RV 057 Aanpassen leningen- en garantiebeleid gemeente Helmond 2021

Raadsvoorstel Vergadering Onderwerp Portefeuillehouder Afdeling College besluit Commissie Zaaknummer

57 20 juni 2023 Aanpassen leningen- en garantiebeleid gemeente Helmond 2021 A. Bonte AOG, BJO, COM, FIN en IVA 18 april 2023 6 juni 2023 51406752

Gemeenteraad

Aan de gemeenteraad, Voorstel 1. Het gewijzigde 'leningen- en garantiebeleid gemeente Helmond 2021' vast te stellen ten behoeve van het versneld verduurzamen van sportaccommodaties en accommodaties van andere maatschappelijke organisaties. Inleiding Tijdens de begrotingsbehandeling van 10 november 2022 is de motie van de VVD “Steun sportverenigingen in versnelde verduurzaming” aangenomen. De motie roept op tot het nemen van steunmaatregelen voor het versneld verduurzamen van sportaccommodaties, om zo de verenigingen te helpen in tijden van extreem gestegen energielasten. Onderdeel van de motie is het verzoek om -samen met Stichting Waarborgfonds Sport (SWS)- garant te staan voor een eventuele lening die een sportvereniging afsluit bij een bank om hun accommodatie te verduurzamen. Dit zonder een premie in rekening te brengen. Op basis van ons leningen- en garantiebeleid gemeente Helmond 2021 moeten we wel een premie in rekening brengen. Dit doen we enerzijds om het risico wat we lopen op te kunnen vangen en anderzijds voldoen we daarmee aan de staatssteunregels. De motie is beperkt tot het steunen van sportverenigingen bij de verduurzaming van hun accommodatie. Als hiermee ingestemd wordt, geeft dit een ongelijkheid ten aanzien van overige maatschappelijke organisaties.

Sportverenigingen kunnen al makkelijker een lening krijgen door de garantie van SWS en dankzij deze garantie zijn de financiële voorwaarden vaak ook gunstiger. Daarom wordt voorgesteld de regeling breder te trekken en ook een garantie zonder premie te verstrekken aan alle maatschappelijke organisaties. Hierdoor zijn de condities waaronder zij kunnen investeren in duurzame maatregelen gelijk. Onder een maatschappelijke organisatie wordt verstaan: een in de gemeente Helmond gevestigde en actief zijnde non-profit organisatie (een rechtspersoon) die activiteiten ontplooit op het terrein van welzijn en welbevinden, sport, gezondheid en cultuur. Om dit uit te kunnen voeren, moet het leningen- en garantiebeleid aangepast worden. In het bijgevoegde ‘leningenen garantiebeleid gemeente Helmond 2021’ is de aanpassing met geel opgenomen. Voor het overige verandert er niks aan deze nota. De motie verzoekt tevens een nieuwe subsidieregeling uit te werken om Helmondse sportverenigingen te ondersteunen in het verduurzamen van hun accommodatie. Landelijk is er de regeling Stimulering bouw en onderhoud sportaccommodaties (BOSA) en is bedoeld voor bouw- en onderhoudskosten van sportaccommodaties. Op 21 maart 2023 is de landelijke regeling Tegemoetkoming Energiekosten energie-intensief mkb (TEK) open gesteld.

Deze regeling biedt een tijdelijke tegemoetkoming voor mkb-ondernemingen waarvan de energiekosten minimaal 7% uitmaken van de totale omzet. Sportverenigingen met een geprivatiseerde accommodatie kunnen hier aanspraak op doen. Dankzij de lokale subsidieregeling ‘compensatie energiekosten lokale maatschappelijke organisaties Helmond 2022’ kunnen sportverenigingen een bijdrage tot €20.000,00 aan tegemoetkoming in de gestegen energielast aanvragen. Een op bovenstaande regelingen aanvullende subsidieregeling wordt niet verder uitgewerkt. Daarnaast verzoekt de motie om te trachten, eventueel door de gemeente, schaalvoordeel te behalen door Gemeenteraad van Helmond

Blz. 1 van 4

gezamenlijke inkoop. Projecten welke mogelijk voor gezamenlijke inkoop in aanmerking kunnen komen zijn; gezamenlijk inkopen en installeren van PV- installaties en gezamenlijk inkopen en installeren van LED verlichting ten behoeve van veldverlichting. Gemeente Helmond heeft het reeds lopende project voor "ver-LEDten van veldverlichting" al uitgebreid en open gesteld voor sportverenigingen. Deze verenigingen kunnen hierdoor profiteren van inkoopvoordeel en een door de gemeente gefaciliteerde uitvoering. Daarnaast zijn we aan het inventariseren waar we, eventueel in gezamenlijkheid met gemeente Eindhoven, meer gezamenlijke inkoopvoordelen zien.

Beoogd effect voor gemeenteraad Door in te stemmen met de aanpassing van het beleid kunnen verenigingen en andere maatschappelijke organisaties gesteund worden bij het versneld verduurzamen van hun accommodaties, zonder extra kosten in rekening te hoeven brengen.

Argumenten 1.1 Het stimuleren van investeringen om accommodaties te verduurzamen helpt de verenigingen om hun kosten te beheersen Door te investeren in energiebesparende maatregelen, kunnen de stijgende energielasten beter opgevangen worden. Bijkomend effect hiervan is dat kostenverhogingen door energiestijgingen niet aan de leden doorberekend hoeven te worden. 1.2 Het niet in rekening brengen van een premie voor de garantie, maakt het aangaan van een lening door een instelling laagdrempeliger Door het afgeven van een gemeentegarantie wordt het risicoprofiel van de instelling die de lening wil aangaan lager. De bank loopt minder risico en berekent dit vaak door in de rente die de instelling moet betalen voor de lening. 1.3 Door de regeling breder te trekken is er geen precedentwerking ten aanzien van sportverenigingen Voor investeringen in energiebesparende maatregelen kunnen sportverenigingen en overige maatschappelijke organisaties onder dezelfde condities een garantie van de gemeente krijgen. 1.4 Bij borging door SWS loopt de gemeente pas een risico als de lening groter is dan € 100.000 Dit is alleen van toepassing op sportverenigingen; een bancaire lening tot en met € 100.000 wordt volledig door SWS geborgd. Als dit bedrag wordt overschreden dan wordt de garantie door SWS maximaal 50% en van de gemeente wordt verwacht dat zij voor de overige 50% garant staat.

De gemeente loopt geen risico voor investeringen tot en met € 100.000 met borging door SWS

Kanttekeningen 2.1 Door garanties te verstrekken zonder premie in rekening te brengen neemt ons risico toe Gemeente Helmond heeft een terughoudend beleid in het verstrekken van leningen en garanties. Door de garantie voor leningen die betrekking hebben op verduurzaming van accommodaties laagdrempeliger te maken, kunnen de aanvragen toenemen, waardoor ook het risico ook toeneemt. Dit speelt voornamelijk bij overige maatschappelijke instellingen; bij sportverenigingen is dit pas het geval bij investeringen groter dan € 100.000. Het toegenomen risico komt terug in het weerstandsvermogen en als gevolg daarvan in de hoogte van de algemene reserve. Via de reguliere planning en controlproducten informeren we u over het verloop hiervan. 2.2 De overige voorwaarden (bank staat ook voor 20% garant) moet wel van kracht blijven Voor de overige instellingen blijven de voorwaarden die we in ons leningen- en garantiebeleid hebben opgenomen wel van kracht: o.a. een garantie van de gemeente mag max. 80% van de lening zijn. Door dit uitgangspunt te blijven hanteren heeft de bank ook vertrouwen in de terugbetalingscapaciteit van de lening en draagt zij een deel van het risico. 2.3 SWS brengt wel een premie in rekening Voor sportverenigingen is het makkelijker om een lening te krijgen dan voor overige maatschappelijke instellingen. Dit door de borging via SWS.

De veronderstelling in de motie is dat SWS geen rente/premie in rekening brengt voor Gemeenteraad van Helmond

Blz. 2 van 4

de garantie klopt niet. SWS brengt eenmalig 0,75 van de hoogte van het gevraagde leningbedrag in rekening, verhoogd met een bedrag van € 500,-. Ook de kredietverstrekker aan wie de borgstelling wordt verstrekt, moet een vergoeding voldoen van 0,5% van de borgstelling met een minimum van € 350,-. 2.4 Voor een lening wordt wel een premie in rekening gebracht Indien een garantie niet voldoende is en de gemeente wordt gevraagd een lening te verstrekken, dan doen we dit onder de voorwaarden zoals opgenomen in ons leningen- en garantiebeleid. De rente wordt in dat geval bepaald door de rente van de gemeentelijk inleenrente (= de rente die wij zelf op de markt moeten betalen voor een vergelijkbare lening) vermeerderd met een renteopslag. 2.5 Risico op staatssteun Er is geen sprake van verboden staatssteun omdat niet voldaan wordt aan alle criteria van het staatssteunverbod. De organisaties zijn enkel lokaal actief, er is geen sprake van grensoverschrijdende invloed. Daarnaast is de hoogte van de steun (de premie voor de garantstelling die niet in rekening wordt gebracht) beperkt. Ook kan voor sommige organisaties gelden dat zij geen economische activiteit verrichten, dan is er in elk geval geen staatssteun.

Dat kan het geval zijn als er enkel gesubsidieerde activiteiten plaatsvonden en geen economische activiteiten zoals het uitbaten van een kantine of het verhuren van ruimten aan derden. Mocht er sprake zijn van een grensoverschrijdende activiteit dan zou nog een beroep gedaan kunnen worden op de de-minimisregeling om de staatssteun te legaliseren. De verwachting is echter dat er niet snel sprake zal zijn van een grensoverschrijdende activiteit.

Financiën Het aanpassen van het leningen- en garantiebeleid heeft vooralsnog geen effect op de gemeentelijke begroting. Zoals aangegeven bij de kanttekeningen, neemt ons risico toe als er veel garanties worden afgegeven. Dit moet opgevangen worden binnen de beschikbare weerstandscapaciteit en kan gevolgen hebben voor de hoogte van de algemene reserve. Dit volgen we via de planning- en controlcyclus. Communicatie Na het raadsbesluit zullen we verenigingen en maatschappelijke organisaties op de hoogte brengen van het aangepaste beleid. Vervolg Na het raadsbesluit zal het aangepaste beleid van kracht worden en zullen nieuwe aanvragen worden getoetst aan de aangepaste regeling. Burgemeester en wethouders van Helmond burgemeester mevr. P.J.M.G. Blanksma – van den Heuvel

secretaris H.J. de Ruiter

Bijlagen Aangepast leningen- en garantiebeleid

Gemeenteraad van Helmond

Blz. 3 van 4

Raadsbesluit Vergadering

57 20 juni 2023

Gemeenteraad

De raad van de gemeente Helmond; gezien het voorstel van burgemeester en wethouders; gelet op de bepalingen van de Gemeentewet; besluit: 1.

Het gewijzigde 'leningen- en garantiebeleid gemeente Helmond 2021' vast te stellen ten behoeve van het versneld verduurzamen van sportaccommodaties en accommodaties van andere maatschappelijke organisaties.

Aldus besloten in zijn openbare vergadering van 20 juni 2023. De raad voornoemd, de voorzitter,

Gemeenteraad van Helmond

de griffier,

Blz. 4 van 4