Nr. 14 Veiligheidsrapportage 2024 - vastgesteld
Tekst van het document
Veiligheidsrapportage 2024
Voorwoord Met trots presenteer ik u de Veiligheidsrapportage over het jaar 2024. Deze, inmiddels 22e Veiligheidsrapportage van onze gemeente, geeft inzicht in de feitelijke situatie in onze gemeente over het jaar 2024 en geeft een toelichting op bijzonderheden. Uit de Veiligheidsmonitor 2023 blijkt dat onze inwoners de veiligheid in hun buurt waarderen met een 7,6, een cijfer dat boven het gemiddelde ligt van vergelijkbare gemeenten en gelijk is aan de vorige meting. Deze resultaten zijn het directe gevolg van de hechte samenwerking tussen de gemeente en haar partners. Onder die partners vallen ook vrijwilligers zoals die van buurtpreventie, brandweer en buurtbemiddeling. Hoewel we trots mogen zijn op de resultaten, is het essentieel dat we alert blijven. Leefbaarheid en veiligheid is een dynamisch onderwerp; wat vandaag rustig lijkt, kan morgen veranderen. Daarom blijven we investeren in preventie, handhaving en zorg. En bestrijden we zo goed mogelijk incidenten en daar waar kan zetten we in op het voorkomen daarvan. Ik wil mijn dank uitspreken aan iedereen die heeft bijgedragen aan de leefbaarheid en veiligheid in onze gemeente. Laten we samen blijven werken aan een veilig en leefbaar Hendrik-Ido-Ambacht. Ik wens u veel leesplezier! Patrick van der Giessen Burgemeester
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 3
Inhoudsopgave Voorwoord ............................................................................................... 3 Inhoudsopgave .......................................................................................... 4 Openbare Orde en Veiligheid ......................................................................... 5 Toezicht en handhaving .............................................................................. 13 Veiligheidsgevoelens .................................................................................. 19 Leefbaarheid ........................................................................................... 20 Buurtbemiddeling ..................................................................................... 25 Brandweerzorg......................................................................................... 28 Crisisbeheersing en Rampenbestrijding ............................................................ 38 Burgerhulpverlening (AED's/reanimatie) ........................................................... 41 Opvang ontheemden en Asielzoekers .............................................................. 43 Meldingen en inzetten ................................................................................ 45 Preventie ...............................................................................................
48 Buurtpreventie ........................................................................................ 51 Afkortingen ............................................................................................. 53 Colofon ................................................................................................. 54
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 4
Openbare Orde en Veiligheid Dit hoofdstuk gaat in op de ontwikkelingen op het gebied van openbare orde en veiligheid. Voor de cijfers van deze rapportage is de website www.data.politie.nl geraadpleegd. Ontbrekende categorieën zijn opgevraagd vanuit het politiesysteem. Woninginbraken en bedrijfscriminaliteit Het aantal woninginbraken (geslaagd en niet geslaagd) in Hendrik-Ido-Ambacht is sinds 2023 licht aan het stijgen, zo ook in 2024. Ook het aantal geslaagde woninginbraken waar daadwerkelijk buit is gemaakt, is licht gestegen. Toch zien we een daling t.o.v. het 5-jarig gemiddelde doordat de cijfers van 2020 en eerder veel hoger waren.
Woningcriminaliteit
2020
2021
2022
2023
2024
Woninginbraken
33
22
19
23
24
+/- t.o.v. 5-jarig gemiddelde in % -11%
Waarvan geslaagd:
25
12
14
13
16
-10%
Waarvan mislukt:
8
10
5
10
8
-13%
4
6
6
7
5
-47%
Schuur/berging
We zien dat net als in 2023 een groot deel van de inbraken plaatsvonden in de wijk Oostendam. In tegenstelling tot vorig jaar zijn dit er wel minder in deze wijk en zijn de hotspots in 2024 meer verspreid. De meesten inbraken zijn namelijk, naast de wijk Oostendam, ook gepleegd in de wijken De Sandelingen en De Volgerlanden.
Hotzones woninginbraken
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 5
Het aantal diefstallen/inbraken bij bedrijven en instellingen is wederom met 2 stuks afgenomen. In tegenstelling tot de winkeldiefstallen die in 2024 erg zijn gestegen. We vermoeden dat de komst van zelfscankassa's hierin een grote rol speelt. Bedrijfscriminaliteit
2020
2021
2022
2023
2024
Diefstal/inbraak bedrijven en instellingen Winkeldiefstal
3
6
11
9
7
+/- t.o.v. 5-jarig gemiddelde in % -19%
8
22
23
13
24
+38%
Voertuigcriminaliteit Voornamelijk de diefstal uit/ vanaf motorvoertuigen en de diefstal van fietsen is in 2024 flink toegenomen. Vermoedelijk hebben we in veel van deze gevallen te maken met mobiel banditisme. Deze bendes komen van buiten Hendrik-Ido-Ambacht en stelen voornamelijk auto-onderdelen en elektrische fietsen. Voertuigcriminaliteit
2020
2021
2022
2023
2024
Diefstal uit/vanaf motorvoertuigen
46
17
47
36
52
+/- t.o.v. 5-jarig gemiddelde in % +5%
Diefstal van motorvoertuigen
15
8
11
12
9
-31%
Diefstal van brom-,
64
44
44
35
52
-1%
Fietsen
60
38
38
27
47
+2%
Brom-, Snorfiets
4
6
6
8
5
-19%
snor-, fietsen
Overige vormen van criminaliteit Opvallend is dat, ondanks dat er nog steeds veel slachtoffers worden gemaakt, de categorie horizontale fraude in 2024 flink is gedaald. Vanuit de politie en gemeente wordt veel ingezet om te voorkomen dat mensen slachtoffer worden van online criminaliteit. Dit blijkt effectief. Het aantal slachtoffers is gedaald terwijl landelijk een stijging is te zien.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 6
Overige misdrijven
2020
2021
2022
2023
2024
Bedreiging
23
21
22
16
19
+/- t.o.v. 5-jarig gemiddelde in % -4%
Mishandeling
25
35
37
32
34
+10%
Straatroof
0
0
0
0
2
+233%
Overval
1
0
2
0
0
-100%
Zedendelicten
5
13
12
15
11
-2%
Horizontale fraude
199
191
162
205
159
-11%
Hennepkwekerijen
0
1
1
0
1
+67%
Bij overige High Impact Crimes zoals bedreiging, mishandeling en straatroof zien wij een lichte stijging vergeleken met vorig jaar. Bij de 2 straatroven viel op dat de daders jongeren waren. Daarnaast hebben er 2 incidenten plaatsgevonden bij de ingang van het zwembad tijdens de warme dagen doordat nieuwe bezoekers niet meer werden toegelaten. Ook is in 2024 één hennepkwekerij aangetroffen en ontmanteld. Na een integrale controle van de gemeente kwam de politie de kwekerij op het spoor.. De politie trof bij het binnentreden van het bedrijf een hennepkwekerij en stekkerij aan. Op basis van deze bevindingen besloot de burgemeester het pand voor 6 maanden te sluiten.
Overlast Het aantal meldingen van overlast door verwarde personen is in 2024 gestegen maar over het 5-jarig gemiddelde licht afgenomen. Het gaat hierbij om meldingen waarbij er dus meerdere meldingen kunnen zijn van eenzelfde persoon. Ook het aantal meldingen van jeugdoverlast is verder gedaald. Drugs en drankoverlast was in 2024 gelijk aan 2023 maar is gemiddeld over 5 jaar gezien toegenomen. Om overlast van drugs tegen te gaan heeft de burgemeester in 2023 een bestuurlijke last onder dwangsom opgelegd voor het dealen van drugs. Het resultaat hiervan is dat de dealer niet meer in de gemeente Hendrik-IdoAmbacht is gezien.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 7
Overlast
2020
2021
2022
2023
2024
Overlast door verward/overspannen persoon
131
171
139
89
123
+/- t.o.v. 5-jarig gemiddelde in % -4%
Melding overlast jeugd
389
333
272
244
184
-37%
Drugs/drankoverlast
26
16
24
32
32
+48%
De meldingen van jeugdoverlast zijn in 2024 flink gedaald. Winkelcentrum De Schoof en winkelcentrum Louwersplein waren in 2023 nog hotspots. In 2024 was dit alleen nog de Sophiapromenade, maar in omvang fors minder dan enkele jaren geleden. De overlast rondom winkelcentrum De Schoof en winkelcentrum Louwersplein is dus afgenomen. Deze locaties worden veel besproken in het jeugdoverlast-overleg en zijn door politie, handhaving, jongerenwerk, fietssurveillance en straatcoaches meegenomen in hun dagelijks werk. Waarbij jongerenwerk vooral aan de preventieve kant aan het werk is en de straatcoaches juist zichtbaar zijn op probleemlocaties om jongeren aan te spreken in de buitenruimte. Ook aan de preventie kant hebben zij een grote rol door hun aanwezigheid en de gesprekken die zij voeren met de jeugd. Ondanks dat de Sophiapromenade een hotspot is voor jeugdoverlast zijn er beduidend minder meldingen van overlast geweest op deze locatie. Hotzones meldingen overlast jeugd Verkeersongevallen Op het gebied van verkeersongevallen zien we geen bijzondere veranderingen en blijft het aantal hetzelfde als voorgaande jaren. Het aantal verkeersongevallen met letsel is met 1 afgenomen maar stijgt wel ten opzichte van het 5-jarige gemiddelde. Dit letsel kan uiteenlopen van een verzwikte enkel tot een zware verwonding. De ongevallen deden zich voor op verschillende plekken in de gemeente.
Bij het aantal verlaten plaats ongeval zien we gelukkig een daling en ook het aantal verkeersongevallen met dodelijke afloop blijft dit jaar op 0.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 8
Verkeersongevallen1
2020
2021
2022
2023
2024
Verkeersongeval met letsel
28
28
35
35
34
+/- t.o.v. 5-jarig gemiddelde in % +10%
Verkeersongeval met dodelijke afloop
1
0
1
0
0
-100%
Verlaten plaats ongeval
113
121
99
114
96
-12%
Actualiteiten Het aantal vernielingen van en aan auto's is dit jaar wat gestegen maar het 5-jarige gemiddelde nam af. Ook het aantal registraties van parkeerproblemen nam dit jaar verder af. Opvallend heden
2020
2021
2022
2023
2024
Vernielingen van/aan auto Afsteken vuurwerk Parkeerproblemen
48
80
42
26
38
+/- t.o.v. 5-jarig gemiddelde in % -23%
108 92
215 161
98 77
47 58
32 41
-70% -54%
Het aantal meldingen van vuurwerkoverlast nam in 2024 weer flink af. Net als vorig jaar zijn wij rond september 2024 al gestart met een preventieve aanpak van vuurwerkoverlast. Deze aanpak is samen met politie, jongerenwerk en straatcoaches en de fietssurveillance uitgevoerd. Verderop in deze rapportage komen we daar nog op terug. Ondermijning In 2024 vond een aantal ontwikkelingen plaats op het gebied van ondermijning. In dit jaar is het Bestuurlijk Interventieteam (BIT) gestart. De gemeente heeft veel gebruik mogen maken van het BIT door onder andere een garageboxcontrole, een vuurwerkcontrole en automotive controles (bedrijven actief in de voertuigen branche). Daarnaast ondersteunt het BIT het lokale team bij reguliere integrale controles en neemt het als partner deel aan het ondermijningsoverleg . De grote meerwaarde hiervan is dat problemen en signalen die de gemeentegrens overschrijden worden gedeeld. Het BIT is namelijk ook voor de andere Drechtsteden-Buiten gemeentes actief. Zo speelt het BIT ook een belangrijke rol bij 2 lopende zaken die de gemeentegrens overschrijden.
1 Dit betreft enkel de verkeersongevallen waarbij de politie ter plaatse of betrokken is geweest.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 9
Ondermijning blijft moeilijk zichtbaar maar toch verplaatst het zich van de grote steden naar gemeenten zoals HendrikIdo-Ambacht. Als bewustwordingsactie is in 2024 de drugslokbus ingezet. Doel van deze actie was inwoners bewust maken van de signalen die je kunt waarnemen bij ondermijnende criminaliteit en hoe je deze kunt melden. In november heeft de drugslokbus met zichtbare vaten, gasmaskers, prepaid telefoons en een waarneembare geur een week in onze gemeente gestaan. Aan de inwoners de uitdaging om de bus te vinden. Het was een geslaagde actie waarbij een tv- en radiointerview één van de resultaten was van deze campagne.
Vernielingen en vandalisme Het schadebedrag door vernielingen en vandalisme aan gemeentelijke eigendommen was in 2024 € 12.538. Dat is het dubbele van het jaar ervoor. Dit is te verklaren door de vernielingen op het Sportpark Schilman waarbij hekken zijn vernield om toegang te krijgen tot het veld. Ook worden er bankjes en dug-outs vernield. Aankomend jaar gaat de gemeente extra inzetten op preventie. Er zijn in 2024 nog geen schades verhaald. Wel loopt er nog een aantal zaken waarbij verwacht wordt dat we de schade kunnen verhalen.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 10
Schades 2015 - 2024 50000
Euro's
40000 30000 20000 10000 0 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022 2023 2024
Schade
Verhaald
Ontwikkeling inwoneraantal Het is van belang de bovengenoemde cijfers te beschouwen in relatie tot de groei van onze gemeente. In onderstaande grafiek is de ontwikkeling van het inwoneraantal in kaart gebracht. Het inwoneraantal steeg in 2024 per 31 december naar 32.868 inwoners.
Aantal inwoners per 31 december
Ontwikkeling inwoneraantal 2008 - 2024 32000 30000 28000 26000 24000 22000 2008
2012
2014
2016
2018
2020
2022
2024
Doelstelling vanuit het collegeprogramma is handhaven van het veiligheidsniveau. We kiezen ervoor om te sturen op gelijkblijvende cijfers per feit, dus op absolute aantallen (100 misdrijven in 2014 zijn ook 100 misdrijven in 2024). Maar zetten we dit af tegen de groei over de afgelopen 10 jaar, dan is het inwoneraantal met bijna 14% toegenomen. Met andere woorden: als het absolute aantal misdrijven in deze periode gelijk blijft, is er feitelijk sprake van een verbetering in het veiligheidsniveau. Het inwonersaantal is immers gegroeid.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 11
Om dit inzichtelijk te maken hebben we de top 10 van cijfers aan criminaliteit afgezet op het aantal aan inwoners waardoor inzichtelijk wordt hoeveel % van de inwoners slachtoffer is geworden van criminaliteit. We zien dat dit percentage is gedaald. Er is dus sprake van een verbetering van het veiligheidsniveau.
% slachtoffer van criminaliteit 10,0 9,0
8,1
8,1
8,1
8,0
7,9
7,5
7,4
7,3
7,3
2021
2022
2023
2024
7,0 6,0 5,0 4,0 2017
2018
2019
2020
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 12
Toezicht en handhaving De Ambachtse BOA’s betrekken we al jaren via een dienstverleningsovereenkomst (DVO) van de gemeente Dordrecht. Dordrecht voorziet ons sinds 2023 van vaste medewerkers. Zij zijn organiek onder gebracht bij het Team Leefbaarheid en Veiligheid. Op 27 november 2024 is weer een nieuwe DVO door beide gemeentes getekend voor de komende 3 jaar (2025-2027).
In 2023 zijn de BOA’s voorzien van een bodycam. 2024 was het eerste volledige jaar waarop deze beschikbaar waren voor de BOA’s. Het gebruik van een bodycam is aan een streng protocol onderhevig. Geen enkele keer is de inzet van een bodycam nodig geweest. De bodycam heeft duidelijk een preventieve werking. Ook geven de BOA’s aan minder verbale agressie te ervaren, wat hun veiligheidsgevoel ten goede komt. De coördinator van de dag draagt sinds eind 2023 een extra C2000 portofoon zodat de BOA’s in direct contact staan met de politie. De BOA’s melden zich bij aanvang dienst en einde dienst bij de ACO (Algemeen Commandant) van het Politie team DrechtstedenBuiten waar de gemeente Hendrik-Ido-Ambacht onder valt. Ook dit draagt bij aan de veiligheid van de BOA’s op straat en bevordert ook de integrale samenwerking met de Politie. Doelstelling De doelstelling van de gemeente is dat de BOA’s zoveel mogelijk (>80%) aanspreekbaar zijn in de buitenruimte. Zij doen dit zoveel mogelijk op de elektrische fiets en leggen jaarlijks duizenden kilometers af in onze gemeente. Hiermee proberen we een situatie te creëren waarbij de BOA’s voor onze burgers en ondernemers ook eenvoudig te benaderen zijn. Voor gure weersomstandigheden of snelle interventies hebben de BOA`s de beschikking over een voertuig. Smartphones met de nodige applicaties vereenvoudigen het werk van de BOA’s.
Ze kunnen hiermee gegevens opvragen, waarschuwingen vastleggen of zo nodig Processen Verbaal
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 13
(PV's) uitschrijven. Deze gegevens zijn ook zichtbaar en te raadplegen als collega's uit Dordrecht bijstand leveren. Daarnaast zijn de BOA’s ook op social media te vinden. Enerzijds om benaderbaar te zijn voor burgers en ondernemers en anderzijds om bijvoorbeeld een oproep te doen bij een aangetroffen dumping en achtergelaten afval bij de ondergrondse containers. Extra inzet handhaving afval (PBD en GFT-E) In 2024 is op verzoek van team buitenruimte op projectmatige basis extra BOA-capaciteit ingezet op het controleren van te vroeg aangeboden PBD inzamelzakken of het niet juist aanbieden van afval. We zagen tijdens de rondgang in 2024 in ieder geval een daling in het aantal te vroeg aanbieden van de afvalzakken. Het brengen en halen van kinderen bij onze scholen geeft met grote regelmaat overlast in de omgeving waarbij ook onveilige situaties ontstaan. Zeker bij slecht weer worden kinderen massaal met de auto gebracht en gehaald, waarbij men zo dicht mogelijk bij de school wil parkeren. Helaas worden er dan veel overtredingen begaan zoals parkeren op plaatsen waar het niet is toegestaan, in openbaar groen of zelfs bij bewoners in de voortuin. In 2024 zijn er meerdere scholenacties gedaan op 8 locaties samen met SOAB (projectorganisatie voor verkeer en mobiliteit) en de politie.
Ook de leerlingen van de scholen zijn hierbij betrokken en geven met borden aan wat de veiligste route is rond de scholen om de kinderen van en naar school te brengen. De kinderen die meedoen aan de actie doen een duim omhoog als een voertuig bijvoorbeeld in een goede en veilige richting rijdt rondom de school. Een voorbeeld hiervan op bijgaande foto (de kinderen op de foto mochten met toestemming van de ouder poseren). Samenwerking Handhaving werkt intensief en integraal samen met de politie, Staatsbosbeheer (dit laatste voor gebied De Sandelingen), buurtpreventie en diverse vertegenwoordigers van de gemeentelijke organisatie.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 14
Meldingen In het onderstaande overzicht staan de meldingen van de afgelopen jaren. Ook in 2024 is weer een toename te zien in het aantal meldingen. Deze toename is vooral zichtbaar in de categorieën afval en overige (overlast groepen en personen). Meldingen zeggen iets over het aantal melders, in sommige gevallen gaat het over dezelfde situatie. Categorie Afval
2020 268
2021 302
2022 350
2023 733
2024 1.321
Honden
69
75
89
74
95
Overlast Verkeer Overige
463 178
609 148
760 180
955 229
940 373
Totaal
978
1.134
1.379
1.991
2.729
FIXI Het doorgeven van meldingen kan sinds 2019 met de FIXI-app (www.fixi.nl). Met FIXI kunnen inwoners eenvoudig een melding maken van een probleem in de openbare ruimte. Ook kan de gemeente de melding eenvoudig koppelen aan de juiste behandelaar, zodat de melding snel kan worden opgelost. Het grootste deel van de meldingen in FIXI voor het domein handhaving wordt afgehandeld door handhaving zelf, een klein deel door de politie (in verband met het ontbreken van bevoegdheden bij handhaving) of door Inspectie bouw (voorheen Bouw- en Woning Toezicht), omdat de omschreven situatie te maken heeft met bijvoorbeeld bouwregelgeving. Het doel bij alle meldingen is zoveel mogelijk in gesprek gaan met de veroorzaker, maar ook met de melder. Een groot deel van de meldingen wordt nog steeds anoniem gedaan. Hierbij probeert handhaving steeds aan te geven dat bij een anonieme melding zij niet in de gelegenheid zijn nadere vragen te stellen en een terugkoppeling te geven. Voorgaande jaren was inzichtelijk hoeveel meldingen anoniem werden gedaan. Sinds 2024 is anoniem melden niet meer mogelijk, echter melders ontwijken dit door ‘fake’ e-mail adressen en/of telefoonnummers in de meldingen te vermelden waardoor we helaas nog steeds niet in contact kunnen treden. Het aantal meldingen via FIXI neemt nog steeds toe. In 2024 steeg het aantal meldingen alweer.
Nu met ongeveer 350 stuks naar 2437 meldingen. Het gevolg hiervan is dat de vrije surveillance in onze gemeente ernstig onder druk staat. In onderstaande grafiek is de groei van het aantal meldingen over de afgelopen 10 jaar zichtbaar.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 15
Meldingen per jaar 2500
2000
1500
1000
500
0 2015
2016
2017
2018
2019
2020
2021
2022
2023
2024
Prioriteiten en werkzaamheden Speerpunt voor de gemeente Hendrik-Ido-Ambacht is de leefbaarheid en veiligheid in de openbare ruimte met daarbij de volgende prioriteiten: Overlast gevende groepen en personen; Overlast gerelateerd aan honden; Rommel en afval op straat; Op juiste wijze aanbieden van afval; Overlast door verkeer; Andere taken zijn: Evenementen; Winkeluitstallingen; Alcoholwet; Onvoorziene zaken, meldingen, klachten of verzoeken om handhaving; Digitaal Opkopers Register; Ondermijning; Fietsenregistratie (wrak- en weesfietsen); Camerahandhaving.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 16
Inzet Grofweg is het aantal waarschuwingen en PV's gelijk aan voorgaande jaren. Wel zien we een verschuiving binnen de categorieën. Het aantal PV's betreffende afval is aanzienlijk hoger. In verband met de invoering van het recycletarief hebben we extra projectmatige capaciteit ingezet om voldoende capaciteit beschikbaar te hebben om te kunnen reageren op het toegenomen aantal meldingen betreffende afval. Hierbij moet rekening gehouden worden met het feit dat een PV schrijven voor afval veel meer tijd kost dan bijvoorbeeld een PV voor fout parkeren. Enerzijds doordat er slechts in 15% sprake is van daderindicatie en anderzijds door een veel complexer afhandelingsproces. Daarnaast is door de projectmatige aanpak op afval ook meer incidentele inzet hierop geweest in 2024. Aard Waarschuwingen Afval PV's Afval Waarschuwingen Honden PV's Honden Waarschuwingen Verkeer PV's verkeer Overige APV Waarschuwingen Overige APV PV`s Totaal
2020 5 2 6 9 269 987 30
2021 1 13 9 3 152 708 14
2022 6 21 3 13 355 699 2
2023 9 61 2 9 334 609 9
2024 56 95 13 5 108 366 5
9 1317
25 925
23 1.120
28 1.061
39 687
Fietsenregistratie Handhaving heeft ook een taak als het gaat om wrak- en weesfietsen. Zij voorzien deze fietsen van een label. De wrakfietsen worden na 14 dagen verwijderd, de weesfietsen na 28 dagen. Hierna gaan ze naar het door de gemeente aangewezen fietsdepot. Handhaving heeft in 2024 in totaal 225 weesfietsen voorzien van een label. Alcoholwet Sinds april 2014 verricht handhaving de controle op de naleving van de Drank- en Horecawet (DHW), sinds 1 juli 2021 vervangen door de Alcoholwet. De "alcoholverstrekkers" in de gemeente bezoeken zij regelmatig. Naast de controle op de naleving van de regelgeving wordt ook informatie verstrekt. In 2024 vonden 40 controles plaats. Hierbij zijn 2 overtredingen geconstateerd die hebben geleid tot bestuurlijke rapportages met de daarbij behorende opvolging (waarschuwing en vooraankondiging last onder dwangsom).
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 17
Camerahandhaving Op 20 juli 2020 is de camerahandhaving van start gegaan. In het Sophiapark, op de Druivengaarde en de Sophiapromenade zijn in totaal vier camera`s geplaatst om de leefbaarheid in het voetgangersgebied te vergroten. Met deze camera`s kunnen we handhaven op voertuigen die buiten de venstertijden en zonder ontheffing in het voetgangersgebied rijden. Brom- en snorfietsen zijn in het geheel niet toegestaan op de Sophiapromenade. In 2024 zijn 1.146 overtredingen geconstateerd. Hiervan zijn 60 afgedaan met een waarschuwing en 1.086 bestuurders ontvingen een PV.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 18
Veiligheidsgevoelens De cijfers van het veiligheidsgevoel komen uit de Veiligheidsmonitor die eind 2023 is gehouden. Deze monitor is landelijk het instrument om de veiligheid in een gemeente te meten. Hierdoor ontstaan éénduidige cijfers, wat vergelijking met andere gemeenten makkelijker maakt. Rapportcijfer veiligheid
8 7,8 7,6 7,4 7,2 7 6,8 6,6 6,4 6,2 6 Cijfer 2010
2012
2013
2015
2017
2019
2021
2023
De inwoners van Hendrik-Ido-Ambacht gaven een 7.6 als rapportcijfer voor veiligheid. Dit is gelijk aan het resultaat van de vorige meting. Dit is ook nog steeds hoger dan in de rest van de eenheid Rotterdam van de Politie (7,1). Op leefbaarheid scoort Hendrik-IdoAmbacht ook goed. Inwoners gaven een 7,7 als rapportcijfer voor leefbaarheid tegenover een 7,3 in de rest van de eenheid. Ook dit is gelijk aan de vorige periode. Op basis van deze cijfers is er geen conclusie te verbinden aan eventuele impact van de komst van de opvangboten Oekraïne en COA in onze gemeente. Willen we hier meer over weten, dan moet daarvoor een gericht onderzoek gedaan worden door bijvoorbeeld het OCD (Onderzoek Centrum Drechtsteden).
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 19
Leefbaarheid Leefbaarheid is een graadmeter om aan te geven hoe prettig het werken, wonen en recreëren is in onze gemeente. Samen met onze interne en externe partners is ook dit jaar weer gewerkt aan een veilige, schone en sociale gemeente om de leefbaarheid te waarborgen.
Zorg en Veiligheid In 2023 begonnen we al met het intensiveren van de samenwerking tussen leefbaarheid en het sociaal domein. Met elkaar werkten we aan een visie voor jongerenwerk en in 2024 zijn er verdere stappen gemaakt om samen te werken op het terrein Zorg en Veiligheid. In de praktijk komt het steeds vaker voor dat de samenwerking tussen de domeinen Zorg en Veiligheid essentieel is in een effectieve aanpak in de casuïstiek. Met deze kennis houden de domeinen op beleidsmatig vlak vinger aan de pols. Dit zien we ook regionaal terug. Met de Drechtsteden Buiten gemeenten komen we sinds eind 2024 regelmatig bij één om samen de verbinding te leggen tussen Zorg en Veiligheid. Aanpak jeugdoverlast Samen met politie en omliggende gemeenten werken we aan een uniforme aanpak op jeugdproblematiek. De politie werkt regio breed en loopt tegen het probleem aan dat elke gemeente anders te werk gaat. In 2024 zijn de eerste stappen gezet om gezamenlijk een pakket aan maatregelen te ontwikkelen. In 2024 is ook intern onderzoek gedaan naar de huidige aanpak op jeugdoverlast in Hendrik-Ido-Ambacht. In dit stuk zijn aanbevelingen gedaan die we in 2025 in de praktijk willen brengen. Aan de hand van deze aanbevelingen willen we structureler aan de slag gaan om jeugdoverlast in de gemeente te verminderen en de jeugd op een duurzame manier te begeleiden naar het juiste pad.
Een mooi doel voor 2025. Straatcoaches en Jongerenwerk Ook dit jaar hebben onze adviseurs jeugd buitenruimte, oftewel straatcoaches, zich weer actief ingezet voor de jeugd in de buitenruimte. Ze gaan gesprekken met onze jongeren
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 20
aan om achter hun behoeftes te komen en werken regelmatig samen met onze netwerkpartners. Met ingang van 2025 gaan we een nog sterkere samenwerking met Zwijndrecht en de straatcoaches aan, waardoor het werken in het dynamische werkveld van Hendrik-Ido-Ambacht en Zwijndrecht nog soepeler zal verlopen. Straatcoaches gaan outreachend te werk. Dit betekent dat ze niet afwachten tot de jeugd hen benadert, maar dat ze zelf initiatief nemen door de jeugd op te zoeken in de buitenruimte. Naast straatcoaches zijn er ook jongerenwerkers werkzaam in Hendrik-IdoAmbacht. Zij verzorgen verschillende activiteiten voor de jeugd en zijn beschikbaar voor persoonlijke en individuele begeleiding. Ook bieden ze de jongeren een plek door meerdere keren per week een avond te organiseren in het Baxhuis waar jeugd samen kan komen. Dit zorgt voor meer rust op straat. Sophiapark De Sophiapromenade en het Sophiapark zijn al jaren populaire locaties voor de jeugd om bij elkaar te komen. Rond de zomer was het dit jaar rustig, maar in het najaar begon de drukte, met de daarbij behorende overlast van geluid, vervuiling, vernielingen en baldadigheid toe te nemen. Samen met onze partners; BOA’s, straatcoaches, jongerenwerk en politie hebben we de handen ineengeslagen en gezamenlijk ingezet op deze locaties. Ook dit jaar ontving een aantal Ambachtse jongeren een brief van de burgemeester .
Een aantal werd zelfs uitgenodigd voor een gesprek met de burgemeester. Samen bespraken ze mogelijke oorzaken, oplossingen en manieren om elkaar te kunnen helpen. Cameratoezicht Naar aanleiding van veel overlast van gemotoriseerd verkeer hangen er sinds 2020 camera’s op de Sophiapromenade en in het Sophiapark. Deze camera’s registreren kentekens van snorfietsen, brommers, scooters en andere voertuigen met een motor die het voetgangersgebied betreden. Aangezien we nog steeds veel overtredingen zien (1146 in 2024), is in 2024 besloten om de camerahandhaving voort te zetten, maar de camera’s te vervangen door kleinere exemplaren. Deze camera’s met kleinere kastjes voor de accu passen beter in het straatbeeld.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 21
Buurtbon Leefbaarheid richt zich ook op het bevorderen van de sociale cohesie. De buurtbon is een bijdrage die inwoners kunnen aanvragen voor een initiatief in straat of buurt. Op deze manier stimuleren we inwoners om zelf activiteiten te organiseren of initiatieven uit te voeren. In 2024 is de buurtbon 20 keer aangevraagd, waarbij de aanvraag 19 keer is gehonoreerd. Er zijn diverse evenement(-en/-tjes) georganiseerd zoals buurtbarbecues, burendag en Halloweenfeesten. Buurtkerstboom Ook in 2024 hebben we buurtkerstbomen uitgereikt voor een beetje sprankeling tijdens de feestdagen. De vraag (77) was opnieuw groter dan het aanbod (27). De mooiste boom stond dit jaar aan de Scheepmakersstraat. Bewoners en kinderen van deze straat versierden de buurtkerstboom, onder het genot van een beker warme chocolademelk, met diverse versieringen. Zij wonnen de prijs voor mooiste boom en ontvingen allerlei lekkernijen voor alle bewoners.
Meldingen FIXI Voorgaande jaren nam het aantal FIXI meldingen over overlast sterk toe. In 2023 ontvingen we binnen de gemeente 219 meldingen. Dit waren 103 meldingen meer dan in 2022. In 2024 is het aantal meldingen (120 stuks) echter weer gedaald. Vaak komen deze meldingen als een enkelvoudig probleem binnen, maar blijken ze meervoudig te zijn waardoor ze vragen om een aanpak door meer dan 1 partner. Team leefbaarheid voert hierop de coördinatie uit. De overlastmeldingen bestonden voornamelijk uit jeugd- en vuurwerkoverlast en burengeschillen. Aan de hand van het type melding wordt de passende samenwerkingspartner benaderd om deze op te pakken. Denk hierbij aan straatcoaches, jongerenwerk, politie, buurtbemiddeling of wooncorporaties.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 22
Vuurwerkoverlast Gezien de tendens is ook in 2024 vroeg ingezet op vuurwerkoverlast en zijn de cijfers bijgehouden vanaf september. In onderstaand figuur zijn de totaal aantal vuurwerkoverlast-meldingen van de afgelopen drie jaar weergegeven, waarin de totale FIXI- en politiemeldingen zijn opgenomen.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 23
Uit het staafdiagram kunnen we concluderen dat, in vergelijking met voorgaande jaren, in 2024 minder meldingen zijn geweest rondom vuurwerkoverlast. Zoals hieronder te zien, was er in 2024 een kleine piek aan meldingen rond eind oktober. Door goede samenwerking tussen de partners, konden we hier gelijk bovenop zitten. Daarna zagen we de meldingen weer afnemen, met een verwachte toename rond de jaarwisseling.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 24
Buurtbemiddeling Buurtbemiddeling biedt de mogelijkheid om zelf, met wat hulp van de buurtbemiddelaars, de verantwoordelijkheid te nemen voor een prettig woon- en leefklimaat. Het is een succesvolle manier om vroegtijdig bij te dragen aan een oplossing voor (dreigende) conflicten tussen buren. Buurtbemiddeling draagt bij aan het creëren van een beter en veiliger leefklimaat. Buurtbemiddeling in 2024 In Hendrik-Ido-Ambacht heeft buurtbemiddeling in 2024 18 nieuwe bemiddelingszaken behandeld. Dit betekent een afname van 33% ten opzichte van 2023. Van deze 18 bemiddelingszaken is 60% afgerond en 40% nog is behandeling. Van de afgeronde zaken zijn de resultaten als volgt: • 32,5% van de zaken zijn afgehandeld na 1 of meerdere bemiddelings-of adviesgesprekken; • 7,5% van de zaken bleken niet geschikt voor buurtbemiddeling; • 40% van de aanvragen zijn afgerond omdat de buren of de hulpvrager zelf niet (meer) mee willen doen. • 20% van de zaken zijn vanwege een andere reden gestaakt. Van de 18 meldingen in 2024 kwamen er 14 op initiatief van inwoners tot stand. Bewoners die zelf hebben gemeld, zijn vaak over Buurtbemiddeling geïnformeerd door een organisatie. Vaak was dit de gemeente, maar ook de politie en een aantal keer een woningcorporatie. De andere 4 meldingen zijn direct aangemeld door de gemeente, politie en woningcorporaties.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 25
Afhandeling In 2024 is in 40% van het totaal aantal aanmeldingen actie ondernomen door de bemiddelaars na inzet van coördinator. In 2023 was dit 25%. Het percentage meldingen waarbij adviesgesprekken zijn gevoerd bleef ongeveer gelijk. Er is in die gesprekken door de coördinator met de bewoner bekeken hoe deze zelf een verbetering van de situatie zou kunnen bereiken. Als zij er vervolgens niet uit komen, kunnen zij alsnog rekenen op de ondersteuning van de bemiddelaars. Een dergelijke zaak wordt in de registratie van Buurtbemiddeling op dat moment omgezet van advies naar bemiddeling. Dit jaar is ook een zaak heropend. Type meldingen De meeste meldingen lagen op het terrein van geluidsoverlast (41%). Daarna is de meest genoemde oorzaak pesterijen (20%). Dit is verschillend ten opzichte van vorig jaar, toen waren pesterijen de grootste oorzaak van bemiddelingszaken. De overige meldingen betroffen overlast door kinderen (11%), tuingeschil (10%), onderhoud woningen (6%), stank (5%), rommel (5%) en parkeren (2%). In sommige zaken worden meerdere oorzaken genoemd. Hier was meestal sprake van een combinatie van pesterij en een andere oorzaak zoals een tuingeschil, geluidsoverlast of rommel.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 26
Trend en signaal In de praktijk van alledag zien we de laatste jaren een toenemend aantal aanmeldingen waarin de zelfreflectie en daarmee de sociale zelfredzaamheid van inwoners laag is. Buren geven bij aanmelding vaak al aan dat de buren waar ze last van hebben naar hun idee een psychische beperking hebben. Daarmee geven ze al aan weinig vertrouwen te hebben in de verandermogelijkheid van de betreffende buren. In het verleden was zo'n soort beperking bij buren een contra-indicatie voor buurtbemiddeling. Dit uitgangspunt is steeds meer losgelaten in verband met de maatschappelijke verschuiving. De bemiddelaars zijn geen hulpverleners en zijn niet geschoold in het omgaan met mensen met moeilijk te begrijpen gedrag. De meesten zijn dan ook niet zo happig om deze aanvragen op te pakken. De slagingskans is immers minder groot. We zien dat deze ontwikkeling diverse effecten heeft zoals toenemende druk op de coördinatoren in contacten met de buren die een oplossing zoeken. Deze aanmeldingen moeten soms langer wachten om ‘opgepakt’ te worden wat de situatie niet ten goede komt. En als laatste een procentuele afname van goed geslaagde interventies. De Sociale Basis, als verantwoordelijke organisatie waar buurtbemiddeling onder valt, zoekt naar mogelijkheden om deze ongewenste effecten te verminderen.
Deels door nadrukkelijk bemiddelaars te zoeken met affiniteit voor mensen van bijzondere doelgroepen. Daarnaast door bemiddelaars in casuïstiek van elkaar te laten leren. Ook investeren zij door de bemiddelaars laagdrempelige trainingen aan te bieden. Zowel herkennen van en omgaan met mensen met een vorm van autisme als ook met mensen met een lichte verstandelijke beperking.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 27
Brandweerzorg De Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid is verantwoordelijk voor de Brandweerzorg in onze gemeente. Dit hoofdstuk geeft inzicht in de werkzaamheden die voor en vanuit de post Hendrik-Ido-Ambacht worden uitgevoerd en de activiteiten (zoals preventie) die voor onze gemeente zijn georganiseerd. Algemeen in de organisatie Vanuit de post Hendrik-Ido-Ambacht hebben de vrijwilligers in 2024 weer de nodige incidenten verwerkt. Een groot goed dat dit nog steeds kan met vrijwilligers. We zien en ervaren echter dat de luxe van voldoende vrijwilligers steeds meer in het nauw komt. In het afgelopen jaar namen diverse mensen afscheid van de brandweer. Reden hiervoor ligt vaak in de persoonlijke omstandigheden zoals druk gezin, verhuizing of andere werkkring. Zoals eerder al eens gemeld, onderzoeken we actief hoe we de brandweerzorg in de Zwijndrechtse Waard anders kunnen organiseren. Uitgangpunt blijft te allen tijde: “De burger heeft recht op de snelste hulp, ongeacht vanuit welke kazerne deze wordt geleverd.”
Brandweerzorg In januari 2024 is het nieuwe dekkingsplan in werking getreden waarbij niet meer gekeken wordt naar gemeentegrenzen. Hierdoor kan het zijn dat in delen rondom de N915 de vrijwilligers vanuit Alblasserdam actief zijn en de post Hendrik-Ido-Ambacht in delen van Zwijndrecht.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 28
In 2024 heeft de post actief meegewerkt aan de regionale wervingscampagne voor nieuwe vrijwilligers. Meerdere mensen toonden interesse in het werk bij de brandweer. Met deze mensen zijn diverse gesprekken gevoerd en zij hebben ook een aantal oefenavonden bezocht om een goede indruk te krijgen van het werk. Helaas hebben ze daarna aangegeven toch geen vrijwilliger te willen worden. Tellen wede mensen mee die het afgelopen jaar zijn gestopt als vrijwilliger, dan constateren we een achteruitgang in het aantal vrijwilligers. Wat dus ook een druk legt op de 24 uurs paraatheid. De kazerne Hendrik-Ido-Ambacht heeft de status BASIS+ post. Deze term wordt gehanteerd voor de grotere posten binnen de regio waar meerdere tankautospuiten en specialismen gestationeerd zijn. Met het huidige aantal vrijwilligers is dit een flinke opgave. In het voorjaar van 2025 starten we weer een wervingscampagne om nieuwe vrijwilligers enthousiast te krijgen. Operationele Zaken Oefenen Elke maandagavond zijn de vrijwilligers bijeen en oefenen zij de verschillende vaardigheden. Volgens een vastgesteld schema komen alle facetten van het brandweerwerk aan de orde om zo vakbekwaam te blijven. Met enige regelmaat wordt ook bij bedrijven binnen de gemeente geoefend. Mooi om te ervaren dat de bedrijven dit op prijs stellen en men de brandweer welkom heet. Veelal wordt dan samengewerkt met de BHV organisatie.
Ook is weer deelgenomen aan meerdaagse trainingen die georganiseerd worden op een oefenterrein in Weeze (Duitsland). Op dit oefenterrein wordt onder zeer realistische omstandigheden twee dagen intensief getraind op het onderdeel brandbestrijding.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 29
Opleidingen Het afgelopen jaar konden weer diverse mensen hun leergang afsluiten met een positief resultaat. Fijn dat mensen in hun avonduren bereid zijn om aan hun vakbekwaamheid te werken waardoor de post voldoende gekwalificeerde personen heeft om de taken te kunnen uitvoeren. Materieel Er zijn dit jaar geen wijzigingen in het materieel voor de post. In de kazerne zijn twee tankautospuiten gestald voor de basisbrandweerzorg. Daarnaast is er het specialisme OVR (Oppervlakte Redding) en een WTS (Water Transport Systeem) op een haakarmchassis. Verder staat er een quad met aanhanger die ingezet kan worden voor de hulpverlening in de Sophiapolder en andere lastig bereikbare gebieden in de regio. Gebouw De kazerne en het omliggende terrein van de post Hendrik-Ido-Ambacht zijn in inmiddels ruim 25 jaar oud. Recent zijn de roldeuren vervangen, gekozen is voor een open uitstraling door geheel glazen deuren te installeren. Binnenkort worden nog wat aanpassingen gedaan aan verlichting en de kantoorruimten. Ook het instructielokaal krijgt een update. De werkplekken in de kazerne worden regelmatig gebruikt door leden van de post die eveneens werkzaam zijn bij de Veiligheidsregio, hiermee borgen we een deel van de paraatheid.
Daarnaast zijn ook werkplekken beschikbaar voor vrijwilligers die bij hun werkgever de mogelijkheid om hebben ‘thuis’ te werken en dat in de kazerne doen zodat de paraatheid verbetert. Verder wordt de kazerne regelmatig gebruikt voor regionale vergaderingen en scholingen.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 30
Repressieve Brandweerzorg Voor de inwoners is de brandweer toch vooral zichtbaar tijdens de incidentbestrijding. In het afgelopen jaar heeft de post Hendrik-Ido-Ambacht in totaal 189 alarmeringen verwerkt. Vorig jaar zagen we een daling in het aantal incidenten en deze daling zet nu dus door. Te zien is dat er 107 incidenten binnen de gemeente zijn geweest en 57keer in het deel van Zwijndrecht wat door de post Hendrik-Ido-Ambacht wordt bediend. De rest is elders in de buurgemeenten/regio waar bijstand is verleend.
TYPE
2022
2023
2024
Brand Hulp- en dienstverlening Waterongeval IBGS en stankmeldingen
96 65 33 26
74 59 40 33
77 50 34 28
Totaal
220
206
189
In de tabel hieronder de data van de afgelopen jaren. De huidige rapportage is algemener geworden, ingedeeld naar de kerntaken van de basisbrandweerzorg: Brandbestrijding, Technische Hulpverlening, Waterongevallen en Incident Bestrijding Gevaarlijke Stoffen (IBGS). TYPE Brand Automatisch brandalarm Ongeval Dienstverlening Gezondheid
2018 71 28 19 88
2019 73 29 24 64
2020 74 28 15 56 13
2021 85 18 22 60 15
Totaal
206
190
186
200
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 31
Risicobeheersing Afdeling risicobeheersing van de VRZHZ beschikt over veel kennis en expertise over brand, omgevings- en evenementenveiligheid. Samen met diverse andere partners zetten we in op het verhogen van het veiligheidsbewustzijn en het veiligheidsniveau in Hendrik-IdoAmbacht. Veiligheid voor inwoners, ondernemers, bedrijven, instellingen en hulpverleningsdiensten staat hierbij voorop. Het werk van de afdeling richt zich onder andere op: Inventariseren, analyseren en duiden van risico’s; Informeren en bieden van een handelingsperspectief aan inwoners, ondernemers en organisaties over deze risico’s; Adviseren van het bevoegd gezag over (brand)veiligheid2; Toezichthouden op het brandveilig gebruik van risico-objecten; Het informeren van onze uitrukdienst en hulpverleningspartners, zodat zij veilig en daadkrachtig kunnen optreden bij incidenten. De inzet van Risicobeheersing richt zich op: Minder incidenten / branden Minder slachtoffers Minder schade De afdeling is betrokken bij een breed scala aan activiteiten in de fysieke leefomgeving. Aan de hand van de onderstaande processen is de afdeling georganiseerd. In deze paragraaf is per proces een samenvatting opgenomen van de inspanningen en resultaten in het jaar 2024. Veilige evenement en
Risico analyse Programma's Projecten
Veilige omgeving
Industriële Veiligheid
Veilig leven
Veilig gebruiken
Veilig bouwen & installaties
2 Veiligheidsadviezen worden verstrekt op gebied van ruimtelijke ordening, omgevingsveiligheid, industriële veiligheid, brandveilig bouwen & installaties, brandveilig gebruik, veilige evenementen en brandveilig leven. Waarbij ook gekeken wordt naar o.a. de bereikbaarheid, bluswatervoorziening en de inzetmogelijkheden van hulpdiensten.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 32
Jaarplan Risicobeheersing 2024 Aan de hand van het Regionaal Risicoprofiel en het beleidsplan van de Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid is in de aanloop naar 2024 een jaarplan opgesteld. Het is gepresenteerd en besproken met enkele vertegenwoordigers van de gemeente Hendrik-Ido-Ambacht.
Algemene terugblik 2024 De voorbereidingen voor de overstap naar de nieuwe Omgevingswet zijn volgens schema verlopen. We stonden voor wat betreft de processen op 1 januari 2024 klaar om soepel aan de slag te gaan met een volledig nieuw wettelijk kader voor de fysieke leefomgeving. In de praktijk is de overgang ook relatief soepel gegaan. Ook in 2024 zijn de ambities wat bijgesteld maar minder dan in 2023. De bezetting was beter op orde, al moet een deel van het nieuwe personeel nog wel opgeleid en ingewerkt worden. Veilige omgeving Binnen het proces Veilige omgeving adviseren we over de veiligheidsaspecten in het kader van een goede ruimtelijke ordening. In een vroegtijdig stadium wordt vooroverleg gevoerd en advies verstrekt over ruimtelijke initiatieven, zoals bijvoorbeeld de Omgevingsvisie Hendrik-Ido-Ambacht, bestemmingsplannen, het integrale omgevingsplan en andere ruimtelijke initiatieven. Voor 2024 is in dit kader relatief beperkt advies gegeven. Advisering had voornamelijk betrekking op bluswater en bereikbaarheidsvraagstukken en kleine afwijkingsbesluiten.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 33
In de advisering worden o.a. de thema’s externe veiligheid, bluswater, bereikbaarheid, maatregelen in het kader van de klimaatadaptatie, overstromingsrisico en energietransitie betrokken. De adviezen over risico’s en maatregelen dragen bij aan een veilige en gezonde inrichting van de fysieke leefomgeving. Industriële veiligheid Binnen het proces industriële veiligheid geven we advies over de risico’s bij inrichtingen. Daarnaast vallen de aanwijzing, het toezicht en de handhaving van de bedrijfsbrandweeraanwijzing onder dit proces. In 2024 hebben we ons voornamelijk gericht op Bolidt, een risicorelevant bedrijf. Het bedrijf is risico relevant vanwege de opslag van de gevaarlijke stoffen. Ook het gebruik van gebouwdelen in strijd met het bestemmingsplan heeft onze aandacht getrokken en daarover zijn we in gesprek gegaan. Veilig bouwen & Installaties Binnen het proces van veilig bouwen en installaties geven we advies over de brandveiligheid van bouwwerken. Deze adviezen zijn vaak gekoppeld aan aanvragen voor omgevingsvergunningen die vallen binnen de categorie ‘complexe gebouwen/inrichtingen’. Daarnaast adviseren we ook over brandbeveiligingsinstallaties, bluswatervoorzieningen en meldingen en omgevingsvergunningen voor brandveilig gebruik. Voor grotere en complexere bouwaanvragen houden we indien gewenst een vooroverleg.
Tijdens de bouwfase houden we samen met de gemeente toezicht op de uitvoering. In totaal hebben we 40 keer advies gegeven tijdens de realisatiefase en waren we bij 9 objecten betrokken bij controles tijdens de bouw. In 2024 hebben we de rol van accounthouder voor de gemeente verder ingevuld. De accounthouder overlegt over nieuwe aanvragen voor omgevingsvergunningen, de voortgang van de controle op bouwwerken, kleinschalige aanvragen en algemene vragen vanuit het team vergunningverlening en handhaving. Veilig gebruiken Het brandveiligheidstoezicht dat de brandweer uitvoert, is gebaseerd op het beleidsplan 2022–2025 van de Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid. In het jaarplan 2024 is verder uitgewerkt wat concreet wordt gedaan. In 2024 zijn in de gemeente Hendrik-Ido-Ambacht in totaal 33 controles uitgevoerd. Naast regelgerichte controles (waarbij de landelijke handhavingsstrategie steeds meer wordt toegepast) gaan we ook regelmatig in gesprek over de risico’s in een gebouw. Een gebouw dat aan de regels voldoet, is niet altijd per definitie een veilig gebouw. Veel hangt samen met het gebruik en de aanwezige voorzieningen. Het specifiek benoemen van risico’s en het bieden van een handelingsperspectief draagt in veel gevallen bij aan het veiligheidsbewustzijn en de brandveiligheid van een gebouw.
Vooral voor opvanglocaties voor vluchtelingen en crisisnoodopvang is een risicogerichte aanpak noodzakelijk. In de meeste gevallen zijn de betreffende gebouwen niet bestemd
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 34
voor een logies- of woonfunctie. Met behulp van de handreiking van Brandweer Nederland en het kenmerkenschema, waarin gekeken wordt naar gebouw-, brand-, mens-, omgevings- en interventiekenmerken, wordt bepaald of een gebouw geschikt is of geschikt gemaakt kan worden voor de opvang van vluchtelingen. (Brand)veilig leven Het is een feit dat bijna alle huizen nu rookmelders hebben. De dichtheid van rookmelders in woningen is ongeveer 93%! Een positief aspect van de rookmelderplicht is dat bewoners meer nadenken over brandveiligheid. Ook het bezit van koolmonoxidemelders is toegenomen dankzij de rookmelderplicht. Maar zijn we nu klaar met alleen deze melders? Nee, nu moeten we bewoners informeren over wat ze moeten doen als de melder afgaat. Momenteel wordt de brandweer vaak gebeld als een rookmelder piept, vaak omdat de rookmelder defect is of de batterij leeg is. We hebben vooral met woningcorporatie Rhiant gesprekken gevoerd over hun woongebouwen met inpandige gangen. Deze gebouwen vormen de grootste risico’s op het gebied van brandveiligheid. In 2024 hebben we voornamelijk gesprekken gevoerd over scootmobiel-ruimten, het opladen van fietsen, spullen op de gang en vluchtroutes. De nieuwe regelgeving in het Besluit Bouwwerken Leefomgeving stelt hier duidelijke beperkingen aan. In de gesprekken gaat het vooral over de uitvoerbaarheid van deze voorschriften.
Brandveiligheidscheckcijfers tonen aan dat de meeste slachtoffers of zelfs doden als gevolg van brand, thuis vallen. In combinatie met de rookmelderplicht hebben wij een pilot uitgevoerd om een brandveiligheidscheck aan te bieden aan VvE’s van woongebouwen. VvE’s konden zich in 2024 vrijwillig aanmelden voor deze check. Ondanks alle inspanningen was de respons laag. Daarom zijn we in het najaar gestart met een aanbodgericht programma in plaats van te wachten op de vraag. Vragen over brandveiligheid kunnen altijd gesteld worden via veiligleven@vrzhz.nl. De VRZHZ probeert binnen 5 werkdagen te antwoorden. Afgelopen jaar zijn er ongeveer 46 vragen gesteld, die erg uiteenlopend waren zoals: Spullen in de gangen; Wat zijn “zware” elektrische installaties; Wettelijke verplichtingen voor verhuurders in het kader van brandveiligheid; Kerstbomen in openbare ruimten; Afsluiten van een “brandgang” . Niet alle vragen gaan over brandveiligheid, maar de VRZHZ is wel blij dat men niet met vragen blijft lopen of een onveilig gevoel heeft.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 35
Brandveiligheid tips Facebook en Instagram na een incident Via Facebook en Instagram worden bewoners na een incident benaderd met brandveiligheidstips. Gebleken is dat bewoners meer interesse hebben in veiligheidstips als in hun buurt een incident heeft plaatsgevonden. In de regio hebben we een pilot gedaan om te zien hoeveel mensen we bereiken als we net na een incident/brand een bericht uitzenden.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 36
Brandweer op school Dit programma loopt al heel lang. De response en daarmee de betrokkenheid van de scholen in HendrikIdo-Ambacht loopt achter ten opzichte van de rest van de regio. We blijven er aan werken om dit te verbeteren. Veilige evenementen In 2024 zijn in Hendrik-Ido-Ambacht totaal 69 evenementen geweest. Van deze 69 waren er 67 laag risico evenementen (classificatie A) en 2 hadden een verhoogd risico (classificatie B), dit waren de Koningsdag en de Zomerparkdag. Voor de B evenementen is vanuit de afdeling Risico- & Crisisbeheersing advies uitgebracht, gericht op brandveiligheid en gezondheid. De evenementen zijn zonder incidenten verlopen. Overzicht van activiteiten / producten in het afgelopen jaar
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 37
Crisisbeheersing en Rampenbestrijding In de context van hedendaagse maatschappelijke uitdagingen is crisisbeheersing van cruciaal belang om de veiligheid en het welzijn van burgers te waarborgen. Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht erkent het belang van een effectieve crisisorganisatie op lokaal en regionaal niveau. Deze jaarlijkse veiligheidsrapportage biedt een inkijk in de crisisbeheersingsmaatregelen in de gemeente, met specifieke aandacht voor de vakbekwaamheid in de lokale en regionale crisisorganisatie. Bestuurlijke oefening In mei 2024 oefende het gemeentelijk beleidsteam een casus omtrent een onrust bij de crisisnoodopvang van het COA na protesten tegen de spreidingswet. Aan deze oefening namen de burgemeester, wethouder Oelfke en de gemeentesecretaris, met adviseurs op het gebied van veiligheid en communicatie deel. Vanuit de veiligheidsregio nam de Operationeel Leider deel. Het team werd ondersteund door de informatiecoördinator en een plotter. Het speciale element aan deze oefening was de gesimuleerde mediaaandacht, waarbij onze burgemeester geïnterviewd werd door Roelof Hemmen. Het was een leerzame oefening voor het relatief 'nieuwe' team. Het thema was actueel en zette het team goed aan het denken over de rol die de gemeente speelt in een casus zoals deze.
Crisisorganisatie en de ketenoefening In 2019 vormde Veiligheidsregio ZuidHolland Zuid de regionale crisisorganisatie. Een flexibele organisatie die vanuit de regionale poule lokaal kan worden ingezet. De leden die meedraaien in deze crisisorganisatie worden voorzien van een uitgebreid vakbekwaamheidsprogramma. Naast de flexibele crisisorganisatie vanuit de regionale poule heeft onze gemeente ook een eigen bemande crisisorganisatie die dit jaar weer getraind en geoefend is. Dit jaar was Hendrik-Ido-Ambacht aan de beurt voor de ketenoefening. Dit gebeurt
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 38
eens in de drie jaar. Alle teams van Bevolkingszorg doen hieraan mee, met op de achtergrond een groot team van tegenspel die de buitenwereld simuleert. Ambacht verwelkomde bijna 100 crisisfunctionarissen die een uitstekende oefening hebben gedraaid. Het scenario ging in op een explosie van een energiehuisje, waardoor het complex van de Blije Borgh en YES! Kinderopvang ontruimd moesten worden. Stand van zaken planvorming Dit jaar stond het actualiseren van de planvorming op de planning. Door uitval van capaciteit in het Oekraïne-team van de gemeente is de afdeling Leefbaarheid en Veiligheid bijgesprongen en heeft de laatste acht maanden zich ingezet voor dit team. Sinds 2025 is dit gestabiliseerd en is het Oekraïne-team weer op sterkte. Op het gebied van crisisbeheersing heeft het actualiseren van de planvorming daarom vertraging opgelopen en wordt dit in 2025 verder opgepakt. Nadruk op hoogwater en overstromingsgevaar Tijdens een ramp of crisis is de gemeente verantwoordelijk voor de bevolkingszorg. Bij hoogwater, overstromingsgevaar en in ergere scenario's ook evacuatie, heeft Bevolkingszorg een prominente rol. Omdat de dreiging op hoogwater en scenario's waarbij evacuatie een optie is steeds prominenter worden, willen wij ons als gemeente beter voorbereiden. Wij doen dit samen met onder andere de andere gemeenten, hulpdiensten, de veiligheidsregio, de waterschappen, etc.
In 2024 hebben meerdere grootschalige oefeningen plaatsgevonden om ons hierop voor te bereiden. In 2025 wordt dit verder voortgezet. Kijfhoek In 2025 is er gestart met een forse verbouwing op Kijfhoek om het emplacement veiliger te maken. Techniek wordt vernieuwd en er zijn ten koste van rangeersporen twee calamiteitenwegen aan gelegd zodat de hulpdiensten bij een incident een betere bereikbaarheid hebben. Verder is de bedrijfsbrandweer in eigen handen gekomen van Prorail en is een nieuw schuimblusvoertuig met blusarm in opbouw welke in 2025 zal worden geleverd. Ook wordt er gewerkt aan vernieuwing van een deel van de bluswatervoorziening en wordt onderzocht op welke wijze er nog intensiever kan worden samengewerkt met de Veiligheidsregio.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 39
Voor wat betreft actuele ontwikkelingen worden op de hoogte gehouden door de gemeente Zwijndrecht. Maatschappelijke weerbaarheid Eind 2024 ontvingen alle burgemeesters de oproep van het Rijk om zich in te zetten voor het vergroten van de maatschappelijke weerbaarheid. De kwetsbaarheid van Nederland vergroot zich, niet alleen door (geo-)politieke dreiging, conflicten en oorlogen, maar ook door ontwikkelingen die de fysieke veiligheid bedreigen. Denk hierbij aan overstromingen, digitale verstoringen en grootschalige en langdurige stroomuitval. De hoofdvraag: 'Hoe bereiden we onze samenleving voor op dergelijke scenario's?'. De regie op het versterken van deze voorbereiding ligt bij de overheid, maar vraagt inzet op ieder niveau. Met de verwachting dat dit thema in 2025 in belang, aandacht en noodzaak groeit, zet Hendrik-Ido-Ambacht zich in en zoekt de samenwerking in de regio op om antwoord te geven op deze hoofdvraag en actie te ondernemen.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 40
Burgerhulpverlening (AED's/reanimatie) HartslagNu is het landelijke reanimatie-oproepsysteem van Nederland dat burgerhulpverleners en AED’s (Automatische Externe Defibrillatoren) verbindt om snelle hulp te bieden bij hartstilstanden. Elke dag krijgen ongeveer 40 mensen in Nederland buiten het ziekenhuis een hartstilstand. De overlevingskans is het grootst als binnen 6 minuten wordt gestart met reanimatie en een AED wordt ingezet. HartslagNu speelt hierin een cruciale rol door burgerhulpverleners en AED’s snel in te zetten bij een noodgeval. De organisatie HartslagNu is de huidige organisatie achter dit concept. Oorspronkelijk is dit opgezet vanuit het project ‘Hart voor Zuid-Holland Zuid’, als pilot opgezet door de Ambulancedienst Zuid-Holland Zuid in 2015. De gemeente Hendrik-IdoAmbacht heeft zich hierbij destijds snel aangesloten. De AED in de kast aan het gemeentehuis was destijds de eerste 24/7 beschikbare AED in onze gemeente. Burgerhulpverleners in Hendrik-Ido-Ambacht Burgerhulpverleners zijn getrainde vrijwilligers die kunnen reanimeren en bereid zijn om in geval van een hartstilstand hulp te bieden in hun omgeving. Zij ontvangen een oproep via de HartslagNu-app of per sms wanneer iemand in hun buurt een hartstilstand krijgt. Het is essentieel dat er voldoende burgerhulpverleners beschikbaar zijn om binnen de kritieke 6 minuten hulp te kunnen bieden.
De 112-meldkamer activeert de app zodra duidelijk wordt dat het gaat om een reanimatie, behalve als het gaat om kinderen <1 jaar en reanimaties in zorginstellingen. De app alarmeert een aantal mensen dicht in de omgeving van het noodgeval om direct ter plaatse te gaan en de reanimatie te starten. Anderen ontvangen een bericht om de dichtstbijzijnde AED te halen en naar de locatie van het noodgeval te gaan. Worden de oproepen onvoldoende bevestigt, dan worden er extra burgerhulpverleners gealarmeerd.
Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Veiligheidsrapportage 2024 | 41
Spreiding van AED’s in Hendrik-Ido-Ambacht Een optimale spreiding van AED’s is van levensbelang, aangezien de overlevingskans bij een hartstilstand aanzienlijk toeneemt wanneer binnen enkele minuten een AED wordt gebruikt. De Hartstichting hanteert als norm dat iedereen binnen een straal van 500 meter toegang moet hebben tot een AED. Deze AED’s hangen in een met cijfercode afgesloten buitenkast. Diegene die gealarmeerd worden, ontvangen via de app of sms de cijfercode om de AED uit de kast te halen. Het is niet alleen belangrijk dat er voldoende AED’s aanwezig zijn, maar ook dat deze geregistreerd en 24/7 toegankelijk zijn. AED’s die zijn aangemeld bij HartslagNu kunnen door burgerhulpverleners snel worden gevonden en ingezet. Eigenaren van een AED in Hendrik-Ido-Ambacht worden daarom aangemoedigd hun apparaat in een kast met cijfercode te plaatsen en aan te melden bij HartslagNu. De gemeente verzekert de AED’s tegen diefstal. Stand van zaken Hendrik-Ido-Ambacht De organisatie HartslagNu professionaliseert steeds verder en geeft ons sinds 2023 ook inzicht in de cijfers. Hierbij de belangrijkste feiten: in 2024 zijn er 13 reanimatieoproepen geweest waarbij burgerhulpverleners zijn opgeroepen. In alle gevallen zijn er 1 of meer burgerhulpverleners ter plaatse geweest. Ook kon er in alle gevallen tenminste 1 beschikbare AED worden meegenomen.
In 91% van de gevallen is de reanimatie gestart door een burgerhulpverlener. Onze gemeente had op 31 december 2024 513 gecertificeerde burgerhulpverleners. In onze gemeente zijn 33 AED’s aangemeld bij HartslagNu, hiervan zijn er 25 stuks 24/7 bereikbaar doordat deze in een buitenkast zijn geplaatst. Ook de spreiding van de AED’s is goed te nomen. Gemiddeld is er binnen 300 meter een AED beschikbaar. Het landelijk uitgangspunt is dat er binnen 500 meter een AED beschikbaar is.