RV 066 Ruimtelijk Ontwikkelingsplan Houtsdonk

Raadsvoorstel Vergadering

66 11 juli 2023

Onderwerp Portefeuillehouder Afdeling College besluit Commissie Zaaknummer

Eindversie Ruimtelijk Ontwikkelingsplan Houtsdonk G.L.C.C. van den Waardenburg AOG, BJO, COM, FIN en IVA 6 juni 2023 Adviescommissie 27 juni 2023 51496059

Gemeenteraad

Aan de gemeenteraad,

Voorstel 1. Vaststellen van het Ruimtelijk Ontwikkelingsplan Houtsdonk; 2. Een tijdelijk voorbereidingskrediet voor de toekomstige grondexploitatie Houtsdonk beschikbaar te stellen. 3. De rentelasten, van ca. € 10.000, van het voorbereidingskrediet te dekken vanuit het planontwikkelingsbudget.

Inleiding Vorig jaar mei is besloten om een Ruimtelijk Ontwikkelingsplan (afgekort ROP) op te stellen voor de gebiedsontwikkeling van Houtsdonk. Het ROP geeft inzicht in de beoogde ruimtelijke kwaliteit, op welke wijze kan worden bijgedragen aan de schaalsprong en levert een goed beeld op hoe de buurt kan worden vernieuwd zodat Houtsdonk voor nu én in de toekomst een fijne en gezonde plek blijft om te wonen, werken en verblijven. Het ROP is een ruimtelijke visie op lange termijn en beschrijft op hoofdlijnen de kaders voor deelopgaven. Het ROP is met een zorgvuldig proces en met aandacht voor de meningen en ideeën van alle belanghebbenden tot stand gekomen. In dit raadsvoorstel leggen wij graag de eindversie van het ROP aan u voor ter instemming. Het doorlopen proces Om te komen tot een gedragen ROP zijn verschillende communicatiemomenten georganiseerd met inwoners, de participatiegroep (ca. 15 inwoners), ondernemers en verenigingen van Houtsdonk: • • • • • • • • •

Informatieavond bewoners Houtsdonk, uitleg proces ROP (5 april 2022) Nieuwsbrief (14 november 2022) Bijeenkomst Participatiegroep, input ophalen (12 december 2022) Inloopavond bewoners Houtsdonk, input ophalen (12 januari 2023) Nieuwsbrief (30 januari 2023) Bijeenkomst Participatiegroep, terugkoppeling met tussenstand (19 april 2023) Nieuwsbrief (19 april 2023) Bijeenkomst voor ondernemers en verenigingen, terugkoppeling met tussenstand (19 april 2023) Informatieavond bewoners Houtsdonk, terugkoppeling met tussenstand (11 mei 2023)

Daarnaast zijn gedurende het hele proces met alle verenigingen (o.a. HVV) en ondernemers aan de Kanaaldijk Z-W individuele gesprekken gevoerd. Parallel vond onderzoek plaats in samenwerking met (beleids-) medewerkers van de Gemeente in de vorm van werksessies op het gebied van mobiliteit, wonen/ zorg, economie, landschap/ groen en water. Uitgangspunten ROP Het ROP beschrijft 3 (hoofd)uitgangspunten waaraan de verdere ontwikkeling en transformatie van het gebied moet voldoen. Deze zijn: Gezond, Groen en Verbonden. Aan de ene kant moet de kwaliteit van het landschap (het groen en het water) een belangrijke plek krijgen in de ontwikkeling. Aan de andere kant willen we nieuwe verbindingen maken, zoals een fiets- en wandelverbinding tussen het centrum en het Groot Goor. Hierdoor ontstaat een nieuwe groene stadsbuurt tussen het kanaal en het Groot Goor. Deze stadsbuurt nodigt uit tot een actieve en gezonde leefstijl doordat sport-, zorg- en ontmoetingsvoorzieningen in de buurt zijn. Het wordt een levendige stadsbuurt waar

Gemeenteraad van Helmond

Blz. 1 van 5

gewoond, gewerkt en gerecreëerd kan worden. Er is ruimte voor ongeveer 1.750 tot 2.000 woningen in verschillende typen en categorieën en 300 tot 400 arbeidsplaatsen. Besluitvorming Op 18 april jl. is het ROP opiniërend behandeld in de raadscommissie. Over het algemeen werden door alle partijen complimenten gegeven over de inhoud van de visie en het doorlopen participatieproces. Vragen en aandachtspunten waren er ook. Grootste vraag is waar precies de nieuwe weg komt te liggen en wat de consequenties zijn voor het hele mobiliteitssysteem van de stad. Ander punt van aandacht betreft de woonbehoefte van de bewoners van de HeBoMa flats. Ook werd meegegeven dat voetbalvereniging HVV op een goede manier in het gebied zou moeten blijven. Na aanleiding van de laatste bijeenkomsten met belanghebbenden en de opiniecommissie is het ROP inhoudelijk op onderstaande onderwerpen nader besproken en/of zijn onderwerpen inhoudelijk aangescherpt: -

-

Aandacht voor hittestress Aandachtspunten t.a.v. de aanleg van het Houtsdonk tracé worden meegenomen in de vervolguitwerking. Voorkeur voor actieve grondpolitiek, wordt meegenomen in de ontwikkelstrategie. (Onderwijs) verbindingen naar Suytkade. Stimuleren multifunctioneel gebruik toekomstige sportvelden. Eerder vastgesteld beleid: visie op amateurvoetbal. Optie meenemen om daar waar kan hoger te bouwen. Realisatie van een recreatieve/natuurlijke verbinding over toekomstig Houtsdonk tracé om de bestaande wijk niet af te sluiten door de verplaatsing van de Kanaaldijk naar Houtsdonk tracé. Wordt meegenomen als een van de mobiliteitsmaatregelen. Aandacht voor bodemverontreiniging, zodra meer er zicht is op de toekomstige functies wordt nieuw bodemonderzoek gedaan. Inzichtelijk maken wat participatie heeft opgeleverd.

Beoogd effect voor gemeenteraad Het ROP geeft richting en kaders aan de gebiedsontwikkeling Houtsdonk om een belangrijke bijdrage te kunnen leveren aan de ambities uit de schaalsprong waar de gemeente Helmond de komende jaren voor staat. Argumenten 1.1. ROP als kapstok voor toekomstige ontwikkelingen Het ROP is een belangrijke eerste stap in de gebiedsontwikkeling Houtsdonk. Het ROP beschrijft op hoofdlijnen de kaders voor deelopgaven en wordt gebruikt voor de uitwerking van de ontwikkelstrategie. 1.2. Aanleg Houtsdonk tracé Een belangrijke voorwaarde voor de gebiedsontwikkeling Houtsdonk is het verleggen van de Kanaaldijk Z-W in westelijke richting (Houtsdonk tracé). Hierdoor is het mogelijk om de kanaalzone in te richten als een prettige en autovrije woonbuurt met boulevard die Houtsdonk met het centrum verbindt. Het Houtsdonk tracé krijgt vervolg en aandacht in de uitwerking van de deelopgaven. Voor de uitwerking van deze plannen zal ook een apart participatieproces worden gevolgd. 2.1. De ontwikkeling Houtsdonk past ons lange termijn beleid. Samen met het Rijk en provincie hebben we een Verstedelijkingsakkoord SGE afgesloten, en werken we aan een Verstedelijkingsstrategie Brabant 2040. De ontwikkeling Houtsdonk past naadloos binnen beide beleidsdocumenten, en binnen de gezamenlijke ambitie voor de ontwikkeling van Helmond Centrum+. 3.1.

Tijdelijk voorbereidingskrediet Het (tijdelijk) voorbereidingskrediet is nodig om de werkzaamheden te kunnen verrichten die nodig zijn om te komen tot uitwerking van de deelopgaven (plankosten). Het betreft hier vooral ambtelijke uren, inhuur derden, en (vervolg)onderzoeken. Daarnaast is het voorbereidingskrediet nodig voor mogelijke verwervingen binnen het plangebied. Op het plangebied Houtsdonk ligt WvG (zie raadsvoorstel zaaknummer 51439169), de verwachting is dat met een van de eigenaren binnen het plangebied nog dit jaar afspraken kunnen worden gemaakt voor aankoop. Om snel te kunnen handelen is een verwervingsbudget nodig. Op basis van een eerste inschatting is een eerste verwervingsbudget van € 105.500 toereikend.

Gemeenteraad van Helmond

Blz. 2 van 5

Kanttekeningen 1.1. Subsidievoorwaarden woningbouwversnelling Belangrijk aandachtpunt zijn de subsidievoorwaarden uit het Rijksfonds Woningbouwversnelling. Deze subsidie is op 9 november 2022 toegekend. Belangrijkste voorwaarde is dat voor 2027 de eerste woningen in aanbouw zijn. Vooruitlopend op vaststelling van het ROP wordt daarom al gewerkt aan de planontwikkeling van de eerste fase, vervangende nieuwbouw HeBoMa flats op voormalige HVV-velden. Uiteraard zullen deze plannen ook worden gecommuniceerd als deze verder zijn uitgewerkt. 1.2. Onzekerheden bij gebiedsontwikkeling Zoals bij elke gebiedsontwikkeling kent ook dit traject nog veel onzekerheden. De aankoop en verplaatsing van bedrijven en verenigingen kunnen zorgen voor vertraging. Zorgpunten zijn onder meer de beperkte beschikbare locaties voor bedrijfsverplaatsingen. Andere onzekerheden zijn: bezwaar en beroeps procedures, de onzekerheid op de woningmarkt door tegenvallende marktvraag, hoge bouwkosten en rentestijging. 2.1. Verplaatsing voetbalvereniging HVV De voetbalvereniging HVV wordt in het voorstel verplaatst. Zij wordt in het nieuwe gebied een onderdeel van de sport- en maatschappelijke voorzieningen. Dit conflicteert met de eerder vastgestelde ‘Visie op amateurvoetbal Helmond, d.d. 28 maart 2017’.

Destijds was de gebiedsontwikkeling Houtsdonk nog niet in beeld en fungeerde destijds onvoldoende als wijkfunctie. In de huidige plannen is ruimte voor ongeveer 1.750 tot 2.000 nieuwe woningen waarbij gezondheid een belangrijk thema is. Daarnaast zijn verbindingen mogelijk met zorg en onderwijs. HVV kan daardoor in de toekomst weer een belangrijke wijkfunctie krijgen. 3.1. Tijdelijk voorbereidingskrediet, niet doorgaan plan Als het plan onverhoopt niet doorgaat, kan te zijner tijd geen grondexploitatie worden geopend en moeten de voorbereidingskosten worden afgeboekt ten laste van het exploitatieresultaat/begrotingsresultaat.

Financiën Tijdelijk voorbereidingskrediet De te ontwikkelen locatie zal te zijner tijd worden ondergebracht in de grondexploitatie. Daarvoor is het nu nog te vroeg. Het BBV (Besluit Begroting en Verantwoording) biedt de mogelijkheid om de voorbereidingskosten voor grondexploitaties tijdelijk (maximaal 5 jaar) te activeren tot aan het moment dat de grondexploitatie kan worden geopend. Op dat moment kunnen de gemaakte voorbereidingskosten worden ingebracht in de nieuwe grondexploitatie, naar verwachting medio 2024. De verwachting op dit moment is dat het saldo van de grondexploitatie minimaal kostenneutraal is. Dit betekent dat het voorbereidingskrediet niet wordt afgeschreven. Het voorbereidingskrediet zal wel rentelasten met zich meebrengen. De totale kosten van deze rentelasten bedragen ca 10.000 euro. Het planontwikkelingsbudget zal als dekking dienen voor deze lasten. De totale voorbereidingskosten worden geraamd op € 671.700 (excl. BTW), bestaande uit: Reeds gemaakte kosten (opstellen ROP) in 2023: Subtotaal: € 66.200 Onderzoeken • Bodemonderzoek € 70.000 • Milieuonderzoeken (geluid, externe veiligheid, stikstof, flora en fauna etc.) € 30.000 • Verkeer en parkeren € 20.000 • Uitgebreide watertoets € 10.000 Subtotaal: € 130.000 Verwervingskosten (exclusief sloop) • Verwachtte koopsom € 100.000 • Beheerkosten € 5.500 Subtotaal: € 105.500

Gemeenteraad van Helmond

Blz. 3 van 5

Inzet • Ambtelijke uren € 165.000 • Afronden ROP € 10.000 • Opstellen Projectplan/ Ontwikkelstrategie € 50.000 • Inhuur derden € 120.000 • Communicatie en participatiebudget € 25.000 Subtotaal: € 370.000 Totaal: € 671.700 Rijksfonds Woningbouwversnelling Om een extra impuls te geven aan de Helmondse ambities voor de ontwikkeling van Houtsdonk is subsidie uit het Rijksfonds Woningbouwversnelling aangevraagd. Deze subsidie, in totaal 16,1 mln euro, is op 9 november 2022 toegekend. Via een nader uit te werken overeenkomst voor een speciale uitkering (Spuk), zal de subsidie toekenning definitief worden bekrachtigd door Rijk en onze gemeente. Naar verwachting zal deze overeenkomst in het 3e kwartaal van 2023 bekrachtigd worden. Communicatie Omwonenden en omliggende bedrijven/ verenigingen zullen na besluitvorming een terugkoppeling krijgen (zie paragraaf Vervolg). Op de website van de gemeente is actuele informatie over het ROP Houtsdonk terug te vinden. Daarnaast worden inwoners en ondernemers op de hoogte gehouden door middel van een nieuwsbrief. Vervolg Om te komen tot een definitief besluit van het Ruimtelijk Ontwikkelingsplan Houtsdonk zijn na vaststelling van het ROP de volgende activiteiten voorzien. 1. Terugkoppeling bewoners, ondernemers en verenigingen (nieuwsbrief 12 juli) 2. Uitwerking Plan van Aanpak deelopgaven (mei t/m september 2023)

Burgemeester en wethouders van Helmond burgemeester mevr. P.J.M.G. Blanksma – van den Heuvel

secretaris H.J. de Ruiter

Bijlage Eindversie Ruimtelijk Ontwikkelingsplan Houtsdonk (KAW, Dona Stedenbouw).

Gemeenteraad van Helmond

Blz. 4 van 5

Raadsbesluit Vergadering

66 11 juli 2023

Gemeenteraad

De raad van de gemeente Helmond; gezien het voorstel van burgemeester en wethouders van 6 juni 2023; gelet op de bepalingen van de Gemeentewet;

besluit: 1. het Ruimtelijk Ontwikkelingsplan Houtsdonk vast te stellen; 2. een tijdelijk voorbereidingskrediet voor de toekomstige grondexploitatie Houtsdonk beschikbaar te stellen; 3. de rentelasten, van ca. € 10.000, van het voorbereidingskrediet te dekken vanuit het planontwikkelingsbudget.

Aldus besloten in zijn openbare vergadering van 11 juli 2023. De raad voornoemd, de voorzitter,

Gemeenteraad van Helmond

de griffier,

Blz. 5 van 5