RV 013 Impuls digitaliseren collecties Helmond - Regionaal Historisch Centrum Eindhoven (RHCe)

Raadsvoorstel Vergadering

13 verbeterd exemplaar 16 maart 2021

Onderwerp

Impuls digitaliseren collecties Helmond - Regionaal Historisch Centrum Eindhoven (RHCe) M.J.A. Maas O en O 9 februari 9 maart 50456619

Portefeuillehouder Afdeling College besluit Commissie Zaaknummer

Gemeenteraad

Aan de gemeenteraad,

Beslispunten 1. Te besluiten om éénmalig € 50.000,-- beschikbaar te stellen als impuls voor het digitaliseren van een deel van het Helmonds archief bij het Regionaal Historisch Centrum Eindhoven (RHCe). 2. In te stemmen met de keuze voor het project Ontsluiten van de fotocollectie Jozef van den Broek. 3. In te stemmen met de inzet van het platform Vele Handen. 4. Te Besluiten het benodigde budget, maximaal € 50.000,-- ten laste te brengen van het reguliere budget 2021 programma 13, HP 020 Regionale aangelegenheden, en indien dit budget niet toereikend is, het restant te dekken uit de reserve Regionale Samenwerking. Beoogd effect • Een impuls leveren aan de digitale ontsluiting van het archief, waardoor inwoners eenvoudig het archief via het internet kunnen raadplegen. • Samenwerking van RHCe en het historisch veld in Helmond stimuleren. Inleiding Het archief van Helmond is ondergebracht bij het RHCe. Het RHCe voert voor gemeenten die deelnemen aan het openbaar lichaam Metropoolregio Eindhoven 1 archiefdiensten uit die de Archiefwet 1995 aan gemeenten opdraagt. Op 30 oktober 2018 is bij de behandeling van de begroting 2019 in de gemeenteraad een motie van Helder Helmond aangenomen die het college verzoekt te onderzoeken of de terugkeer van het archief naar Helmond mogelijk is.

In de commissievergadering van 11 december 2018 is opiniërend gesproken over het eventueel terughalen van het Helmondse deel van het regionaal archief. Door de commissie werd uitgesproken dat de middelen, nodig voor een extern onderzoek naar mogelijkheden voor het terughalen van het archief naar Helmond, geschat op € 50.000,--, beter direct kunnen worden ingezet als éénmalige impuls voor het digitaliseren van het Helmonds deel van het archief. Door het digitaliseren van het archief wordt de toegankelijkheid van het archief vergroot. Doordat eind december het project Begemann is opgeleverd, is er nu ruimte bij vrijwilligers en RHCe om invulling te gaan geven aan de éénmalige impuls voor het digitaliseren van een deel van Helmonds archief. Kosten uitvoering project Voor de werkzaamheden van het RHCe is € 29.440,-- begroot. Voor de inzet van het digitale platform ‘Vele Handen’ en het scannen van de negatieven is € 20.093,-- begroot. Daarmee blijven de totale kosten binnen het maximum van E 50.000, -- . Planning 1. start project medio april ‘21 2. Inzet crowd sourching september ’21 3. Oplevering februari ’22

1

uitgezonderd de gemeente Gemert-Bakel Gemeenteraad van Helmond

Blz. 1 van 4

Argumenten 1. Te besluiten om éénmalig € 50.000,-- extra beschikbaar te stellen als impuls voor het digitaliseren van Helmondse archieven bij het RHCe 1.1. Het voorstel doet recht aan de conclusies van de commissievergadering (11 dec. 2018) om geen extern onderzoek in te stellen naar mogelijkheden om het archief terug te halen maar de middelen die daaraan besteed zouden worden, in te zetten om een impuls te geven aan de digitalisering van Helmonds archief bij het RHCe. 1.2. Hiermee wordt een voor een breed publiek interessant deel van het archief digitaal ontsloten. Met het uitvoeren van dit project geeft de gemeente een duidelijk signaal af dat zij groot belang toekent aan een toegankelijk archief voor alle geïnteresseerde in de geschiedenis van Helmond. 1.3. En het project laat zien dat de vestingsplaats van het RHCe (Eindhoven) geen belemmering hoeft te zijn voor een goed toegankelijk archief. 2. In te stemmen met de keuze voor het project ‘Ontsluiten van de fotocollectie Jozef van den Broek’. 2.1 Fotograaf van de Broek was een begrip in Helmond en werkte in de periode 1962 – 1985. Dit is een tamelijk recente, maar nog ondervertegenwoordigde periode in de RHCe collectie. Voor het publiek is het juist een herkenbare en daarmee heel aantrekkelijke periode die veel inwoners zelf hebben meegemaakt.

De collectie is breed georiënteerd en afwisselend qua samenstelling en zal een divers Helmonds publiek aanspreken. 2.2 Een vertegenwoordiging van het historisch veld zijn een viertal onderwerpen voor de invulling van de impuls voorgelegd. Zij adviseerden unaniem om een fotocollectie uit de 20e eeuw te kiezen. 2.3 Op basis van een aantal criteria, zoals het beschikbare budget (maximaal € 50.000,--), de kenmerken van de collectie en de auteursrechten (in handen van het RHCe) is de collectie van den Broek als meest geschikt gekenmerkt om digitaal te gaan ontsluiten. 2.4 Het RHCe beschikt over de rechten van de collectie Jozef van den Broek waardoor er geen belemmeringen zijn voor raadpleging en het kopiëren van afbeeldingen voor eigen gebruik. 3. In te stemmen met de inzet van het platform Vele Handen (crowdsourcing) 3.1. Het project zal worden uitgevoerd onder leiding van het RHCe in samenwerking met het historisch veld in Helmond en met inzet van vrijwilligers. De collectie van de Broek heeft een omvang van circa 932.500 negatieven en zal worden aangeboden via het crowdsourcing platform ‘VeleHanden’. Dit digitale platform stelt inwoners van Helmond eenvoudig in staat als vrijwilliger zelf informatie toe te voegen over het wie, wat, waar en wanneer van de afbeeldingen.

Het platform ‘Vele Handen’ is een veel gebruikt en succesvol instrument om een groot publiek te betrekken bij projecten om archief en erfgoed te ontsluiten (zie bijlage 1 Kort overzicht: Wat is VeleHanden?). De verwachting is dat selectie en conserverende bewerking zal leiden tot een uiteindelijke omvang van circa 120.000 – 150.000 negatieven. 3.2. Het platform VeleHanden maakt het mogelijk om veel geïnteresseerden bij dit project te betrekken. Daardoor wordt het ook mogelijk om een collectie van deze omvang te ontsluiten. Het kunnen bijdragen als vrijwilliger aan dit project stimuleert de belangstelling voor de geschiedenis van Helmond en het gebruik van het archief. 3.3. Samenwerking in dit project van RHCe met vertegenwoordigers van het historisch veld draagt bij aan meer samenwerking van RHCe en het historisch veld Helmond. Kanttekeningen 1. Na realisatie van het project Jozef van de Broek blijft er nog veel archief wat niet digitaal toegankelijk is. Financiën Dekking voor de eenmalige impuls digitaliseren cultuur historisch archief Helmond van € 50.000 wordt gevonden in het reguliere budget 2021 programma 13, HP 020 Regionale aangelegenheden. Indien het reguliere budget 2021 programma 13, HP 020 Regionale aangelegenheden, niet toereikend is kan het restant worden gedekt uit de reserve Regionale Samenwerking.

Gemeenteraad van Helmond

Blz. 2 van 4

Communicatie Terugkoppeling raadsbesluit aan het historische veld in Helmond Vervolg Uitvoering van het projectvoorstel collectie Jozef van den Broek.

Burgemeester en wethouders van Helmond de burgemeester mevr. P.J.M.G. Blanksma – van den Heuvel

de secretaris H.J. de Ruiter

Bijlagen: 1. Kort overzicht : Wat is Vele Handen?

Gemeenteraad van Helmond

Blz. 3 van 4

Raadsbesluit Vergadering

13 16 maart 2021

Gemeenteraad

De raad van de gemeente Helmond; gezien het voorstel van burgemeester en wethouders van 9 februari 2021

besluit: 1. Te besluiten om éénmalig € 50.000,-- beschikbaar te stellen als impuls voor het digitaliseren van een deel van het Helmonds archief bij het RHCe. 2. In te stemmen met de keuze voor het project Ontsluiten van de fotocollectie Jozef van den Broek. 3. In te stemmen met de inzet van het platform Vele Handen. 4. Te Besluiten het benodigde budget, maximaal € 50.000,-- ten laste te brengen van het reguliere budget 2021 programma 13, HP 020 Regionale aangelegenheden, en indien dit budget niet toereikend is, het restant te dekken uit de reserve Regionale Samenwerking.

Aldus besloten in zijn openbare vergadering van 16 maart 2021. De raad voornoemd, de voorzitter,

Gemeenteraad van Helmond

de griffier,

Blz. 4 van 4