RV 2026-033 Zienswijze begroting 2027 Senzer

Raadsvoorstel Raadsvergadering Onderwerp Portefeuillehouder College besluit Zaaknummer

2026-033 12 mei 2026

Zienswijzeprocedure begroting Senzer M.V. de Kort 14 april 2026 52944404

Gemeenteraad

Aan de gemeenteraad, Het college stelt u voor: 1. De zienswijze op de ontwerpbegroting 2027 en meerjarenraming 2028-2030 van de Gemeenschappelijke Regeling Senzer vast te stellen; 2. Het Dagelijks bestuur van Senzer middels bijgevoegde brief in kennis te stellen van de zienswijze. 3. Nadat de begroting 2027 van de Gemeenschappelijke Regeling Senzer is vastgesteld door het Algemeen bestuur van de Gemeenschappelijke Regeling Senzer, de bijdrage van de gemeente Helmond voor 2027 te verwerken in de begroting van de gemeente Helmond voor 2027. Samenvatting De gemeenschappelijke Regeling (GR) Senzer voert op basis van delegatie de Participatiewet uit voor onze gemeenten en de zes andere gemeenten uit de arbeidsmarktregio. Jaarlijks kunnen de raden hun zienswijze op de ontwerpbegroting van Senzer kenbaar maken op grond van de Wet gemeenschappelijke regelingen. De gemeenteraden hebben Senzer eerder opgeroepen om rekening te houden met de financiële druk die gemeenten ervaren vanwege de ravijnjaren. In haar ontwerpbegroting heeft Senzer stappen gezet om hieraan tegemoet te komen waaronder het eenmalig verhogen van het risicoprofiel van de begroting. Dit levert dus een eenmalige korting op voor het BUIG budget in 2027. In de zienswijze wordt aandacht gevraagd voor de blijvende financiële uitdagingen van gemeenten en de scherpe keuzes die gemeenten moeten maken.

Senzer wordt gevraagd om de huisvesting binnen de eigen begroting op te pakken. Verder wordt Senzer verzocht de prettige samenwerking in het kader van Participatiewet in Balans voort te zetten. Daarnaast wordt Senzer verzocht om de bekostigingssystematiek te evalueren. Het blijkt dat het verschil tussen de beschikbare ruimte voor indexering en de benodigde ruimte voor indexering door de gemeenschappelijke regelingen steeds verder oploopt in het nadeel van de gemeente Helmond. Uiteindelijk worden hierdoor de externe verplichtingen groter dan het totale budget van de gemeente. Voorgaande besluitvorming Jaarlijks kan de raad haar zienswijze op de ontwerpbegroting van Senzer kenbaar maken. Het besluit over de zienswijze van 2026 is van 20 mei 2025. In december 2025 heeft de gemeenteraad een kaderbrief ontvangen van Senzer voor de begroting 2027. In de begroting is uitwerking gegeven aan de kaderbrief. Waarom GR Senzer (hierna: Senzer) voert voor gemeente Helmond en de andere zes gemeenten in de arbeidsmarktregio taken vanuit de Participatiewet uit op basis van delegatie. Op 10 maart 2026 heeft het Dagelijks bestuur van Senzer de ontwerpbegroting 2027 en meerjarenraming 2028-2030 aangeboden bij deelnemende gemeenteraden voor een zienswijze.

Op grond van artikel 35 lid 1van de Wet gemeenschappelijke regeling (Wgr) en artikel 31 lid 3 van de gemeenschappelijke regeling Senzer heeft de gemeenteraad de mogelijkheid om zienswijzen op de ontwerpbegroting van Senzer kenbaar te maken. De begroting geeft inzicht in de inkomsten en uitgaven van Senzer en de financiële bijdrage die van deelnemers wordt gevraagd. De termijn om de zienswijze kenbaar te maken aan het Dagelijks bestuur van Senzer is 12 weken. De zienswijzebrief geeft de raad de mogelijkheid om aandachtspunten en beleidsaccenten die van belang zijn voor de Helmondse inwoners mee te geven aan het Algemeen bestuur van Senzer alvorens de begroting wordt vastgesteld. Na ontvangst van de zienswijzebrieven, neemt het Algemeen bestuur van de GR Senzer een besluit tot vaststelling van de definitieve begroting 2027.

Gemeenteraad van Helmond

Blz. 1 van 5

Argumenten 1.1 Instemmen met de begroting. Het college kan de gemeenteraad voorstellen om in te stemmen met de begroting 2027 en de meerjarenraming 2028–2030 van Senzer, omdat deze is opgesteld binnen de beschikbare rijksmiddelen en blijk geeft van een zorgvuldige en doelmatige inzet van middelen. In een financieel en maatschappelijk uitdagende context slaagt Senzer erin uitvoering te geven aan de regionale opdracht op het gebied van inkomen en participatie, wat het vertrouwen rechtvaardigt dat de organisatie haar taken op verantwoorde wijze blijft uitvoeren. 1.2 Senzer is in gezamenlijkheid met de gemeenten verantwoordelijk voor de invoering van de Participatiewet in Balans. Per 1 januari 2026 zijn de eerste maatregelen ingevoerd voor de Participatiewet in Balans. De maatregelen per 1 januari 2027 vereisen intensieve afstemming tussen Senzer en de gemeente. Deze maatregelen hebben namelijk impact op het beleid van zowel Senzer als de bijzondere bijstand en WMO. De samenwerking tussen Senzer en de gemeente is geïntensifieerd en zal de komende periode ook intensief blijven. 1.3 De begroting komt overeen met de kaderbrief van Senzer. In december 2025 heeft Senzer een kaderbrief naar de gemeenteraad gestuurd. De plannen die in de kaderbrief 2027 staan, zijn nu verwerkt in de begroting. 2.1 De bijdrage die Senzer vraagt, sluit aan bij de opdracht van Senzer.

Senzer heeft de opdracht “Werk maken van uitkeringen”, om deze opdracht goed uit te voeren, is het belangrijk dat Senzer breed inzet op de doelgroep. Senzer vraagt een realistische bijdrage om deze opdracht uit te kunnen voeren. Kanttekeningen en risico’s 1.1 Senzer heeft geen meerjarige korting kunnen geven op de begroting, In het kader van de gemeentelijke ombuigingsopgave heeft de gemeenteraad eerder besloten om meerjarig een korting op de bijdrage aan Senzer te verkennen. Senzer heeft de mogelijkheden hiervoor onderzocht en hierover het gesprek gevoerd met de deelnemende gemeenten. Uit dit onderzoek blijkt dat er op korte termijn beperkte mogelijkheden zijn om incidenteel te sturen op kostenreductie. Tegelijkertijd constateert Senzer dat het realiseren van structurele ombuigingen binnen de huidige kaders en opgaven op dit moment niet haalbaar is, zonder dat dit gevolgen heeft voor de uitvoering van de wettelijke taken en de dienstverlening aan inwoners. Daarnaast wordt geconstateerd dat de begroting van Senzer in belangrijke mate is gebaseerd op de beschikbare inkomsten en financieringsstromen. Dit leidt ertoe dat de begrote uitgaven niet volledig in lijn zijn met de financiële opgave waar gemeenten, waaronder Helmond, voor staan.

De gemeente acht het daarom van belang om het gesprek met Senzer en de deelnemende gemeenten voort te zetten, gericht op het verder vergroten van de doelmatigheid en het verkrijgen van meer inzicht in de relatie tussen middelen, taken en gewenste resultaten. Daarbij blijft het uitgangspunt dat eventuele financiële bijstellingen zorgvuldig worden afgewogen in samenhang met de maatschappelijke opgave en de continuïteit van dienstverlening. 1.2 Senzer heeft plannen voor nieuwbouw. Senzer heeft eind 2025 een deel van het bedrijventerrein aangekocht ten behoeve van toekomstige nieuwbouw. Voor de financiering van deze huisvestingsplannen is een reserve opgebouwd. Op basis van de huidige inzichten lijkt deze reserve echter nog niet toereikend om de voorgenomen plannen volledig te realiseren. Gelet op de financiële positie van gemeenten acht het college het van belang dat Senzer de verdere uitwerking van de huisvestingsplannen primair binnen de eigen financiële kaders vormgeeft. Uitgangspunt daarbij is dat deze ontwikkeling niet leidt tot een verhoging van de (structurele) bijdragen van de deelnemende gemeenten. Daarnaast ligt de Senzer‑locatie binnen het gebied waar de gemeente werkt aan de centrumontwikkelingen. Deze ontwikkelingen kennen hun eigen doelstellingen en randvoorwaarden. Deze komen mogelijk niet overeen met de belangen die spelen in het huisvestingsdossier van Senzer.

Voor Helmond is het daarom essentieel dat beide Gemeenteraad van Helmond

Blz. 2 van 5

belangen – zowel de opgave rondom Senzer als de ruimtelijk fysieke ontwikkelingen in het Stationskwartier – expliciet worden betrokken in de afweging en uiteindelijke besluitvorming. Alleen op die manier kan een zorgvuldig en toekomstbestendig besluit tot stand komen. Ook is op dit moment nog onduidelijk welke consequenties de voorgenomen huisvestingsplannen van Senzer hebben voor de maatschappelijke organisaties die momenteel op het betreffende bedrijventerrein zijn gevestigd en een functie vervullen voor de gemeente Helmond. De gemeente acht het noodzakelijk dat de belangen van deze organisaties zorgvuldig worden meegewogen in de verdere planvorming. 1.3 Senzer geeft in de begroting aan dat ze de bijzondere bijstand graag willen opnemen in hun basisdienstverlening. De gemeente Helmond en de gemeente Geldrop-Mierlo voeren momenteel de bijzondere bijstand en de individuele inkomenstoeslag in eigen beheer uit. Voor de overige Peelgemeenten geldt dat deze regelingen door Senzer worden uitgevoerd. In de voorliggende begroting geeft Senzer aan te willen verkennen of deze taken onderdeel kunnen worden van de basisdienstverlening. Indien taken worden ondergebracht in de basisdienstverlening, betekent dit dat alle deelnemende gemeenten deze taken verplicht bij Senzer dienen te beleggen. De gemeente acht een dergelijke ontwikkeling voor Helmond op dit moment niet wenselijk.

Daarbij speelt dat dit mogelijk leidt tot hogere kosten voor de uitvoering van de bijzondere bijstand en de individuele inkomenstoeslag. Daarnaast zal opname in de basisdienstverlening tot gevolg hebben dat de beleidsruimte van individuele gemeenten wordt beperkt, bijvoorbeeld doordat harmonisatie van normen en toegangseisen plaatsvindt. Voor Helmond geldt momenteel een ruimere inkomensgrens (tot 130% van de bijstandsnorm) dan in andere gemeenten, waar lagere percentages worden gehanteerd. De gemeente hecht eraan deze beleidsvrijheid te behouden, zodat maatwerk voor de eigen inwoners mogelijk blijft. De gemeente acht het van belang dat er in het sociaal domein integraal wordt samengewerkt binnen de verschillende domeinen. Voor de minimaregelingen is het van belang dat er een intensieve samenwerking is met de WMO en Schuldhulpverlening. Deze taken heeft de gemeente Helmond in eigen beheer. Intensieve samenwerking is gemakkelijker op het moment dat de collega’s elkaar kennen en elkaar tegenkomen. Hierdoor acht de gemeente het van belang dat de minimaregelingen in eigen beheer blijven. Als laatste heeft Senzer de opdracht “Werk maken van uitkeringen”. Als we de minimaregelingen toevoegen bij Senzer, past dit niet in de opdracht van Senzer.

3.1 De indexering door de Gemeenschappelijke Regelingen leidt tot een toenemende druk op de gemeentelijke begroting In de ambtelijk notitie Financieel Beeld (aangereikt in het kader van het Informatief dossier) is aangegeven dat afwijkende afspraken over indexeringen leiden tot een toenemende druk op de begroting van Helmond. In 2025 was het verschil tussen de beschikbare ruimte voor indexering en de benodigde ruimte voor indexering opgelopen tot € 2 miljoen. Het (de afgelopen jaren sterk groeiende) verschil moet dan binnen het eigen beïnvloedbare deel van de begroting opgelost worden. Uiteindelijk worden hierdoor de externe verplichtingen groter dan het totale budget van de gemeente. Dat is onhoudbaar. Uit de analyse die door de 4 regionale regelingen (GGD, MRE, VRBZO en ODZOB) is uitgevoerd in het kader van de herijking van de indexeringsmethodiek blijkt dat de loonkosten component een substantieel deel van hun kosten bepaalt (75-90%). Gerekend vanaf 2018 (begin van de indexering) komt het cumulatief effect van de indexeringen goed overeen met het cumulatief effect van de daadwerkelijke cao-ontwikkelingen. Deze vergelijking zal jaarlijks worden uitgevoerd. Deze aanscherping lost echter het probleem zoals geschetst in het Financieel Beeld niet op.

De oproep die eind 2024 is gedaan aan de besturen van de gemeenschappelijke regelingen om een analyse te maken op welke taken en diensten bij de betreffende gemeenschappelijke regeling bezuinigd kan worden heeft niet tot concrete structurele bezuinigingen bij de gemeenschappelijke regelingen geleid. Toch zijn dergelijke beleidskeuzes onvermijdelijk om de druk op de gemeentelijke begroting niet verder te laten toenemen.

Gemeenteraad van Helmond

Blz. 3 van 5

Financiën Wanneer het Algemeen bestuur van Senzer een besluit neemt over de begroting dan zijn alle deelnemende gemeenten via delegatie en de bijdrageverordening aan de financiële vertaling gebonden. De begroting is taakstellend, alleen wijzigingen ten gevolge van niet-beïnvloedbare factoren kunnen leiden tot een bijstelling zoals wet- en regelgeving en tussentijdse bijstellingen bij circulaires. In bijlage 4 (begroting uitwerking 2027) is inzichtelijk gemaakt hoe de bijdragen zich in de meerjarenbegroting 20272030 ontwikkelen. In de programmabegroting 2026 van de gemeente Helmond is een ombuiging opgenomen voor Senzer. Deze bedraagt voor 2026, € 800.000, voor 2027, € 1.200.000 en loopt vanaf 2028 en 2029 op naar € 1.600.000 structureel. Senzer heeft in de begroting 2027 een incidentele korting op de BUIG vermeld wat voor Helmond neerkomt op een korting van € 1.434.051. Dit voldoet niet aan de wens om de ombuiging structureel te realiseren (zie ook de toelichting onder de kanttekeningen). Voor Helmond is het van belang dat realistisch begroten en terughoudendheid bij de vorming van reserves prioriteit heeft. Het is niet wenselijk dat er structureel geld overblijft dat niet terugvloeit naar het budgetrecht van de afzonderlijke gemeenteraden.

Ook wordt verzocht, om uiterlijk in 2027 een evaluatie uit te voeren waarbij het traject van de bekostigingssystematiek vanaf het eerste begin, en in samenwerking met de gemeenten plaatsvindt. Daarbij verwachten we dat wordt bezien in hoeverre deze systematiek nog passend is, mede gezien de financiële positie van gemeenten. Participatie De zienswijzebrief is ambtelijk in gezamenlijkheid met de aan Senzer deelnemende gemeenten vormgegeven. Communicatie Indien de raad instemt met de zienswijzebrief dan wordt deze verstuurd aan het Dagelijks bestuur van Senzer. Uitvoering en tijdspad Indien de raad instemt dan wordt de zienswijzebrief verzonden aan het Dagelijks bestuur van Senzer. Vervolgens zal het Dagelijks bestuur van Senzer vóór 4 juli reageren op de ingediende zienswijze. Het Algemeen bestuur van Senzer zal op 4 juli de begroting 2026 en meerjarenraming 2028-2030 vaststellen. Procesinformatie en overige raadsinformatie De zienswijze op de begroting van 2024: zaaknummer 51448392. De zienswijze op de begroting van 2025: zaaknummer 51948816. De zienswijze op de begroting van 2026: zaaknummer 52442126. Burgemeester en wethouders van Helmond

mr. S.C.C.M. Potters burgemeester

E.P.H. Koop, MSc gemeentesecretaris

Bijlagen 1. Aanbiedingsbrief Ontwerpbegroting Senzer 2027 en meerjarenraming 2028-2030 (52958432) 2. Senzer Ontwerpbegroting 2027 meerjarenraming 2028-2030 (52958433) 3. Zienswijze gemeenteraad ontwerpbegroting GR Senzer 2027 (52944422) 4. Bijlage begroting uitgewerkt 2027 (52970976)

Gemeenteraad van Helmond

Blz. 4 van 5

Raadsbesluit Vergadering

2026-033 12 mei 2026

Gemeenteraad

De raad van de gemeente Helmond; gezien het voorstel van burgemeester en wethouders van 14 april 2026; gelet op de bepalingen van de Gemeentewet;

besluit: 1. De zienswijze op de ontwerpbegroting 2027 en meerjarenraming 2028-2030 van de Gemeenschappelijke Regeling Senzer vast te stellen; 2. Het Dagelijks bestuur van Senzer middels bijgevoegde brief in kennis te stellen van de zienswijze. 3. Nadat de begroting 2027 van de Gemeenschappelijke Regeling Senzer is vastgesteld door het Algemeen bestuur van de Gemeenschappelijke Regeling Senzer, de bijdrage van de gemeente Helmond voor 2027 te verwerken in de begroting van de gemeente Helmond voor 2027.

Aldus besloten in zijn openbare vergadering van 12 mei 2026. De raad voornoemd, de voorzitter,

de griffier,

{{esl:Signer2:capture:size(300,70)}}

{{esl:Signer1:capture:size(300,70)}}

{{esl:Signer2:SignerName:size(200,20)}}

{{esl:Signer1:SignerName:size(200,20)}}

{{esl:Signer2:SigningDate:size(200,20)}}

{{esl:Signer1:SigningDate:size(200,20)}}

Gemeenteraad van Helmond

Blz. 5 van 5