Memo - beantwoording technische vragen Gemeente Belangen Mantelzorgwoningenbeleid

Memo

Aan: Gemeenteraad Van: Portefeuillehouder Ralph Lafleur Betreft: Technische vragen mantelzorgwoningenbeleid Datum: 21-02-2022

1. Met een minimale grootte van 80m2 betekent dit dat de mantelzorgwoning altijd aan deze oppervlakte moet voldoen of mag het ook kleiner? In de notitie staat een maximale grootte van 80m2. Uiteraard mag de mantelzorgwoning ook kleiner zijn. 2. Wat zijn de redenen waardoor een mantelzorger geen financiële steun vanuit de gemeente kan krijgen voor de bouw? Bv vanuit Wmo? De bouw van een woning en het voorzien in woonruimte is geen taak die valt onder de reikwijdte van de Wet maatschappelijke ondersteuning. De verantwoordelijkheid van de gemeente op grond van de Wmo gaat over het gebruik van een woning en het opheffen van eventuele belemmeringen door te voorzien in woningaanpassingen. Het doel van de Wmo is zelfredzaamheid en participatie. De bouw en realisatie van woonruimte is dus de verantwoordelijkheid van de klant zelf. Een aanpassing van een mantelzorgwoning, waarin de burger woont of gaat wonen, behoort wel tot de mogelijkheden. 3. Kunt u aangeven of er ervaringen zijn bij andere gemeenten met mantelzorgwoningen? Er zijn veel gemeenten met soortgelijk mantelzorgwoningenbeleid. Wij hebben geen contact met hen gezocht. 4. Kan de portefeuillehouder indicatie geven hoeveel aanvragen tot mantelzorgwoningen er intussen zijn geweest? In 2021 waren er 2 aanvragen. Daarvan is er 1 verleend. Bij de 2e was geen sprake van een zorgvraag.

Daarbij moet opgemerkt worden dat er met regelmaat vragen binnenkomen over het realiseren van mantelzorgwoningen. Door middel van deze notitie willen we aangeven dat mantelzorgwoningen een wenselijke ontwikkeling zijn en wij dit graag – binnen de aan ons meegegeven rijksregels - faciliteren. 5. Waarom kan de mantelzorgwoning niet als zelfstandige woning worden erkend met eigen huisnummer. Dit heeft namelijk consequenties voor de zorgvrager m.b.t. Uitkeringen en toeslagen. Een mantelzorgwoning wordt wel als een zelfstandige woning gezien. In de notitie staat 'Een tijdelijke mantelzorgwoning is een zelfstandige woning op het perceel van de verzorger of de dierbare (hierna zorgvrager genoemd) zelf.' Na eerder contact met de BAG (Basisregistraties Adressen en Gebouwen) is geconcludeerd dat een huisnummer hiervoor niet nodig is. Voortschrijdend inzicht leert dat de gemeente

Memo verplicht is een huisnummer toe te kennen aan ieder verblijfsobject. Dus ook aan mantelzorgwoningen. Dit zal aan de notitie worden toegevoegd. 6. Hoe bewaakt u het afmelden van een mantelzorgwoning als de zorgvrager is overleden? Dit is de verantwoordelijkheid van de aanvrager. 7. Wanneer is iemand een mantelzorger en hoe verhoudt zich dat tot professionele hulp. Kan er dan nog steeds sprake zijn van mantelzorgrelatie waarvoor verklaring kan worden afgegeven? Iemand is mantelzorger wanneer deze persoon op vrijwillige basis zorg verleent aan een andere persoon afkomstig uit zijn/haar sociale omgeving (familie, vriend, etc). Bij professionele hulp is geen sprak van vrijwillige, maar van betaalde zorg. Daarnaast is de professionele hulp niet noodzakelijk afkomstig uit de sociale omgeving van de hulpvrager. Dit kan natuurlijk wel. Voor het realiseren van een mantelzorgwoning moet er sprake zijn van intensieve en langdurige mantelzorg. Hiermee wordt bedoeld: alle hulp die langer dan drie maanden en/of meer dan acht uur per week wordt geboden aan een zorgvrager. Wanneer hieraan wordt voldaan is het geen probleem dat voor overige zorg een professionele partij wordt ingeschakeld. 8. Welke partijen kunnen een mantelzorgverklaring afgeven? Mee Mantelzorg en de huisarts. 9.

Is het mogelijk om binnen bestaande wet en regelgeving ook thuiswonende jongeren een kans te bieden op een dergelijke woonvorm? Het is belangrijk te beseffen dat de meeste regels omtrent mantelzorgwoningen rijksregels betreffen. Het is complexe materie en er zijn veel rijksregels, maar dat kunnen we niet veranderen. Door alle rijks- en gemeentelijke regels in 1 overzicht samen te brengen en door middel van keuzebomen te laten zien welke stappen in welke volgorde doorlopen moeten worden, maken we het realiseren van een mantelzorgwoning ons inziens makkelijker, maar we kunnen deze rijksregels dus niet aanpassen. Daarom is het niet mogelijk om door middel van mantelzorgwoningen woonruimte te bieden aan thuiswonende jongeren. Het realiseren van een mantelzorgwoning is echt alleen toegestaan wanneer er sprake is van een hulpvraag en een bijbehorende zorgindicatie. Wanneer dit het geval is, geven MEE Mantelzorg of de huisarts een mantelzorgverklaring af. Wanneer er geen sprake is van een hulpvraag is het niet toegestaan om een mantelzorgwoning te realiseren. Het hebben van een aantoonbare zorgvraag is namelijk een wettelijk (rijk) vereiste voor het realiseren van een mantelzorgwoning. 10. Graag zouden wij willen opmerken dat de definitie van zorgvrager erg beperkt wordt.

Het uitgangspunt van een bestaand ziektebeeld waarbij ouderdom, alleenstaand of eenzaamheid niet als criterium gelden vinden wij te beperkend. Ouderdom of eenzaamheid kunnen redenen

Memo zijn waardoor iemand een beroep doet op een mantelzorger. Dit vaak ook ter voorkoming van het ontstaan van een ziektebeeld. Kan er verbreding plaatsvinden van de definitie van zorgvrager waarbij deze doelgroepen niet worden uitgesloten? Het is niet mogelijk om de definitie te verbreden. Deze is namelijk afkomstig uit rijksregelgeving (Besluit omgevingsrecht). Het hebben van een aantoonbare zorgvraag is dus een wettelijk vereiste voor het realiseren van een mantelzorgwoning. Wij kunnen hier als gemeente niet van afwijken. Er zijn wel gemeentes die een pre-mantelzorgwoningenbeleid hanteren. In dit geval mag de pre-mantelzorgwoning echter maar maximaal 10 jaar blijven staan. Als deze 10 jaar voorbij is, ontstaat mogelijk de erg onwenselijke situatie dat de oudere bewoner alsnog een andere woonruimte moet zoeken. Wanneer de zorgvragen in die 10 jaar een geïndiceerde zorgvraag ontwikkelt, kan de premantelzorgwoning omgezet worden in een mantelzorgwoning en wel blijven staan.