Raadsvoorstel 8.1 Beleidskaders CZM voor aanbesteding 2024

Zaaknummer

2022-0155057

Agendanummer

8.1

Datum vergadering

woensdag 7 december 2022 om 20:00

Aan

Gemeenteraad

Betreft

Beleidskaders CZM voor aanbesteding 2024

Portefeuillehouder

S. van Die

Vertrouwelijk:

Nee

Voorgesteld besluit In te stemmen met het advies om de beleidskaders van de collectieve zorgverzekering minima ongewijzigd te laten voor de aanbesteding 2024.

Beknopte samenvatting In de Drechtsteden biedt zorgverzekeraar VGZ de collectieve zorgverzekering minima (CZM) aan. Dit heet de Gemeentepolis Drechtsteden. Het huidige contract loopt per 1 januari 2024 af. Een nieuwe aanbesteding is noodzakelijk om een CZM in de Drechtsteden aan te blijven bieden. De CZM is eerder aan de orde gekomen bij de herijking van het minimabeleid. Daarbij ging het om de keuzes voor 2023 binnen het huidige contract. In voorliggend voorstel gaat het om de kaders die noodzakelijk zijn voor de aanbesteding 2024 en verder. Net als bij de herijking minimabeleid, is hierbij ruimte voor gemeentelijk maatwerk. Om de marktverkenning en de eventueel daaropvolgende aanbestedingsprocedure te starten is het noodzakelijk om voor 1 januari 2023 te weten met welke beleidskaders de Drechtsteden 'de markt op gaat'. Dit is belangrijk voor de marktpartijen om te weten, omdat zij op basis daarvan een inschatting maken of er voor hen voldoende volume en bereik is om een CZM in de Drechtsteden aan te bieden. Besluitvorming moet daarom voor 1 januari 2023 hebben plaatsgevonden. In dit voorstel wordt geadviseerd om de beleidskaders ongewijzigd te laten voor de aanbesteding 2024.

Toelichting Inleiding In de Drechtsteden is zorgverzekeraar VGZ momenteel de aanbieder van de collectieve zorgverzekering minima (CZM). Dit contract loopt af per 1 januari 2024. De CZM biedt inwoners met een laag inkomen de mogelijkheid zich tegen een redelijke prijs te verzekeren en toegang te hebben tot goede en betaalbare zorg. Dit is mogelijk doordat de gemeente meebetaalt aan de premie en de verzekeraar pakketten aanbiedt die zoveel mogelijk onverwachte zorgkosten ondervangen. In Nederland biedt 93% van de gemeenten dan ook een collectieve zorgverzekering aan. Naast de minimadoelgroep is de CZM er ook voor chronisch zieken en gehandicapten. Met de afschaffing van enkele financiële regelingen voor chronisch zieken en gehandicapten per 1 januari

1

2024, hebben gemeenten van het Rijk budget ontvangen om eventuele vervanging van deze regelingen vorm te geven. Zorgverzekeraars hebben in overleg met gemeenten extra pakketten ontwikkeld gericht op mensen met hoge zorgkosten. Ook in de Drechtsteden is hier destijds voor gekozen. Er wordt sindsdien een extra pakket aangeboden specifiek voor chronisch zieken en gehandicapten, waarbij het eigen risico is meeverzekerd. Voor de marktverkenning en de eventueel daaropvolgende aanbestedingsprocedure moet er voor 1 januari 2023 besluitvorming hebben plaatsgevonden over de volgende beleidskaders: 1. Het wel/niet aanbieden van de collectieve zorgverzekering minima; 2. De hoogte van de gemeentelijke eigen bijdrage (nu € 13,50,- bij Compact en Compleet en € 27,50,- bij Compleet met € 0,- eigen risico); 3. De hoogte van de inkomensgrens (nu 130% wettelijk minimumloon);4. Wel of geen vermogenstoets (nu geen vermogenstoets). Voorgesteld wordt om de beleidskaders ongewijzigd te laten voor de aanbesteding 2024. De CZM in haar huidige vorm is een goedwerkende minimaregeling die de kwetsbaarheid van inwoners met een laag inkomen in de Drechtsteden vanuit zowel gezondheids- als financieel perspectief ondervangt.

Beoogd effect Met het aanbieden van de CZM in de Drechtsteden wordt beoogd om zorgkosten van inwoners van de Drechtsteden met een laag inkomen en hoge zorgkosten gericht te compenseren. Het verbetert de gezondheids- en verzekeringspositie van kwetsbare inwoners en vermindert mogelijk schuldenproblematiek. Dit voorstel is noodzakelijk om tijdig de nieuwe aanbesteding te starten en de CZM ook voor 2024 en verdere jaren aan te kunnen bieden. Het is belangrijk voor marktpartijen om de beleidskaders te weten, omdat zij op basis daarvan een inschatting maken of er voor hen voldoende volume is om een CZM in de Drechtsteden aan te bieden en onder welke voorwaarden.

Argumenten De collectieve zorgverzekering is een goedwerkend instrument en heeft een toenemend bereik De CZM is een goedwerkend instrument in de Drechtsteden met een jaarlijks toenemend bereik. De CZM helpt enerzijds de kosten van het bestaan te drukken, en anderzijds – door de drempel tot goede zorg te verlagen – onnodig gezondheidsverlies te voorkomen. Uit een Maatschappelijke Kosten Baten Analyse (Rebel, MKBA Gemeentepolis, 2021) blijkt ook dat het aanbieden van gemeentepolis leidt tot 35% minder aanvragen bijzondere bijstand medische kosten, circa 40% minder betalingsachterstanden en dat het een preventief effect heeft op zorgmijding. Via de CZM zijn momenteel 13.657 inwoners van de Drechtsteden verzekerd. Dit is inclusief kinderen (zie figuur 1). In figuur 2 zijn ook de aantallen en kosten per gemeente voor het jaar 2021 weergegeven. Figuur 1 Aantallen CZM 2017-2022 (incl. 18-)

2021 Aantallen per gemeente (indicatie)[1] en uitgaven

Aantal polissen Compact + Compleet

Aantal polissen Aantal Compleet + ER polissen totaal

Totaal bedrag in €

2

Alblasserdam

246

378

624

162.318

Dordrecht

2201

2558

4.759

1.185.444

Hardinxveld-G

128

325

453

126.111

H-I-Ambacht

216

440

656

177.457

Papendrecht

366

606

972

255.625

Sliedrecht

322

639

961

259.242

Zwijndrecht

561

943

1504

396.545

Totaal

2.562.742

[1] Voor de collectieve zorgverzekering zijn de aantallen per gemeente niet exact bekend. Dit komt omdat VGZ enkel op Drechtstedelijk niveau de aantallen van de verschillende pakketten registreert. De kosten per gemeente zijn wel bekend. Door het totaal aan kosten per gemeente te delen door de gemeentelijke eigen bijdrage (€ 162,- euro op jaarbasis bij polis Compact en Compleet en € 324,- euro op jaarbasis bij Compleet + ER) kan een indicatie worden gegeven van de aantallen per gemeente. Het invoeren van een vermogenstoets heeft voornamelijk effect op de 65+ deelnemers Cijfers van het CBS geven aan dat het vaak de 65+'ers zijn met een AOW die binnen de minimadoelgroep vermogen bezitten. Zij hebben in hun arbeidsjaren een financiële buffer kunnen opbouwen. Bij de CZM is ruim 20% van de deelnemers 65+. Invoering van een vermogenstoets heeft voornamelijk effect op deze doelgroep. Daarnaast kan ervan uit worden gegaan dat voornamelijk de minimahuishoudens al deelnemen die zonder gebruik van deze regeling — en dus door een gebrek aan een financiële buffer — in de problemen komen. Dit is ook zichtbaar in de cijfers: ruim 58% van de CZM verzekerden in de Drechtsteden ontvangt een bijstandsuitkering. Het wordt daarom ontraden een vermogenstoets in te voeren. Naar verwachting wegen de financiële besparingen hiervan niet op tegen uitvoeringskosten.

Differentiatie en lokaal maatwerk bemoeilijkt aanbestedingsproces De beleidskeuzes die voorliggen bij de aanbesteding staan open voor gemeentelijk maatwerk. Een belangrijke kanttekening hierbij is dat de aantrekkelijkheid voor verzekeraars om een collectieve zorgverzekering minima aan te bieden, berust op schaalgrootte en het potentiële bereik. Beleidsmatige wijzigingen die afbreuk doen aan de uniformiteit van de CZM in de Drechtsteden of de doelgroep dermate verkleinen (bijv. door aanpassing inkomensgrens of gemeentelijke eigen bijdrage) creëren het risico dat zorgverzekeraars geen CZM willen aanbieden in de Drechtsteden, omdat voor hen de voorwaarden te ongunstig worden.

Kanttekeningen Nieuw aanbestedingstraject biedt mogelijkheden om te besparen op de CZM Er kan worden bespaard op de CZM. Dit kan bijvoorbeeld door geen CZM aan te bieden, de hoogte van de eigen bijdrage of de inkomsensgrens te verlagen, en/of door een vermogenstoets in te voeren. Dit levert een financieel voordeel op voor de gemeente. Hierbij is het wel belangrijk te realiseren dat dit financiële voordeel subjectief is, aangezien de kosten hoogstwaarschijnlijk elders terecht gaan komen. Zij het via de bijzondere bijstand, de toename in schuldhulpverleningstrajecten of de gezondheidszorg. Een besparing op de CZM leidt namelijk tot meer gezondheidsproblematiek onder de doelgroep en financiële kwetsbaarheid. Verhogen van gemeentelijke eigen bijdrage of inkomensgrens betekent forse kostenstijging voor gemeenten Door de gemeentelijke eigen bijdrage of de inkomensgrens te verhogen kunnen meer inwoners van de Drechtsteden gebruik maken van de CZM en betalen zij maandelijks minder voor hun

3

zorgverzekering. Dit kan wel een aanzienlijke financiële impact hebben op de kosten voor de gemeenten door het verhogen van de gemeentelijke bijdrage of het vergroten van de doelgroep.

Consequenties van het voorstel Begrotingswijziging Nee Duurzaamheid Niet van toepassing.

Financiën Het ongewijzigd laten van de beleidskaders van de CZM heeft geen financiële consequenties. In de (meerjaren) begroting is uitgegaan van ongewijzigd beleid.

Juridisch Niet van toepassing.

Communicatie en participatie Indien besluitvorming in de gemeenteraden leidt tot beleidsmatige wijzigingen is communicatie hierover noodzakelijk. Een persbericht zal dan in gezamenlijkheid met de GR Sociaal worden opgesteld (of specifiek voor de gemeente(n) waar een maatwerkwens zich voordoet). Ook wordt de informatie gewijzigd op de communicatiekanalen. Bij de uitkomst van de aanbestedingsprocedure en de jaarlijkse overstapperiode zal (structureel) worden gecommuniceerd over de dan geldende voorwaarden. Dit gebeurt door zowel de Sociale Dienst Drechtsteden als door de individuele gemeenten.

Vervolgstappen Planning van de vervolgstappen De uitkomsten van de besluitvorming in de raad neemt de SDD mee in de marktverkenning en de aanbestedingsprocedure.

Verantwoordelijkheid voor uitvoering Sociale Dienst Drechtsteden. Ambtelijk is Team Sociaal Domein ook aangehaakt.

Niet digitale bijlagen

Burgemeester en wethouders van Hendrik-Ido-Ambacht De secretaris,

De burgemeester,

4

RAADSBESLUIT De raad van de gemeente Hendrik-Ido-Ambacht;

Gezien het voorstel van burgemeester en wethouders, voorstelnr. 2022-0155057

besluit:

In te stemmen met het advies om de beleidskaders van de collectieve zorgverzekering minima ongewijzigd te laten voor de aanbesteding 2024.

Aldus besloten door de raad der gemeente Hendrik-Ido-Ambacht in zijn openbare vergadering van 7 december 2022

De griffier,

De voorzitter,

Drs. ing. G.H. Logt

J. Heijkoop

5