052

Agendapunt

9.3

Datum vergadering

maandag 2 december 2024 om 20:00

Aan

Gemeenteraad

Betreft

Water en rioleringsprogramma 2025-2029

Portefeuillehouder

Mw. J. Oelfke-ten Seldam

Vertrouwelijk:

Nee

Voorgesteld besluit 1. Het Water- en Rioleringsprogramma 2025-2029 vast te stellen. 2. Het kostendekkende tarief voor de rioolheffing in het jaar 2025 gelijk te houden, en dan vanaf 2026 per jaar met € 4 te laten stijgen tot en met 2029, exclusief inflatie. 3. De baggeropgave in de periode 2025 tot en met 2029 te bekostigen vanuit de rioolheffing voor maximaal 33 procent. 4. Kolkenzuigen geheel te blijven toerekenen aan de rioolheffing en € 10.000 te bestemmen voor straatvegen. 5. De begroting 2025-2028 te wijzigen conform de bijgaande begrotingswijziging. 6. € 1.000.000 uit de bestemmingsreserve riolering vrij te laten vallen in 2024 ten behoeve van de riolering. 7. De bestemmingsreserve riolering na de vrijval van € 1.000.000 in 2024 op te heffen.

Beknopte samenvatting Het Water- en rioleringsprogramma (Wrp) Hendrik-Ido-Ambacht 2025-2029 is de opvolger van ons Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP). In dit plan geven wij aan hoe wij onze gemeentelijke watertaken in de planperiode invullen. We zetten in op gezond, schoon en voldoende water waarbij het inspelen op klimaat een zeer belangrijk aspect is. Wij hebben de ambitie uitgesproken dat gemeente Hendrik-Ido-Ambacht in 2050 klimaatadaptief is ingericht. Deze doelstelling is ook verankerd in het Coalitieprogramma en het Programma Duurzaamheid. Er is extra budget opgenomen voor het klimaatadaptief inrichten van onze rioleringsprojecten, om bewoners te stimuleren zelf klimaatadaptieve maatregelen te nemen en voor de inzet van een extra fte.

Toelichting Inleiding Het Water- en rioleringsprogramma (Wrp) Hendrik-Ido-Ambacht 2025-2029 is de opvolger van ons Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP). In dit plan geven wij aan hoe wij onze gemeentelijke watertaken in de planperiode invullen. We zetten in op gezond, schoon en voldoende water waarbij het inspelen op klimaat een zeer belangrijk aspect is. Wij hebben de ambitie uitgesproken dat gemeente Hendrik-Ido-Ambacht in 2050 klimaatadaptief is ingericht. Deze doelstelling is ook verankerd in het Coalitieprogramma en het Programma Duurzaamheid. Er is extra budget opgenomen voor het klimaatadaptief inrichten van onze rioleringsprojecten, om bewoners te stimuleren zelf klimaatadaptieve maatregelen te nemen en voor de inzet van een extra fte. 1

Beoogd effect Met het nieuwe Water- en rioleringsprogramma (Wrp) geven wij invulling aan hoe wij met de gemeentelijke watertaken omgaan en met de uitvoering en financiering hiervan.

Argumenten Het Wrp is als strategisch en beleidsmatig planningsinstrument de basis voor onze rioolwerkzaamheden. Met dit plan geven wij invulling aan onze wettelijke taken om voor de riolering en het stedelijk water te zorgen: we hebben de zorgplichten voor stedelijk afvalwater, voor afvloeiend hemelwater en voor grondwater. Naast deze watertaken hebben we extra aandacht voor oppervlaktewater, klimaatadaptatie en duurzaamheid. Hiermee werken wij vanuit onze taken voor water en riolering aan een toekomstbestendig gemeente. Het plan biedt ons de mogelijkheid om extra budget op te nemen voor onze klimaatambities om de openbare ruimte klimaatadaptief in te kunnen richten. Het Wrp vertaalt de voorgenomen maatregelen in een kostendekkingsplan en geeft aan welke gevolgen dit heeft voor de rioolheffing. Hierbij continueren wij de gedeeltelijke toerekeningen van baggerwerk en straatvegen aan de rioolheffing. Kolkenzuigen blijven wij geheel bekostigen vanuit de rioolheffing wegens de positieve effecten voor het verwerken van hemelwater.

Kanttekeningen Wij laten het tarief van de rioolheffing in de periode 2026 tot en met 2029 met € 4 per jaar stijgen. In de berekening is rekening gehouden met een stijging van € 12 vanaf 2030. Deze bedragen zijn exclusief indexatie. Dit levert een lastenverzwaring op voor onze inwoners.

Consequenties van het voorstel Begrotingswijziging Ja

Duurzaamheid Wij hebben de ambitie uitgesproken dat onze gemeente in 2050 klimaatbestendig is ingericht. In het Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie (DPRA) is afgesproken om klimaatadaptatie standaard mee te nemen als afweging bij ruimtelijke ontwikkelingen. Klimaatadaptatie betekent omgaan met de gevolgen van klimaatverandering. Begin dit jaar is het Programma Duurzaamheid 2024-2030 vastgesteld, met een uitvoeringsagenda 2024-2025. Met dit WRP geven we invulling aan het programma. Een belangrijk onderdeel hiervan is het Convenant Klimaatadaptief Bouwen dat in 2020 door onze gemeente is ondertekend. Dit betreft het eisenpakket, dat integraal onderdeel uitmaakt van dit convenant geven we mee als input (voorwaarde) in ruimtelijke ontwikkelingen.

Financiën Exploitatie Voor de exploitatie (het dagelijks beheer) en onderzoeken is in 2025 een bedrag van € 1.898.000 nodig, exclusief BTW. Dit is inclusief extracomptabele posten van onze boekhouding zoals kwijtschelding, overhead en interne verrekeningen. Een overzicht van de exploitatiekosten is opgenomen in Bijlage 4. Nieuw ten opzichte van het vorige plan is dat wij op jaarbasis een extra budget van € 50.000 opnemen om bewoners te stimuleren om maatregelen te nemen op eigen terrein en de inzet van een extra fte. Dit wegens aanpassing op de klimaatverandering. Investeringen De investeringen bestaan vooral uit rioolvervanging, maatregelen voor klimaatadaptatie, vervanging van de pompen en gemalen en hydraulische verbetermaatregelen van het rioolstelsel, zie figuur 1. De investeringen worden gekapitaliseerd en over 15 of 50 jaar afgeschreven, hierdoor worden de investeringskosten uitgespreid over de lange termijn. In figuur 1 is te zien dat wij te maken gaan

2

krijgen met pieken in de rioolvervangingsopgaven. Deze zijn te verklaren door de leeftijdsopbouw van onze wijken. Wij stellen voor om de voorziening zo goed mogelijk te benutten voordat sprake is van de verwachtte vervangingspieken vanaf 2034. In de plannen tot 2034 zal steeds duidelijker gaan worden hoe hoog de daadwerkelijke vervangingspieken zullen uitvallen. Het huidige doel is om de tarieven voor de korte en middellange termijn zo laag mogelijk te houden om de stijging van de gemeentelijke belasting zo beperkt mogelijk te houden richting onze bewoners. Nieuw ten opzichte van het vorige plan is dat wij onze projecten structureel klimaatadaptief willen uitvoeren. Hiervoor is bij de investeringskosten 15 procent extra budget opgenomen.

Figuur 1. Verwacht verloop investeringsuitgaven komende 50 jaar Rioolheffing Als wij per 1-1-2025 een rioolheffing zouden heffen die over de gehele levenscyclus van de riolering van 50 jaar gelijk en kostendekkend is, zou die rioolheffing € 430 per jaar moeten bedragen voor een gemiddeld huishouden. De huidige rioolheffing is lager dan de berekende, op lange termijn kostendekkende heffing. De komende jaren is stijging van het tarief nodig om kostendekkend te blijven. Wij stellen het volgende scenario voor als verloop van het rioolheffingstarief. In 2025 stijgt het tarief met alleen de indexatie voor een gemiddeld huishouden van € 218,33 naar € 224,43. Vanaf 2026 is een stijging nodig van € 4 per jaar tot 2030 en vanaf 2030 moet het tarief harder stijgen met € 12 per jaar om de ambities waar te kunnen maken. Jaarlijks moet de rioolheffing worden aangepast aan de opgetreden inflatie. Met de rioolheffing mag geen winst worden gemaakt, daarom sluit de voorziening na de beschouwde periode van 50 jaar op 0 euro, hiermee is de berekening dus 100 procent kostendekkend. We houden geen geld over en komen ook geen geld tekort. Zie figuur 2.

3

Figuur 2. Prognose rioolheffing De berekening is op prijspeil 2025, dus deze stijging behoeft na 2025 ook nog een jaarlijkse inflatiecorrectie. Reserve Wij maken gebruik van een financiële voorziening riolering en een bestemmingsreserve riolering. Wij willen hiervan 1 voorziening maken om het overzichtelijk te houden. We laten het bedrag uit reserve vrijvallen van 1 miljoen en voegen dit toe aan de voorziening riolering. In alle berekeningen van het WRP is altijd al rekening gehouden met dit miljoen. Dit heeft ook als gevolg dat hiermee het bedrag uit de reserve definitief beklemd wordt ten behoeve van riolering. Vervolgens heffen we de reserve op.

Juridisch Het Wrp is het instrument voor onze invulling aan onze zorgplichten van onze watertaken. Gelet op artikel 2.2 van de Omgevingswet hebben wij Rijkswaterstaat, provincie en het waterschap Hollandse Delta bij het opstellen van het Wrp betrokken. Op grond van artikel 228a van de Gemeentewet kunnen wij belasting heffen, onder de naam rioolheffing, ter bestrijding van de kosten die daaraan voor de gemeente verbonden zijn.

Communicatie en participatie In afstemming met Communicatie kijken we naar geschikte vormen om: • inwoners te informeren over het nieuwe/aangepaste beleid en welke concrete gevolgen dit voor hen heeft; • aandacht te vragen voor ons rioleringsbeleid en een goed gebruik van onze riolering te benadrukken. Ook zullen we het Wrp ter kennisneming delen met Rijkswaterstaat, de provincie en het waterschap.

Vervolgstappen

4

Planning van de vervolgstappen Na vaststelling door de raad publiceren wij het plan op de gebruikelijke wijze. Verder sturen wij het ter kennisneming op naar Rijkswaterstaat, de provincie en het waterschap.

Verantwoordelijkheid voor uitvoering Team Buitenruimte

Burgemeester en wethouders van Hendrik-Ido-Ambacht De secretaris,

De burgemeester,

5

RAADSBESLUIT De raad van de gemeente Hendrik-Ido-Ambacht;

Gezien het voorstel van burgemeester en wethouders , voorstelnr. 2024-0112052

besluit:

1. Het Water- en Rioleringsprogramma 2025-2029 vast te stellen. 2. Het kostendekkende tarief voor de rioolheffing in het jaar 2025 gelijk te houden, en dan vanaf 2026 per jaar met € 4 te laten stijgen tot en met 2029, exclusief inflatie. 3. De baggeropgave in de periode 2025 tot en met 2029 te bekostigen vanuit de rioolheffing voor maximaal 33 procent. 4. Kolkenzuigen geheel te blijven toerekenen aan de rioolheffing en € 10.000 te bestemmen voor straatvegen. 5. De begroting 2025-2028 te wijzigen conform de bijgaande begrotingswijziging. 6. € 1.000.000 uit de bestemmingsreserve riolering vrij te laten vallen in 2024 ten behoeve van de riolering. 7. De bestemmingsreserve riolering na de vrijval van € 1.000.000 in 2024 op te heffen.

Aldus besloten door de raad der gemeente Hendrik-Ido-Ambacht in zijn openbare vergadering van 2 december 2024

De griffier,

De voorzitter,

drs. Ing. G.H. Logt CMC

mr. P. van der Giessen

6