Motie vreemd aan de orde van de dag Bevoegdheid van Gemeenteraad bij (nood)opvang asielzoekers

Motie vreemd aan de orde van de dag Betreft: “Bevoegdheid van Gemeenteraad bij (nood)opvang asielzoekers De raad van de gemeente Hendrik-Ido-Ambacht in vergadering bijeen op 5 juni 2023 Constaterende dat: • sinds eind 2022 wordt gesproken over de invoering van een Spreidingswet waarmee gemeentes gedwongen kunnen worden om (nood)opvang te realiseren om op die manier de problematiek in de asielketen aan te pakken; • provincies en gemeentes in voorbereiding op de eventuele invoering van de Spreidingswet inventariseren op welke wijze zij kunnen bijdragen indien zij daartoe gedwongen zouden kunnen worden • de Spreidingswet voorziet dat colleges van B&W in geval van dwang op basis van ‘medebewind’1 daar lokaal uitvoering aan moeten geven; • de Spreidingswet nog niet is vastgesteld; • er verschillende opvattingen zijn over de beslissingsbevoegdheid inzake (nood)opvang – zowel voor als na de mogelijke inwerkingtreding van de Spreidingswet - waarbij enerzijds geredeneerd wordt dat colleges van B&W daartoe bevoegd zou kunnen zijn2 en anderzijds dat de gemeenteraad daartoe bevoegd is.3 Overwegende dat: • de gemeente handelt in autonomie;4 • de gemeenteraad aan het hoofd staat van de gemeente;5 • de gemeenteraad op basis van Art 147, lid 2, Gemeentewet bevoegdheid kan vorderen om te beslissen over (nood)opvang van asielzoekers.

Spreekt uit dat: • de Raad de beslissingsbevoegdheid aangaande (nood)opvang van asielzoekers in alle gevallen aan zichzelf voorbehoudt. Daaronder schaart de Raad eveneens de momenten waarop voorgenomen wordt om bestaande crisisnoodopvang6 zodanig te verlengen dat het acute karakter van de opvang - waarvoor deze bedoeld is - verloren gaat en het karakter krijgt van (nood)opvang of daar feitelijk in overgaat;7 1

B&W dient dan te handelen op basis van de bevoegdheid van de hogere overheid.

2

VNG. (2021) Handreiking Proces tot realisatie opvanglocatie asielzoekers. P 15.

3

Gemeente Helmond. (2023, 4 april). Beantwoording technische vragen vluchtelingen n.a.v. Commissievergadering 21 maart 2023.

4

Art 124 Grondwet;

5

Art 125 Grondwet; Art 108 Gemeentewet;

6

De bevoegdheid om crisisnoodopvang te realiseren berust, gelet op de acute aard van de opvang, bij de burgemeester;

7

Behoudens de bevoegdheden die wettelijk ondubbelzinnig bij de burgemeester zijn belegd. In die gevallen wenst de Raad nadrukkelijk geconsulteerd te worden. In de ‘Handreiking crisisnoodopvang’ adviseert de Rijksoverheid de richtlijn om crisisnoodopvang één week te laten duren, omdat anders bestuurlijke betrouwbaarheid en maatschappelijk draagvlak in gedrang zouden kunnen komen, zie Rijksoverheid (2020) ‘Handreiking crisisnoodopvang’, p 8. Logischerwijs kan het tijdsgewricht een belangrijke overweging zijn in hetgeen op dat moment als redelijk beschouwd wordt. In voorkomend geval kan B&W de Raad consulteren over wat zij op dat moment redelijk acht.

1

•

•

•

de Raad beslissingen om bestaande (nood)opvang al dan niet te verlengen in alle gevallen aan zichzelf voorbehoudt, waarbij dat besluitvormingsproces voorafgegaan wordt door een evaluatie van diezelfde (nood)opvang; in voorkomend geval een zorgvuldige beraadslaging en besluitvorming door de Raad bij voorkeur in de openbaarheid dient plaats te vinden, ook wanneer dit in de toekomst plaatsvindt onder wettelijke dwang van hogere overheden; in voorkomend geval inwoners van gemeente Hendrik-Ido-Ambacht zo snel als mogelijk actief en zorgvuldig geïnformeerd moeten worden, ook wanneer dit in de toekomst plaatsvindt onder wettelijke dwang van hogere overheden.

En gaat over tot de orde van de dag

Namens de fracties van:

De Ambachtse VVD

Gemeente Belangen

D. van den Wollenberg

Mw. M.N.P. Vogelaar-Korpershoek

Realistisch Ambacht

D66

O. Doevendans

mw. M.C.G. Gommans-Dane

Partij van de Arbeid

Echt Voor Ambacht

E. van der Wulp

A. Scheurwater

2