RV 035 Ontwerpbegroting 2026 GR GGD Brabant Zuidoost

Raadsvoorstel Raadsvergadering Onderwerp Portefeuillehouder College besluit Zaaknummer

35 20 mei 2025

Gemeenteraad

Zienswijze GGD BZO begroting 2026 T.Y.M. Tuerlings 15 april 2025 52440511

Aan de gemeenteraad, Het college stelt u voor: 1. De zienswijze op de ontwerp programmabegroting 2026 van de gemeenschappelijke regeling GGD Brabant Zuidoost (hierna: GGD BZO) vast te stellen; 2. Het bestuur van de gemeenschappelijke regeling GGD BZO middels bijgevoegde brief in kennis te stellen van de zienswijze. 3. Nadat de ontwerp programmabegroting 2026 van de gemeenschappelijk regeling GGD BZO is vastgesteld door het Algemeen Bestuur van de gemeenschappelijk regeling GGD BZO de bijdrage van de gemeente Helmond voor 2026 te verwerken in de begroting van de gemeente Helmond voor 2026. Samenvatting Helmond neemt deel aan de gemeenschappelijke regeling GGD BZO. Op grond van deze gemeenschappelijke regeling stelt het bestuur van de GGD BZO u in de gelegenheid om uw zienswijze op de ontwerp programmabegroting 2026 uiterlijk 8 juni 2025 kenbaar te maken. Dit raadsvoorstel ziet toe op de zienswijzeprocedure GGD BZO. Voorgaande besluitvorming Jaarlijks kan de raad haar zienswijze op de ontwerpbegroting van de gemeenschappelijke regeling GGD BZO kenbaar maken op grond van de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr). In de raadsvergadering van 23 mei 2024 werd de zienswijze op de ontwerp programmabegroting GGD BZO 2025 vastgesteld. Waarom Uiterlijk 8 juni 2025 dient de zienswijze aangeboden te worden aan de GGD BZO.

Argumenten 1.1 Zienswijze is een bevoegdheid van de gemeenteraad Op grond van artikel 35 lid 1 van de Wet gemeenschappelijke regelingen GGD BZO heeft de gemeenteraad de bevoegdheid een zienswijze naar voren te brengen op de begroting. Hierin is opgenomen dat vóórdat een ontwerpbegroting wordt aangeboden aan het Algemeen Bestuur, deze wordt toegezonden aan de raden van de deelnemende gemeenten die daarop hun zienswijze kenbaar kunnen maken. Het Dagelijks Bestuur moet schriftelijk én gemotiveerd laten weten wat het van de zienswijze vindt en tot welke conclusie dat heeft geleid. Dit vindt plaats vóórdat het Algemeen Bestuur de begroting vaststelt. Jaarlijks wordt de gemeentelijke bijdrage in de begroting geïndexeerd. De vier gemeenschappelijke regelingen (ODZOB, VRBZO, GGD BZO, MRE) die voor alle 21 gemeenten in de Zuidoost-Brabant werken, gebruiken dezelfde systematiek om de voorgestelde indexering te bepalen. Hierbij is de hoogte van de indexeringen gebaseerd op de ramingen uit de nieuwste Macro Economische Verkenning van het Centraal Planbureau. Hierbij wordt de Macro Economische Verkenning gehanteerd die betrekking heeft op het jaar voorafgaand aan het begrotingsjaar. Gelet op de grote financiële uitdagingen, met als gevolg hiervan de begrenzingen van de financiële middelen van de gemeenten, wordt voorgesteld om voor de jaren 2026 en 2026 geen indexering toe te passen.

Tevens wordt voorgesteld om de huidige indexeringsmethodiek te onderzoeken en in overleg (de vier gemeenschappelijke regelingen en gemeenten) aan te passen. 1.2 De ontwerp programmabegroting 2026 geeft inzicht in de volgende ontwikkelingen: − Raming van de algemene index voor 2026 voor loonkosten en materiele kosten van 4,2% De hoogte van de werkelijke index is afhankelijk van o.a. de nog vast te stellen CAO-afspraken voor 2025.

Gemeenteraad van Helmond

Blz. 1 van 4

−

Een aantal belangrijke aandachtspunten worden nog verwerkt middels een eerste begrotingswijziging in 2025 De gevolgen van de schaalsprong, bezuinigingsmaatregelen, gevolgen van de nog lopende CAOonderhandelingen en gevolgen van wijzigingen in het Rijksvaccinatieprogramma (RVP) worden later in 2025 aangeboden aan de gemeenten. Dan is er opnieuw ruimte voor het uitbrengen van een zienswijze.

1.3 De ontwerp programmabegroting geeft inzicht in de te verwachten gemeentelijke bijdrage De ontwerpbegroting resulteert voor het jaar 2026 in een inwonersbijdrage van € 23,77 per inwoner voor de gemeenschappelijke taken, een kindbijdrage van € 534,49 per kind voor het basisaanbod JGZ en een totale GRbijdrage van € 886.125 voor het Pubercontactmoment (JGZ). Dit resulteert in een inwonersbijdrage van € 4.353.604 voor de gemeente Helmond. Tot slot geldt voor Helmond een bijdrage onderzoekslocaties JGZ. Deze bedraagt in 2026 €32.338. Eén van de hoofdgebouwen van de GGD staat in Helmond, de ander in Eindhoven. Het gaat hier dus om huisvestingskosten uniek voor Helmond en Eindhoven. Kanttekeningen en risico’s 1.1 Omvangrijke ontwikkelingen volgen in een wijziging programmabegroting 2026 De GGD geeft aan de volgende onderwerpen later in 2025 te verwerken in de begroting: - Gevolgen van de schaalsprong - Bezuinigingsmaatregelen - Gevolgen van de nog lopende CAO-onderhandelingen - Gevolgen van wijzigingen in het RVP Deze wijzigingen kunnen grote (financiële) gevolgen hebben voor de begroting. De GGD heeft nog geen duidelijke planning gedeeld rondom het aanbieden van de eerste begrotingswijziging. 2.1 De GGD heeft over de jaren 2023 en 2024 een (zeer) hoog positief resultaat laten zien Deze resultaten bleken grotendeels te wijten aan incidentele zaken.

De financiële situatie van de gemeente zorgt er echter voor dat een realistische begroting van groot belang is. De onduidelijkheid over omvangrijke ontwikkelingen zoals omschreven bij punt 1.1 maakt het complex in te schatten of er sprake is van een realistische begroting. Financiën De kosten voor Helmond welke voortvloeien uit deze ontwerp programmabegroting 2026 van de GGD BZO bedragen voor 2026 ca. € 4.385.942 waarvan ca. € 4.353.604 enkel voor de gemeenschappelijke taken. Op 11 december 2024 heeft de gemeenteraad de GGD (en de andere gemeenschappelijke regelingen in de regio) middels een brief van het college verzocht om: 1. Een analyse te maken op welke taken en diensten bezuinigd kan worden, zodat de betrokken gemeentebesturen zorgvuldige afwegingen kunnen maken waar gericht te bezuinigen en waar niet en daarmee te voorkomen dat overal even hard bezuinigd moet worden. 2. De uitkomsten van de analyses te betrekken bij de voorbereiding van de ontwerpbegrotingen voor 2026 zoals die in april/mei 2025 aan de raden worden aangeboden. De 4 regionale verbonden partijen worden opgeroepen om geen indexering toe te passen voor in ieder geval 2026 en 2027. Gemeenten staan voor een grote financiële uitdaging. Gevolg hiervan zijn de begrenzingen van de financiële middelen van de gemeenten.

Het kan niet anders dan dat de gemeenschappelijke regelingen hier ook in bijdragen en hun verantwoordelijkheden nemen. Er is begrip voor de uitdagingen waar de GGD voor staat en dat het zeer lastig is om te besparen. Desondanks wordt deze oproep in de zienswijze gedaan. Mede gezien de oproep van de VNG en het principe van trap op trap af, waarbij gemeenten niet alleen de zware bezuinigingen kunnen dragen. Hierdoor moet er ook gekeken worden naar het verlengd lokaal bestuur en moeten bezuinigingen ook plaats vinden bij de verbonden partijen. Er wordt ook ruimte gezien bij de nu gehanteerde indexeringsmethodiek. Van de Gemeenschappelijke Regelingen wordt verwacht dat ze in het kader van realistisch begroten ook realistische indexpercentages toepassen. Daarom wordt de Gemeenschappelijke Regelingen in de zienswijze verzocht om de komende jaren de indexeringsmethodiek voor de 4 regionale verbonden partijen gezamenlijk te onderzoeken en aan te passen, waarbij deze ingaat vanaf 2028, met bijzonder aandacht voor exceptionele situaties. De financiële consequenties van de indexering van de bijdragen aan de begroting van gemeenschappelijke regelingen worden onder voorbehoud van de verwachtte wijzigingen meegenomen in de Voorjaarsnota.

Gemeenteraad van Helmond

Blz. 2 van 4

Participatie Op 14 mei aanstaande wordt een (fysieke) informatiebijeenkomst georganiseerd waarbij de gemeenschappelijke regelingen MRE, GGD, VRBZO en ODZOB elk een toelichting geven op de ontwerpbegroting 2026. Raadsleden ontvangen hiervoor, via de griffies, een uitnodiging. Communicatie Na de raadsvergadering van 20 mei 2025 zal de GGD BZO schriftelijk worden geïnformeerd over de zienswijze. De portefeuillehouder, tevens het bestuurslid namens de gemeente Helmond van het Algemeen Bestuur GGD communiceert mondeling in de eerstvolgende vergadering van de GGD BZO de zienswijze van de raad op de voorgestelde ontwerp programmabegroting 2026. De GGD BZO stelt de gemeenten in kennis van de ingediende zienswijzen en de eventuele conclusies en besluitvorming die daaraan verbonden zijn. Uitvoering en tijdspad De zienswijze wordt na het vaststellen door de raad kenbaar gemaakt aan de GGD BZO zodat deze betrokken kan worden bij de besluitvorming. De begroting wordt op 25 juni 2025 vastgesteld in het Algemeen Bestuur. Conform de Wet gemeenschappelijke regelingen doet de GGD BZO haar programmabegroting 2026 aan de Provincie NoordBrabant toekomen. In de zienswijze verzoekt de gemeenteraad de GGD om een concrete planning te geven voor de verwachtte wijziging programmabegroting dit jaar.

De wijziging van de programmabegroting wordt dan opnieuw via het college naar de raad gebracht voor een zienswijze. De taken van de GGD worden conform de P&C cyclus geëvalueerd. Procesinformatie en overige raadsinformatie Voor achtergrondinformatie over voorgaande begrotingen van de GGD BZO, zie raadsdossier 03 Gemeenschappelijke Regelingen (GR), GGD Brabant Zuidoost. Burgemeester en wethouders van Helmond

mr. S.C.C.M. Potters burgemeester

drs. P.J. Buijtels gemeentesecretaris

Bijlagen 1. Concept zienswijzebrief op de ontwerp programmabegroting 2026 van de GGD BZO (52440570) 2. Aanbiedingsbrief aan gemeenten (52458557) 3. Ontwerp programmabegroting 2026 (52458558) 4. Ingekomen brief Gemeente Helmond iz onderzoek naar bezuinigingen GR (52458683) 5. Jaarrekening 2024 – GGD Brabant-Zuidoost (52461179) 6. Aanbiedingsbrief aan gemeenten – vastgestelde jaarstukken 2024 (52461183)

Gemeenteraad van Helmond

Blz. 3 van 4

Raadsbesluit Vergadering

35 20 mei 2025

Gemeenteraad

De raad van de gemeente Helmond; gezien het voorstel van burgemeester en wethouders van 15 april 2025; gelet op de bepalingen van de Gemeentewet; besluit: 1. De zienswijze op de ontwerp programmabegroting 2026 van de gemeenschappelijke regeling GGD Brabant Zuidoost vast te stellen; 2. Het bestuur van de gemeenschappelijke regeling GGD BZO middels bijgevoegde brief in kennis te stellen van de zienswijze. 3. Nadat de ontwerp programmabegroting 2026 van de gemeenschappelijk regeling GGD BZO is vastgesteld door het Algemeen Bestuur van de gemeenschappelijk regeling GGD BZO de bijdrage van de gemeente Helmond voor 2026 te verwerken in de begroting van de gemeente Helmond voor 2026. Aldus besloten in zijn openbare vergadering van 20 mei 2025. De raad voornoemd, de voorzitter,

Gemeenteraad van Helmond

de griffier,

Blz. 4 van 4